ಶಿವಪುರಾಣಮ್

ಕೋಟಿಮೇಕಾಂತುಲಿಂಗಾನಾಂ ಯಃ ಕರೋತಿನರೋಭುವಿ ಶಿವ ಏವಭವೇತ್ಸೋಪಿನಾತ್ರಕಾರ್ಯಾ ವಿಚಾರಣಾ

ಯಾರು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕೋಟಿ ಲಿಂಗಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಶಿವನೇ ಆಗುತ್ತಾನೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೇನು ವಿಚಾರಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಅರ್ಚಾ ಪಾರ್ಥಿವಲಿಂಗಾನಾಂ ಕೋಟಿಯಜ್ಞಫಲಪ್ರದಾ ಭುಕ್ತಿದಾಮುಕ್ತಿದಾನಿತ್ಯಂತತಃಕಾಮರ್ಥಿನಾಂನೃಣಾಮ್

ಮಣ್ಣಿನ ಲಿಂಗಗಳ ಆರಾಧನೆ ಒಂದು ಕೋಟಿ ಯಜ್ಞಗಳ ಫಲವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ, ಸದಾ ಭೋಗ ಮತ್ತು ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ, ಹಾಗಾಗಿ ಕಾಮಾರ್ಥಿಗಳಿಗೂ ಇದು ಯೋಗ್ಯವಾಗಿದೆ.

ವಿನಾಲಿಂಗಾರ್ಚನಂ ಯಸ್ಯ ಕಾಲೋಗಚ್ಛತಿ ನಿತ್ಯಶಃ ಮಹಾಹಾನಿರ್ಭವೇತ್ತಸ್ಯದುರ್ವೃತ್ತಸ್ಯದುರಾತ್ಮನಃ

ಯಾರ ಜೀವನ ಸದಾ ಲಿಂಗಾರ್ಚನೆಯಿಲ್ಲದೆ ಸಾಗುತ್ತದೆಯೋ, ಆ ದುಷ್ಟ ಮತ್ತು ದುರ್ಬುದ್ಧಿಗೆ ಮಹಾ ಹಾನಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.

ಏಕತಃ ಸರ್ವದಾನಾನಿ ವ್ರತಾನಿ ವಿವಿಧಾನಿ ಚ ತೀರ್ಥಾನಿನಿಯಮಾಯಜ್ಞಾಲಿಂಗಾರ್ಚಾಚೈಕತಃ ಸ್ಮೃತಾ

ಒಂದು ಕಡೆ ಎಲ್ಲಾ ದಾನಗಳು, ವಿವಿಧ ವ್ರತಗಳು, ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಗಳು, ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಯಜ್ಞಗಳು ಇವೆ; ಇನ್ನೊಂದು ಕಡೆ ಲಿಂಗಾರ್ಚನೆ ಇದೆ—ಹೀಗೆ ಸ್ಮರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಕಲೌಲಿಂಗಾರ್ಚನಂಶ್ರೇಷ್ಠಂತಥಾಲೋಕೇಪ್ರದೃಶ್ಯತೇ ತಥಾನಾಸ್ತೀತಿ ಶಾಸ್ತ್ರಾಣಾಮೇಷ ಸಿದ್ಧಾನ್ತನಿಶ್ಚಯಃ

ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಲಿಂಗಾರ್ಚನೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮವೆಂದು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ; ನಂಬಿದರೂ, ನಂಬದಿದ್ದರೂ, ಇದು ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಸ್ಥಿರ ನಿರ್ಣಯ.

ಭುಕ್ತಿಮುಕ್ತಿಪ್ರದಂಲಿಂಗಂ ವಿವಿಧಾಪನ್ನಿವಾರಣಮ್ ಪೂಜಯಿತ್ವಾನರೋನಿತ್ಯಂ ಶಿವಸಾಯುಜ್ಯಮಾಪ್ನುಯಾತ್

ಲಿಂಗವು ಭೋಗ ಮತ್ತು ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ, ಎಲ್ಲ ವಿಧದ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ದೂರಮಾಡುತ್ತದೆ; ಯಾರು ಸದಾ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಶಿವನೊಂದಿಗಿನ ಐಕ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

ಶಿವಾನಾಮಮಯಂ ಲಿಂಗಂನಿತ್ಯಂ ಪೂಜ್ಯಂ ಮಹರ್ಷಿಭಿಃ ಯತಶ್ಚ ಸರ್ವಲಿಂಗೇಷು ತಸ್ಮಾತ್ಪೂಜ್ಯಂವಿಧಾನತಃ

ಶಿವನ ನಾಮದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಲಿಂಗವನ್ನು ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಸದಾ ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಎಲ್ಲ ಲಿಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ವಿಧಿಯಂತೆ ಪೂಜಿಸಬೇಕೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಉತ್ತಮಂ ಮಧ್ಯಮಂ ನೀಚಂ ತ್ರಿವಿಧಂ ಲಿಂಗಮೀರಿತಮ್ ಮಾನತೋ ಮುನಿಶಾರ್ದೂಲಾಸ್ತಚ್ಛೃಣುಧ್ವಂ ವದಾಮ್ಯಹಮ್

ಲಿಂಗವು ಮೂರು ವಿಧವಾಗಿದೆ—ಉತ್ತಮ, ಮಧ್ಯಮ, ನೀಚ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಮಹರ್ಷಿಗಳೇ, ಅವುಗಳ ಗಾತ್ರವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಕೇಳಿರಿ.

ಚತುರಂಗುಲಮುಚ್ಛ್ರಾಯಂರಮ್ಯಂವೇದಿಕಯಾಯುತಮ್ ಉತ್ತಮಂಲಿಂಗಮಾಖ್ಯಾತಂಮುನಿಭಿಃಶಾಸ್ತ್ರಕೋವಿದೈಃ

ನಾಲ್ಕು ಬೆರಳ ಎತ್ತರದ, ಸುಂದರವಾದ, ವೇದಿಕೆಯುಳ್ಳ ಲಿಂಗವನ್ನು ಶಾಸ್ತ್ರಪಾಂಡಿತರು ಉತ್ತಮ ಲಿಂಗವೆಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ತದರ್ಧಂಮಧ್ಯಮಂಪ್ರೋಕ್ತಂತದರ್ಧಮಘಮಂಸ್ಮೃತಮ್ ಇತ್ಥಂತ್ರಿವಿಧಮಾಖ್ಯಾತಮುತ್ತರೋತ್ತರತಃಪರಮ್

ಅದರ ಅರ್ಧವನ್ನು ಮಧ್ಯಮ ಲಿಂಗವೆಂದು, ಮತ್ತೆ ಅದರ ಅರ್ಧವನ್ನು ನೀಚ ಲಿಂಗವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಮೂರು ವಿಧಗಳು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

ಅನೇಕಲಿಂಗಂಯೋನಿತ್ಯಂಭಕ್ತಿಶ್ರದ್ಧಾಸಮನ್ವಿತಃ ಪೂಜಯೇತ್ಸಲಭೇತ್ಕಾಮಾನ್ಮನಸಾ ಮಾನಸೇಪ್ಸಿತಾನ್

ಯಾರು ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕೆಯಿಂದ ಸದಾ ಅನೇಕ ಲಿಂಗಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಬಯಸಿದ ಎಲ್ಲ ಇಚ್ಛೆಗಳನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

ನಲಿಂಗಾರಾಧನಾದನ್ಯತ್ಪುಣ್ಯಂವೇದಚತುಷ್ಟಯೇ ವಿದ್ಯತೇಸರ್ವಶಾಸ್ತ್ರಾಣಾಮೇಷ ಏವವಿನಿಶ್ಚಯಃ

ನಾಲ್ಕು ವೇದಗಳಲ್ಲೂ ಲಿಂಗಾರಾಧನೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪುಣ್ಯವಿಲ್ಲ; ಎಲ್ಲ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳೂ ಇದನ್ನೇ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಹೇಳಿವೆ.

ಸರ್ವಮೇತತ್ಪರಿತ್ಯಜ್ಯಕರ್ಮಜಾಲಮಶೇಷತಃ ಭಕ್ತ್ಯಾಪರಮಯಾ ವಿದ್ವಾಂಲ್ಲಿಂಗಮೇಕಂಪ್ರಪೂಜಯೇತ್

ಎಲ್ಲಾ ಇತರ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಿಟ್ಟು, ಜ್ಞಾನಿಯು ಪರಮ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಒಂದು ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಲಿಂಗೇರ್ಚಿತೇರ್ಚಿತಂಸರ್ವಂಜಗತ್ಸ್ಥಾವರಜಂಗಮಮ್ ಸಂಸಾರಾಂಬುಧಿಮಗ್ನಾನಾಂನಾನ್ಯತ್ತಾರಣಸಾಧನಮ್

ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸುವುದರಿಂದ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಥಾವರ ಜಂಗಮ ಎಲ್ಲವೂ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಸಂಸಾರದ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿರುವವರಿಗೆ, ಇದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೇರೆ ಯಾವುದು ಕೂಡ ರಕ್ಷಿಸುವ ಮಾರ್ಗವಿಲ್ಲ.

ಅಜ್ಞಾನತಿಮಿರಾಂಧಾನಾಂವಿಷಯಾಸಕ್ತಚೇತಸಾಮ್ ಪ್ಲವೋನಾನ್ಯೋಸ್ತಿಜಗತಿಲಿಂಗಾರಾಧನಮಂತರಾ

ಅಜ್ಞಾನ ಎಂಬ ಅಂಧಕಾರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿರುವವರಿಗೂ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಆಸಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸು ತೊಡಗಿರುವವರಿಗೂ, ಲಿಂಗಾರಾಧನೆ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಯಾವ ದೋಣಿ ಕೂಡ ಇಲ್ಲ.

ಹರಿಬ್ರಹ್ಮಾದಯೋದೇವಾಮುನಯೋಯಕ್ಷರಾಕ್ಷಸಾಃ ಗಂಧರ್ವಾಶ್ಚರಣಾಸ್ಸಿದ್ಧಾದೈತೇಯಾದಾನವಾಸ್ತಥಾ

ಹರಿಯೂ ಬ್ರಹ್ಮನೂ ಸೇರಿದಂತೆ ದೇವತೆಗಳು, ಋಷಿಗಳು, ಯಕ್ಷರು, ರಾಕ್ಷಸರು, ಗಂಧರ್ವರು, ಚರಣರು, ಸಿದ್ಧರು, ದೈತ್ಯರು, ದಾನವರು—

ನಾಗಾಃಶೇಷಪ್ರಭೃತಯೋಗರುಡಾದ್ಯಾಃಖಗಾಸ್ತಥಾ ಸಪ್ರಜಾಪತಯಶ್ಚಾನ್ಯೇಮನವಃಕಿನ್ನರಾನರಾಃ

ಶೇಷನಾಗನಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ ನಾಗರು, ಗರುಡನಂತಹ ಹಕ್ಕಿಗಳು, ಇತರ ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳು, ಮನುವುಗಳು, ಕಿನ್ನರರು, ಮಾನವರು—

ಪೂಜಯಿತ್ವಾಮಹಾಭಕ್ತ್ಯಾಲಿಂಗಂಸರ್ವಾರ್ಥಸಿದ್ಧಿದಮ್ ಪ್ರಾಪ್ತಾಃಕಾಮಾನಭೀಷ್ಟಾಂಶ್ಚತಾಂಸ್ತಾನ್ಸರ್ವಾನ್ಹೃದಿಸ್ಥಿತಾನ್

ಎಲ್ಲರೂ ಮಹಾಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಎಲ್ಲ ಇಷ್ಟಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಕೊಡುವ ಆ ಲಿಂಗದ ಮೂಲಕ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಇರುವ ತಮ್ಮ ಇಷ್ಟಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಬ್ರಾಹ್ಮಣಃಕ್ಷತ್ರಿಯೋವೈಶ್ಯಃಶೂದ್ರೋವಾಪ್ರತಿಲೋಮಜಃ ಪೂಜಯೇತ್ಸತತಂಲಿಂಗಂತತ್ತನ್ಮಂತ್ರೇಣಸಾದರಮ್

ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಕ್ಷತ್ರಿಯ, ವೈಶ್ಯ, ಶೂದ್ರ ಅಥವಾ ಮಿಶ್ರ ಜಾತಿಯವರಾದರೂ ಸದಾ ಲಿಂಗವನ್ನು ತಕ್ಕ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಕಿಂಬಹೂಕ್ತೇನಮುನಯಃಸ್ತ್ರೀಣಾಮಪಿತಥಾನ್ಯತಃ ಅಧಿಕಾರೋಸ್ತಿಸರ್ವೇಷಾಂಶಿವಲಿಂಗಾರ್ಚನೇದ್ವಿಜಾಃ

ಹೆಚ್ಚು ಹೇಳಬೇಕೆನು, ಮುನಿಗಳೇ? ಹೆಂಗಸರು ಮತ್ತು ಇತರರು ಕೂಡ ಶಿವಲಿಂಗಾರ್ಚನೆಗೆ ಸಮಾನ ಹಕ್ಕು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.

ದ್ವಿಜಾನಾಂವೈದಿಕೇನಾಪಿಮಾರ್ಗೇಣಾರಾಧನಂವರಮ್ ಅನ್ಯೇಷಾಮಪಿಜಂತೂನಾಂವೈದಿಕೇನನಸಂಮತಮ್

ದ್ವಿಜರಿಗೆ ವೇದಮಾರ್ಗದ ಪೂಜೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ. ಇತರ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ವೇದಮಾರ್ಗದ ಪೂಜೆ ಒಪ್ಪಿಗೆಯಿಲ್ಲ.

ವೈದಿಕಾನಾಂದ್ವಿಜಾನಾಂಚಪೂಜಾವೈದಿಕಮಾರ್ಗತಃ ಕರ್ತವ್ಯಾನಾನ್ಯಮಾರ್ಗೇಣ ಇತ್ಯಾಹಭಗವಾಞ್ಛಿವಃ

ವೇದಪಾಠ ಮಾಡಿದ ದ್ವಿಜರು ವೇದಮಾರ್ಗದಿಂದಲೇ ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು, ಬೇರೆ ಮಾರ್ಗದಿಂದ ಅಲ್ಲ ಎಂದು ಭಗವಂತ ಶಿವನು ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ.

ದಧೀಚ ಗೌತಮಾದೀನಾಂಶಾಪೇನಾದಗ್ಧಚೇತಸಾಮ್ ದ್ವಿಜಾನಾಂ ಜಾಯತೇಶ್ರದ್ಧಾನೈವ ವೈದಿಕಕರ್ಮಣಿ

ದಧೀಚಿ, ಗೌತಮ ಮತ್ತು ಇತರರ ಶಾಪದಿಂದ ಮನಸ್ಸು ಸುಟ್ಟ ದ್ವಿಜರಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ವೇದಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಂಬಿಕೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ.

ಯೋವೈದಿಕಮನಾದೃತ್ಯಕರ್ಮಸ್ಮಾರ್ತಮಥಾಪಿವಾ ಅನ್ಯತ್ಸಮಾಚರೇನ್ಮರ್ತ್ಯೋನಸಂಕಲ್ಪಫಲಂಲಭೇತ್

ಯಾರು ವೇದವನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಿ ಸ್ಮಾರ್ತ ಅಥವಾ ಬೇರೆ ವಿಧದ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೋ, ಅವರಿಗೆ ಸಂಕಲ್ಪದ ಫಲ ಸಿಗದು.

ಇತ್ಥಂಕೃತ್ವಾರ್ಚನಂಶಂಭೋರ್ನೈವೇದ್ಯಾಂತಂವಿಧಾನತಃ ಪೂಜಯೇದಷ್ಟಮೂರ್ತೀಶ್ಚತತ್ರೈವತ್ರಿಜಗನ್ಮಯೀಃ

ಈ ರೀತಿ ಶಂಭುವಿನ ಅರ್ಚನೆ ಮಾಡಿ, ವಿಧಿಯಂತೆ ನೈವೇದ್ಯ ಅರ್ಪಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ಅಲ್ಲಿ ಇರುವ ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ರೂಪವಾದ ಎಂಟು ಮೂರ್ತಿಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಕ್ಷಿತಿರಾಪೋನಲೋವಾಯುರಾಕಾಶಃ ಸೂರ್ಯಸೋಮಕೌ ಯಜಮಾನ ಇತಿ ತ್ವಷ್ಟೌಮೂರ್ತಯಃಪರಿಕೀರ್ತಿತಾಃ

ಭೂಮಿ, ನೀರು, ಬೆಂಕಿ, ಗಾಳಿ, ಆಕಾಶ, ಸೂರ್ಯ, ಚಂದ್ರ, ಯಜಮಾನ—ಇವುಗಳನ್ನು ಎಂಟು ರೂಪಗಳೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಶರ್ವೋಭವಶ್ಚ ರುದ್ರಶ್ಚ ಉಗ್ರೋಭೀಮ ಇತೀಶ್ವರಃ ಮಹಾದೇವಃ ಪಶುಪತಿರೇತಾನ್ಮೂರ್ತಿಭಿರರ್ಚಯೇತ್

ಶರ್ವ, ಭವ, ರುದ್ರ, ಉಗ್ರ, ಭೀಮ, ಈಶ್ವರ, ಮಹಾದೇವ, ಪಶುಪತಿ—ಈ ಎಂಟು ರೂಪಗಳಿಂದ ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು.

ಪೂಜಯೇತ್ಪರಿವಾರಂ ಚತತಃಶಂಭೋಃಸುಭಕ್ತಿತಃ ಈಶಾನಾದಿಕ್ರಮಾತ್ತತ್ರಚಂದನಾಕ್ಷತಪತ್ರಕೈಃ

ನಂತರ, ಈಶಾನನಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ ಶಂಭುವಿನ ಪರಿವಾರವನ್ನು ನಿಜವಾದ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ, ಚಂದನ, ಅಕ್ಷತೆ, ಹೂವಿನ ಎಲೆಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಈಶಾನಂನನ್ದಿನಂಚಂಡಂಮಹಾಕಾಲಂಚಭೃಂಗಿಣಮ್ ವೃಷಂಸ್ಕಂದಂಕಪರ್ದೀಶಂಸೋಮಂಶುಕ್ರಂಚತತ್ಕ್ರಮಾತ್

ಈಶಾನ, ನಂದಿ, ಚಂಡ, ಮಹಾಕಾಲ, ಭೃಂಗಿ, ವೃಷ, ಸ್ಕಂದ, ಕಪರ್ದೀಶ, ಸೋಮ, ಶುಕ್ರ—ಈ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.