ಶಿವಪುರಾಣಮ್

ನಮಃಕಪರ್ದಿನೇಚೇತಿ ಧೂಪಂ ದದ್ಯಾದ್ಯಥಾವಿಧಿ ದೀಪಂ ದದ್ಯಾದ್ಯಥೋಕ್ತಂ ತು ನಮ ಆಶವ ಇತ್ಯೃಚಾ

'ನಮಃ ಕಪರ್ಡಿನೇ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ವಿಧಿಯಂತೆ ಧೂಪವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; 'ನಮ ಆಶವ' ಎಂಬ ಋಕ್ಸ್ನೊಂದಿಗೆ ಹೇಳಿದಂತೆ ದೀಪವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ನಮೋಜ್ಯೇಷ್ಠಾಯಮಂತ್ರೇಣ ದದ್ಯಾನ್ನೈವೇದ್ಯಮುತ್ತಮಮ್ ಮನುನಾತ್ರ್ಯಮ್ಬಕಮಿತಿಪುನರಾಚಮನಂಸ್ಮೃತಮ್

ನಮೋಜ್ಯೇಷ್ಠಾಯ ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾದ ಭಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ತ್ರ್ಯಂಬಕ ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಪುನಃ ಆಚಮನ ಮಾಡುವುದು ನೆನಪಿಡಬೇಕು.

ಇಮಾ ರುದ್ರಾಯೇತಿ ಋಚಾ ಕುರ್ಯಾತ್ಫಲಸಮರ್ಪಣಮ್ ನಮೋ ವ್ರಜ್ಯಾಯೇತಿ ಋಚಾ ಸಕಲಂ ಶಂಭವೇರ್ಪಯೇತ್

ಇಮಾ ರುದ್ರಾಯ ಎಂಬ ಋಚೆಯಿಂದ ಹಣ್ಣು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ನಮೋ ವ್ರಜ್ಯಾಯ ಎಂಬ ಋಚೆಯಿಂದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಶಂಭುವಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ಮನೋ ಮಹಾಂತಮಿತಿ ಚ ಮಾನಸ್ತೋಕೇ ಇತಿ ತತಃ ಮಂತ್ರೇದ್ವಯೇನೈಕದಶಾಕ್ಷತೈ ರುದ್ರಾನ್ಪ್ರಪೂಜಯೇತ್

ಮನೋ ಮಹಾಂತಂ ಮತ್ತು ಮಾನಸ್ತೋಕೇ ಎಂಬ ಎರಡು ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಹನ್ನೊಂದು ಅಕ್ಷರಗಳಿಂದ ರುದ್ರರನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭ ಇತಿ ತ್ರ್ಯೃಚಾದಕ್ಷಿಣಾಂಹಿಸಮರ್ಪಯೇತ್ ದೇವಸ್ಯತ್ವೇತಿಮಂತ್ರೇಣಹ್ಯಭಿಷೇಕಂಚರೇದ್ಬುಧಃ

ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭ ಎಂಬ ಮೂರು ಋಚಗಳಿಂದ ದಕ್ಷಿಣೆಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ದೇವಸ್ಯತ್ವೇ ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಬೇಕು.

ದೀಪಮಂತ್ರೇಣವಾಶಂಭೋರ್ನೀರಾಜನವಿಧಿಂಚರೇತ್ ಪುಷ್ಪಾಂಜಲಿಂಚರೇದ್ಭಕ್ತ್ಯಾ ಇಮಾ ರುದ್ರಾಯಚತ್ರ್ಯೃಚಾ

ಶಂಭುವಿಗೆ ದೀಪ ಮಂತ್ರದಿಂದ ನೀರಾಜನ ವಿಧಿಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಇಮಾ ರುದ್ರಾಯ ಎಂಬ ಮೂರು ಋಚಗಳಿಂದ ಹೂವಿನ ಅಂಜಲಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ಮಾನೋಮಹಾನ್ತಮಿತಿ ಚ ಚರೇತ್ಪ್ರಾಜ್ಞಃ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣಾಮ್ ಮಾನಸ್ತೋಕೇತಿ ಮಂತ್ರೇಣ ಸಾಷ್ಟಾಙ್ಗಂಪ್ರಣಮೇತ್ಸುಧೀಃ

ಮನೋ ಮಹಾಂತಂ ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಮಾನಸ್ತೋಕೇ ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಸುಧೀಗಳು ಅಷ್ಟಾಂಗ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಬೇಕು.

ಯತೋಯತ ಇತ್ಯಭಯಾಂಜ್ಞಾನಾಖ್ಯಾಂ ತ್ರ್ಯಂಬಕೇಣ ಚ

ಯತೋಯತ ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಅಭಯದ ಸೂಚನೆ ಮಾಡಬೇಕು ಮತ್ತು ತ್ರ್ಯಂಬಕ ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಜ್ಞಾನಮುದ್ರೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಬೇಕು.

ನಮಃಸೇನೇತಿ ಮಂತ್ರೇಣಮಹಾಮುದ್ರಾಂಪ್ರದರ್ಶಯೇತ್ ದರ್ಶಯೇದ್ಧೇನುಮುದ್ರಾಂಚನಮೋಗೇಭ್ಯ ಋಚಾನಯಾ

ನಮಃಸೇನೆತಿ ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಮಹಾಮುದ್ರೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಬೇಕು. ಹೆಣ್ಣುಮುದ್ರೆಯನ್ನೂ ತೋರಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ನಮೋಗೇ ಎಂಬ ಋಚೆಯಿಂದ ಆ ಮುದ್ರೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಬೇಕು.

ಪಞ್ಚಮುದ್ರಾಃಪ್ರದರ್ಶ್ಯಾಥ ಶಿವಮಂತ್ರಜಪಂ ಚರೇತ್ ಶತರುದ್ರಿಯಮಂತ್ರೇಣ ಜಪೇದ್ವೇದವಿಚಕ್ಷಣಃ

ಐದು ಮುದ್ರೆಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿದ ನಂತರ ಶಿವಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸಬೇಕು. ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಂಡಿತ್ಯವಿರುವವರು ಶತರುದ್ರಿಯ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸಬೇಕು.

ತತಃ ಪಞ್ಚಾಙ್ಗಪಾಠಂಚಕುರ್ಯಾದ್ವೇದವಿಚಕ್ಷಣಃ ದೇವಾಗಾತ್ವಿತಿಮಂತ್ರೇಣಕುರ್ಯಾಚ್ಛಂಭೋರ್ವಿಸರ್ಜನಮ್

ನಂತರ ವೇದಪಾಂಡಿತರು ಪಂಚಾಂಗ ಪಾಠವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ದೇವಾಗಾತ್ ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಶಂಭುವಿಗೆ ವಿಸರ್ಜನೆ ಮಾಡಬೇಕು.

ಇತ್ಯುಕ್ತಃ ಶಿವಪೂಜಾಯಾವ್ಯಾಸತೋವೈದಿಕೋವಿಧಿಃ ಸಮಾಸತಶ್ಚಶೃಣುತವೈದಿಕಂವಿಧಿಮುತ್ತಮಮ್

ಈ ರೀತಿ ವ್ಯಾಸರು ಶಿವಪೂಜೆಗೆ ವೇದವಿಧಾನವನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈಗ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ವೇದವಿಧಿಯನ್ನು ಕೇಳಿರಿ.

ಋಚಾಸದ್ಯೋಜಾತಮಿತಿಮೃದಾಹರಣಮಾಚರೇತ್ ವಾಮದೇವಾಯ ಇತಿ ಚ ಜಲಪ್ರಕ್ಷೇಪಮಾಚರೇತ್

ಸದ್ಯೋಜಾತ ಎಂಬ ಋಚೆಯಿಂದ ಮಣ್ಣು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ವಾಮದೇವಾಯ ಎಂಬ ಋಚೆಯಿಂದ ನೀರನ್ನು ಶಿಂಪಡಿಸಬೇಕು.

ಅಘೋರೇಣ ಚ ಮಂತ್ರೇಣಲಿಂಗನಿರ್ಮಾಣಮಾಚರೇತ್ ತತ್ಪುರುಷಾಯಮಂತ್ರೇಣಾಹ್ವಾನಂ ಕುರ್ಯಾದ್ಯಥಾವಿಧಿ

ಅಘೋರೇಣ ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಲಿಂಗವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕು. ತತ್ಪುರುಷಾಯ ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಯಥಾವಿಧಿ ಆಮಂತ್ರಣ ಮಾಡಬೇಕು.

ಸಂಯೋಜಯೇದ್ವೇದಿಕಾಯಾಮೀಶಾನಮನುನಾಹರಮ್ ಅನ್ಯತ್ಸರ್ವಂ ವಿಧಾನಂಚಕುರ್ಯಾತ್ಸಂಕ್ಷೇಪತಃ ಸುಧೀಃ

ಈಶಾನ ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಹರನನ್ನು ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು. ಉಳಿದ ಎಲ್ಲಾ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಸುಧೀಗಳು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕು.

ಪಞ್ಚಾಕ್ಷರೇಣಮಂತ್ರೇಣಗುರುದತ್ತೇನವಾತಥಾ ಕುರ್ಯಾತ್ಪೂಜಾಂ ಷೋಡಶೋಪಚಾರೇಣ ವಿಧಿವತ್ಸುಧೀಃ

ಗುರು ನೀಡಿದ ಪಂಚಾಕ್ಷರಿ ಮಂತ್ರದಿಂದ, ಸುಧೀಗಳು ವಿಧಿಯಂತೆ ಹದಿನಾರು ಉಪಚಾರಗಳೊಂದಿಗೆ ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು.

ಭವಾಯಭವನಾಶಾಯಮಹಾದೇವಾಯಧೀಮಹಿ ಉಗ್ರಾಯ ಉಗ್ರನಾಶಾಯ ಶರ್ವಾಯ ಶಶಿಮೌಲಿನೇ

ನಾವು ಭವ, ಭವನಾಶಕ, ಮಹಾದೇವ, ಉಗ್ರ, ಉಗ್ರನಾಶಕ, ಶರ್ವ, ಚಂದ್ರಧಾರಿ ಇವರನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತೇವೆ.

ಅನೇನ ಮನುನಾ ವಾಪಿ ಪೂಜಯೇಚ್ಛಂಕರಂಸುಧೀಃ ಸುಭಕ್ತ್ಯಾ ಚಭ್ರಮಂತ್ಯಕ್ತ್ವಾಭಕ್ತ್ಯೈವಫಲದಃ ಶಿವಃ

ಈ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಅಥವಾ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಿಂದ ಸುಧೀಗಳು ಶಂಕರನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಶುದ್ಧ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮತ್ತು ಭ್ರಮೆ ತೊರೆದು ಪೂಜಿಸಿದರೆ ಶಿವನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಫಲವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಾನೆ.

ಇತ್ಯಪಿ ಪ್ರೋಕ್ತಮಾದೃತ್ಯ ವೈದಿಕಕ್ರಮಪೂಜನಮ್ ಪ್ರೋಚ್ಯತೇನ್ಯವಿಧಿಃ ಸಮ್ಯಕ್ಸಾಧಾರಣತಯಾದ್ವಿಜಃ

ಈ ರೀತಿ ವೇದಕ್ರಮದ ಪೂಜೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈಗ ದ್ವಿಜರಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ವಿಧಿಯನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ವಿವರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪೂಜಾಪಾರ್ಥಿವಲಿಂಗಸ್ಯಸಂಪ್ರೋಕ್ತಾಶಿವನಾಮಭಿಃ

ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಲಿಂಗವನ್ನು ಶಿವನ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುತ್ತಾ ಪೂಜಿಸಬೇಕೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಹರೋಮಹೇಶ್ವರಃ ಶಂಭುಃಶೂಲಪಾಣಿಃ ಪಿನಾಕಧೃಕ್ ಶಿವಃ ಪಶುಪತಿಶ್ಚೈವಮಹಾದೇವ ಇತಿ ಕ್ರಮಾತ್

ಹರ, ಮಹೇಶ್ವರ, ಶಂಭು, ಶೂಲಪಾಣಿ, ಪಿನಾಕಧಾರಿ, ಶಿವ, ಪಶುಪತಿ ಮತ್ತು ಮಹಾದೇವ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಬಳಸಬೇಕು.

ಮೃದಾಹರಣಸಂಘಟ್ಟಪ್ರತಿಷ್ಠಾಹ್ವಾನಮೇವಚ ಸ್ನಪನಂಪೂಜನಂಚೈವಕ್ಷಮಸ್ವೇತಿವಿಸರ್ಜನಮ್

ಮಣ್ಣು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದು, ಆಕಾರ ನೀಡುವುದು, ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆ, ಆವಾಹನೆ, ಅಭಿಷೇಕ, ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಕ್ಷಮಿಸಿ ವಿಸರ್ಜನೆ ಮಾಡುವುದನ್ನೂ ನಡೆಸಬೇಕು.

ಅಂಕಾರಾದಿಚತುರ್ಥ್ಯಂತೈರ್ನಮೋನ್ತೈರ್ನಾಮಭಿಃ ಕ್ರಮಾತ್ ಕರ್ತವ್ಯಾಚಕ್ರಿಯಾಸರ್ವಾಭಕ್ತ್ಯಾಪರಮಯಾಮುದಾ

‘ಅಂ’ ಅಕ್ಷರದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ ನಾಲ್ಕನೇ ವಿಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವ ಹೆಸರನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಉಚ್ಚರಿಸಿ, ಈ ಎಲ್ಲ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಪರಮ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮಾಡಬೇಕು.

ಕೃತ್ವಾ ನ್ಯಾಸವಿಧಿಂಸಮ್ಯಕ್ಷಡಙ್ಗಕರಯೋಸ್ತಥಾ ಷಡಕ್ಷರೇಣಮಂತ್ರೇಣತತೋಧ್ಯಾನಂಸಮಾಚರೇತ್

ಆರು ಅಂಗಗಳ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಎರಡೂ ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಸವಿಧಿಯನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿ, ನಂತರ ಅದರ ಧ್ಯಾನವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.

ಕೈಲಾಸಪೀಠಾಸನಮಧ್ಯಸಂಸ್ಥಂ ಭಕ್ತೈಃ ಸನಂದಾದಿಭಿರರ್ಚ್ಯಮಾನಮ್ ಭಕ್ತರ್ತಿದಾವಾನಲಮಪ್ರಮೇಯಂಧ್ಯಾಯೇದುಮಾಲಿಂಗಿತವಿಶ್ವಭೂಷಣಮ್

ಕೈಲಾಸದ ಸಿಂಹಾಸನದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿರುವ, ಸನಂದಾದಿ ಭಕ್ತರಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವ, ಭಕ್ತರ ದುಃಖವನ್ನು ದಹಿಸುವ ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ, ವಿಶ್ವದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ, ಉಮಾದೇವಿಯ ಅಪ್ಪುಗೆಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.

ಇತಿಧ್ಯಾತ್ವಾಚಸಂಪೂಜ್ಯಪಾರ್ಥಿವಂಲಿಂಗಮುತ್ತಮಮ್ ಜಪೇತ್ಪಞ್ಚಾಕ್ಷರಂಮಂತ್ರಂಗುರುದತ್ತಂಯಥಾವಿಧಿ

ಈ ರೀತಿ ಧ್ಯಾನ ಮಾಡಿ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಪರಮ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದ ನಂತರ, ಗುರು ನೀಡಿದ ಪಂಚಾಕ್ಷರಿ ಮಂತ್ರವನ್ನು ವಿಧಿಯಂತೆ ಜಪಿಸಬೇಕು.

ಸ್ತುತಿಭಿಶ್ಚೈವದೇವೇಶಂಸ್ತುವೀತಪ್ರಣಮನ್ಸುಧೀಃ ನಾನಾಭಿಧಾಭಿರ್ವಿಪ್ರೇನ್ದ್ರಾಃ ಪಠೇದ್ವೈಶತರುದ್ರಿಯಮ್

ಸ್ತೋತ್ರಗಳಿಂದ ದೇವದೇವನನ್ನು ಪ್ರಣಾಮದಿಂದ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಬೇಕು; ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ವಿವಿಧ ಹೆಸರುಗಳನ್ನೂ ಶತರುದ್ರಿಯವನ್ನೂ ಪಠಿಸಬೇಕು.

ತತಃ ಸಾಕ್ಷತಪುಷ್ಪಾಣಿಗೃಹೀತ್ವಾಂಜಲಿನಾಮುದಾ ಪ್ರಾರ್ಥಯೇಚ್ಛಂಕರಂಭಕ್ತ್ಯಾಮಂತ್ರೈರೇಭಿಃಸುಭಕ್ತಿತಃ

ನೂತನ ಹೂವುಗಳನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಈ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿ ಶಂಕರನನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಬೇಕು.