ಶಿವಪುರಾಣಮ್

ದ್ವಿಖಂಡಂತುಚರಾಂಲಿಂಗಂಕುರ್ವನ್ತ್ಯಜ್ಞಾನಮೋಹಿತಾಃ ನೈವಸಿದ್ಧಾನ್ತವೇತ್ತಾರೋ ಮುನಯಃ ಶಾಸ್ತ್ರಕೋವಿದಾಃ

ಯಾರಾದರೂ ಚಲಿಸುವ ಲಿಂಗವನ್ನು ಎರಡು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ಮಾಡಿದರೆ, ಅವರು ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ ಮೋಹಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ; ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ತಿಳಿದ ಮುನಿಗಳು ಅಥವಾ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ಅರಿತವರು ಹೀಗೆ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.

ಅಖಂಡಂಸ್ಥಾವರಂಲಿಂಗಂದ್ವಿಖಂಡಂಚರಮೇವಚ ಯೇಕುರ್ವನ್ತಿನರಾಮೂಢಾನಪೂಜಾಫಲಭಾಗಿನಃ

ಯಾರು ಸ್ಥಿರ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮತ್ತು ಚಲಿಸುವ ಲಿಂಗವನ್ನು ಎರಡು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಅವರು ಮೂಢರು ಅಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಪೂಜೆಯ ಫಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ತಸ್ಮಾಚ್ಛಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತವಿಧಿನಾ ಅಖಂಡಂಚರಸಂಜ್ಞಕಮ್ ದ್ವಿಖಂಡಂ ಸ್ಥಾವರಂ ಲಿಂಗಂ ಕರ್ತವ್ಯಂ ಪರಯಾ ಮುದಾ

ಆದಕಾರಣ, ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ಚಲಿಸುವ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರ ಲಿಂಗವನ್ನು ಎರಡು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಮಾಡಬೇಕು.

ಅಖಂಡೇ ತು ಚರೇ ಪೂಜಾಸಮ್ಪೂರ್ಣಫಲದಾಯಿನೀ ದ್ವಿಖಂಡೇ ತು ಚರೇ ಪೂಜಾಮಹಾಹಾನಿಪ್ರದಾ ಸ್ಮೃತಾ

ಚಲಿಸುವ ಸಂಪೂರ್ಣ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರೆ ಪೂರ್ಣ ಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಚಲಿಸುವ ಎರಡು ಭಾಗಗಳ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರೆ ದೊಡ್ಡ ನಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಅಖಂಡೇ ಸ್ಥಾವರೇ ಪೂಜಾ ನ ಕಾಮಫಲದಾಯಿನೀ ಪ್ರತ್ಯವಾಯಕರೀನಿತ್ಯಮಿತ್ಯುಕ್ತಂಶಾಸ್ತ್ರವೇದಿಭಿಃ

ಸ್ಥಿರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರೆ ಬಯಸಿದ ಫಲ ಸಿಗದು; ಇದನ್ನು ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ತಿಳಿದವರು ಯಾವಾಗಲೂ ವಿಘ್ನ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಅಥ ವೈದಿಕಭಕ್ತಾನಾಂ ಪಾರ್ಥಿವಾರ್ಚಾಂ ನಿಗದ್ಯತೇ ವೈದಿಕೇನೈವಮಾರ್ಗೇಣಭುಕ್ತಿಮುಕ್ತಿಪ್ರದಾಯಿನೀ

ಈಗ ವೇದಪರ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಮಣ್ಣಿನ ಲಿಂಗದ ಪೂಜೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ವೇದಮಾರ್ಗದ ಮೂಲಕ ಅದು ಭೋಗ ಮತ್ತು ಮೋಕ್ಷ ಎರಡನ್ನೂ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಸೂತ್ರೋಕ್ತವಿಧಿನಾಸ್ನಾತ್ವಾಸಂಧ್ಯಾಂ ಕೃತ್ವಾ ಯಥಾವಿಧಿ ಬ್ರಹ್ಮಯಜ್ಞಂವಿಧಾಯಾದೌತತಸ್ತರ್ಪಣಮಾಚರೇತ್

ಸೂತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದಂತೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಸಂಧ್ಯಾವಂದನೆ ಮಾಡಿ, ಬ್ರಹ್ಮಯಜ್ಞವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ನಂತರ ತರ್ಪಣೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.

ಶಿವಸ್ಮರಣಪೂರ್ವಂ ಹಿ ಭಸ್ಮರುದ್ರಾಕ್ಷಧಾರಕಃ

ಶಿವನನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವ ಮೊದಲು, ಭಸ್ಮ ಮತ್ತು ರುದ್ರಾಕ್ಷವನ್ನು ಧರಿಸಬೇಕು.

ವೇದೋಕ್ತಾವಿಧಿನಾ ಸಮ್ಯಕ್ಸಂಪೂರ್ಣಫಲಸಿದ್ಧಯೇ ಪೂಜಯೇತ್ಪರಯಾಭಕ್ತ್ಯಾಪಾರ್ಥಿವಂಲಿಂಗಮುತ್ತಮಮ್

ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ಸಂಪೂರ್ಣ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯಲು, ಪರಮ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮಣ್ಣಿನ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ನದೀತೀರೇ ತಡಾಗೇ ಚ ಪರ್ವತೇಕಾನನೇ ಽಪಿಚ ಶಿವಾಲಯೇ ಶುಚೌ ದೇಶೇ ಪಾರ್ಥಿವಾರ್ಚಾ ವಿಧೀಯತೇ

ನದಿಯ ದಂಡೆ, ಕೆರೆಯಲ್ಲಿ, ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ, ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಶಿವಾಲಯದಲ್ಲಿ, ಶುದ್ಧವಾದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿನ ಲಿಂಗದ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಶುದ್ಧಪ್ರದೇಶಸಂಭೂತಾಂ ಮೃದಮಾಹೃತ್ಯ ಯತ್ನತಃ ಶಿವಲಿಂಗಂ ಪ್ರಕಲ್ಪೇತ ಸಾವಧಾನತಯಾ ದ್ವಿಜಾಃ

ಶುದ್ಧವಾದ ಸ್ಥಳದಿಂದ ಮಣ್ಣನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ದ್ವಿಜರು ಶಿವಲಿಂಗವನ್ನು ಗಮನದಿಂದ ರೂಪಿಸಬೇಕು.

ವಿಪ್ರೇ ಗೌರಾ ಸ್ಮೃತಾ ಶೋಣಾ ಬಾಹುಜೇ ಪೀತವರ್ಣಕಾ ವೈಶ್ಯೇಕೃಷ್ಣಾ ಪಾದಜಾತೇ ಹ್ಯಥವಾ ಯತ್ರ ಯಾ ಭವೇತ್

ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಬಿಳಿ, ಕ್ಷತ್ರಿಯರಿಗೆ ಕೆಂಪು, ವೈಶ್ಯರಿಗೆ ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ಹಳದಿ, ಶೂದ್ರರಿಗೆ ಕಾಲಿನಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪು ಅಥವಾ ಯಾವ ಬಣ್ಣ ಸಿಗುತ್ತದೋ ಅದನ್ನು ಬಳಸಬೇಕು ಎಂದು ನೆನಪಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಸಂಗೃಹ್ಯಮೃತ್ತಿಕಾಂಲಿಂಗನಿರ್ಮಾಣಾರ್ಥಂಪ್ರಯತ್ನತಃ ಅತೀವಶುಭದೇಶೇಚಸ್ಥಾಪಯೇತ್ತಾಂಮೃದಂಶುಭಾಮ್

ಲಿಂಗವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಮಣ್ಣನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ಆ ಶುಭ ಮಣ್ಣನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಶುಭವಾದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಬೇಕು.

ಸಂಶೋಧ್ಯಚಜಲೇನಾಪಿಪಿಂಡೀಕೃತ್ಯ ಶನೈಃ ಶನೈಃ ವಿಧೀಯೇತಶುಭಂಲಿಂಗಂಪಾರ್ಥಿವಂವೇದಮಾರ್ಗತಃ

ಮಣ್ಣು ಶುದ್ಧವಾಗಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ಅದನ್ನು ನಿಧಾನವಾಗಿ, ಹುರಿದು, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಒತ್ತಿ ಒಂದು ಗುಂಡಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿ, ವೇದಮಾರ್ಗದಂತೆ ಶುಭಕರವಾದ ಪಾರ್ಥಿವ ಲಿಂಗವನ್ನು ತಯಾರಿಸಬೇಕು.

ತತಃ ಸಂಪೂಜಯೇದ್ಭಕ್ತ್ಯಾಭುಕ್ತಿಮುಕ್ತಿಫಲಾಪ್ತಯೇ ತತ್ಪ್ರಕಾರಮಹಂವಚ್ಮಿಶೃಣುಧ್ವಂಸಂವಿಧಾನತಃ

ಆಮೇಲೆ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ, ಭೋಗ ಮತ್ತು ಮೋಕ್ಷ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯಲು, ಆ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಅದರ ಕ್ರಮವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ನೀವು ಗಮನದಿಂದ ಕೇಳಿರಿ.

ನಮಃ ಶಿವಾಯಮಂತ್ರೇಣಾರ್ಚನಂದ್ರವ್ಯಂಚಪ್ರೋಕ್ಷಯೇತ್ ಭೂರಸೀತಿಚಮಂತ್ರೇಣಕ್ಷೇತ್ರಸಿದ್ಧಿಂಪ್ರಕಾರಯೇತ್

'ನಮಃ ಶಿವಾಯ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಪೂಜಾ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಛಿಂಪಿಸಬೇಕು; 'ಭೂಃ ಆಸೀತ್' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಬೇಕು.

ಆಪೋಸ್ಮಾನಿತಿಮಂತ್ರೇಣಜಲಸಂಸ್ಕಾರಮಾಚರೇತ್ ನಮಸ್ತೇ ರುದ್ರಮಂತ್ರೇಣ ಫಾಟಿಕಾಬಂಧಮುಚ್ಯತೇ

'ಆಪಃ ಸ್ಮಾನಿ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ನೀರಿನಿಂದ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಮಾಡಬೇಕು; 'ನಮಸ್ತೇ ರುದ್ರ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಸ್ಫಟಿಕವನ್ನು ಕಟ್ಟಬೇಕು.

ಶಂಭವಾಯೇತಿಮಂತ್ರೇಣಕ್ಷೇತ್ರಶುದ್ಧಿಂ ಪ್ರಕಾರಯೇತ್ ನಮಃ ಪೂರ್ವೇಣ ಕುರ್ಯಾತ್ಪಞ್ಚಾಮೃತಸ್ಯಾಪಿ ಪ್ರೋಕ್ಷಣಮ್

'ಶಂಭವೇ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಬೇಕು; ಹಿಂದಿನ ನಮಸ್ಕಾರ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಪಂಚಾಮೃತವನ್ನು ಕೂಡ ಛಿಂಪಿಸಬೇಕು.

ನೀಲಗ್ರೀವಾಯಮಂತ್ರೇಣನಮಃಪೂರ್ವೇಣಭಕ್ತಿಮಾನ್ ಚರೇಚ್ಛಂಕರಲಿಂಗಸ್ಯಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನಮುತ್ತಮಮ್

'ನೀಲಗ್ರೀವಾಯ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿನ ನಮಸ್ಕಾರದಿಂದ ಭಕ್ತನು ಶಂಕರ ಲಿಂಗದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.

ಭಕ್ತಿತಸ್ತತ ಏತತ್ತೇರುದ್ರಾಯೇತಿ ಚ ಮಂತ್ರತಃ ಆಸನಂ ರಮಣೀಯಂ ವೈದದ್ಯಾದ್ವೈದಿಕಮಾರ್ಗಕೃತ್

ನಂತರ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮತ್ತು 'ತೇ ರುದ್ರಾಯ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ, ವೇದಮಾರ್ಗದಂತೆ ಸುಂದರ ಆಸನವನ್ನು ಒದಗಿಸಬೇಕು.

ಮಾನೋಮಹನ್ತಮಿತಿಚಮಂತ್ರೇಣಾವಾಹನಂಚರೇತ್ ಯಾತೇರುದ್ರೇಣಮಂತ್ರೇಣಸಂಚರೇದುಪವೇಶನಮ್

'ಮಾನೋ ಮಹಂತಮಿತಿ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಆವಾಹನ ಮಾಡಬೇಕು; 'ಯಾ ತೇ ರುದ್ರೇಣ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಉಪವೇಶನ ಮಾಡಬೇಕು.

ಮಂತ್ರೇಣಯಾಮಿಷುಮಿತಿ ನ್ಯಾಸಂಕುರ್ಯಾಚ್ಛಿವಸ್ಯಚ ಅಧ್ಯವೋಚದಿತಿ ಪ್ರೇಮ್ಣಾಧಿವಾಸಂಮನುನಾಚರೇತ್

'ಯಾಮಿ ಷುಮಿತಿ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಶಿವನಿಗೆ ನಿಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕು; 'ಅಧ್ಯವೋಚದಿತಿ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಅಧಿವಾಸ ಮಾಡಬೇಕು.

ಮನುನಾಸೌಜೀವ ಇತಿದೇವತಾನ್ಯಾಸಮಾಚರೇತ್ ಅಸೌಯೋವಸರ್ಪತೀತಿ ಚಾಚರೇದಪಸರ್ಪಣಮ್

'ಸೌಜೀವ ಇತಿ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ದೇವತೆಗಳ ನಿಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕು; 'ಅಸೌ ಯೋ ವಸರ್ಪತಿ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಅಪಸರ್ಪಣ ಮಾಡಬೇಕು.

ಅರ್ಘ್ಯಂ ಚ ರುದ್ರಗಾಯತ್ರ್ಯಾ ಽಚಮನಂ ತ್ರ್ಯಂಬಕೇಣ ಚ

ರುದ್ರ ಗಾಯತ್ರಿ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; ತ್ರ್ಯಂಬಕ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಆಚಮನ ಮಾಡಬೇಕು.

ಪಯಃಪೃಥಿವ್ಯಾಮಿತಿ ಚ ಪಯಸಾಸ್ನಾನಮಾಚರೇತ್ ದಧಿಕ್ರಾವ್ಣೇತಿಮಂತ್ರೇಣದಧಿಸ್ನಾನಂ ಚ ಕಾರಯೇತ್

'ಪಯಃ ಪೃಥಿವ್ಯಾಮಿತಿ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಹಾಲಿನಿಂದ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು; 'ದಧಿಕ್ರಾವ್ಣೇ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಮೊಸರಿನಿಂದ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

ಮಧುಖಂಡಸ್ನಪನಂಪ್ರೋಕ್ತಮಿತಿಪಞ್ಚಾಮೃತಂ ಸ್ಮೃತಮ್ ಅಥವಾ ಪಾದ್ಯಮಂತ್ರೇಣ ಸ್ನಾನಂಪಞ್ಚಾಮೃತೇನ ಚ

ಜೇನು ಮತ್ತು ಸಕ್ಕರೆ ಹಾಕಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವುದು ಪಂಚಾಮೃತ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಇಲ್ಲವೇ ಪಾದ್ಯ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಪಂಚಾಮೃತದಿಂದ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

ಮಾನಸ್ತೋಕೇ ಇತಿ ಪ್ರೇಮ್ಣಾ ಮಂತ್ರೇಣ ಕಟಿಬಂಧನಮ್ ನಮೋ ಧೃಷ್ಣವೇ ಇತಿ ವಾ ಉತ್ತರೀಯಂ ಚ ಧಾಪಯೇತ್

'ಮಾನಸ್ತೋಕೆ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಕಟ್ಟಿಬಂದನ್ನು ಕಟ್ಟಬೇಕು; ಅಥವಾ 'ನಮೋ ಧೃಷ್ಣವೇ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಮೇಲಂಗಿಯನ್ನು ಧರಿಸಬೇಕು.

ಯಾ ತೇ ಹೇತಿರಿತಿ ಪ್ರೇಮ್ಣಾ ಋಕ್ಚತುಷ್ಕೇಣ ವೈದಿಕಃ ಶಿವಾಯ ವಿಧಿನಾ ಭಕ್ತಶ್ಚರೇದ್ವಸ್ತ್ರಸಮರ್ಪಣಮ್

'ಯಾ ತೇ ಹೇತಿ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕು ಋಕ್ಸ್ನೊಂದಿಗೆ ಪಠಿಸಿ, ಭಕ್ತನು ವೇದವಿಧಾನದಂತೆ ಶಿವನಿಗೆ ವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ನಮಃ ಶ್ವಭ್ಯ ಇತಿ ಪ್ರೇಮ್ಣಾ ಗಂಧಂ ದದ್ಯಾದೃಚಾ ಸುಧೀಃ

'ನಮಃ ಶ್ವಭ್ಯ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಮತ್ತು ಋಕ್ಸ್ನೊಂದಿಗೆ ಪಠಿಸಿ, ಜ್ಞಾನಿಯು ಸುಗಂಧವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.