ಶಿವಪುರಾಣಮ್

ಯೋಗಿಯು ತನ್ನ ನಿದ್ದೆ ಮತ್ತು ಜಾಗೃತಿಯನ್ನು ಸಮಾನವಾಗಿ ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿರಿಸಿ, ಎಲ್ಲಾ ಶ್ರಮವನ್ನು ದೂರವಿಟ್ಟು, ಮೃದು, ಸುಖಕರ, ವಿಶಾಲ, ಸಮತಲ ಹಾಗೂ ಸ್ವಚ್ಛವಾದ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಕುಳಿತುಕೊಂಡ ನಂತರ, ಪದ್ಮಾಸನ ಅಥವಾ ಸ್ವಸ್ತಿಕಾಸನದಂತಹ ಯೋಗಾಸನಗಳನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕು. ತನ್ನ ಗುರುಗಳು ಮತ್ತು ಹಿರಿಯರನ್ನು ಶ್ರದ್ಧಾಪೂರ್ವಕವಾಗಿ, ಕ್ರಮವಾಗಿ ವಂದಿಸಿ, ತನ್ನ ಕುತ್ತು, ತಲೆ ಮತ್ತು ಎದೆ ನೇರವಾಗಿರಿಸಿ, ಎಡೆ-ಬಿಡೆ ನೋಡದೆ, ತಲೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಎತ್ತಿ, ಹಲ್ಲುಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಸ್ಪರ್ಶಿಸದಂತೆ ಇರಿಸಬೇಕು. ಜಿಹ್ವೆಯನ್ನು ಹಲ್ಲುಗಳ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಇರಿಸಬೇಕು; ಪಾದಗಳ ಹೀಲನ್ನು ಬಳಸಿ ವೃಷಣ ಮತ್ತು ಲಿಂಗವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು. ಕೈಗಳನ್ನು ತೊಡೆಯ ಮೇಲೆ ಕ್ರಾಸ್ ಆಗಿ, ಎಡಕೈದ ಪಾಳು ಮೇಲೆ ಬಲಕೈದ ಬೆನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಇರಿಸಬೇಕು. ಬೆನ್ನು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಎತ್ತಿ, ಎದೆ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ದೃಢವಾಗಿ ಇರಿಸಬೇಕು; ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಮೂಗಿನ ತುದಿಗೆ ನೆಟ್ಟಗವಾಗಿ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿ, ಎಡೆ-ಬಿಡೆ ನೋಡಬಾರದು. ಶ್ವಾಸದ ಹರಿವನ್ನು ಸಂಯಮವಾಗಿ, ಸ್ಥಿರವಾಗಿ, ಶಿಲೆಯಂತೆ ಅಚಲವಾಗಿ ಇರಿಸಿ, ತನ್ನ ದೇಹದ ಆಂತರ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಿವನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾ, ಹೃದಯದ ಪದ್ಮಾಸನದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನದ ಯಜ್ಞದ ಮೂಲಕ ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಈ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮೂಲದಲ್ಲಿ, ಮೂಗಿನ ತುದಿಯಲ್ಲಿ, ನಾಭಿಯಲ್ಲಿ, ಗಂಟಲಲ್ಲಿ, ಅಥವಾ ಪಲ್ಲಟದಲ್ಲಿ ಮಾಡಬಹುದು. ಮಧ್ಯಭಾಗ, ಭ್ರೂಮಧ್ಯ, ದ್ವಾರ, ನಾಳ, ಅಥವಾ ಶಿರಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ, ಕ್ರಮವಾಗಿ ಶಿವ ಮತ್ತು ದೇವಿಯ ಪರಮ ಆಸನವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಅವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಬೇಕು. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ, whether lotus is covered or not, ಎರಡು, ಹದಿನಾರು, ಅಥವಾ ಹನ್ನೆರಡು ದಳಗಳ ಪದ್ಮಗಳಲ್ಲಿ prescribed ಕ್ರಮವಾಗಿ, ದಶ, ಆರು, ಅಥವಾ ನಾಲ್ಕು ದಳಗಳ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಶಿವನನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಬೇಕು. ಭ್ರೂಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಎರಡು ದಳಗಳ ಪದ್ಮವಿದೆ, ಅದು ವಿದ್ಯುತ್ ಹೊಳಪಿನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿದೆ. ಆ ಪದ್ಮದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ಬಲ ಮತ್ತು ಎಡ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ, ಕ್ರಮವಾಗಿ, ವಿದ್ಯುತ್ ವರ್ಣದ ದಳಗಳು, ಪ್ರತಿ ದಳದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಕ್ಷರ ಇರುತ್ತದೆ. ಹದಿನಾರು ದಳಗಳು ಹದಿನಾರು ಸ್ವರಗಳಾಗಿವೆ, ಅವು ಪೂರ್ವದಿಂದ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ; ಈ ಪದ್ಮವು ಮೂಲದ ಬುಲ್ಬ್‌ನಲ್ಲಿದೆ. 'ಕ'ದಿಂದ 'ಥ'ವರೆಗೆ ಅಕ್ಷರಗಳು ಕ್ರಮವಾಗಿ ದಳಗಳಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತವೆ. ಶುದ್ಧ ಬಿಳಿ ಪದ್ಮದಲ್ಲಿ 'ಡ'ದಿಂದ 'ಫ'ವರೆಗೆ ಅಕ್ಷರಗಳು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಇರುತ್ತವೆ. ಧೂಮರಹಿತ ಅಗ್ನಿಯ ವರ್ಣದ ಪದ್ಮದಲ್ಲಿ 'ಬ'ರಿಂದ 'ಲ'ವರೆಗೆ ಅಕ್ಷರಗಳು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಇರುತ್ತವೆ; ಮೂಲದ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಪದ್ಮದಲ್ಲಿ 'ವ'ದಿಂದ 'ಸ'ವರೆಗೆ ಅಕ್ಷರಗಳು ದಳಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿವೆ. ಈ ಪದ್ಮಗಳಲ್ಲಿ, ಯೋಗಿಯ ಮನಸ್ಸು ಯಾವ ಪದ್ಮದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಆಕರ್ಷಿತವಾಗುತ್ತದೋ, ಅಲ್ಲಿ ದೇವ ಮತ್ತು ದೇವಿಯನ್ನು ಸ್ಥಿರವಾದ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಯೋಗಿಯು ಶುದ್ಧ ರೂಪವನ್ನು, ಅಂಗುಳದ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹೊಳಪಿನಿಂದ, ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ದೀಪದ ಜ್ವಾಲೆಯಂತೆ, ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಅದು ಅರ್ಧಚಂದ್ರದಂತೆ, ನಕ್ಷತ್ರದಂತೆ, ಅಕ್ಕಿ ಧಾನ್ಯದಂತೆ, ಅಥವಾ ಪದ್ಮದ ದಾಳದ ತಂತಿಯಂತೆ ಕಾಣಬಹುದು. ಅಥವಾ, ಅದು ಕಡಂಬ ಹೂಗಳ ಗುಂಡಿನಂತೆ, ಹಿಮದ ಹನಿಯಂತೆ ಕಾಣಬಹುದು; ಭೂಮಿಯಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುವ ಪಂಚಭೂತಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಇಚ್ಛಿಸುವವರು ಹೀಗೆ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಭೂತದ gross ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅದರ ಅಧಿಪತಿ ದೇವರನ್ನು, ಸದಾಶಿವನವರೆಗೆ, ಬ್ರಹ್ಮಾದಿಗಳೆಲ್ಲರನ್ನು, ಸೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುವ ಎಂಟು ರೂಪಗಳವರೆಗೆ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಶಿವನ gross ರೂಪಗಳು ಶಿವ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿವೆ: ಉಗ್ರ, ಮಿಶ್ರ ಹಾಗೂ ಶಾಂತ ರೂಪಗಳು, ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಘೋಷಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಫಲಬೇಡದ, ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ನಿಪುಣರಾದವರು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು; ಉಗ್ರ ರೂಪಗಳನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿದರೆ ಪಾಪ ಮತ್ತು ರೋಗಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ. ಮಿಶ್ರ ಅಥವಾ ಶಾಂತ ರೂಪಗಳನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿದರೆ, ಮುಕ್ತಿಯು ತಕ್ಷಣವಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ಅಥವಾ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ನಂತರವೂ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ; ಆದರೆ ಶಾಂತ ರೂಪದಿಂದ ಮುಕ್ತಿ, ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ದೊರಕುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಸಾಧನೆಗಳು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಸಂಪನ್ನವಾಗುತ್ತವೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರು, ಶ್ರೀಕಂಠನನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿದರೆ ಎಲ್ಲಾ ಇಚ್ಛಿತ ಸಾಧನೆಗಳು ಶೀಘ್ರವಾಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ನಂಬಿ, ಅವರ ಧ್ಯಾನವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ—ಇವರು ಯೋಗಿಗಳು. ಕೆಲವರು, ಮನಸ್ಸಿನ ಸ್ಥಿರತೆಗೆ, gross ಧ್ಯಾನವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ; ಮನಸ್ಸು gross ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾದಾಗ, subtle ರೂಪದಲ್ಲಿಯೂ ಸ್ಥಿರವಾಗುತ್ತದೆ. ಶಿವನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿದಾಗ ಎಲ್ಲಾ ಸಾಧನೆಗಳು ನೇರವಾಗಿ ಸಂಪನ್ನವಾಗುತ್ತವೆ; ಇತರ ರೂಪಗಳನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿದಾಗ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಶಿವನ ರೂಪವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಮನಸ್ಸಿನ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿ, ಪುನಃ ಪುನಃ ಅದನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು; ಮೊದಲಿಗೆ, ಧ್ಯಾನವು ವಸ್ತುವೊಂದರೊಂದಿಗೆ, ನಂತರ ವಸ್ತುವಿಲ್ಲದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜ್ಞಾನಿಗಳು, ವಸ್ತುವಿಲ್ಲದ ಧ್ಯಾನವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಯಾಕೆಂದರೆ ನಿರಂತರ ಜ್ಞಾನಪ್ರವಾಹವನ್ನೇ ಧ್ಯಾನವೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಇಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನವು ವಸ್ತುವಿಲ್ಲದಾಗ ಮಾತ್ರ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ವಸ್ತುयुक्त ಧ್ಯಾನವು ಉದಯಿಸುತ್ತಿರುವ ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳಂತೆ. ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಧ್ಯಾನವು ವಸ್ತುವಿಲ್ಲದೆ, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದು ಇಲ್ಲ; ಅಥವಾ, ವಸ್ತುयुक्त ಧ್ಯಾನವು ರೂಪದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ. ವಸ್ತುವಿಲ್ಲದ ಧ್ಯಾನವು ರೂಪರಹಿತ ಜ್ಞಾನವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ; ಬೀಜವುಳ್ಳ ಅಥವಾ ಬೀಜವಿಲ್ಲದ, ಅದನ್ನೇ ಧ್ಯಾನವೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ರೂಪ ಮತ್ತು ರೂಪರಹಿತದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ, ಮೊದಲಿಗೆ ವಸ್ತುयुक्त, ಬೀಜವುಳ್ಳ ಧ್ಯಾನವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು; ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ವಸ್ತುವಿಲ್ಲದ, ಬೀಜವಿಲ್ಲದ ಧ್ಯಾನವನ್ನು ಸಾಧನೆಗಳಿಗಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕು. ಶ್ವಾಸದ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಮೂಲಕ, ದೇವಿಯ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಇತ್ಯಾದಿ ಸ್ಥಿತಿಗಳು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಸಂಪನ್ನವಾಗುತ್ತವೆ. ಶಾಂತಿ, ಗಂಭೀರ ಶಾಂತಿ, ಪ್ರಕಾಶ, ನಂತರ ಪರಮ ಸ್ಪಷ್ಟತೆ—ಇವುಗಳೆಲ್ಲಾ ಶಾಂತಿ, ಎಲ್ಲಾ ವಿಪತ್ತಿನ ನಾಶವೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಒಳಗಿನ ಮತ್ತು ಹೊರಗಿನ ಅಂಧಕಾರದ ನಾಶವನ್ನು ಗಂಭೀರ ಶಾಂತಿ ಎಂದು, ಒಳ ಮತ್ತು ಹೊರ ಎರಡೂ ಕಡೆ ಪ್ರಕಾಶವನ್ನು ಪ್ರಕಾಶ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟತೆ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ; ಎಲ್ಲಾ ಕಾರಣಗಳು, ಹೊರಗಿನ ಮತ್ತು ಒಳಗಿನ, ಸ್ಪಷ್ಟ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಅನುಕೂಲಕರವಾಗುತ್ತವೆ. ಧ್ಯಾನಿಸುವವರು, ಧ್ಯಾನ, ಧ್ಯಾನವಸ್ತು, ಅಥವಾ ಧ್ಯಾನಲಕ್ಷ್ಯ—ಈ ನಾಲ್ಕನ್ನು ತಿಳಿದು, ಧ್ಯಾನವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕು. ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ವೈರಾಗ್ಯದಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಯಾವಾಗಲೂ ಮನಸ್ಸು ಅಚಲವಾದ, ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಶಾಂತ ಆತ್ಮ ಹೊಂದಿರುವವನನ್ನು, ಸದ್ಭಾವಿಗಳು ಧ್ಯಾನಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.