ಶಿವಪುರಾಣಮ್

ಅಪ್ರಮಿತ ತೇಜಸ್ಸಿನ ರುದ್ರನು ಈ ರೀತಿ ಹೇಳಿದ ಬಳಿಕ, ದಕ್ಷನು ತನ್ನ ಸ್ವಾಯಂಭುವ ದೇಹವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಭೂಮಿಗೆ ಬೀಳುತ್ತಾನೆ, ದುಃಖದಿಂದ ತುಂಬಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ. ನಂತರ, ಪ್ರಚೇತಸನಾದ ದಕ್ಷನು ಚಾಕ್ಷುಷ ಮಾನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಚೀನಬರ್ಹಿಷ್‌ನ ಮೊಮ್ಮಗನಾಗಿ, ಪ್ರಚೇತಸನ ಮಗನಾಗಿ ಪುನಃ ಜನ್ಮಹೊಂದುತ್ತಾನೆ. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ವಾರುಣೀ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಯಜ್ಞ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಭೃಗು ಮತ್ತು ಇತರರು ಕೂಡ ಜನ್ಮವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ, ಅದು ವೈವಸ್ವತ ಮಾನ್ವಂತರದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಆಗಿತ್ತು. ಈ ಬಳಿಕ, ದಕ್ಷನ ಧರ್ಮಸ್ಥಾಪನೆಗಾಗಿ, ಆ ದುಷ್ಟ ಮನಸ್ಸಿನವನಾದ ದಕ್ಷನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ, ಮಹೇಶನು ವಿಘ್ನವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಾನೆ, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವೈವಸ್ವತ ಮನುವೂ ಹಾಜರಿದ್ದನು. ಇದನ್ನು ಹೇಗೆ ಮಹೇಶನು ಮಾಡಿದನು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಎಲ್ಲರೂ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆಗ, ತಪಸ್ಸಿನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ವಿಶ್ವದ ತಾಯಿಯಾದ ದೇವಿ, ಹಿಮವಂತನ ಮಗಳಾಗಿ ಹಿಮಾಲಯ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷದಿಂದ ವಾಸಿಸುತ್ತಾಳೆ. ದೇವತೆಗಳು ಅವಳ ವಿವಾಹವನ್ನು ಹಿಮವಂತ ಶಿಖರದಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬಹಳ ಸಮಯ ಕಳೆದ ಮೇಲೆ, ಅವಳು ತನ್ನ ಪತಿಯೊಂದಿಗೆ ಆ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಲೀಲಾಸಕ್ತಳಾಗಿ ಕಾಲ ಕಳೆಯುತ್ತಾಳೆ. ವೈವಸ್ವತ ಮಾನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಚೇತಸನ ಮಗನಾದ ದಕ್ಷನು ಸ್ವತಃ ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಜ್ಞವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡನು. ಹಿಮವಂತದ ಪರ್ವತದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ, ಗಂಗಾದ್ವಾರ ಎಂಬ ಪುಣ್ಯಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ಋಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧರು ನೆಲೆಸುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷನು ಯಜ್ಞವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆ ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಇಂದ್ರನ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು ಸೇರಿಕೊಳ್ಳಲು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ, ಆದಿತ್ಯರು, ವಸುಗಳು, ರುದ್ರರು, ಸಾಧ್ಯರು, ಮಾರುತ್ಗಣಗಳು, ಊಷ್ಮಪರು, ಸೋಮಪರು, ಆಜ್ಯಪರು, ಧೂಮಪರು ಮತ್ತು ಅಶ್ವಿನೀಕುಮಾರರು, ಪಿತೃಗಳು, ಮಹರ್ಷಿಗಳು, ಎಲ್ಲರೂ ವಿಷ್ಣುವಿನೊಂದಿಗೆ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಬರುತ್ತಾರೆ. ಆಗ, ಇಶ್ವರನಿಲ್ಲದೆ ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಹಾಜರಾಗಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ದಧೀಚಿ ಎಂಬ ಮಹರ್ಷಿ ಕೋಪದಿಂದ ದಕ್ಷನನ್ನು ಹೀಗೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ: "ಯೋಗ್ಯನಲ್ಲದವನಿಗೆ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿದರೆ ಅಥವಾ ಯೋಗ್ಯನಾದವನಿಗೆ ಪೂಜೆ ಮಾಡದೆ ಇದ್ದರೆ, ಅದರಿಂದ ಮಹಾಪಾಪ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಂಶಯವೇ ಇಲ್ಲ. ದುಷ್ಟರ ಅನುಮೋದನೆ ನಡೆಯುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ಸಜ್ಜನರನ್ನು ಅವಮಾನದಿಸುವಲ್ಲಿ, ದೇವತೆಗಳ ಶಿಕ್ಷೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಭಯಾನಕವಾಗಿ ಬೀಳುತ್ತದೆ." ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ಹೇಳಿದ ಮೇಲೆ, ದಧೀಚಿ ಮತ್ತೆ ದಕ್ಷನನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ: "ನೀನು ಯಾಕೆ ಭಗವಂತನಾದ, ಭೂತಪತಿಯಾದ, ಪೂಜ್ಯನಾದ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಪೂಜಿಸುವುದಿಲ್ಲ? ನನ್ನ ಹತ್ತೊಂಭತ್ತು ರುದ್ರರು, ತ್ರಿಶೂಲಧಾರಿಗಳು, ಜಟಾಧಾರಿಗಳು, ಸದಾ ಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದರೆ, ನಾನು ಬೇರೆ ಯಾವ ಮಹಾಪ್ರಭುವನ್ನೂ ಕಂಡಿಲ್ಲ. ಇಂತಹ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ, ರಾಜನೇ, ನೀನು ರುದ್ರನನ್ನು ಪೂಜಿಸದೆ ಇತರ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸುವುದರಿಂದ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ?" "ಅವನು ಅವಿನಾಶಿಯಾದ ಭಗವಂತನು, ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು, ಮಹೇಶ್ವರನ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನು; ಬ್ರಹ್ಮದಿಂದ ಪ್ರೇತಗಳವರೆಗೆ ಎಲ್ಲರೂ ಅವನ ದಾಸರು. ಅವನು ಪಂಚಭೂತಗಳಿಗೂ, ಪುರುಷನಿಗೂ ಅತಿ ಪರನು; ಯೋಗಿಗಳು, ಋಷಿಗಳು ಅವನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವನು ಪರಮ, ಅವಿನಾಶಿ ಬ್ರಹ್ಮ—ಅಸ್ತಿತ್ವವೂ ಅಲ್ಲ, ನಾಸ್ತಿತ್ವವೂ ಅಲ್ಲ, ಆದಿ, ಮಧ್ಯ, ಅಂತ್ಯ ಇಲ್ಲದ, ಅಚಿಂತ್ಯ, ಶಾಶ್ವತ. ಅವನು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ, ಸಂಹಾರಕ, ಸ್ಥಿತಿಕರ್ತ—ಮಹೇಶ್ವರ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಈ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಶಂಕರನ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ." "ಈ ಯಜ್ಞದ ಎಲ್ಲ ಹೋಮದ್ರವ್ಯಗಳು, ವಿಧಿ-ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಶುದ್ಧವಾಗಿರುವವು, ಇಂದು ಚಿರಂತನ, ತೊಲೆಯಲಾಗದ ಭಗವಂತನಾದ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ, ಯಜ್ಞನಾಥನಿಗೆ, ಬಂಗಾರದ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ಯಾಕೆಂದರೆ, ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳ ದೇವತೆ, ಸ್ವಾಮಿಗಳ ಸ್ವಾಮಿ ರುದ್ರನಿಗೆ ಪೂಜೆ ಮಾಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ, ದಕ್ಷಾ, ನಿನ್ನ ಯಜ್ಞವು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗದು." ಇದು ಹೇಳಿ, ದಧೀಚಿ ಮಹರ್ಷಿ ಕೋಪದಿಂದ ಆ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ತನ್ನ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಹೋಗಿಬಿಡುತ್ತಾನೆ. ಮಹರ್ಷಿಯು ಹೋದರೂ ಕೂಡ, ದೇವತೆಗಳು ದಕ್ಷನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವರಿಗೆ ಅದೇ ವಿಧಿಯಾಗಿತ್ತು. ಆಗ, ಈ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಭಗವಂತನಿಂದ ತಿಳಿದುಕೊಂಡಿದ್ದ ದೇವಿ, ಭಗವಂತನನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿ, "ದಕ್ಷನ ಯಜ್ಞವನ್ನು ಸಂಹರಿಸು" ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ. ದೇವಿಯ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ, ಭಗವಂತನು ದಕ್ಷನ ಯಜ್ಞವನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು, ಹಠಾತ್ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿಯಾದ ವಿರಭದ್ರನನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾನೆ—ಅವನು ಗಣಪತಿಗಳ ಸ್ವಾಮಿಯೂ ಆಗಿದ್ದನು. ಆ ವಿರಭದ್ರನು ಸಾವಿರ ಮುಖಗಳನ್ನೂ, ಸಾವಿರ ಕಮಲದಂತೆ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನೂ, ಸಾವಿರ ಗದೆಗಳನ್ನೂ, ಸಾವಿರ ಬಾಣಗಳ ತುಂಬಿದ ಬಾಣಪೆಟ್ಟಿಗೆಯನ್ನೂ ಹೊಂದಿದ್ದನು. ಅವನ ಕೈಯಲ್ಲಿ ತ್ರಿಶೂಲ, ಪರಶು, ಗದೆಗಳು, ಜ್ವಲಿಸುವ ಧನುಸ್ಸು, ಚಕ್ರ, ವಜ್ರ—all ಭೀಕರವಾದ ಆಯುಧಗಳು ಇದ್ದವು. ಅವನು ಚಂದ್ರಕಲೆಯನ್ನು ಕರಾಳದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ್ದನು. ಅವನ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಎತ್ತಿದ ವಜ್ರದಿಂದ ಕಿರಣಗಳು ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದ್ದು, ಜಟೆಗಳು ಮಿನುಗುವ ಮಿಂಚಿನಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದವು; ಅವನ ಬಾಯಿ ಭಯಂಕರವಾಗಿ ಅಗಾಧವಾಗಿತ್ತು, ಬಲಿಷ್ಠ ಹೊಟ್ಟೆ, ಮಿಂಚಿನಂತೆ ನಾಲಿಗೆ, ಕೆಳಗೆ ಬೀಳುವ ತುಟಿಗಳು, ಗರ್ಜನೆ ಮಳೆಮೋಡ ಮತ್ತು ಸಾಗರದಂತೆ, ಹುಲಿಯ ಚರ್ಮ ಧರಿಸಿದ್ದನು, ದೇಹದಿಂದ ರಕ್ತ ಹರಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ಅವನ ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಎರಡು ಬದಿಯ ಕೆನ್ನೆಗಳನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಿದ್ದವು, ಅವನ ಜಟೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ದೇವತೆಗಳ ಶಿರಮಾಲೆ ಅಲಂಕರಿಸಿದ್ದಿತು. ಅವನು ಮಹಾ ಬಂಗಾರದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತನಾಗಿದ್ದನು—ಪಾದಕಟ್ಟು, ಕೈಕಟ್ಟುಗಳು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಘಂಟೆಯಂತೆ ಘನಘನವೆನ್ನುತ್ತಿತ್ತು; ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಮುತ್ತಿನ ಮಾಲೆ, ರತ್ನಗಳಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದ್ದನು. ಅವನ ಶೌರ್ಯವು ಮಹಾ ಶರಭ, ಹುಲಿ ಅಥವಾ ಸಿಂಹದಂತೆ, ಅವನು ಗಜರಾಜನಂತೆ ಗಂಭೀರವಾದ ಹೆಜ್ಜೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದನು. ಅವನ ಪ್ರಕಾಶವು ಶಂಖ, ಚಾಮರ, ಮಲ್ಲಿಗೆ, ಚಂದ್ರ, ಕಮಲದ ದಂಡದಂತೆ; ಅವನು ಹಿಮಪರ್ವತದ ಸ್ವಾಮಿ ಜೀವಂತವಾಗಿ, ಚಲಿಸುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದನು. ಅವನ ಸುತ್ತ ಬೆಂಕಿಯ ಹಾರ, ಮುತ್ತಿನ ಜ್ವಲಂತ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತನಾಗಿದ್ದನು; ಅವನು ಪ್ರಳಯಕಾಲದ ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದ್ದನು. ವಿರಭದ್ರನು ಭಗವಂತನಾದ ಗಣೇಶನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಮಣಿಗಾಲಿಟ್ಟು, ಕೈಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಗೌರವದಿಂದ ನಿಂತನು. ಆಗ ಕೋಪದಿಂದ, ಅವನು ಶುಭಕರ ಹಾಗೂ ಭೀಕರವಾದ ಭದ್ರಕಾಲಿಯನ್ನೂ—ಮಹೇಶ್ವರನ ಮಹಾಶಕ್ತಿಯನ್ನು—ತನ್ನ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು. ವಿರಭದ್ರನು ಪ್ರಳಯಾಗ್ನಿಯಂತೆ ಅಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವುದನ್ನು, ಅವನೊಂದಿಗೆ ಭದ್ರಕಾಲಿಯನ್ನೂ ನೋಡಿ, ಶಂಕರನು ಹೀಗೆ ಆಶೀರ್ವದಿಸಿದನು: "ಸರ್ವಮಂಗಲವಾಗಲಿ.