શિવપુરાણમ્

શૃણુધ્વમૃષયઃ સર્વે સદ્ભક્ત્યા હરતો ખિલાઃ શિવપાર્થિવલિંગસ્યમહિમાપ્રોચ્યતેમયા

હે ઋષિઓ, તમે સૌ સાચી ભક્તિથી સાંભળો, કેમ કે હવે હું શિવના પૃથ્વી લિંગનો મહિમા કહું છું.

ઉક્તેષ્વેતેષુ લિંગેષુ પાર્થિવં લિંગમુત્તમમ્ તસ્યપૂજનતોવિપ્રાબહવઃ સિદ્ધિમાગતાઃ

આ બધા લિંગોમાં પૃથ્વી લિંગ સર્વોત્તમ છે; તેની પૂજા કરતાં અનેક બ્રાહ્મણોએ સિદ્ધિ પામી છે.

હરિર્બ્રહ્મા ચ ઋષયઃ સપ્રજાપતયસ્તથા સંપૂજ્ય પાર્થિવંલિંગંપ્રાપુઃસર્વેપ્સિતંદ્વિજાઃ

હરિ, બ્રહ્મા, ઋષિઓ અને પ્રજાપતિઓએ પણ પૃથ્વી લિંગની પૂજા કરીને પોતાના ઇચ્છિત ફળ મેળવ્યા છે, હે દ્વિજો.

દેવાસુરમનુષ્યાશ્ચગંધર્વોરગરાક્ષસાઃ અન્યેપિબહવસ્તંસંપૂજ્યસિદ્ધિંગતાઃપરમ્

દેવો, અસુરો, મનુષ્યો, ગંધર્વો, નાગો, રાક્ષસો અને અનેક અન્યોએ પણ એ લિંગની પૂજા કરીને સર્વોચ્ચ સિદ્ધિ પામી છે.

કૃતેરત્નમયંલિંગંત્રેતાયાંહેમસંભવમ્ દ્વાપરેપારદંશ્રેષ્ઠંપાર્થિવંતુકલૌયુગે

કૃતયુગમાં રત્નમય લિંગ હતું, ત્રેતાયુગમાં સોનાનું, દ્વાપરયુગમાં પારદનું શ્રેષ્ઠ હતું, પણ કલિયુગમાં પૃથ્વી લિંગ શ્રેષ્ઠ છે.

અષ્ટમૂર્તિષુસર્વાસુમૂર્તિર્વૈપાર્થિવીવરાઃ અનન્યપૂજિતાવિપ્રાસ્તપસ્તસ્માન્મહત્ફલમ્

આઠ રૂપોમાં પૃથ્વીનું રૂપ સર્વોત્તમ છે; હે બ્રાહ્મણો, એકાગ્ર ભક્તિથી તેની પૂજા કરતાં તપથી મહાન ફળ મળે છે.

યથાસર્વેષુદેવેષુજ્યેષ્ઠઃશ્રેષ્ઠોમહેશ્વરઃ એવંસર્વેષુ લિંગેષુપાર્થિવંશ્રેષ્ટમુચ્યતે

જેમ બધા દેવોમાં મહેશ્વર સૌથી વયસ્ક અને શ્રેષ્ઠ છે, તેમ બધા લિંગોમાં પૃથ્વી લિંગ શ્રેષ્ઠ કહેવાય છે.

યથાનદીષુસર્વાસુજ્યેષ્ઠાશ્રેષ્ઠાસુરાપગા તથાસર્વેષુલિંગેષુપાર્થિવંશ્રેષ્ઠમુચ્યતે

જેમ બધી નદીઓમાં ગંગા શ્રેષ્ઠ માનવામાં આવે છે, તેમ બધા લિંગોમાં પૃથ્વીથી બનેલું લિંગ સર્વોપરી કહેવાય છે.

યથાસર્વેષુમંત્રેષુપ્રણવો હિ મહાન્સ્મૃતઃ તથેદંપાર્થિવંશ્રેષ્ઠમારાધ્યંપૂજ્યમેવહિ

જેમ બધા મંત્રોમાં 'ઓમ્કાર' મહાન ગણાય છે, તેમ પૃથ્વીથી બનેલું લિંગ સર્વ શ્રેષ્ઠ, પૂજનીય અને આરાધ્ય છે.

યથાસર્વેષુવર્ણેષુબ્રાહ્મણઃશ્રેષ્ઠ ઉચ્યતે તથાસર્વેષુલિંગેષુપાર્થિવં શ્રેષ્ઠમુચ્યતે

જેમ બધા વર્ણોમાં બ્રાહ્મણ શ્રેષ્ઠ ગણાય છે, તેમ બધા લિંગોમાં પૃથ્વીથી બનેલું લિંગ સર્વોપરી કહેવાય છે.

યથાપુરીષુસર્વાસુકાશીશ્રેષ્ઠતમાસ્મૃતા તથાસર્વેષુલિંગેષુપાર્થિવંશ્રેષ્ઠમુચ્યતે

જેમ બધી નગરીઓમાં કાશી શ્રેષ્ઠ માનવામાં આવે છે, તેમ બધા લિંગોમાં પૃથ્વીથી બનેલું લિંગ સર્વોપરી કહેવાય છે.

યથાવ્રતેષુસર્વેષુશિવરાત્રિવ્રતંપરમ્ તથાસર્વેષુલિંગેષુપાર્થિવંશ્રેષ્થમુચ્યતે

જેમ બધા વ્રતોમાં મહાશિવરાત્રીનું વ્રત સર્વોચ્ચ માનવામાં આવે છે, તેમ બધા લિંગોમાં પૃથ્વીથી બનેલું લિંગ શ્રેષ્ઠ કહેવાય છે.

યથાદેવીષુસર્વાસુશૈવીશક્તિઃ પરાસ્મૃતા તથા સર્વેષુ લિંગેષુ પાર્થિવં શ્રેષ્ઠમુચ્યતે

જેમ બધી દેવીમાં શૈવ શક્તિ સર્વોચ્ચ માનવામાં આવે છે, તેમ બધા લિંગોમાં પૃથ્વીથી બનેલું લિંગ શ્રેષ્ઠ કહેવાય છે.

પ્રકૃત્યપાર્થિવંલિંગંયોન્યદેવંપ્રપૂજયેત્ વૃથા ભવતિ સા પૂજા સ્નાનદાનાદિકંવૃથા

જે વ્યક્તિ સ્વભાવથી પૃથ્વીથી ન બનેલું લિંગ પૂજે છે, તેની પૂજા વ્યર્થ જાય છે; એ જ રીતે સ્નાન, દાન વગેરે પણ નિષ્ફળ થાય છે.

પાર્થિવારાધનંપુણ્યંધન્યમાયુર્વિવર્ધનમ્ તુષ્ટિદંપુષ્ટિદંશ્રીદંકાર્યંસાધકસત્તમૈઃ

પૃથ્વીથી બનેલા લિંગની પૂજા પુણ્યદાયી, ધન્ય અને આયુષ્ય વધારનાર છે; એથી સંતોષ, તંદુરસ્તી અને વૈભવ મળે છે, અને શ્રેષ્ઠ સાધકોએ એ કરવી જોઈએ.

યથાલબ્ધોપચારૈશ્ચભક્ત્યા શ્રદ્ધાસમન્વિતઃ પૂજયેત્પાર્થિવં લિંગં સર્વકામાર્થસિદ્ધિદમ્

જેને જે ઉપચાર મળે છે, તે ભક્તિ અને શ્રદ્ધાથી પૃથ્વીથી બનેલું લિંગ પૂજે, તેને સર્વ ઈચ્છાઓ અને લાભો મળે છે.

યઃકૃત્વાપાર્થિવંલિંગેપૂજયેચ્છુભવેદિકમ્ ઇહૈવધનવાઞ્છ્રીમાનંતેરુદ્રોભિજાયતે

જે શુભ વેદિક પર પૃથ્વીથી બનેલું લિંગ બનાવી તેની પૂજા કરે છે, એ અહીં ધનવાન અને વૈભવી બને છે અને પછી રુદ્ર રૂપે જન્મે છે.

ત્રિસંધ્યંયોર્ચયંલ્લિંગંકૃત્વાબિલ્વેનપાર્થિવમ્ દશૈકાદશકંયાવત્તસ્યપુણ્યફલંશૃણુ

જે વ્યક્તિ ત્રણ સંધ્યાએ પૃથ્વીથી બનેલા લિંગની બિલ્વપત્રથી પૂજા કરે છે, એ દસ કે અગિયાર વાર કરે તો તેનું પુણ્યફળ સાંભળ.

અનેનૈવ સ્વદેહેન રુદ્રલોકેમહીયતે પાપહં સર્વમર્ત્યાનાં દર્શનાત્સ્પર્શનાદપિ

આ શરીરથી જ રુદ્રલોકમાં મહાનતા મળે છે; એ લિંગના દર્શન કે સ્પર્શથી જ સર્વ પાપો નાશ પામે છે.

જીવન્મુક્તઃ સવૈજ્ઞાનીશિવ એવ ન સંશયઃ તસ્યદર્શનમાત્રેણભુક્તિર્મુક્તિશ્ચ જાયતે

એ જીવિતે મુક્ત અને જ્ઞાનવાન બની શિવરૂપ થાય છે—આમાં કોઈ સંશય નથી; માત્ર તેના દર્શનથી ભોગ અને મોક્ષ બંને મળે છે.

શિવં યઃ પૂજયેન્નિત્યં કૃત્વાલિંગં તુ પાર્થિવમ્ યાવજ્જીવનપર્યંતં સ યાતિ શિવમન્દિરમ્

જે વ્યક્તિ જીવનભર પૃથ્વીથી બનેલું લિંગ બનાવી રોજ શિવની પૂજા કરે છે, તે મૃત્યુ પછી શિવના ધામે જાય છે.

મૃડેનાપ્રમિતાન્વર્ષાઞ્છિવલોકેહિ તિષ્ઠતિ સકામઃ પુનરાગત્ય રાજેન્દ્રોભારતેભવેત્

માટીના લિંગથી તે શિવલોકમાં અનંત વર્ષો સુધી ઈચ્છિત સુખ ભોગવે છે અને પછી ફરી ભારતમાં રાજા બને છે.

નિષ્કામઃ પૂજયેન્નિત્યં પાર્થિવંલિંગમુત્તમમ્ શિવલોકે સદા તિષ્ઠેત્તતઃ સાયુજ્યમાપ્નુયાત્

જે નિષ્કામપણે રોજ શ્રેષ્ઠ પૃથ્વી લિંગની પૂજા કરે છે, તે હંમેશા શિવલોકમાં રહે છે અને અંતે શિવ સાથે એકરૂપ થાય છે.

પાર્થિવં શિવલિંગં ચ વિપ્રો યદિ ન પૂજયેત્ સયાતિનરકંઘોરંશૂલપ્રોતં સુદારુણમ્

જો બ્રાહ્મણ પૃથ્વીથી બનેલા શિવલિંગની પૂજા નથી કરતો, તો તે ભયાનક નરકમાં જાય છે, જ્યાં તેને ભાલાથી ભેદવામાં આવે છે.

યથાકથંચિદ્વિધિનારમ્યં લિંગં પ્રકારયેત્ પઞ્ચસૂત્રવિધાનાં ચ પાર્થિવેન વિચારયેત્

જે રીતે પણ નિયમ પ્રમાણે સુંદર લિંગ બનાવવું, અને પૃથ્વીથી પાંચ રીતના વિધાનથી તેનું ધ્યાન કરવું.

અખણ્ડંતદ્ધિકર્તવ્યંનવિખણ્ડંપ્રકારયેત્ દ્વિખણ્ડંતુપ્રકુર્વાણોનૈવપૂજાફલંલભેત્

જે પૂર્ણ હોય તે જ બનાવવું અને કદીયે બે ભાગમાં ન વહેંચવું. જે વ્યક્તિ બે ભાગમાં વહેંચે છે, તેને પૂજાનું ફળ મળતું નથી.

રત્નજં હેમજં લિંગં પારદં સ્ફાટિકં તથા પાર્થિવં પુષ્પરાગોત્થમખંડં તુ પ્રકારયેત્

રત્ન, સોનું, પારો, સ્ફટિક, માટી, ફૂલ કે રત્નમાંથી બનેલું લિંગ હંમેશા પૂર્ણ બનાવવું જોઈએ.

અખંડં તુ ચરં લિંગંદ્વિખંડમચરં સ્મૃતમ્ ખંડાખંડવિચારોયં સચરાચરયોઃ સ્મૃતઃ

ચાલતું લિંગ પૂર્ણ ગણાય છે અને અચળ લિંગ બે ભાગનું માનવામાં આવે છે. ચાલતું અને અચળ બંનેમાં પૂર્ણ અને અધૂરી સ્થિતિનું વિચારણું કહેવાયું છે.

વેદિકાતુમહાવિદ્યાલિંગંદેવો મહેશ્વરઃ અતો હિ સ્થાવરેલિંગે સ્મૃતાશ્રેષ્ઠાદિખંડિતા

મહાદેવજી યજ્ઞવેદિકા અને મહા વિદ્યા સ્વરૂપ છે. એટલે અચળ લિંગોમાં જે બે ભાગમાં વહેંચાયેલું હોય તે શ્રેષ્ઠ માનવામાં આવે છે.