શિવપુરાણમ્

પ્રાપ્તે કલિયુગે ઘોરે નરાઃ પુણ્યવિવર્જિતાઃ દુરાચારરતાઃ સર્વે સત્યવાર્તાપરાઙ્મુખાઃ

જ્યારે ભયાનક કળિયુગ આવે છે, ત્યારે લોકો પુણ્યથી વંચિત, દુશ્ચરિત્રમાં મગ્ન અને સત્યથી મુખ ફેરવી લે છે.

પરાપવાદનિરતાઃ પરદ્રવ્યાભિલાષિણઃ પરસ્ત્રીસક્તમનસઃ પરહિંસાપરાયણાઃ

અન્યની નinda કરવી, પરધનની ઇચ્છા, પરસ્ત્રીમાં મન લગાડવું અને બીજાને દુઃખ આપવું—આ બધામાં મગ્ન રહે છે.

દેહાત્મદૃષ્ટયા મૂઢા નાસ્તિકાઃ પશુબુદ્ધયઃ માતૃપિતૃકૃતદ્વેષાઃ સ્ત્રીદેવાઃ કામકિંકરાઃ

શરીર જ આત્મા છે એવું માનનારા, મૂર્ખ, નાસ્તિક, પશુ જેવા મનવાળા, માતા-પિતાનો દ્વેષ કરનારા, સ્ત્રી અને દેવોની પૂજા કરનારા, કામના દાસ બનેલા હોય છે.

વિપ્રા લોભગ્રહગ્રસ્તા વેદવિક્રયજીવિનઃ ધનાર્જનાર્થમભ્યસ્તવિદ્યા મદવિમોહિતાઃ

બ્રાહ્મણો લોભ અને મોહમાં ફસાયેલા, વેદ વેચીને જીવિકા ચલાવનારા, ધન માટે જ શિક્ષા લેતા અને મદમાં ચૂર રહે છે.

ત્યક્તસ્વજાતિકર્માણઃ પ્રાય્હશઃપરવંચકાઃ ત્રિકાલસંધ્યયા હીના બ્રહ્મબોધવિવર્જિતાઃ

પોતાના વર્ણના કર્મો છોડીને, મોટાભાગે બીજાને છેતરતા, ત્રણ સંધ્યાનો ત્યાગ કરનારા અને બ્રહ્મજ્ઞાનથી વંચિત રહે છે.

અદયાઃ પંડિતંમન્યાસ્સ્વાચારવ્રતલોપકાઃ કૃષ્યુદ્યમરતાઃ ક્રૂરસ્વભાવા મલિનાશયાઃ

દયાવિહિન, પોતાને પંડિત માનનારા, પોતાના આચાર અને વ્રતનો ત્યાગ કરનારા, ખેતીમાં મગ્ન, ક્રૂર સ્વભાવ અને અશુદ્ધ મનવાળા હોય છે.

ક્ષત્રિયાશ્ચ તથા સર્વે સ્વધર્મત્યાગશીલિનઃ અસત્સંગાઃ પાપરતા વ્યભિચારપરાયણાઃ

એ જ રીતે બધા ક્ષત્રિય પણ પોતાના ધર્મનો ત્યાગ કરી, દુષ્ટોની સંગત, પાપમાં મગ્ન અને વ્યભિચારમાં રત રહે છે.

અશૂરા અરણપ્રીતાઃ પલાયનપરાયણાઃ કુચૌરવૃત્તયઃ શૂદ્રાઃ કામકિંકરચેતસઃ

એ લોકો બહાદુર નથી, જંગલમાં આનંદ મેળવે છે, ભાગી જવાની વૃત્તિ ધરાવે છે, નાના ચોર જેવી જીંદગી જીવે છે અને તેમનું મન ઇચ્છાઓનું દાસ બનેલું છે.

શસ્ત્રાસ્ત્રવિદ્યયા હીના ધેનુવિપ્રાવનોજ્ઝિતાઃ શરણ્યાવનહીનાશ્ચ કામિન્યૂતિમૃગાસ્સદા

એ લોકો શસ્ત્રો અને अस्त્રોનું જ્ઞાન ગુમાવી બેઠા છે, ગાય અને બ્રાહ્મણોને છોડીને રહે છે, તેમને કોઈ આશરો કે રક્ષણ મળતું નથી અને તેઓ હંમેશા કામના પાછળ દોડતા હરણ જેવા છે.

પ્રજાપાલનસદ્ધર્મવિહીના ભોગતત્પરાઃ પ્રજાસંહારકા દુષ્ટા જીવહિંસાકરા મુદા

સાચા શાસન અને સદાચાર વિના, એ લોકો ભોગવિલાસમાં મગ્ન છે, દુષ્ટ અને પ્રજાનો નાશ કરે છે, અને જીવજંતુઓને મારવામાં આનંદ અનુભવે છે.

વૈશ્યાઃ સંસ્કારહીનાસ્તે સ્વધર્મત્યાગશીલિનઃ કુપથાઃ સ્વાર્જનરતાસ્તુલાકર્મકુવૃત્તયઃ

વૈશ્યો યોગ્ય સંસ્કાર વગર છે, પોતાના ધર્મને છોડવામાં વૃત્તિ ધરાવે છે, ખોટા રસ્તે ચાલે છે, પોતાનાં ફાયદામાં જ લાગેલા છે અને તોલમાં અને વ્યવહારમાં છેતરપિંડી કરે છે.

ગુરુદેવદ્વિજાતીનાં ભક્તિહીનાઃ કુબુદ્ધયઃ અભોજિતદ્વિજાઃ પ્રાયઃ કૃપણા બદ્ધમુષ્ટયઃ

ગુરુ, દેવ અને દ્વિજોમાં ભક્તિ નથી, ખોટી બુદ્ધિ ધરાવે છે, મોટાભાગે બ્રાહ્મણોને ભોજન આપતા નથી, અને બહુ કંજુષ અને મુંઠીચાંપ છે.

કામિનીજારભાવેષુ સુરતા મલિનાશયાઃ લોભમોહવિચેતસ્કાઃ પૂર્તાદિસુવૃષોજ્ઝિતાઃ

કામિની સાથે પરસ્ત્રી સંબંધમાં રહે છે, સુખભોગમાં મન અશુદ્ધ છે, લોભ અને મોહથી ભટકી ગયેલા છે, અને પુણ્યકર્મો તથા દાનકર્મો છોડી દીધા છે.

તદ્વચ્છૂદ્રાશ્ચ યે કેચિદ્બ્રાહ્મણાચારતત્પરાઃ ઉજ્જ્વલાકૃતયો મૂઢાઃ સ્વધર્મત્યાગશીલિનઃ

એ જ રીતે, કેટલાક શૂદ્રો બ્રાહ્મણોની જેમ વર્તન કરે છે, દેખાવમાં તેજસ્વી લાગે છે પણ મૂર્ખ છે અને પોતાના ધર્મને છોડવામાં વૃત્તિ ધરાવે છે.

કર્તારસ્તપસાં ભૂયો દ્વિજતેજોપહારકાઃ શિશ્વલ્પમૃત્યુકારાશ્ચ મંત્રોચ્ચારપરાયણાઃ

એ લોકો તપ કરે છે પણ દ્વિજોના તેજને ઘટાડે છે, બાળકોના અકાળ મરણનું કારણ બને છે અને મંત્રોચ્ચાર કરવામાં જ લાગેલા રહે છે.

શીલિગ્રામશિલાદીનાં પૂજકાહોમતત્પરાઃ પ્રતિકૂલવિચારાશ્ચ કુટિલા દ્વિજદૂષકાઃ

શિલા, ગ્રામદેવતા વગેરેની પૂજા કરે છે, હવનમાં તત્પર છે, વિપરીત વિચારો ધરાવે છે, વાંકાચાળા છે અને દ્વિજોની નિંદા કરે છે.

ધનવંતઃ કુકર્માણો વિદ્યાવન્તો વિવાદિનઃ આખ્યાયોપાસના ધર્મવક્તારો ધર્મલોપકાઃ

ધનવાન છે પણ દુષ્કર્મ કરે છે, વિદ્વાન છે પણ ઝઘડાળુ છે, ધર્મની વાર્તા અને ઉપદેશ આપે છે પણ પોતે ધર્મનું પાલન કરતા નથી.

સુભૂપાકૃતયો દંભાઃ સુદાતારો મહામદાઃ વિપ્રાદીન્સેવકાન્મત્વા મન્યમાના નિજં પ્રભુમ્

સારા રાજા જેવા દેખાય છે, દંભી છે, દાતા છે અને ખુબ ગર્વીલા છે, બ્રાહ્મણ વગેરેની સેવા પોતાના અધિકાર સમજે છે.

સ્વધર્મરહિતા મૂડાઃ સંકરાઃ ક્રૂરબુદ્ધયઃ મહાભિમાનિનો નિત્યં ચતુર્વર્ણવિલોપકાઃ

પોતાનો ધર્મ છોડીને મૂર્ખ બની ગયા છે, જાતમિશ્ર છે, ક્રૂર બુદ્ધિ ધરાવે છે, હંમેશા અત્યંત ગર્વીલા છે અને ચાર વર્ણનો નાશ કરે છે.

સુકુલીનાન્નિજાન્મત્વા ચતુર્વર્ણૈર્વિવર્તનાઃ સર્વવર્ણભ્રષ્ટકરા મૂઢાસ્સત્કર્મકારિણઃ

સારા કુળમાં જન્મેલા, પોતાને શ્રેષ્ઠ માને છે, ચાર વર્ણમાં ગડબડ ફેલાવે છે, બધાં વર્ણને બગાડે છે અને મૂર્ખ હોવા છતાં સારા કર્મ કરે છે.

સ્ત્રિયશ્ચ પ્રાયશો ભ્રષ્ટા ભર્ત્રવજ્ઞાનકારિકાઃ શ્વશુરદ્રોહકારિણ્યો નિર્ભયા મલિનાશનાઃ

મોટાભાગની સ્ત્રીઓ પતિત છે, પતિનું અપમાન કરે છે, સાસરા સાથે દુશ્મની રાખે છે, નિર્ભય છે અને અશુદ્ધ ખોરાક ખાય છે.

કુહાવભાવનિરતાઃ કુશીલાસ્સ્મરવિહ્વલાઃ જારસંગરતા નિત્યં સ્વસ્વામિવિમુખાસ્તથા

કપટ અને દેખાવમાં રત છે, ચાલાક છે, કામવાસનાથી વ્યાકુળ છે, હંમેશા પરપુરુષ સાથે સંબંધમાં રહે છે અને પોતાના પતિથી વિમુખ છે.

તનયા માતૃપિત્રોશ્ચ ભક્તિહીના દુરાશયાઃ અવિદ્યાપાઠકા નિત્યં રોગગ્રસિતદેહકાઃ

સંતાન માતા-પિતાની ભક્તિ વિના, દુષ્ટ મનવૃત્તિ ધરાવે છે, ક્યારેય જ્ઞાન શીખતા નથી અને તેમનું શરીર હંમેશા રોગગ્રસ્ત રહે છે.

એતેષાં નષ્ટબુદ્ધીનાં સ્વધર્મત્યાગશીલિનામ્ પરલોકેપીહ લોકે કથં સૂત ગતિર્ભવેત્

જેનાં બુદ્ધિ ભ્રષ્ટ થઈ ગઈ છે અને પોતાના ધર્મને છોડવામાં વૃત્તિ ધરાવે છે, એવા લોકોનું અહીં કે પરલોકમાં શું કલ્યાણ થઈ શકે, હે સૂત?

ઇતિ ચિંતાકુલં ચિત્તં જાયતે સતતં હિ નઃ પરોપકારસદૃશો નાસ્તિ ધર્મો પરઃ ખલુ

આવી ચિંતામાં આપણું મન હંમેશા વ્યાકુળ રહે છે; ખરેખર, પરોપકાર કરતાં મોટો કોઈ ધર્મ નથી.

લઘૂપાયેન યેનૈષાં ભવેત્સદ્યોઘનાશનમ્ સર્વસિદ્ધાન્તવિત્ત્વં હિ કૃપયા તદ્વદાધુના

કઈ સરળ રીતથી તેમના ભારે દુઃખનો બોજો દૂર થઈ શકે? કૃપા કરીને, એ ઉપાય જણાવો કે જેના દ્વારા બધા શાસ્ત્રોનું સાચું જ્ઞાન મળે.

ઇત્યાકર્ણ્ય વચસ્તેષાં મુનીનાં ભાવિતાત્મનામ્ મનસા શંકરં સ્મૃત્વા સૂતઃ પ્રોવાચ તાન્મુનીન્

એ વિદ્વાન ઋષિઓના પવિત્ર મનથી ઉચરાયેલા શબ્દો સાંભળી, સૂતાએ મનમાં શંકરનું સ્મરણ કરીને, એ ઋષિઓને ઉત્તર આપ્યો.

સાધુપૃષ્ટં સાધવો વસ્ત્રૈલોક્યહિતકારકમ્ ગુરું સ્મૃત્વા ભવત્સ્નેહાદ્વક્ષ્યે તચ્છૃણુતાદરાત્

પવિત્ર મનવાળા સજ્જનો, તમે સર્વલોકના કલ્યાણ માટે ઉત્તમ પ્રશ્ન કર્યો છે. ગુરુનું સ્મરણ કરીને, તમારી પ્રીતિથી હું કહું છું—એને શ્રદ્ધાથી સાંભળો.

વેદાંતસારસર્વસ્વં પુરાણં શૈવમુત્તમમ્ સર્વાઘૌઘોદ્ધારકરં પરત્ર પરમાર્થદમ્

આ શ્રેષ્ઠ શૈવ પુરાણ એ વેદાંતનું સાર અને સર્વસ્વ છે, જે બધા પાપોના ઢગલાને દૂર કરે છે અને પરલોકમાં પરમ સત્ય આપે છે.