పరిష్వజ్యాభినన్ద్యైనం గృహం ప్రావేశయత్స్వకమ్। తస్య స్వాగతమర్ఘ్యాద్యైః కృత్వా పూజాం ప్రయత్నతః
అతన్ని ఆలింగనం చేసి, ఆహ్వానించి, తన ఇంట్లోకి తీసుకెళ్లాడు. నీరు మొదలైన ఆతిథ్యంతో స్వాగతం చేసి, శ్రద్ధగా పూజ చేశాడు.
అద్య మే సఫలం జన్మ పూర్ణాః సర్వే మనోరథాః। యస్త్వాం పశ్యామి శక్రాద్య స్వయమేవ గృహాగతమ్
ఈ రోజు నా జన్మం సఫలమైంది, నా కోరికలన్నీ నెరవేరాయి. ఎందుకంటే శక్రుడు స్వయంగా నా ఇంటికి వచ్చినట్టుగా నేను చూస్తున్నాను.
ఖ్యాప్యోహం దనుముఖ్యానాం దేవరాజ త్వయా కృతః। ఆగచ్ఛతా మమ గృహం పుణ్యతా తు పరా హి మే
దేవతల రాజా! మీరు నా ఇంటికి వచ్చి, నన్ను దానవులలో ప్రసిద్ధుడిని చేసారు. మీ రాకతో నాకు గొప్ప పుణ్యం కలిగింది.
అగ్నిష్టోమాదిభిర్యజ్ఞైస్సమ్యగిష్టైస్తు యత్ఫలమ్। తత్ఫలం సమవాప్యేత త్వయి దృష్టే పురందర
అగ్నిష్టోమాది యజ్ఞాలు సరిగ్గా చేయడం వల్ల లభించే ఫలం, పురందరా! మిమ్మల్ని చూడడం వల్ల కూడా లభిస్తుంది.
యత్ఫలం భూమిదానేన గవాం దానేన ఋత్విజే। మమాద్య తత్ఫలం భూతమథవా రాజసూయకమ్
భూమిని దానం చేయడం వల్ల, గోవులను ఋత్విక్కులకు ఇవ్వడం వల్ల, లేదా రాజసూయ యాగం చేయడం వల్ల కలిగే ఫలితం ఏదైతే ఉంటుందో, ఆ ఫలితం నేడు నాకు లభించాలి.
నాల్పేన తపసా లభ్యం దర్శనం తవ వాసవ। ఏవం గేహే మయా యత్తే ప్రియం కార్యం తదుచ్యతామ్
ఓ వాసవా, నీ దర్శనం చిన్న తపస్సుతో సాధ్యం కాదు. నువ్వు నా ఇంటికి వచ్చావు కాబట్టి, నీకు ఇష్టమైనది ఏదైనా చెప్పు, నేను చేయడానికి సిద్ధంగా ఉన్నాను.
వికల్పోఽన్యో న భవతా హృది కార్యః కథంచన। కృతం చ తద్విజానీయా యద్యది స్యాత్సుదుష్కరం
నీ మనసులో ఇంకేదైనా సందేహం లేకుండా, నీవు కోరినది ఎంత కష్టమైనదైనా, అది పూర్తయ్యిందని భావించు.
పుణ్యోహం పుణ్యతాం ప్రాప్తో దర్శనాత్తవ శత్రుహన్। యత్తే దేవ వరైర్వంద్యౌ వందితౌ చరణౌ మయా
శత్రువులను సంహరించే వాడా, నిన్ను దర్శించటం వల్ల నేను పుణ్యవంతుడిని అయ్యాను. దేవతలందరూ పూజించే నీ పాదాలను నేను వందించాను.
కిమాగమనకృత్యం తే వద సర్వం మయి ప్రభో। అత్యాశ్చర్యమిదం మన్యే తవాగమన కారణం
ప్రభూ, నీవు ఎందుకు వచ్చావో, నీ రాకకారణం ఏమిటో నాకు పూర్తిగా చెప్పు. నీ రాకకారణం నాకు ఎంతో ఆశ్చర్యంగా అనిపిస్తోంది.
ఇంద్ర ఉవాచ। జానేహం దనుముఖ్యానాం ప్రధానం త్వాం తు బాష్కలే। నాత్యాశ్చర్యమిదం భాతి త్వయి దృష్టేఽసురోత్తమ
ఇంద్రుడు ఇలా అన్నాడు: ఓ బాష్కల, నేను నిన్ను దానవులలో ప్రధానుడిగా తెలుసు. అసురులలో శ్రేష్ఠుడవైన నిన్ను చూస్తే ఇది అంత ఆశ్చర్యంగా అనిపించదు.
విముఖా నార్థినో యాంతి భవతో గృహమాగతాః। అర్థినాం కల్పవృక్షోసి దాతా చాన్యో న విద్యతే
నీ ఇంటికి కోరికతో వచ్చిన వారు ఎప్పుడూ నిరాశతో వెళ్ళరు. కోరికవాళ్లకు నువ్వు కల్పవృక్షంలా ఉన్నావు; నీలాంటి దాత మరొకరు లేరు.
ప్రభాయాం సూర్యతుల్యోసి గాంభీర్యే సాగరోపమః। సహిష్ణుత్వే ధరా చైవ శ్రియా నారాయణోపమః
నీ తేజస్సు సూర్యుని వంటిది, నీ లోతు సముద్రంలా ఉంది. సహనంలో భూమిలా ఉన్నావు; వైభవంలో నారాయణునితో సమానం.
బ్రాహ్మణః కశ్యపకులే జాతోయం వామనః శుభే। ప్రార్థితోహమనేనైవం భూమేర్దేహి పదత్రయం
ఈ వామనుడు కశ్యపుల వంశంలో జన్మించాడు. ఇతడు నన్ను అడిగింది—'భూమిలో మూడు అడుగుల స్థలం ఇవ్వు' అని.
మమాగ్నిశరణార్థాయ యత్ర కుర్యాం మఖం త్వహం। తదస్య కారణం కృత్వా అర్థితైషా మమ ప్రభో
నా యజ్ఞానికి అవసరమైన స్థలంలో యాగం చేయడానికి ఇది నా కోరిక. ప్రభూ, ఇదే నేను కోరేది.
లోకత్రయం మేఽపహృతం త్వయా విక్రమ్య బాష్కలే। నిర్వృత్తికో నిర్ధనోస్మి యద్దిత్సే న తదస్తి మే
ఓ బాష్కల, నీవు నీ అడుగులతో మూడు లోకాలను స్వాధీనం చేసుకున్నావు. ఇప్పుడు నాకు ఏదీ లేదు, ధనం లేదు—నీవు ఇవ్వదలచుకున్నది నా వద్ద లేదు.
భవంతం యాచయిష్యామి పరార్థేనాపి చాత్మనా। అర్థిత్త్వేన మమాప్యస్య యద్యోగ్యం తత్సమాచర
నేను ఇతరుల కోసమో, నా కోసమో నిన్ను అడుగుతాను. నేనూ కోరుకునేవాడినే, అందుకే దీనిలో యోగ్యమైనదాన్ని చేయు.
జాతోసి కాశ్యపే చ త్వం వంశే వంశవివర్ద్ధనః। దిత్యాస్త్వం గర్భసంభూతః పితా త్రైలోకపూజితః
నీవు కశ్యపుని వంశంలో జన్మించి వంశాన్ని పెంచినవాడవు. దితి గర్భంలో పుట్టినవాడవు; నీ తండ్రిని మూడు లోకాలు పూజిస్తాయి.
ఏవంభూతమహం జ్ఞాత్వా తేన త్వాం యాచయామ్యహమ్। అస్యాగ్నిశరణార్థాయ దీయతాం భూ పదత్రయమ్
నీవు ఇలాంటి వాడివని తెలుసుకొని, ఇప్పుడు నేను నిన్ను అడుగుతున్నాను—ఈ యజ్ఞానికి మూడు అడుగుల భూమిని ఇవ్వు.
అతీవ హ్రస్వగాత్రస్య వామనస్యాస్య దానవ। భూమిభాగే చ పారక్యే దాతుం న త్వహముత్సహే
ఈ వామనునికి శరీరం చాలా చిన్నది, ఓ దానవా, ఇంకెవరిదైనా భూమిని ఇవ్వడం నాకు సాధ్యం కాదు.
ఏతదేవ మయా దత్తం యద్భవానర్థితోసి మే। గురవో యది మన్యంతే మంత్రిణో వా పదత్రయమ్
నువ్వు నన్ను అడిగింది మాత్రమే నేను ఇస్తున్నాను. నా గురువులు లేదా మంత్రులు అంగీకరిస్తే, వామనునికి మూడు అడుగుల స్థలం ఇవ్వండి.
అర్థిత్వేన మదీయేన స్వకులే బాంధవేపి చ। గృహాయాతే మయి తథా యద్యోగ్యం తత్సమాచర
నేను కోరుకునేవాడినైనా, నా కుటుంబానికి లేదా బంధువులకు అయినా, నా ఇంటికి వచ్చినవారికైనా, యోగ్యమైనది ఏదైతే ఉందో అది జరగాలి.
యది తే రుచితం వీర దానవేంద్ర మహాద్యుతే। తదస్మై దీయతాం శీఘ్రం వామనాయ మహాత్మనే
ఓ వీరా, మహోద్యోగశీలి దానవేంద్రా, నీకు ఇష్టం అయితే, వెంటనే ఈ మహాత్ముడైన వామనునికి మూడు అడుగుల భూమిని ఇవ్వండి.
బాష్కలిరువాచ। దేవేంద్ర స్వాగతం తేఽస్తు స్వస్తి ప్రాప్నుహి మా చిరమ్। త్వం సమీక్షస్వధాత్మానం సర్వేషాం చ పరాయణమ్
బాష్కలి ఇలా అన్నాడు: దేవేంద్రా! నీకు స్వాగతం. నీకు మంగళం కలగాలి, ఆలస్యం లేకుండా కలిసిరావాలి. నువ్వు నీ స్వరూపాన్ని, అందరికీ ఆశ్రయమైన నిన్ను, ఒకసారి ఆలోచించు.
త్వయి భారం సమావేశ్య సుఖమాస్తే పితామహః। ధ్యానధారణయాయుక్తశ్చింతయానః పరం పదమ్
నీ మీద భారం వేసి, పితామహుడు ధ్యానం చేసి, పరమ పదాన్ని మనసులో ఉంచుకొని, సుఖంగా విశ్రాంతి తీసుకుంటున్నాడు.
సంగ్రామైర్బహుభిః ఖిన్నో జగచ్చింతామపాస్య తు। క్షీరాబ్ధిద్వీపమాశ్రిత్య సుఖం స్వపితి కేశవః
ఎన్నో యుద్ధాలతో అలసిపోయిన కేశవుడు, లోకానికి సంబంధించిన ఆలోచనల్ని వదిలేసి, పాలు సముద్రంలో ఉన్న ద్వీపాన్ని ఆశ్రయించి, ప్రశాంతంగా నిద్రపోతున్నాడు.
అన్యే చ దానవాః సర్వే బలినః సాయుధాస్త్వయా। అసహాయేనైవ శక్ర సర్వేపి వినిపాతితాః
ఇంకా, బలమైన ఇతర దానవులు కూడా ఆయుధాలతో ఉన్నా, నువ్వు ఒక్కడే సహాయం లేకుండా వారందరినీ సంహరించావు, శక్రా!
ఆదిత్యా ద్వాదశైవేహ రుద్రాస్త్వేకాదశాపి వా। అశ్వినౌ వసవశ్చైవ ధర్మశ్చైవ సనాతనః
ఇక్కడ పన్నెండు ఆదిత్యులు, పదకొండు రుద్రులు, ఇద్దరు అశ్వినులు, వసువులు, ఇంకా శాశ్వతమైన ధర్ముడు ఉన్నారు.
త్వద్బాహుబలమాశ్రిత్య త్రిదివే మఖభాగినః। త్వయా క్రతుశతైరిష్టం సమాప్తవరదక్షిణైః
నీ భుజబలాన్ని ఆధారంగా చేసుకుని, వారు స్వర్గంలో యజ్ఞఫలాలు పొందుతున్నారు. నువ్వే వందలాది యాగాలు చేసి, వరాలు, దానాలు ఇచ్చి పూర్తి చేశావు.
త్వయా చ ఘాతితో వృత్రో నముచిః పాకశాసన। త్వదాజ్ఞాకారిణా పూర్వం విష్ణునా ప్రభవిష్ణునా
నువ్వే వృత్రుడిని, నముచిని సంహరించావు, పాకశాసనా! ముందు, ప్రభావంతుడైన విష్ణువు ఆజ్ఞతో వారిని నాశనం చేశాడు.
హిరణ్యకశిపోర్భ్రాతా హిరణ్యాక్షోపి ఘాతితః। హిరణ్యకశిపుర్యోత్ర జఙ్ఘే చారోప్య ఘాతితః
హిరణ్యకశిపుని సోదరుడు హిరణ్యాక్షుడిని కూడా సంహరించారు. ఇక్కడ, హిరణ్యకశిపుని కాలుపై పెట్టి సంహరించారు.