ఏతావదుక్త్వా దేవేశస్తత్రైవాంతరధీయత । తే చాపి ఋషయః సర్వే చక్రుః సర్వమశేషతః
ఇంత చెప్పి దేవేంద్రుడు అక్కడే అంతర్ధానమయ్యాడు. ఆ ఋషులు అందరూ చెప్పిన విధంగా అన్నిటినీ నిర్వర్తించారు.
తథా త్వమపి రాజేన్ద్ర కర్తుమర్హసి సత్తమ । వ్రతమేతద్దురాధర్షం సర్వపాపప్రమోచనమ్
అందువల్ల రాజేంద్రా! నీవు కూడా ఈ దుర్లభమైన, అన్ని పాపాలను తొలగించే వ్రతాన్ని చేయడానికి యోగ్యుడవు.
యుధిష్ఠిర ఉవాచ- వైశాఖ శుక్లపక్షే తు కిన్నామైకాదశీ భవేత్ । కిం ఫలం కో విధిస్తత్ర కథయస్వ జనార్దన
యుధిష్ఠిరుడు అడిగాడు: వైశాఖ మాసంలో శుక్లపక్షంలో ఏకాదశికి ఏ పేరు ఉంది? దానికి ఏమి ఫలం? విధానం ఏమిటో చెప్పు జనార్దనా!
శ్రీకృష్ణ ఉవాచ- ఇదమేవ పురా పృష్టం రామచంద్రేణ ధీమతా । వసిష్ఠం ప్రతి రాజేంద్ర యత్త్వం మామనుపృచ్ఛసి
శ్రీకృష్ణుడు పలికాడు: ఇదే ప్రశ్నను ముందు రామచంద్రుడు వసిష్ఠునిని అడిగాడు, రాజేంద్రా! నీవు నన్ను అడిగినట్లే.
రామ ఉవాచ- భగవఞ్ఛ్రోతుమిచ్ఛామి వ్రతానాముత్తమం వ్రతమ్ । సర్వపాపక్షయకరం సర్వదుఃఖనికృంతనమ్
రాముడు ఇలా అన్నాడు — భగవంతుడా, అన్ని వ్రతాల్లో అత్యుత్తమమైనది, అన్ని పాపాలను పోగొట్టి, అన్ని బాధలను తొలగించే వ్రతం గురించి నేను వినాలనుకుంటున్నాను.
మయా దుఃఖాని భుక్తాని సీతావిరహజాని తు । తతోఽహం భయభీతోఽస్మి పృచ్ఛామి త్వాం మహామునే
సీత వేరుపాటు వల్ల నాకు ఎన్నో బాధలు వచ్చాయి. అందుకే భయంతో, మహర్షీ, నేను నిన్ను అడుగుతున్నాను.
వసిష్ఠ ఉవాచ- సాధు పృష్టం త్వయా రామ తవైషా నైష్ఠికీ మతిః । త్వన్నామగ్రహణేనైవ పూతో భవతి మానవః
వశిష్ఠుడు ఇలా అన్నాడు — రామా, నువ్వు చాలా మంచిగా అడిగావు. నీకు ఇలాంటి స్థిరమైన మనస్సు ఉంది. నీ పేరు పలకడమే మనిషిని పవిత్రుణ్ణిగా చేస్తుంది.
తథాపి కథయిష్యామి లోకానాం హితకామ్యయా । పవిత్రం పావనానాం చ వ్రతానాముత్తమం వ్రతమ్
అయినా, లోకానికి మేలు కోసం, వ్రతాల్లో పవిత్రమైనది, అత్యంత పవిత్రమైనది, అత్యుత్తమమైన వ్రతం గురించి నేను చెబుతాను.
వైశాఖస్య సితే పక్షే రామ చైకాదశీ భవేత్ । మోహినీ నామ సా ప్రోక్తా సర్వపాపహరాపరాః
వైశాఖ మాసంలో శుక్ల పక్షంలో రామా, మోహినీ అనే ఏకాదశి ఉంటుంది. అది అన్ని పాపాలను తొలగించడంలో అగ్రగణ్యమైనది.
మోహజాలాత్ప్రముచ్యంతే పాతకానాం సమూహతః । అస్యా వ్రత ప్రభావేన సత్యం సత్యం వదామ్యహమ్
ఈ వ్రత శక్తితో, మాయాజాలం నుంచి, పాపాల గుంపు నుంచి మనుషులు విముక్తి పొందుతారు. ఇది నిజం, నిజంగా నేను చెబుతున్నాను.
అతః కారణతో రామ కర్తవ్యైషా భవాదృశైః । పాతకానాం క్షయకరీ మహాదుఃఖవినాశినీ
ఈ కారణంగా రామా, నీలాంటి వారు ఈ వ్రతాన్ని చేయాలి. ఇది పాపాలను నశింపజేస్తుంది, మహా బాధలను తొలగిస్తుంది.
శృణుష్వైకమనా రామ కథాం పాపహరాం పరామ్ । యస్యాః శ్రవణమాత్రేణ మహాపాపం ప్రణశ్యతి
రామా, మనసు పెట్టి విను. ఇది పాపాలను తొలగించే గొప్ప కథ. దాన్ని వినడమే గొప్ప పాపాన్ని కూడా నశింపజేస్తుంది.
సరస్వత్యాస్తటే రమ్యే పురీ భద్రావతీ శుభా । ద్యుతిమాన్నామ నృపతిస్తత్ర రాజ్యం కరోతి వై
సరస్వతి నది ఒడ్డున అందమైన భద్రావతి అనే పుణ్య నగరం ఉండేది. అక్కడ ఒక ప్రకాశవంతమైన రాజు పాలించేవాడు.
చంద్రవంశోద్భవో నామ ధృతిమాన్సత్యసంగరః । తత్ర వైశ్యో నివసతి ధనధాన్యసమృద్ధిమాన్
చంద్రవంశంలో పుట్టిన, ధైర్యవంతుడు, మాట నిలబెట్టుకునే వాడు, అక్కడ ధనధాన్యాలతో సంపన్నమైన ఒక వాణికుడు ఉండేవాడు.
ధనపాల ఇతి ఖ్యాతః పుణ్యకర్మప్రవర్త్తకః । ప్రపా కూప మఠారామ తడాగ గృహకారకః
ఆయన ధనపాలుడు అని ప్రసిద్ధి, పుణ్య కార్యాలలో నిమగ్నుడు, పానకుటీరాలు, బావులు, మఠాలు, తోటలు, చెరువులు, ఇళ్ళు నిర్మించేవాడు.
విష్ణుభక్తిరతః శాంతస్తస్యాసన్పంచపుత్రకాః । సుమనా ద్యుతిమాంశ్చైవ మేధావీ సుకృతస్తథా
విష్ణుభక్తి కలవాడు, శాంత స్వభావం గలవాడు. అతనికి ఐదుగురు కుమారులు — సుమనస్సు, ద్యుతిమంతుడు, మేధావి, సుకృతుడు, ఇంకా—
పంచమో ధృష్టబుద్ధిశ్చ మహాపాపరతః సదా । పరస్త్రీసంగనిరతో విటగోష్ఠీ విశారదః
ఐదవవాడు ధృష్టబుద్ధి. అతడు ఎప్పుడూ మహాపాపాలలో మునిగిపోయి, పరస్త్రీలతో సంచారం, జూదశాలలో, సంఘాల్లో నిపుణుడు.
ద్యూతాది వ్యసనాసక్తః పరస్త్రీ రతిలాలసః । న చ దేవార్చనే బుద్ధిర్నపితౄన్న ద్విజాన్ప్రతి
జూదం వంటి దుర్వ్యసనాల్లో మునిగిపోయి, పరస్త్రీలతో అనురాగం కలిగి, దేవతల పూజ, పితృదేవతలు, బ్రాహ్మణుల పట్ల ఆసక్తి లేకుండా ఉండేవాడు.
అన్యాయవర్తీ దుష్టాత్మా పితుర్ద్రవ్యక్షయంకరః । అభక్ష్యభక్షకః పాపీ సురాపానే రతః సదా
అన్యాయ మార్గంలో నడిచేవాడు, దుష్టమనస్సు కలవాడు, తండ్రి సంపదను వృథా చేసేవాడు, నిషిద్ధమైన పదార్థాలు తినేవాడు, ఎప్పుడూ మద్యం తాగడంలో మునిగిపోయేవాడు.
వేశ్యాకంఠే క్షిప్తబాహుర్భ్రమన్దుష్టశ్చతుష్పథే । పిత్రా నిష్కాసితో గేహాత్పరిత్యక్తశ్చ బాంధవైః
వేశ్యల మెడలో చేతులు వేసుకుని, దారుల మధ్య తిరుగుతూ, తండ్రి ఇంటి నుండి బయటకు పంపించబడి, బంధువులచే విడిచిపెట్టబడ్డాడు.
స్వదేహభూషణాన్యేవ క్షయం నీతాని తేన వై । గణికాభిః పరిత్యక్తో నిందితశ్చ ధనక్షయాత్
తన అలంకారాలు కూడా ఖర్చు చేసి, గణికలు కూడా వదిలేసి, ధనం పోయినందుకు అందరిచేత నిందించబడాడు.
తతశ్చింతాపరో జాతో వస్త్రహీనః క్షుధార్దితః । కిం కరోమి క్వగచ్ఛామి కేనోపాయేన జీవ్యతే
అప్పుడతడు ఆలోచనలో మునిగిపోయి, దుస్తులు లేక ఆకలితో బాధపడి, 'ఏం చేయాలి? ఎక్కడికి పోవాలి? ఏ మార్గంలో బ్రతకాలి?' అని తలచుకున్నాడు.
తస్కరత్వం సమారబ్ధం తత్రైవ నగరే పితుః । గృహీతో రాజపురుషైర్ముక్తశ్చ పితృగౌరవాత్
తన తండ్రి ఉన్న నగరంలోనే దొంగతనాన్ని మొదలుపెట్టాడు. రాజుగారి మనుషులు అతన్ని పట్టుకున్నారు, కానీ తండ్రి గౌరవం వల్ల విడిచిపెట్టారు.
పునర్బద్ధః పునస్త్యక్తః పునర్బద్ధః ససంభ్రమైః । ధృష్టబుద్ధిర్దురాచారో నిబధ్య నిగడై ర్దృఢైః
మళ్లీ పట్టుకున్నారు, మళ్లీ వదిలిపెట్టారు, మళ్లీ ఆందోళనతో పట్టుకున్నారు. ధైర్యంగా, చెడు అలవాట్లు కలిగిన వాడు గట్టి గొలుసులతో బంధించబడ్డాడు.
కశాఘాతైస్తాడితశ్చ పీడితశ్చ పునః పునః । న స్థాతవ్యం హి మందాత్మంస్త్వయా మద్దేశగోచరే
కొడవళ్లతో కొట్టారు, మళ్లీ మళ్లీ బాధించారు. 'ఓ మూర్ఖుడా! నా రాజ్యంలో నీవు ఉండకూడదు,' అని చెప్పారు.
ఏవముక్త్వా తతో రాజ్ఞా మోచితో దృఢబంధనాత్ । నిర్జగామ భయాత్తస్య గతోఽసౌ గహనం వనమ్
అలా చెప్పి రాజు గట్టి బంధనాల నుంచి విడిపించాడు. అతని భయంతో అతడు అక్కడి నుంచి వెళ్లిపోయి, దట్టమైన అడవిలోకి చేరాడు.
క్షుత్తృషాపీడితశ్చాయమితశ్చేతశ్చ ధావతి । సింహవన్నిజఘానాసౌ మృగ శూకర చిత్రలాన్
ఆయన ఆకలి, దాహాలతో బాధపడుతూ, మనసు చంచలంగా పరుగెత్తాడు. సింహంలా, జింకలు, పందులు, ఇతర జంతువులను చంపాడు.
ఆమిషాహార నిరతో వనే తిష్ఠతి సర్వదా । కరే శరాసనం కృత్వా నిషంగం పృష్ఠ సంగతమ్
మాంసాహారం తినడంలో ఆసక్తితో, ఎప్పుడూ అడవిలోనే ఉండేవాడు. చేతిలో విల్లు, వెనుక కవచం ధరించేవాడు.
అరణ్యచారిణో హంతి పక్షిణశ్చ పదాచరన్ । చకోరాంశ్చ మయూరాంశ్చ కంక తిత్తిర మూషికాన్
అడవిలో తిరుగుతూ, పక్షులను చంపేవాడు. చకోరాలు, నెమళ్లు, గరుతులు, కోడిపిట్టలు, ఎలుకలు—ఇవన్నీ చంపేవాడు.
ఏతానన్యాన్హినస్త్యంధో ధృష్టబుద్ధిస్తు నిర్ఘృణః । పూర్వజన్మకృతైః పాపైర్నిమగ్నః పాపకర్దమే
ఈ క్రూరుడు, ధైర్యంగా, దయలేని వాడు, పాపంతో అంధుడై, పూర్వజన్మలో చేసిన పాపాల వల్ల చెడు లోతుల్లో మునిగి, ఈ జంతువులను మరెన్నో చంపేవాడు.