ఆజిఘ్రంతీ వచాఽన్యోన్యం పుష్పశాఖావతంసకాః। నాగవృక్షాః క్వచిత్పుష్పైర్ద్రుమవానీరకేసరైః
పుష్పాలతో అలంకరించబడిన కొమ్మలతో నాగవృక్షాలు ఒకదానికొకటి పరిమళాన్ని పీల్చుకుంటున్నట్లు కనిపించాయి. మరికొన్ని చెట్లు పుష్పాలు, వనీర మొక్కల పసుపు రేకులతో మెరిసిపోతున్నాయి.
నయనైరివ శోభంతే చంచలైః కృష్ణతారకైః। పుష్పసంపన్నశిఖరాః కర్ణికారద్రుమాః క్వచిత్
పుష్పాలతో నిండిన కర్ణికార చెట్లు అక్కడక్కడా మెరిసిపోతూ, ఊగుతున్న నల్ల మొగ్గలు కళ్ళు లాంటి ఆకారంలో కనిపించాయి.
యుగ్మయుగ్మాద్విధా చేహ శోభన్త ఇవ దంపతీ। సుపుష్పప్రభవాటోపైస్సిందువార ద్రుపంక్తయః
నదివద్ద తోటలో చెట్లు జంటలుగా, గుంపులుగా నిలబడి, అందమైన పువ్వులతో అలంకరించబడి, దంపతుల్లా మెరిసిపోతున్నాయి.
మూర్తిమత్య ఇవాభాంతి పూజితా వనదేవతాః। క్వచిత్క్వచిత్కుందలతాః సపుష్పాభరణోజ్వలాః
అక్కడక్కడ అడవి దేవతలు రూపం ధరించినట్టుగా కనిపిస్తూ, పూల అలంకరణతో మెరిసే లతలు ప్రకాశిస్తున్నాయి.
దిక్షు వృక్షేషు శోభంతే బాలచంద్రా ఇవోచ్ఛ్రితాః। సర్జార్జునాః క్వచిద్భాన్తి వనోద్దేశేషు పుష్పితాః
దిక్కులన్నీ చెట్లు చిన్న చంద్రుల్లా పైకి ఎదిగి నిలబడి, కొన్ని చోట్ల పుష్పించిన సర్జ, అర్జున చెట్లు అడవిలో ప్రకాశిస్తున్నాయి.
ధౌతకౌశేయవాసోభిః ప్రావృతాః పురుషా ఇవ। అతిముక్తకవల్లీభిః పుష్పితాభిస్తథా ద్రుమాః
తాజా పట్టు వస్త్రాలు ధరించిన మనుషుల్లా, చెట్లు పుష్పించిన అతిముక్త లతలతో కప్పబడి ఉన్నాయ.
ఉపగూఢా విరాజంతే స్వనారీభిరివ ప్రియాః। అపరస్పరసంసక్తైః సాలాశోకాశ్చ పల్లవైః
తమ స్త్రీలతో ఆలింగనం చేసుకున్న ప్రియుల్లా, సాల, అశోక చెట్లు తమ కొత్త ఆకులతో పరస్పరం కలిసిపోకుండా మెరిసిపోతున్నాయి.
హస్తైర్హస్తాన్స్పృశంతీవ సుహృదశ్చిరసంగతాః। ఫలపుష్పభరానమ్రాః పనసాః సరలార్జునాః
శాఖలు ఒకదానికొకటి తాకుతూ, స్నేహితులు కలిసినట్టు, పనస, సాల, అర్జున చెట్లు పండ్లూ పువ్వుల భారంతో వంగిపోతున్నాయి.
అన్యోన్యమర్చయంతీవ పుష్పైశ్చైవ ఫలైస్తథా। మారుతావేగసంశ్లిష్టైః పాదపాస్సాలబాహుభిః
పువ్వులు, పండ్లతో ఒకరినొకరు గౌరవిస్తున్నట్టు, గాలిలో కలిసిన శాఖలతో చెట్లు దగ్గరగా నిలబడి ఉన్నాయి.
అభ్యాశమాగతం లోకం ప్రతిభావైరివోత్థితాః। పుష్పాణామవరోధేన సుశోభార్థం నివేశితాః
వచ్చే వారిని ఆహ్వానిస్తున్నట్టు, పుష్పాల తడిలో అందంగా అమర్చబడి ఉన్నాయి.
వసంతమహమాసాద్య పురుషాన్స్పర్ద్ధయంతి హి। పుష్పశోభాభరనతైః శిఖరైర్వాయుకంపితైః
వసంతం వచ్చి, పుష్పాల అలంకారంతో, గాలిలో ఊగిపోతూ, చెట్లు మనుషులను మించిన అందంతో మెరిసిపోతున్నాయి.
నృత్యంతీవ నరాః ప్రీతాః స్రగలంకృతశేఖరాః। శృంగాగ్రపవనక్షిప్తాః పుష్పావలియుతా ద్రుమాః
తలపై పూలహారాలు ధరించి, శిఖరాలను గాలి ఊదిపోస్తూ, చెట్లు ఆనందంగా నర్తిస్తున్న మనుషుల్లా కనిపిస్తున్నాయి.
సవల్లీకాః ప్రనృత్యంతి మానవా ఇవ సప్రియాః। స్వపుష్పనతవల్లీభిః పాదపాః క్వచిదావృతాః
లతలతో కలసి, ప్రియులతో ఉన్న మనుషుల్లా, కొన్ని చోట్ల చెట్లు తమ పుష్పిత లతలతో కప్పబడి ఉన్నాయి.
భాంతి తారాగణైశ్చిత్రైః శరదీవ నభస్తలమ్। ద్రుమాణామథవాగ్రేషు పుష్పితా మాలతీ లతాః
శరదృతువులో ఆకాశం నక్షత్రాలతో మెరిసినట్టు, చెట్లపై పుష్పించిన మల్లె లతలు ప్రకాశిస్తున్నాయి.
శేఖరాఇవ శోభంతే రచితా బుద్ధిపూర్వకమ్। హరితాః కాంచనచ్ఛాయాః ఫలితాః పుష్పితా ద్రుమాః
ఆలోచనతో అమర్చిన కిరీటాల్లా, ఆకుపచ్చగా, బంగారు వర్ణంతో, పండ్లు పువ్వులు పూసిన చెట్లు మెరిసిపోతున్నాయి.
సౌహృదం దర్శయంతీవ నరాః సాధుసమాగమే। పుష్పకింజల్కకపిలా గతాః సర్వదిశాసు చ
సద్గుణులు కలిసినప్పుడు స్నేహాన్ని చూపినట్టు, పుష్పాల పసుపు రేణువులు అన్ని దిక్కులా వ్యాపిస్తున్నాయి.
కదంబపుష్పస్య జయం ఘోషయంతీవ షట్పదాః। క్వచిత్పుష్పాసవక్షీబాః సంపతంతి తతస్తతః
కదంబ పువ్వు విజయాన్ని ప్రకటించినట్టు, పుష్పామృత మత్తులో తేలిపోతూ, తేనెటీగలు అటు ఇటు ఎగురుతున్నాయి.
పుంస్కోకిలగణావృక్ష గహనేష్వివ సప్రియాః। శిరీషపుష్పసంకాశాః శుకా మిథునశః క్వచిత్
అడవి లోపల, మగ కోయిలలు తమ జంటలతో ఉండగా, కొన్ని చోట్ల శిరీష పువ్వుల్లా ఉన్న జంటపెద్దలు కనిపిస్తున్నాయి.
కీర్తయంతి గిరశ్చిత్రాః పూజితా బ్రాహ్మణా యథా। సహచారిసుసంయుక్తా మయూరాశ్చిత్రబర్హిణః
తమ తోడులతో కలసి, రంగురంగుల తోకలతో మయూరాలు, గౌరవించబడే బ్రాహ్మణులు గానం చేసేలా, వివిధ రకాల స్వరాలతో ఆలాపిస్తున్నాయి.
వనాంతేష్వపి నృత్యంతి శోభంత ఇవ నర్త్తకాః। కూజంతఃపక్షిసంఘాతా నానారుతవిరావిణః౫౦ 1.15.
అడవి అంచుల్లో కూడా, పక్షుల గుంపులు ఎన్నో రకాల స్వరాలతో కూస్తూ, నర్తకుల్లా నర్తిస్తూ మెరిసిపోతున్నాయి.
కుర్వంతి రమణీయం వై రమణీయతరం వనమ్। నానామృగగణాకీర్ణం నిత్యం ప్రముదితాండజమ్
అక్కడ ఉన్న అందమైన అడవిని, ఎన్నో జంతువులతో నిండి, ఎప్పుడూ ఆనందంగా ఉండే పక్షులతో, వారు మరింత ఆకర్షణీయంగా మార్చారు.
తద్వనం నందనసమం మనోదృష్టివివర్ద్ధనమ్। పద్మయోనిస్తు భగవాంస్తథా రూపం వనోత్తమమ్
ఆ అడవి నందనవనానికి సమానంగా, మనసుకు ఆనందాన్ని పెంచేలా ఉంది. కమలంలో జన్మించిన భగవంతుడు ఆ అద్భుతమైన అడవిని చూసాడు.
దదర్శాదర్శవద్దృష్ట్యా సౌమ్యయాపా పయన్నివ। తా వృక్షపంక్తయః సర్వా దృష్ట్వా దేవం తథాగతమ్
ఆ దేవుడు మృదువైన చూపుతో, దర్పణంలో చూసినట్టు, తానూ తృప్తిగా చూస్తూ, అక్కడి చెట్ల వరుసలను చూశాడు. ఆ చెట్లు కూడా ఆయనను చూసి ఆనందించాయి.
నివేద్య బ్రహ్మణే భక్త్యా ముముచుః పుష్పసంపదః। పుష్పప్రతిగ్రహం కృత్వా పాదపానాం పితామహః
ఆ చెట్లు భక్తితో బ్రహ్మకు తెలియజేసి, తమ వద్ద ఉన్న పుష్పాలను వదిలిపెట్టాయి. బ్రహ్మ ఆ పుష్పాలను స్వీకరించాడు.
వరం వృణీధ్వం భద్రం వః పాదపానిత్యువాచ సః। ఏవముక్తా భగవతా తరవో నిరవగ్రహాః
ఆయన, "మీరు కోరిన వరాన్ని తీసుకోండి, మీకు మంగళం కలగాలి" అని చెట్లతో అన్నాడు. భగవంతుడు ఇలా పలికిన వెంటనే, చెట్లు ఎలాంటి సంకోచం లేకుండా,
ఊచుః ప్రాంజలయః సర్వే నమస్కృత్వా విరించనమ్। వరం దదాసి చేద్దేవ ప్రపన్నజనవత్సల
అందరూ చేతులు జోడించి, విరించిని నమస్కరించి ఇలా అన్నారు: "ప్రభూ! ఆశ్రయాన్ని కోరినవారిని ప్రేమించే వాడవు, మీరు వరం ఇస్తే..."
ఇహైవ భగవన్నిత్యం వనే సంనిహితో భవ। ఏష నః పరమః కామః పితామహ నమోస్తు తే
"భగవంతుడా! మీరు ఎప్పుడూ ఈ అడవిలో ఉండాలి. ఇదే మా గొప్ప కోరిక. పితామహా! మేము మీకు వందనం చేస్తున్నాము."
త్వం చేద్వససి దేవేశ వనేస్మిన్విశ్వభావన। సర్వాత్మనా ప్రపన్నానాం వాంఛతాముత్తమం వరమ్
"దేవతల అధిపతివా! విశ్వాన్ని సృష్టించేవాడవు, మీరు ఇక్కడ నివసిస్తే, ఆశ్రయాన్ని కోరినవారందరికీ వారి కోరిక మేరకు ఉత్తమ వరాన్ని ఇవ్వండి."
వరకోటిభిరన్యాభిరలం నో దీయతాం వరమ్। సన్నిధానేన తీర్థేభ్య ఇదం స్యాత్ప్రవరం మహత్
"కోట్ల కొద్దీ వేరే వరాలు మాకు అవసరం లేదు; మీ సన్నిధితో ఈ స్థలం మహా పవిత్ర క్షేత్రంగా మారిపోవాలి."
బ్రహ్మోవాచ। ఉత్తమం సర్వక్షేత్రాణాం పుణ్యమేతద్భవిష్యతి। నిత్యం పుష్పఫలోపేతా నిత్యసుస్థిరయౌవనాః
బ్రహ్మ ఇలా అన్నాడు: "ఇది అన్ని క్షేత్రాలలో అత్యుత్తమమైన పవిత్ర స్థలంగా మారుతుంది. ఎప్పుడూ పుష్పాలు, ఫలాలతో నిండిపోతుంది; ఎప్పుడూ యవ్వనంతో, బలంగా ఉంటుంది."