తత్రాపి పూర్వతః కుర్యాదగ్నికార్యం విమత్సరః। ఉభాభ్యామపి హస్తాభ్యామాహృత్య పరివేషయేత్౧౫౦ 1.9.
అక్కడ కూడా, ముందుగా చేసినట్లే, అసూయ లేకుండా అగ్నికార్యాన్ని చేయాలి. రెండు చేతులతో నైవేద్యాన్ని తీసుకొని సమర్పించాలి.
ఉశన్తస్త్వేతి తం దర్భం పాణిభక్తం విశేషతః। గుణాన్వితైశ్చ శాకాద్యైర్నానాభక్ష్యైస్తథైవ చ
‘ఉశంతస్త్వ’ అని పఠిస్తూ, ఆ దర్భను ప్రత్యేకంగా చేతితో సమర్పించాలి. మంచి కూరగాయలు, ఇతర భక్ష్యాలు కూడా అలాగే ఇవ్వాలి.
అన్నం చ సదధిక్షీరం గోఘృతం శర్కరాన్వితం। మాసం ప్రీణాతి వై సర్వాన్పితౄనిత్యాహ పద్మజః
పాల, పెరుగు, గోవు నెయ్యి, శర్కర కలిపిన అన్నం పితృదేవతలను నెలపాటు సంతృప్తి పరచుతుంది అని పద్మజుడు చెప్పాడు.
ద్వౌ మాసౌ మత్స్యమాంసేన త్రీన్మాసాన్హారిణేన తు। ఔరభ్రేణాథ చతురః శాకునేనాథ పంచ వై
చేప మాంసంతో రెండు నెలలు, జింక మాంసంతో మూడు నెలలు, గొ羊 మాంసంతో నాలుగు నెలలు, పక్షి మాంసంతో ఐదు నెలలు పితృదేవతలకు సంతృప్తి కలుగుతుంది.
వారాహస్య తు మాంసేన షణ్మాసం తృప్తిరుత్తమా। సప్తలోహస్య మాంసేన తథాష్టావాజకేన తు
పంది మాంసంతో ఆరు నెలలు అత్యుత్తమ సంతృప్తి కలుగుతుంది. ఏడుగురు పాదాల జంతువు మాంసంతో ఏడునెలలు, మేక మాంసంతో ఎనిమిది నెలలు సంతృప్తి కలుగుతుంది.
పృషతస్య తు మాంసేన తృప్తిర్మాసాన్నవైవ తు। దశమాసాంశ్చ తృప్యంతే వరాహమహిషామిషైః
చిత్తడ జింక మాంసంతో తొమ్మిది నెలలు సంతృప్తి కలుగుతుంది. పంది, మహిషి మాంసాలతో పితృదేవతలు పది నెలలు సంతృప్తి పొందుతారు.
శశకూర్మయోస్తు మాంసేన మాసానేకాదశైవ తు। సంవత్సరం తు గవ్యేన పయసా పాయసేన వా
ముగురు, తాబేలు మాంసంతో పదకొండు నెలలు సంతృప్తి కలుగుతుంది. గోవు పాలతో లేదా పాయసంతో పితృదేవతలకు ఏడాది పాటు సంతృప్తి కలుగుతుంది.
సౌకరేణ తు తృప్యంతే మాసాన్పంచదశైవ తు। వార్ధ్రీణసస్య మాంసేన తృప్తిర్ద్వాదశవార్షికీ
పంది మాంసంతో పదిహేను నెలలు సంతృప్తి కలుగుతుంది. వృద్ధ్రినాస మాంసంతో పితృదేవతలకు పన్నెండు సంవత్సరాలు సంతృప్తి కలుగుతుంది.
కాలశాకేన చానంత్యం ఖడ్గమాంసేన చైవ హి। యత్కించిన్మధునా మిశ్రం గోక్షీరం దధిపాయసమ్
కాలశాక, ఖడ్గ మాంసంతో ఎండ్లేని సంతృప్తి కలుగుతుంది. తేనె కలిపిన గోవు పాలు, పెరుగు, పాయసం ఏదైనా పితృదేవతలకు అంతులేని సంతృప్తిని ఇస్తుంది.
దత్తమక్షయమిత్యాహుః పితరః పూర్వదేవతాః। స్వాధ్యాయం శ్రావయేత్పిత్ర్యం పురాణాన్యఖిలాని చ
ఇలా ఇచ్చిన దానం ఎప్పటికీ తగ్గదు అని పూర్వదేవతలు, పితృదేవతలు అంటారు. పితృకర్మలు, వేద పఠనం, పురాణాల పఠనం చేయించాలి.
బ్రహ్మవిష్ణ్వర్కరుద్రాణాం స్తవాని వివిధాని చ। ఇంద్రేశసోమసూక్తాని పావమానీశ్చ శక్తితః
బ్రహ్మ, విష్ణు, సూర్యుడు, రుద్రునికి సంబంధించిన వివిధ స్తోత్రాలు, ఇంద్ర, ఈశ, సోమ, పావమాన స్తోత్రాలు కూడా సామర్థ్యానుసారం పఠించాలి.
బృహద్రథంతరం తత్ర జ్యేష్ఠసామాథ రౌరవం। తథైవ శాంతికాధ్యాయం మధుబ్రాహ్మణమేవ చ
అక్కడ బృహత్, రథంతర సామాలు, జ్యేష్ఠ సామం, రౌరవం, శాంతి అధ్యాయం, మధు బ్రాహ్మణం కూడా పఠించాలి.
మణ్డలబ్రాహ్మణం తద్వత్ప్రీతికారి చ యత్పునః। విప్రాణామాత్మనశ్చాపి తత్సర్వం సముదీరయేత్
అలాగే మండల బ్రాహ్మణం, పితృదేవతలకు ఆనందాన్ని కలిగించే ఇతర గ్రంథాలు కూడా పఠించాలి. వీటన్నీ బ్రాహ్మణులకూ, తనకూ శుభం కలిగించేలా చేయాలి.
భారతాధ్యయనం కార్యం పితౄణాం పరమప్రియం। భుక్తవత్సు చ విప్రేషు భోజ్యతోయాదికం నృప
భారత అధ్యయనం పితృదేవతలకు ఎంతో ప్రియమైనది; బ్రాహ్మణులు భోజనం చేసిన తర్వాత, ఆహారం, నీరు మొదలైనవి సమర్పించాలి, రాజా.
సార్వవర్ణికమన్నాద్యమానయేత్సావధారణం। సముత్సృజేద్భుక్తవతామగ్రతో వికిరాన్భువి
అన్ని వర్ణాలకు అనుకూలమైన ఆహారాన్ని గౌరవంగా తీసుకురావాలి. భోజనం చేసినవారి ముందు, మిగిలిన ఆహారాన్ని భూమిపై చల్లాలి.
అగ్నిదగ్ధాశ్చ యే జీవా యేప్యదగ్ధాః కులే మమ। భూమౌ దత్తేన తృప్యంతు తృప్తా యాంతు పరాం గతిం
నా వంశంలో అగ్నిలో దహనమైనవారు, దహనంకాని వారు, భూమిపై ఇచ్చిన దానంతో సంతృప్తి పొందాలి. సంతృప్తి పొందినవారు పరమ గతి పొందాలి.
యేషాం న మాతా న పితా న బంధుర్న చాపి మిత్రం న తథాన్నమస్తి। తత్తౄప్తయేన్నం భువి దత్తమేతత్పయాతు యోగాయ యతో యతస్తే
వారికి తల్లి, తండ్రి, బంధువు, మిత్రుడు, ఆహారం ఏదీ లేకపోతే, భూమిపై ఇచ్చిన ఈ ఆహారం వారిని సంతృప్తి పరచి, వారు ఉన్న స్థితిలో యోగాన్ని పొందేలా చేయాలి.
అసంస్కృతప్రమీతానాం త్యాగినాం కులభాగినాం। ఉఛిష్టభాగధేయానాం దర్భేషు వికిరాసనం
సంస్కారం లేకుండా మరణించినవారు, త్యాగులు, కుటుంబంలో భాగమైనవారు, మిగిలిన ఆహారానికి అర్హులు—వారికి దర్భపై ఆహారాన్ని చల్లాలి.
తృప్తాన్జ్ఞాత్వోదకం దద్యాత్సకృద్వికిరణే తథా। విప్రలిప్తమహీపృష్టే గోశకృన్మూత్రవారిణా
పితృదేవతలకు తృప్తి కలిగించేందుకు, ఒకసారి నీటిని చల్లాలి. అది గోమయంతో, మూత్రంతో, లేదా నీటితో కలిసిన నేలపై అయినా చల్లవచ్చు.
నిధాయ దర్భాన్విధివద్దక్షిణాగ్రాన్ప్రయత్నతః। సర్వవర్ణవిధానేన పిండాంశ్చ పితృయజ్ఞవత్
దర్భ గడ్డి దక్షిణ దిశకు అంచులను పెట్టి, నియమానుసారం జాగ్రత్తగా ఏర్పాటుచేయాలి. అన్ని వర్ణాల నియమాలను పాటిస్తూ, పితృయజ్ఞంలో చేసే విధంగా పిండాలను తయారుచేయాలి.
అవనేజనపూర్వం తు నామగోత్రం తు మానవః। ఉక్త్వా పుష్పాదికం దత్వా కృత్వా ప్రత్యవనేజనం
చేతులు కడగక ముందు, మనవుడు పేరు, గోత్రాన్ని చెప్పాలి. పుష్పాలు మొదలైనవి సమర్పించి, చివరగా చేతులు కడగాలి.
జ్ఞాత్వాపసవ్యం సవ్యేన పాణినా త్రిః ప్రదక్షిణం। పితృవన్మాతృకం కార్యం విధివద్దర్భపాణినా
ఎటువంటి వస్తువును ఎడమవైపు పెట్టాలో తెలుసుకుని, కుడిచేతితో మూడు సార్లు ప్రదక్షిణ చేయాలి. తండ్రులకు చేసే విధంగా, తల్లులకు కూడా దర్భ గడ్డి చేతిలో పట్టుకుని నియమానుసారం చేయాలి.
దీపప్రజ్వాలనం తద్వత్కుర్యాత్పుష్పార్చనం బుధః। తథా చాంతేషు చాచమ్య దద్యాచ్చాపః సకృత్సకృత్
అదే విధంగా, జ్ఞానవంతుడు దీపాన్ని వెలిగించి, పుష్పాలను సమర్పించాలి. చివరగా, నీటిని తాగి, ఒకసారి మరియు మరొకసారి నీటిని సమర్పించాలి.
తథా పుష్పాక్షతాన్పశ్చాదక్షయ్యోదకమేవ చ। సతిలం నామగోత్రేణ దద్యాచ్ఛక్త్యా చ దక్షిణామ్
తర్వాత, పుష్పాలు, అక్షతలు, తిలంతో కూడిన అక్షయ నీటిని, పేరు గోత్రాన్ని చెప్పుతూ సమర్పించాలి. తన శక్తికి అనుగుణంగా దక్షిణను ఇవ్వాలి.
గోభూహిరణ్యవాసాంసి భవ్యాని శయనాని చ। దద్యాద్యదిష్టం విప్రాణామాత్మనః పితురేవ చ
గోవులు, భూమి, బంగారం, వస్త్రాలు, మంచి పడకలు—ఇవి బ్రాహ్మణులకు, తనకూ, తండ్రికీ, ఇష్టమైనవన్నీ ఇవ్వాలి.
విత్తశాఠ్యేన రహితః పితృభ్యః ప్రీతిమావహేత్। తతః స్వధావాచనకం విశ్వేదేవేషు చోదకం
లోభం లేకుండా, పితృదేవతలకు సంతృప్తిని కలిగించాలి. తర్వాత స్వధా మంత్రాన్ని పలికి, విశ్వదేవతలకు నీటిని సమర్పించాలి.
దత్వాశీః ప్రతిగృహ్ణీయాద్ద్విజేభ్యోపి యథా బుధః। అఘోరాః పితరః సంతు సంత్విత్యుక్తః పునర్ద్విజైః
బ్రాహ్మణుల ఆశీర్వాదాన్ని స్వీకరించిన తరువాత, 'పితృదేవతలు శాంతంగా ఉండాలి' అని చెప్పాలి. బ్రాహ్మణులు కూడా తిరిగి అదే చెప్పాలి.
గోత్రం తథా వర్ద్ధతాం తు తథేత్యుక్తశ్చ తైః పునః। స్వస్తివాచనకం కుర్యాత్పిండానుద్ధృత్య భక్తితః
'గోత్రం అభివృద్ధి చెందాలి' అని చెప్పినప్పుడు, వారు 'అలా జరగాలి' అని సమాధానమిస్తారు. పిండాలను భక్తితో తొలగించి, శుభవాక్యాన్ని పలకాలి.
ఉచ్ఛేషణం తు తత్తిష్ఠేద్యావద్విప్రవిసర్జనమ్। తతో గృహబలిం కుర్యాదితి ధర్మో వ్యవస్థితః
బ్రాహ్మణులను పంపించేవరకు, మిగిలిన పిండాలు నేలపై ఉండాలి. తర్వాత గృహబలి చేయాలి—ఇదే ధర్మ నియమం.
ఉచ్ఛేషణం భూమిగతమజిహ్మస్యాశఠస్య చ। దాసవర్గస్య తత్పిండం భాగధేయం ప్రచక్షతే
మిగిలిన పిండాలు నేలపై ఉండే వాటిని, నిజాయితీగా, మోసంలేని వారికీ, సేవక వర్గానికి భాగంగా అంటారు.