ఆద్యః కవిర్హయగ్రీవః సర్వవాగీశ్వరేశ్వరః । సర్వదేవమయో బ్రహ్మా గురుర్వాగీశ్వరీపతిః
ఆయనే ఆదికవి, హయగ్రీవుడు, అన్ని వాక్పతులకు అధిపతి. సమస్త దేవతల రూపుడు, బ్రహ్మదేవుడు, గురువు, వాగ్దేవి భర్త.
అనంతవిద్యాప్రభవో మూలావిద్యావినాశకః । సర్వజ్ఞదో జగజ్జాడ్యనాశకో మధుసూదనః
అనంతమైన విద్యలకు మూలమైనవాడు, మూలఅజ్ఞానాన్ని నశింపజేసేవాడు, సర్వజ్ఞుడు, జగత్తు మౌఢ్యాన్ని తొలగించేవాడు, మధుసూదనుడు.
అనేకమంత్రకోటీశః శబ్దబ్రహ్మైకపారగః । ఆదివిద్వాన్వేదకర్త్తా వేదాత్మా శ్రుతిసాగరః
అనేక మంత్ర కోటులకు అధిపతి, శబ్దబ్రహ్మాన్ని పూర్తిగా తెలుసుకున్నవాడు, ఆదికవి, వేదాలను సృష్టించినవాడు, వేదస్వరూపుడు, శాస్త్రాల సముద్రం.
బ్రహ్మార్థవేదహరణః సర్వవిజ్ఞానజన్మభూః । విద్యారాజో జ్ఞానమూర్త్తిర్జ్ఞానసింధురఖండధీః
బ్రహ్మతత్త్వాన్ని అపహరించేవారిని తొలగించేవాడు, సమస్త జ్ఞానానికి మూలస్థానం, విద్యలకు రాజు, జ్ఞానమూర్తి, జ్ఞాన సముద్రం, విభజించలేని బుద్ధి కలవాడు.
మత్స్యదేవో మహాశృంగో జగద్బీజబహిత్రదృక్ । లీలావ్యాప్తాఖిలాంభోధిశ్చతుర్వేదప్రవర్త్తకః
మత్స్యదేవుడు, గొప్ప కొమ్ము కలవాడు, జగత్తుకు విత్తనమూ, ఆవరణమూ చూడగలవాడు, తన లీలతో సమస్త సముద్రాన్ని వ్యాపించినవాడు, నాలుగు వేదాలకు ప్రేరణ ఇచ్చినవాడు.
ఆదికూర్మోఽఖిలాధారస్తృణీకృతజగద్భరః । అమరీకృతదేవౌఘః పీయూషోత్పత్తికారణమ్
ఆదికూర్ముడు, సమస్తాన్ని మోయగల ఆధారం, జగత్తు భారాన్ని తృణంలా తేలికగా చేసినవాడు, దేవతలను అమరులుగా చేసినవాడు, అమృతం పుట్టడానికి కారణమైనవాడు.
ఆత్మాధారో ధరాధారో యజ్ఞాంగో ధరణీధరః । హిరణ్యాక్షహరః పృథ్వీపతిః శ్రాద్ధాదికల్పకః
ఆత్మకు ఆధారం, భూమికి ఆధారం, యజ్ఞస్వరూపుడు, భూమిని మోయువాడు, హిరణ్యాక్షుడిని సంహరించినవాడు, భూమికి అధిపతి, శ్రాద్ధాదిక క్రియలకు కర్త.
సమస్తపితృభీతిఘ్నః సమస్తపితృజీవనమ్ । హవ్యకవ్యైకభుక్హవ్యకవ్యైకఫలదాయకః
పితృదేవతలకు భయాన్ని తొలగించేవాడు, వారికి ప్రాణస్వరూపుడు, హవ్యకవ్యాలను ఒక్కడే స్వీకరించేవాడు, వాటి ఫలితాన్ని ఒక్కడే ప్రసాదించేవాడు.
రోమాంతర్లీనజలధిః క్షోభితాశేషసాగరః । మహావరాహో యజ్ఞఘ్నధ్వంసకో యజ్ఞికాశ్రయః
తన రోమాలలో సముద్రాన్ని దాచుకున్నవాడు, సమస్త సాగరాలను కలిపేవాడు, మహావరాహుడు, యజ్ఞాన్ని ధ్వంసించేవారిని నాశనం చేసేవాడు, యజ్ఞకర్తలకు ఆశ్రయం.
శ్రీనృసింహో దివ్యసింహః సర్వానిష్టార్థదుఃఖహా । ఏకవీరోఽద్భుతబలో యంత్రమంత్రైకభంజనః
శ్రీ నృసింహుడు, దివ్యసింహుడు, సమస్త దురదృష్ట బాధలను తొలగించేవాడు, ఏకైక వీరుడు, అద్భుత బలశాలి, యంత్ర మంత్రాలను ఒక్కసారిగా ఛేదించేవాడు.
బ్రహ్మాదిదుఃసహజ్యోతిర్యుగాంతాగ్ర్యతిభీషణః । కోటివజ్రాధికనఖో జగద్దుష్ప్రేక్ష్యమూర్తిధృక్
బ్రహ్మాది దేవతలకు అసహ్యమైన తేజస్సు, యుగాంతంలో భయంకరమైనవాడు, కోట్ల వజ్రాలకన్నా బలమైన నఖాలు కలవాడు, జగత్తు చూడలేని రూపాన్ని ధరించినవాడు.
మాతృచక్రప్రమథనో మహామాతృగణేశ్వరః । అచింత్యామోఘవీర్యాఢ్యః సమస్తాసురఘస్మరః
మాతృగణాల వలయాన్ని నాశనం చేసేవాడు, మహామాతృగణాలకు అధిపతి, అచింత్యమైన, తప్పనిసరిగా ఫలించే శక్తి కలవాడు, సమస్త అసురులకు మరణం.
హిరణ్యకశిపుఛేదీ కాలః సంకర్షణీపతిః । కృతాంతవాహనాసహ్యః సమస్తభయనాశనః
హిరణ్యకశిపును సంహరించినవాడు, కాలస్వరూపుడు, సంకర్షిణీకి అధిపతి, యమధర్మరాజు వాహనానికీ ఎదురులేని వాడు, సమస్త భయాలను తొలగించేవాడు.
సర్వవిఘ్నాంతకః సర్వసిద్ధిదః సర్వపూరకః । సమస్తపాతకధ్వంసీ సిద్ధమంత్రాధికాహ్వయః
అన్ని విఘ్నాలను తొలగించేవాడు, అన్ని సిద్ధులను ప్రసాదించేవాడు, సమస్త కోరికలను నెరవేర్చేవాడు, అన్ని పాపాలను నాశనం చేసేవాడు, సిద్ధమంత్రాలలో శ్రేష్ఠుడు.
భైరవేశో హరార్తిఘ్నః కాలకోటిదురాసదః । దైత్యగర్భశ్రావినామాస్ఫుటద్ర్ బ్రహ్మాండగర్జితః
భైరవునికి అధిపతి, హరిదు:ఖాన్ని తొలగించేవాడు, కోట్ల కాలాలకన్నా భయంకరుడు, దైత్య గర్భాల అరుపును వినేవాడు, బ్రహ్మాండాన్ని కదిలించే గర్జన కలవాడు.
స్మృతమాత్రాఖిలత్రాతాఽద్భుతరూపో మహాహరిః । బ్రహ్మచర్యశిరః పిండీ దిక్పాలోఽర్ద్ధాంగభూషణః
ఒకసారి స్మరించిన వెంటనే అందరినీ రక్షించే వాడు, అద్భుతరూపుడు, మహాహరి, బ్రహ్మచర్యానికి శిరస్సు అలంకారంగా ధరించినవాడు, దిక్పాలకుడు, అర్ధదేహంతో అలంకరించబడినవాడు.
ద్వాదశార్కశిరోదామా రుద్రశీర్షైకనూపురః । యోగినీగ్రస్తగిరజా త్రాతాభైరవతర్జకః
పన్నెండు సూర్యులను కిరీటంగా ధరించినవాడు, రుద్రుని తలను నూపురంగా ధరించినవాడు, యోగినీల చేతిలో పడిన పార్వతిని మింగినవాడు, రక్షకుడు, భైరవునికి భయంకరుడు.
వీరచక్రేశ్వరోఽత్యుగ్రోఽపమారిః కాలశంబరః । క్రోధేశ్వరో రుద్రచండీ పరివారాదిదుష్టభుక్
వీరచక్రానికి అధిపతి, అత్యంత ఉగ్రుడు, శత్రువులను సంహరించేవాడు, కాలుడూ శంబరుడూ అయినవాడు, కోపానికి అధిపతి, రుద్రుడు, చండీ లాంటి వాడు, దుష్టులను భక్షించే వాడు.
సర్వాక్షోభ్యో మృత్యుమృత్యుః కాలమృత్యునివర్త్తకః । అసాధ్యసర్వరోగఘ్నః సర్వదుర్గ్రహసౌమ్యకృత్
ఎవరూ కదిలించలేని వాడు, మరణానికి మరణం, కాలమరణాన్ని కూడా నిలిపివేయగలవాడు, అసాధ్యమైన అన్ని వ్యాధులను నాశనం చేసే వాడు, దుర్గ్రహాలను శాంతిపరిచే వాడు.
గణేశకోటిదర్పఘ్నో దుఃసహాశేషగోత్రహా । దేవదానవదుర్దర్శో జగద్భయదభీషణః
కోట్ల గణేశుల గర్వాన్ని తొలగించేవాడు, భరించలేని వంశాలను నాశనం చేసే వాడు, దేవతలకు, దానవులకు కూడా దర్శించలేని వాడు, జగత్తుకు భయంకరుడు.
సమస్తదుర్గతిత్రాతా జగద్భక్షకభక్షకః । ఉగ్రశోంబరమార్జారః కాలమూషకభక్షకః । అనంతాయుధదోర్దండీ నృసింహో వీరభద్రజిత్
అన్ని దుర్గతులనుండి రక్షించేవాడు, లోకాల్ని మింగేవాడిని కూడా మింగేవాడు, ఉగ్రమైన శోంబరుడిలా భయంకరుడు, కాలమనే ఎలుకను తినే పిల్లి వంటివాడు, అనంత ఆయుధాలు, బలమైన భుజాలు కలవాడు, నృసింహుడు, వీరభద్రుని జయించినవాడు.
యోగినీచక్రగుహ్యేశః శక్రారి పశుమాంసభుక్ । రుద్రో నారాయణో మేషరూప శంకరవాహనః
యోగినీ చక్ర రహస్యాధిపతి, ఇంద్రునికి శత్రువు, పశుమాంసాన్ని భక్షించే వాడు, రుద్రుడు, నారాయణుడు, మేషరూపంలో ఉన్నవాడు, శంకరుని వాహనం.
మేషరూపశివత్రాతా దుష్టశక్తిసహస్రభుక్ । తులసీవల్లభో వీరో వామాచారోఽఖిలేష్టదః
మేషరూపంలో శివునిగా రక్షించే వాడు, వేల దుష్టశక్తులను నాశనం చేసే వాడు, తులసీ ప్రియుడు, ధైర్యవంతుడు, వామమార్గాన్ని అనుసరించే వాడు, అన్ని కోరికలను తీరుస్తాడు.
మహాశివః శివారూఢో భైరవైకకపాలధృక్ । కిల్లీచక్రేశ్వరః శక్ర దివ్యమోహనరూపదః
మహాశివుడు, శివునిపై కూర్చున్నవాడు, భైరవుని ఒక్క కపాలాన్ని ధరించినవాడు, కిల్లీ చక్రాధిపతి, ఇంద్రునికి దివ్య మోహన రూపాలను ప్రసాదించే వాడు.
గౌరీసౌభాగ్యదో మాయానిధీర్మాయాభయాపహః । బ్రహ్మతేజోమయో బ్రహ్మశ్రీమయశ్చ త్రయీమయః
గౌరీకి సౌభాగ్యాన్ని ఇచ్చేవాడు, మాయకు నిలయం, మాయ భయాన్ని తొలగించేవాడు, బ్రహ్మ తేజంతో కూడినవాడు, బ్రహ్మ మహిమతో నిండినవాడు, మూడు వేదాలను మూర్తిరూపంలో కలిగి ఉన్నవాడు.
సుబ్రహ్మణ్యో బలిధ్వంసీ వామనోఽదితిదుఃఖహా । ఉపేంద్రో నృపతిర్విష్ణుః కశ్యపాన్వయమండనః
సుబ్రహ్మణ్యుడు, బలిని సంహరించినవాడు, ఆదితికి బాధను తొలగించిన వామనుడు, ఉపేంద్రుడు, రాజు, విష్ణువు, కశ్యప వంశానికి అలంకారం.
బలిస్వరాజ్యదః సర్వదేవవిప్రాన్నదోఽచ్యుతః । ఉరుక్రమస్తీర్థపాదస్త్రిపదస్థస్త్రివిక్రమః 6.71.
బలికి రాజ్యాన్ని ఇచ్చేవాడు, అన్ని దేవతలకు, బ్రాహ్మణులకు అన్నాన్ని ప్రసాదించే వాడు, అచ్యుతుడు, విస్తారమైన అడుగు వేసేవాడు, తీర్థాలను పవిత్రం చేసే పాదాలు కలవాడు, మూడు అడుగులు వేసిన త్రివిక్రముడు.
వ్యోమపాదః స్వపాదాంభః పవిత్రితజగత్త్రయః । బ్రహ్మేశాద్యభివంద్యాంఘ్రిర్ద్రుతధర్మాంఘ్రిధావనః
ఆకాశాన్ని తాకే పాదాలు కలవాడు, తన పాద జలం మూడు లోకాలను పవిత్రం చేసే వాడు, బ్రహ్మాదులందరూ నమస్కరించే పాదాలు కలవాడు, ధర్మ మార్గంలో వేగంగా నడిచేవాడు.
అచింత్యాద్భుతవిస్తారో విశ్వవృక్షో మహాబలః । రాహుమూర్ధాపరాంగచ్ఛిద్భృగుపత్నీశిరోహరః
అలౌకికమైన, అద్భుతమైన విస్తారంతో ఉన్న వాడు, ప్రపంచానికి వృక్షంలా నిలిచినవాడు, మహా బలశాలి, రాహువును చీల్చినవాడు, భృగుపత్ని తలను తొలగించినవాడు.
పాపత్రస్తః సదాపుణ్యో దైత్యాశానిత్యఖండనః । పూరితాఖిలదేవాశో విశ్వార్థైకావతారకృత్
పాపులు భయపడే వాడు, ఎప్పుడూ పవిత్రుడు, దైత్యుల ఆశలను ఛేదించే వాడు, అన్ని దేవతల కోరికలు నెరవేర్చే వాడు, లోకానికి శ్రేయస్సు కలిగించేవాడు.