లక్ష్మీరువాచ- ప్రసన్నా సాంప్రతం జాతా వైకుంఠాదహమాగతా । ప్రేరితా దేవదేవేన కమలాయాః ప్రభావతః
లక్ష్మీదేవి ఇలా చెప్పింది — ఇప్పుడు నేను నీపై దయ చూపుతున్నాను. నేను వైకుంఠం నుండి వచ్చాను. దేవతల అధిపతి ప్రేరణతో, కమలాదేవి మహిమవల్ల ఇక్కడకు వచ్చాను.
పురుషోత్తమమాసస్య యా పక్షే ప్రథమే భవేత్ । తస్యా వ్రతం త్వయా చీర్ణం ప్రయాగే మునిసంనిధౌ
పురుషోత్తమ మాసంలో మొదటి పక్షంలో జరిగే వ్రతాన్ని, నువ్వు ప్రయాగంలో మునుల సమక్షంలో ఆచరించావు.
వ్రతస్యాస్య ప్రభావేన వశగాహం న సంశయః । తవవంశే భవిష్యంతి మానవా ద్విజసత్తమ
ఈ వ్రత శక్తివల్ల నేను నీకు వశమయ్యాను, దీనిలో ఎలాంటి సందేహం లేదు. ఓ ఉత్తమ ద్విజుడా! నీ వంశంలో మనుషులు పుట్టుతారు.
మత్ప్రసాదాదవాప్స్యంతి సత్యం తే వ్యాహృతం మయా । బ్రాహ్మణ ఉవాచ- ప్రసన్నా యది మే పద్మే వ్రతం విస్తరతో వద
నా అనుగ్రహంతో వారు అది పొందుతారు. నేను చెప్పింది నిజమే. బ్రాహ్మణుడు ఇలా అడిగాడు — ఓ పద్మే! నువ్వు నిజంగా నాపై దయ చూపితే, ఆ వ్రతాన్ని పూర్తిగా వివరంగా చెప్పు.
యత్కథాసు ప్రవర్తంతే సాధవో యే జనా ద్విజాః । లక్ష్మీరువాచ- శ్రోతౄణాం పరమం శ్రావ్యం పవిత్రాణామనుత్తమమ్
ద్విజులు, సద్జనులు తమ కథల్లో చెప్పే ఆ వ్రతమే. లక్ష్మీదేవి ఇలా చెప్పింది — వినేవారికి ఇది అత్యంత శ్రేష్ఠమైనది, పవిత్రమైనది, అపూర్వమైనది.
దుఃస్వప్ననాశనం పుణ్యం శ్రోతవ్యం యత్నతస్తతః । ఉత్తమః శ్రద్ధయా యుక్తః శ్లోకం శ్లోకార్ద్ధమేవ వా
ఇది చెడు కలలను తొలగిస్తుంది, పుణ్యాన్ని ఇస్తుంది, కష్టపడి వినాలి. ఎవరు శ్రద్ధతో ఒక శ్లోకం లేదా అర్ధశ్లోకాన్ని పఠించినా —
పఠిత్వా ముచ్యతే సద్యో మహాపాతకకోటిభిః । మాసానాం పరమో మాసః పక్షిణాం గరుడో యథా
వారు వెంటనే లక్షలాది మహాపాపాల నుండి విముక్తి పొందుతారు. మాసాల్లో ఇది అత్యుత్తమ మాసం, పక్షుల్లో గరుడుడు ఎలా ఉన్నాడో అలాగే.
నదీనాం చ యథా గంగా తిథీనాం ద్వాదశీ తిథిః । అద్యాపి నిర్జరాః సర్వే భారతే జన్మలిప్సవః
నదుల్లో గంగా ఎలా ఉన్నదో, తిథుల్లో ద్వాదశి తిథి ఎలా ఉన్నదో అలాగే. ఇప్పటికీ భారతదేశంలో అమరులు అందరూ జన్మను కోరుకుంటున్నారు.
తమర్చయంతి వివిధా నారాయణమనామయమ్ । యే యజంతి సదా భక్త్యా దేవం నారాయణం ప్రభుమ్
వారు నారాయణుడిని అనేక విధాలుగా ఆరాధిస్తారు. ఎవరైతే ఎప్పుడూ భక్తితో నారాయణుడిని పూజిస్తారో —
తానర్చయంతి సతతం బ్రహ్మాద్యా దేవతాగణాః । యేఽపి నామపరా యే చ హరికీర్త్తనతత్పరాః
వారిని బ్రహ్మ మొదలైన దేవతలు ఎల్లప్పుడూ పూజిస్తారు. నారాయణుని నామస్మరణలో, హరి కీర్తనలో నిమగ్నమైనవారు —
హరిపూజాపరా యే చ తే కృతార్థాః కలౌ యుగేః । శుక్లే వా యది వా కృష్ణే భవేదేకాదశీ ద్వయమ్
హరి పూజలో నిమగ్నమైనవారు కలియుగంలో సఫలత పొందుతారు. శుక్ల పక్షంలోనైనా, కృష్ణ పక్షంలోనైనా రెండు ఏకాదశులు ఉంటాయి.
గృహస్థానాం భవేత్పూర్వా యతీనాముత్తరా స్మృతా । ఏకాదశీ ద్వాదశీ చ రాత్రిశేషే త్రయోదశీ । తత్ర క్రతుశతం పుణ్యం త్రయోదశ్యాం తు పారణే
గృహస్థులకు ముందరి ఏకాదశి, యతులకు తరువాతి ఏకాదశి పాటించాలి. ఏకాదశి, ద్వాదశి, రాత్రి చివరలో త్రయోదశి — అక్కడ వంద యజ్ఞాల పుణ్యం లభిస్తుంది, త్రయోదశి పర్వదినంలో ఉపవాస విరమణ చేస్తే.
ఏకాదశ్యాం నిరాహారః స్థిత్వాహమపరేఽహంని । భోక్ష్యామి పుండరీకాక్ష శరణం మే భవాచ్యుత
ఏకాదశినాడు ఆహారం లేకుండా ఉండి, మరుసటి రోజు భోజనం చేస్తాను, ఓ కమలనాభా! నన్ను రక్షించు, ఓ అచ్యుతా!
అముం మంత్రం సముచ్చార్య దేవదేవస్య చక్రిణః । భక్తిభావేన తుష్టాత్మా ఉపవాసం సమాచరేత్
దేవతల దేవుడు, చక్రధారి విష్ణువు మంత్రాన్ని భక్తితో ఉచ్చరిస్తూ, సంతృప్తి హృదయంతో ఉపవాసాన్ని ఆచరించాలి.
కుర్యాద్దేవస్య పురతో జాగరం నియతో వ్రతీ । గీతైర్వాద్యైశ్చ నృత్యైశ్చ పురాణపఠనాదిభిః
వ్రతదారి దేవుని ముందు జాగరణ చేస్తూ, పాటలు, వాద్యాలు, నృత్యాలు, పురాణపఠనం వంటి వాటితో రాత్రి గడపాలి.
తతః ప్రాతః సముత్థాయ ద్వాదశీదివసే వ్రతీ । స్నాత్వా విష్ణుం సమభ్యర్చ్య విధివత్ప్రయతేంద్రియః
తర్వాత ద్వాదశి రోజున ఉదయం లేచి, స్నానం చేసి, ఇంద్రియాలను నియంత్రించి, విధిగా విష్ణువును పూజించాలి.
పంచామృతేన సంస్నాప్య ఏకాదశ్యాం జనార్దనః । ద్వాదశ్యాం చ పయఃస్నానాద్ధరేః సారూప్యమశ్నుతే
ఏకాదశి రోజున జనార్ధనుని ఐదు అమృతాలతో స్నానం చేయించి, ద్వాదశి రోజున హరిని పాలతో స్నానం చేయించినవాడు, ఆయనతో సమానమైన రూపాన్ని పొందుతాడు.
అజ్ఞానతిమిరాంధస్య వ్రతేనానేన కేశవ । ప్రసీద సన్ముఖో భూత్వా జ్ఞానదృష్టిప్రదో భవ
హే కేశవా! నాకు అజ్ఞానాంధకారం కమ్ముకుంది. ఈ వ్రతంతో నన్ను అనుగ్రహించి, సాన్నిధ్యంగా ఉండి, జ్ఞానదృష్టిని ప్రసాదించు.
ఏవం విజ్ఞాప్య దేవేశం దేవదేవం గదాధరమ్ । బ్రాహ్మణాన్భోజయేద్భక్త్యా తేభ్యో దద్యాచ్చ దక్షిణామ్
ఈ విధంగా దేవతలలో అధిపతియైన గదాధరుని ప్రార్థించి, భక్తితో బ్రాహ్మణులను భోజనం పెట్టించి, వారికి దక్షిణా ఇవ్వాలి.
తతః స్వబంధుభిః సార్ద్ధం నారాయణపరాయణః । కృత్వా పంచమహాయజ్ఞాన్స్వయం భుంజీత వాగ్యతః
తర్వాత, తన బంధువులతో కలిసి నారాయణునికి అర్పణగా, ఐదు మహాయజ్ఞాలు నిర్వహించి, మాటల్లో నియమంగా ఉండి తానే భోజనం చేయాలి.
ఏవం యః ప్రయతః కుర్యాత్పుణ్యమేకాదశీవ్రతమ్ । స యాతి విష్ణుభవనం పునరావృత్తిదుర్ల్లభమ్
ఈ విధంగా శ్రద్ధతో ఏకాదశి వ్రతాన్ని ఆచరించినవాడు, విష్ణువు నివాసానికి చేరుతాడు. అక్కడి నుండి తిరిగి రావడం చాలా అరుదు.
ఇత్యుక్త్వా కమలా తస్మై వరం దత్త్వా తిరోదధే । సోఽపి విప్రో ధనీ భూత్వా పితుర్గేహం సమాగతః
ఇలా చెప్పి, కమలాదేవి వరం ఇచ్చి అంతర్ధానం అయింది. ఆ బ్రాహ్మణుడు ధనవంతుడై, తన తండ్రి ఇంటికి తిరిగి వెళ్లాడు.
శ్రీకృష్ణ ఉవాచ- ఏవం యః కురుతే రాజన్కమలావ్రతముత్తమమ్ । శృణుయాద్వాసరే విష్ణోః సర్వపాపైః ప్రముచ్యతే
శ్రీకృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు — రాజా! ఎవరు ఈ ఉత్తమమైన కమలావ్రతాన్ని ఆచరిస్తారో, లేక విష్ణు దినాన దీని కథను వినేవారో, వారు సమస్త పాపాల నుండి విముక్తి పొందుతారు.
ఇతి శ్రీపాద్మే మహాపురాణే పంచపంచాశత్సాహస్ర్యాం సంహితాయాముత్తరఖండే ఉమాపతినారదసంవాదే పురుషోత్తమమాసస్య కృష్ణా కమలానామైకాదశీనామ ద్విషష్టిమోఽధ్యాయః
ఇలా శ్రీపద్మ మహాపురాణంలో, ఉత్తరకాండలో, ఉమాపతి-నారద సంభాషణలో, పురుషోత్తమ మాసంలో, కృష్ణ కమల అనే ఏకాదశి వ్రతానికి సంబంధించిన అరవయ్యిరెండవ అధ్యాయం పూర్తయింది.
యుధిష్ఠిర ఉవాచ - శ్రుతాని బహుధర్మాణి వ్రతాని చ జగత్ప్రభో । ఏకాదశీసమం కింజిచ్ఛ్రుతం నైవ జనార్దన
యుధిష్ఠిరుడు అడిగాడు — ప్రభూ! నేను అనేక ధర్మాలు, వ్రతాలు విన్నాను. కానీ, జనార్ధనా! ఏకాదశికి సమానమైనది ఏదీ వినలేదు.
పునస్త్వేకాదశీం బ్రూహి పాపఘ్నీం పుణ్యదాయినీమ్ । యాం కృత్వా మనుజో లోకే ప్రాప్నుయాత్పరమం పదమ్
పాపాలను నశింపజేసే, పుణ్యాన్ని ప్రసాదించే ఆ ఏకాదశి వ్రతాన్ని మళ్లీ వివరించు. దాన్ని ఆచరించినవాడు ఈ లోకంలో పరమ పదాన్ని పొందుతాడు.
శ్రీకృష్ణ ఉవాచ- శుక్లే వా యది వా కృష్ణే యదా చైకాదశీ భవేత్ । న త్యాజ్యా జగతీపాల మోక్షసౌఖ్యవివర్ద్ధనీ
శ్రీకృష్ణుడు అన్నాడు — రాజా! పౌర్ణమి పక్షంలోనైనా, అమావాస్య పక్షంలోనైనా ఏకాదశి వచ్చినప్పుడు దాన్ని ఎప్పుడూ వదలకూడదు. అది మోక్షానందాన్ని పెంచుతుంది.
ఏకాదశీ కలౌ రాజన్భవబంధవిమోచనీ । కామదా సర్వకామానాం పాపానాం పాపహా భువి
రాజా! కలియుగంలో ఏకాదశి వ్రతం భవబంధాలను విడిపిస్తుంది, అన్ని కోరికలను తీరుస్తుంది, భూమిపై అన్ని పాపాలను తొలగిస్తుంది.
రవివారేఽథ మాంగల్యే సంక్రమే వా నృపోత్తమ । ఏకాదశీ సదోపోష్యా పుత్రపౌత్రవివర్ద్ధనీ
ఉత్తమ రాజా! ఆదివారం అయినా, శుభదినమైనా, సంక్రాంతి అయినా, ఏకాదశి ఎప్పుడూ ఆచరించాలి. అది కుమారులు, మనవళ్లు పెరగడానికి కారణమవుతుంది.
ఏకాదశీవ్రతం క్వాపి న త్యాజ్యం విష్ణువల్లభైః । ఆయుః కీర్తిప్రదం నిత్యం సంతానారోగ్యవిత్తదమ్
విష్ణువును ప్రేమించే వారు ఎక్కడా ఏకాదశి వ్రతాన్ని వదలకూడదు. అది ఎప్పుడూ ఆయుష్షు, కీర్తి, సంతానం, ఆరోగ్యం, ధనాన్ని ఇస్తుంది.