అతః కారణతో రామ కర్తవ్యైషా భవాదృశైః । పాతకానాం క్షయకరీ మహాదుఃఖవినాశినీ
కాబట్టి రామా, నీవంటి వారు ఈ వ్రతాన్ని తప్పకుండా చేయాలి. ఇది పాపాలను నాశనం చేస్తుంది, గొప్ప బాధలను తొలగిస్తుంది.
శృణుష్వైకమనా రామ కథాం పాపహరాం పరామ్ । యస్యాః శ్రవణమాత్రేణ మహాపాపం ప్రణశ్యతి
ఒకచిత్తంగా విను రామా, ఈ పాపాలను తొలగించే గొప్ప కథను. దాన్ని వినగానే పెద్ద పాపం కూడా నశిస్తుంది.
సరస్వత్యాస్తటే రమ్యే పురీ భద్రావతీ శుభా । ద్యుతిమాన్నామ నృపతిస్తత్ర రాజ్యం కరోతి వై
సరస్వతీ నది తీరంలో ఉన్న అందమైన భద్రావతీ అనే పుణ్యనగరంలో, ఒక ప్రకాశవంతమైన రాజు పాలించేవాడు.
చంద్రవంశోద్భవో నామ ధృతిమాన్సత్యసంగరః । తత్ర వైశ్యో నివసతి ధనధాన్యసమృద్ధిమాన్
ఆ రాజు చంద్రవంశంలో జన్మించినవాడు, ధైర్యవంతుడు, మాట నిలబెట్టుకునేవాడు. ఆ నగరంలో ధనం, ధాన్యం సమృద్ధిగా ఉన్న ఒక వాణికుడు ఉండేవాడు.
ధనపాల ఇతి ఖ్యాతః పుణ్యకర్మప్రవర్త్తకః । ప్రపా కూప మఠారామ తడాగ గృహకారకః
ఆయన ధనపాలుడు అని ప్రసిద్ధి, పుణ్యకార్యాల్లో నిమగ్నుడు. బావులు, మఠాలు, తోటలు, చెరువులు, ఇళ్ళు నిర్మించేవాడు.
విష్ణుభక్తిరతః శాంతస్తస్యాసన్పంచపుత్రకాః । సుమనా ద్యుతిమాంశ్చైవ మేధావీ సుకృతస్తథా
విష్ణుభక్తిలో నిమగ్నుడై, శాంతంగా ఉండే అతనికి అయిదు కొడుకులు ఉండేవారు. వారు సుమనా, ద్యుతిమాన్, మేధావి, సుకృతుడు మరియు మరొకరు.
పంచమో ధృష్టబుద్ధిశ్చ మహాపాపరతః సదా । పరస్త్రీసంగనిరతో విటగోష్ఠీ విశారదః
ఐదవవాడు ధైర్యంగా, ఎప్పుడూ పెద్ద పాపాల్లో మునిగిపోయేవాడు. పరస్త్రీలతో సంచారం, వేశ్యల మధ్య తిరుగడం, అటువంటి పనుల్లో నిపుణుడు.
ద్యూతాది వ్యసనాసక్తః పరస్త్రీ రతిలాలసః । న చ దేవార్చనే బుద్ధిర్నపితౄన్న ద్విజాన్ప్రతి
జూదం వంటి చెడు అలవాట్లలో మునిగిపోయి, పరస్త్రీలతో అనురాగం చూపేవాడు. దేవతల పూజ, పితృదేవతలు, బ్రాహ్మణుల పట్ల అతనికి ఆసక్తి ఉండేది కాదు.
అన్యాయవర్తీ దుష్టాత్మా పితుర్ద్రవ్యక్షయంకరః । అభక్ష్యభక్షకః పాపీ సురాపానే రతః సదా
అన్యాయంగా ప్రవర్తించి, చెడ్డ మనసుతో తండ్రి సంపదను వృథా చేసేవాడు. తినకూడని పదార్థాలు తిని, పాపకార్యాల్లో, మద్యపానంలో ఎప్పుడూ మునిగిపోయేవాడు.
వేశ్యాకంఠే క్షిప్తబాహుర్భ్రమన్దుష్టశ్చతుష్పథే । పిత్రా నిష్కాసితో గేహాత్పరిత్యక్తశ్చ బాంధవైః
వేశ్యల మెడలో చేతులు వేసి, దారుల మధ్య చెడ్డగా తిరుగుతూ, తండ్రి ఇంటి నుంచి బయటకు పంపించబడి, బంధువులచే విడిచిపెట్టబడ్డాడు.
స్వదేహభూషణాన్యేవ క్షయం నీతాని తేన వై । గణికాభిః పరిత్యక్తో నిందితశ్చ ధనక్షయాత్
తన ఆభరణాలు కూడా ఖర్చు చేసి, వేశ్యలు కూడా వదిలిపెట్టి, ధనం పోయినందుకు అందరూ నిందించేవారు.
తతశ్చింతాపరో జాతో వస్త్రహీనః క్షుధార్దితః । కిం కరోమి క్వగచ్ఛామి కేనోపాయేన జీవ్యతే
ఆ తరువాత అతడు ఆలోచనల్లో మునిగి, దుస్తులు లేక, ఆకలితో బాధపడుతూ, 'ఏం చేయాలి? ఎక్కడికి వెళ్లాలి? ఏ మార్గంలో జీవించాలి?' అని తలచుకున్నాడు.
తస్కరత్వం సమారబ్ధం తత్రైవ నగరే పితుః । గృహీతో రాజపురుషైర్ముక్తశ్చ పితృగౌరవాత్
తండ్రి ఊరిలోనే దొంగతనాన్ని మొదలుపెట్టాడు. రాజు మనుషులు పట్టుకున్నారు, కానీ తండ్రి గౌరవం వల్ల వదిలిపెట్టారు.
పునర్బద్ధః పునస్త్యక్తః పునర్బద్ధః ససంభ్రమైః । ధృష్టబుద్ధిర్దురాచారో నిబధ్య నిగడై ర్దృఢైః
మళ్లీ పట్టుకుని, మళ్లీ వదిలిపెట్టి, మళ్లీ గొడవతో పట్టుకున్నారు. ధైర్యంగా, చెడ్డ ప్రవర్తనతో గట్టి గొలుసులతో కట్టేశారు.
కశాఘాతైస్తాడితశ్చ పీడితశ్చ పునః పునః । న స్థాతవ్యం హి మందాత్మంస్త్వయా మద్దేశగోచరే
కొరడాలతో కొట్టి, మళ్లీ మళ్లీ బాధించారు. 'నీవు, మూర్ఖుడా, నా రాజ్యంలో ఇక ఉండకూడదు' అని చెప్పారు.
ఏవముక్త్వా తతో రాజ్ఞా మోచితో దృఢబంధనాత్ । నిర్జగామ భయాత్తస్య గతోఽసౌ గహనం వనమ్
అలా రాజు చెప్పి, గట్టి బంధనాల నుంచి విడిపించి, భయంతో అతడు అక్కడి నుంచి వెళ్లిపోయి, దట్టమైన అడవిలోకి చేరాడు.
క్షుత్తృషాపీడితశ్చాయమితశ్చేతశ్చ ధావతి । సింహవన్నిజఘానాసౌ మృగ శూకర చిత్రలాన్
ఆయన ఆకలి, దాహంతో బాధపడుతూ, మనస్సు కలవరపడి, అటూ ఇటూ పరుగెడుతుంటాడు. సింహంలా, అతడు జింకలు, పందులు, ఇతర జంతువులను వేటాడి చంపుతాడు.
ఆమిషాహార నిరతో వనే తిష్ఠతి సర్వదా । కరే శరాసనం కృత్వా నిషంగం పృష్ఠ సంగతమ్
అతడు ఎప్పుడూ అడవిలోనే ఉండి, మాంసాహారం తినడంలో మునిగిపోయి, చేతిలో విల్లు, వెనుక బాణపు సంచి ధరించి తిరుగుతుంటాడు.
అరణ్యచారిణో హంతి పక్షిణశ్చ పదాచరన్ । చకోరాంశ్చ మయూరాంశ్చ కంక తిత్తిర మూషికాన్
అడవిలో తిరుగుతూ, నడుచుకుంటూ పక్షులను వేటాడి చంపుతాడు. చకోరాలు, నెమళ్లు, కంకలు, టిట్టిర పక్షులు, ఎలుకలు అన్నీ అతడి వేటలో పడతాయి.
ఏతానన్యాన్హినస్త్యంధో ధృష్టబుద్ధిస్తు నిర్ఘృణః । పూర్వజన్మకృతైః పాపైర్నిమగ్నః పాపకర్దమే
ఈ దయలేని, మూర్ఖుడైన ధృష్టబుద్ధి, పూర్వజన్మలో చేసిన పాపాల వల్ల పాపపు మట్టిలో మునిగిపోయి, వీటితో పాటు మరిన్ని జంతువులను కూడా చంపుతుంటాడు.
దుఃఖశోకసమావిష్టః పీడ్యమానో దివానిశమ్ । కౌండిన్యస్యాశ్రమపదం ప్రాప్తః పుణ్యాగమాత్క్వచిత్
బాధలు, దుఃఖంతో పూర్తిగా నిండిపోయి, రాత్రింబవళ్ళు పీడించబడుతూ, కొంత పుణ్యఫలంతో ఒకసారి కౌండిన్య మహర్షి ఆశ్రమానికి చేరుకున్నాడు.
మాధవే మాసి జాహ్నవ్యాః కృతస్నానం తపోధనమ్ । ఆససాద ధృష్టబుద్ధిః శోకభారేణ పీడితః
మాధవ మాసంలో, గంగా నదిలో స్నానం చేసిన తపస్సు గల కౌండిన్యుని దగ్గరికి, దుఃఖభారం వల్ల బాధపడుతూ, ధృష్టబుద్ధి వచ్చాడు.
తద్వస్త్రబిందుస్పర్శేన గతపాపో హతాశుభః । కౌండిన్యస్యాగ్రతః స్థిత్వా ప్రత్యువాచ కృతాంజలి
ఆ మహర్షి వస్త్రపు బిందువు తాకిన వెంటనే అతని పాపాలు, దురదృష్టాలు తొలగిపోయాయి. కౌండిన్యుని ముందర చేతులు జోడించి నిలబడి మాట్లాడాడు.
ధృష్టబుద్ధిరువాచ- భో భో బ్రహ్మన్ద్విజశ్రేష్ఠ దయాం కృత్వా మమోపరి । యేన పుణ్యప్రభావేన ముక్తిర్భవతి తద్వద
ధృష్టబుద్ధి ఇలా అన్నాడు— "ఓ బ్రాహ్మణులలో శ్రేష్ఠుడా! నాకు దయ చూపించండి. ఏ పుణ్యఫలంతో ముక్తి కలుగుతుందో దయచేసి చెప్పండి."
కౌండిన్య ఉవాచ- శృణుష్వైకమనాభూత్వా యేన పాపక్షయస్తవ । వైశాఖస్య సితే పక్షే మోహినీ నామ విశ్రుతా
కౌండిన్యుడు ఇలా అన్నాడు— "నీ మనస్సు ఏకాగ్రతతో విను. దాంతో నీ పాపాలు నశిస్తాయి. వైశాఖ మాసంలో శుక్లపక్షంలో మోహిని అనే ప్రసిద్ధి గల రోజు ఉంది."
ఏకాదశీవ్రతం తస్యాః కురు మద్వాక్యనోదితః । మేరుతుల్యాని పాపాని క్షయం గచ్ఛంతి దేహినామ్
ఆ రోజున, నేను చెప్పిన విధంగా మోహినీ ఏకాదశి వ్రతం ఆచరించు. అప్పుడు మెరుపర్వతం లాంటి పెద్ద పాపాలైనా నశిస్తాయి.
బహుజన్మార్జితాన్యేషా మోహినీ సముపోషితా । ఇతి వాక్యం మునేః శ్రుత్వా ధృష్టబుద్ధిః ప్రసన్నధీః
ఈ మోహినీ ఏకాదశి వ్రతాన్ని శాస్త్రోక్తంగా ఆచరిస్తే, అనేక జన్మల్లో చేసిన పాపాలు కూడా నశిస్తాయి. ఈ మాటలు విని ధృష్టబుద్ధికి మనస్సు ప్రశాంతమైంది.
వ్రతం చకార విధివత్కౌండిన్యస్యోపదేశతః । కృతే వ్రతే నృపశ్రేష్ఠ గతపాపో బభూవ సః
కౌండిన్యుని ఉపదేశం ప్రకారం వ్రతాన్ని శుద్ధిగా ఆచరించాడు. వ్రతం పూర్తయిన తరువాత, రాజులలో శ్రేష్ఠుడా! అతడు పాపరహితుడయ్యాడు.
దివ్యదేహస్తతో భూత్వా గరుడోపరిసంస్థితః । జగామ వైష్ణవం లోకం సర్వోపద్రవ వర్జితమ్
తర్వాత అతడు దివ్యమైన శరీరం పొంది, గరుడుని మీద కూర్చొని, అన్ని కష్టాలూ లేని వైష్ణవ లోకానికి వెళ్లాడు.
ఇతీదృశం రామచంద్ర ఉత్తమం మోహినీ వ్రతమ్ । నాతః పరతరం కించిత్త్రైలోక్యే సచరాచరే
ఇలా, రామా! మోహినీ వ్రతం అత్యుత్తమమైనది. ఈ మూడు లోకాల్లో, చలించేవారిలో, అచలజీవుల్లో దీని కన్నా గొప్పది మరొకటి లేదు.