విభాతాయాం తు శర్వర్యాముదితే విమలే రవౌ । నిమంత్ర్య బ్రాహ్మణాన్భక్త్యా శ్రాద్ధం కుర్యాచ్చ వైష్ణవమ్
ఉషస్సులో స్వచ్ఛమైన సూర్యుడు ఉదయించినప్పుడు, భక్తితో బ్రాహ్మణులను ఆహ్వానించి, వైష్ణవ శ్రాద్ధాన్ని నిర్వహించాలి.
భోజయిత్వా యథాకామం పాయసేన ఘృతేన చ । తాంబూలపుష్పగంధాది దక్షిణాభిః సమన్వితమ్
వారు కోరినట్లు పాయసం, నెయ్యితో భోజనం పెట్టి, తాంబూలం, పువ్వులు, సువాసనలు, దక్షిణతో కూడిన కానుకలు ఇవ్వాలి.
ఉపవీతాని వాసాంసి దత్వా మాలాం చ చందనమ్ । దాంపత్యత్రితయం భోజ్యం వస్త్రభూషణ కుంకుమైః
యజ్ఞోపవీతాలు, వస్త్రాలు, హారాలు, చందనం ఇచ్చి, మూడు దంపతులకు భోజనం పెట్టి, వస్త్రాలు, ఆభరణాలు, కుంకుమతో సత్కరించాలి.
వంశపాత్రాణి శక్త్యా చ విరూఢైః పరిపూరయేత్ । నాలికేరైశ్చ పక్వాన్నైర్వస్త్రైశ్చ వివిధైః ఫలైః
తన శక్తికి తగినట్లు వంశపాత్రలను మొలకెత్తిన ధాన్యాలతో, కొబ్బరికాయలు, వండిన అన్నం, వస్త్రాలు, వివిధ ఫలాలతో నింపాలి.
సపత్నీకం గురుం తత్ర వస్త్రాణి పరిధాపయేత్ । విభూషణాని దివ్యాని గంధమాల్యైః ప్రపూజయేత్
అక్కడ గురువు దంపతులకు వస్త్రాలు ధరింపజేసి, దివ్యమైన ఆభరణాలు, సువాసనలు, పూలమాలలతో పూజించాలి.
సర్వోపస్కరసంయుక్తాం గాం దద్యాచ్చ పయస్వినీమ్ । సదక్షిణాం సవస్త్రాం చ తన్మే నిగదతః శృణు
అన్ని ఉపకరణాలతో కూడిన పాలిచ్చే ఆవును, సరైన దక్షిణ, వస్త్రాలతో కలిపి ఇవ్వాలి. నేను చెప్పేది విను.
సర్వతీర్థేషు యత్పుణ్యం స్నాతానాం జాయతే నృణామ్ । తత్ఫలం స లభేత్సర్వం దేవదేవప్రసాదతః
ప్రతి తీర్థంలో స్నానం చేసినవారికి ఎంత పుణ్యం కలుగుతుందో, ఆ మొత్తం ఫలితం దేవదేవుడైన భగవంతుని కృపతో లభిస్తుంది.
భుక్త్వా చ విపులాన్భోగాన్సర్వకామాన్మనోరమాన్ । వైష్ణవం పదమాప్నోతి అంతే విష్ణోః ప్రసాదతః
అన్ని రకాల ఇష్టమైన అనుభవాలను ఆస్వాదించిన తరువాత, చివరికి విష్ణువు కృపతో వైష్ణవ పదాన్ని పొందుతాడు.
నారద ఉవాచ- గుణాధికేభ్యో విప్రేభ్యో దాతుకామోఽపి మానవః । కానికాని చ లోకేఽస్మిన్దద్యాత్సర్వం తథా వద
నారదుడు ఇలా అడిగాడు — గుణవంతులైన బ్రాహ్మణులకు దానం ఇవ్వాలనుకునే మనిషి, ఈ లోకంలో ఎంత, ఏవిధంగా ఇవ్వాలి? దయచేసి నన్ను పూర్తిగా తెలియజేయు.
మహాదేవ ఉవాచ- లోకే తత్వం హి సంజ్ఞాయ శృణు దేవర్షిసత్తమ । అన్నమేవం ప్రశంసంతి సర్వమన్నే ప్రతిష్ఠితమ్
మహాదేవుడు ఇలా చెప్పాడు — మునిశ్రేష్ఠ నారదా! లోకసత్యాన్ని గ్రహించి విను. అన్నమే అత్యంత ప్రశంసనీయం, అన్నంలోనే అన్నీ స్థిరంగా ఉంటాయి.
తస్మాదన్నం విశేషేణ దాతుమిచ్ఛంతి మానవాః । అన్నేన సదృశం దానం న భూతం న భవిష్యతి
అందుకే, మనుషులు ముఖ్యంగా అన్నదానమే చేయాలని కోరుకుంటారు. అన్నానికి సమానమైన దానం గతంలో ఎప్పుడూ లేదు, భవిష్యత్తులో ఉండదు.
అన్నేన ధార్యతే విశ్వం జగత్స్థావరజంగమమ్ । అన్నమూర్జస్కరం లోకే ప్రాణాహ్యన్నే ప్రతిష్ఠితాః
అన్నంతోనే ఈ జగత్తు, స్థావరజంగమములన్నీ నిలబడినవి. లోకంలో బలాన్ని అన్నమే ఇస్తుంది, ప్రాణాలు అన్నంలోనే ఆధారపడినవి.
దాతవ్యం భక్ష్యమేవాన్నం బ్రాహ్మణాయ మహాత్మనే । కుటుంబం పీడయిత్వాపి ఆత్మనో భూతిమిచ్ఛతా
తన కుటుంబానికి కష్టం వచ్చినా సరే, తన శ్రేయస్సు కోరేవాడు, మహాత్ముడైన బ్రాహ్మణునికి తినదగిన అన్నాన్ని తప్పక దానం చేయాలి.
నారదాసౌ విదాంశ్రేష్ఠో యో దద్యాదన్నమర్థినే । బ్రాహ్మణాయార్తరూపాయ పారలౌకికమాత్మనః
విద్వాంసులలో శ్రేష్ఠుడవైన నారదా! ఎవరు అవసరంలో ఉన్న బ్రాహ్మణునికి తన పరలోక శ్రేయస్సుకోసం అన్నదానం చేస్తారో,
ఆత్మీయభూతిమన్విచ్ఛేత్కాలే ద్విజముపస్థితమ్ । శ్రాంతమధ్వని వర్త్తంతం గృహస్థం గృహమాగతమ్
సరైన సమయంలో వచ్చిన, ప్రయాణంలో అలసిపోయిన, గృహస్థుడైన ద్విజుడిని మన ఇంటికి వచ్చినప్పుడు మనం ఆత్మీయంగా ఆహ్వానించాలి.
అన్నదః ప్రాప్నుతే విద్వాన్సుశీలో వీతమత్సరః । క్రోధముత్పతితం హిత్వా దివి చేహ చ యత్సుఖమ్
ఆహారం ఇచ్చే జ్ఞాని, మంచి స్వభావం కలవాడు, అసూయ లేని వాడు కోపాన్ని వదిలి ఇక్కడా, పరలోకంలోనూ సుఖాన్ని పొందుతాడు.
నాభినిందేచ్చ అతిథిం న ద్రుహ్యాచ్చ కథంచన । బ్రహ్మవిదేఽర్పయేదన్నం తచ్చ దానం విశిష్యతే
అతిథిని ఎప్పుడూ నిందించకూడదు, ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ హాని చేయకూడదు. బ్రహ్మజ్ఞాని కి అన్నం సమర్పించడం అత్యుత్తమ దానం.
శ్రాంతాయాదృష్టపూర్వాయ అన్నమధ్వని వర్తినే । యో దద్యాచ్చ పరిక్లిష్టం సర్వధర్మమవాప్నుయాత్
ఇప్పటివరకు చూడని, ప్రయాణంలో అలసిపోయిన వాడికి ఎవరు అన్నం ఇస్తారో వారు అన్ని ధర్మాలను పొందుతారు.
పితృదేవాంస్తథా విప్రాతిథీంశ్చ మహామునే । యో నరః ప్రీణయేతాన్నైస్తస్య పుణ్యమనంతకమ్
మహామునీ, పితృదేవతలు, దేవతలు, బ్రాహ్మణులు, అతిథులను అన్నంతో సంతృప్తిపర్చిన మనిషికి అంతులేని పుణ్యం లభిస్తుంది.
కృత్వాపి సుమహత్పాపం యో దద్యాదన్నమర్థినే । బ్రాహ్మణాయ విశేషేణ స తు పాపైః ప్రముచ్యతే
ఎవరైనా ఎంత పెద్ద పాపం చేసినా, దరిద్రుడికి, ముఖ్యంగా బ్రాహ్మణునికి అన్నం ఇస్తే ఆ పాపాల నుండి విముక్తి పొందుతారు.
బ్రాహ్మణేష్వక్షయం దానమన్నం శూద్రే మహత్ఫలమ్ । అన్నదానం చ శూద్రే చ బ్రాహ్మణే చావశిష్యతే
బ్రాహ్మణులకు అన్నదానం చేయడం వల్ల అనంతమైన ఫలం లభిస్తుంది; శూద్రునికి ఇస్తే గొప్ప ఫలం లభిస్తుంది; అన్నదానం బ్రాహ్మణునికైనా, శూద్రునికైనా మేలు చేస్తుంది.
న పృచ్ఛేద్గోత్రచరణం న చ స్వాధ్యాయమేవ చ । భిక్షుకో బ్రాహ్మణో హ్యత్ర దద్యాదన్నం ప్రయాతి చ
భిక్షగాను బ్రాహ్మణుడిని ఆయన వంశం, ఆచారం, విద్య గురించి అడగకూడదు; ఆయనకు అన్నం ఇచ్చి పంపించాలి.
అన్నదస్య శుభా వృక్షాః సర్వకామఫలాన్వితాః । సంభవంతీహ లోకే చ హర్షయుక్తాస్త్రివిష్టపే
అన్నం ఇచ్చేవారికి అన్ని కోరికలు తీర్చే మంగళకరమైన చెట్లు ఈ లోకంలోనూ, స్వర్గంలోనూ ఆనందంగా ఉంటాయి.
అన్నదానేన యే లోకాస్తాన్శృణుష్వమహామునే । విమానాని ప్రకాశంతే దివి తేషాం మహాత్మనామ్
మహామునీ, అన్నదానం చేసే వారికి లభించే లోకాలను విను; ఆ మహాత్ములకు స్వర్గంలో ప్రకాశించే విమానాలు కనిపిస్తాయి.
నానాసంస్థానరూపాణి నానాకామాన్వితాని చ । సర్వకామఫలాశ్చాపి వృక్షా భువనసంస్థితాః
వివిధ రూపాలుగల, వివిధ ప్రదేశాలలో ఉన్న, అన్ని కోరికలు తీరే చెట్లు అన్ని లోకాలలో స్థాపించబడి ఉంటాయి.
హేమవాప్యః శుభాః సర్వా దీర్ఘికాశ్చైవ సర్వశః । ఘోషవంతి చ యానాని ముక్తాన్యథ సహస్రశః
అక్కడ అన్ని బంగారు చెరువులు, కుంటలు ఉంటాయి; వేలాది ముత్యాలతొ అలంకరించిన రథాలు శబ్దంతో సంచరిస్తుంటాయి.
భక్ష్యభోజ్యమయాః శైలా వాసాంస్యాభరణాని చ । క్షీరం స్రవంత్యః సరితస్తథైవాజ్యస్య పర్వతాః
అక్కడ అన్నివిధాల భోజ్య పదార్థాలతో కూడిన పర్వతాలు, వస్త్రాలు, ఆభరణాలు, పాలతో ప్రవహించే నదులు, నెయ్యితో కూడిన కొండలు ఉంటాయి.
ప్రాసాదాః శుభ్రవర్ణాభాః శయ్యాశ్చ కనకోజ్వలాః । తదన్నం దాతుమిచ్ఛంతి తస్మాదన్నప్రదో భవేత్
అక్కడ తెల్లగా మెరిసే ప్రాసాదాలు, బంగారు మెరుపుతో మంచాలు ఉంటాయి; అలాంటి అన్నాన్ని ఇవ్వాలనుకునేవారు అన్నదాతలుగా మారాలి.
ఏతే లోకాః పుణ్యకృతామన్నదానం మహత్ఫలమ్ । తస్మాదన్నం విశేషేణ దాతవ్యం మానవైర్భువి
ఈ లోకాలు పుణ్యశీలులకు లభిస్తాయి; అన్నదానం గొప్ప ఫలం ఇస్తుంది. అందువల్ల మానవులు భూమిపై ప్రత్యేకంగా అన్నం ఇవ్వాలి.
ఇతి శ్రీపాద్మే మహాపురాణే పంచపంచాశత్సహస్రసంహితాయాం ఉత్తరఖణ్డే ఉమాపతినారదసంవాదే అన్నదానప్రశంసానామ షడ్వింశోఽధ్యాయః
ఇలా శ్రీపద్మ మహాపురాణంలో, ఉమాపతి-నారద సంభాషణలో, ఉత్తరకండలో, అన్నదాన మహిమను వివరించే ఇరవై ఆరవ అధ్యాయం ముగిసింది.