తత్రాపి మయి భక్తిస్తే జాతాతిసుదృఢా పునః । క్రియాయోగేన మాం నిత్యం సమారాధ్య ద్విజోత్తమ
అక్కడ కూడా మీకు నాపై భక్తి మరింత బలంగా పెరిగింది. క్రమంగా క్రియాయోగంతో నన్ను ఎప్పుడూ ఆరాధించేవారు, ఓ ఉత్తమ ద్విజా!
ఆయుషోంతే మత్ప్రసాదాన్మామకం పదమాప్స్యసి । యదా తుష్టోఽస్మ్యహం విప్ర సపాపాత్మాపి ముక్తిభాక్
మీ ఆయుష్కాలం చివర, నా కృపతో మీరు నా స్థానాన్ని పొందుతారు. నేను సంతోషిస్తే, ఓ బ్రాహ్మణా, పాపాత్ముడైనా ముక్తిని పొందుతాడు.
కదాచిద్యస్య రుష్టోస్మి పుణ్యాత్మాపి చ పాపభాక్ । తస్మాద్బ్రాహ్మణ భద్రం తే భక్తోఽసి మమ సువ్రత
ఎప్పుడైనా నేను ఎవరిదైనా మీద కోపపడితే, పుణ్యాత్ముడైనా పాపానికి లోనవుతాడు. అందువల్ల, ఓ బ్రాహ్మణా, మీరు నా భక్తుడిగా, వ్రతపరుడిగా ఉండటం వల్ల మీకు మంగళం కలుగుగాక.
దాస్యామి తే పరం స్థానం యదలభ్యం సురైరపి । బ్రాహ్మణ ఉవాచ- త్వత్ప్రసాదాచ్ఛ్రుతం నాథ పూర్వవృత్తాంతమాత్మనః
దేవతలకు కూడా అందని పరమస్థానాన్ని నేను మీకు ఇస్తాను. బ్రాహ్మణుడు అన్నాడు — ప్రభూ! మీ కృపతో నా పూర్వజన్మ కథను వినగలిగాను.
ఇదానీం శ్రోతుమిచ్ఛామి యత్కిఞ్చిద్బ్రూహి తత్ప్రభో । కస్య తుష్టోఽసి దేవేన్ద్ర కస్య రుష్టోఽసి వా ప్రభో
ఇప్పుడు ఇంకొంత వినాలని ఉంది, దయచేసి అది కూడా చెప్పండి ప్రభూ. దేవేంద్రా! మీరు ఎవరి మీద సంతోషిస్తారు? ఎవరి మీద కోపపడతారు?
మహత్యా కృపయా సర్వమేతన్మే వక్తుమర్హసి । శ్రీభగవానువాచ- కర్మణా యేనవిప్రేన్ద్ర తుష్టిర్మే హృది జాయతే
మీ గొప్ప దయతో ఈ సంగతులన్నీ నాకు చెప్పాలి. శ్రీభగవంతుడు ఇలా అన్నాడు — ఓ బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠా! ఏ కార్యంతో నా హృదయంలో సంతోషం కలుగుతుందో,
క్రోధశ్చ తత్సమస్తం చ కథయామి సమాసతః । యో దయావాన్ద్విజశ్రేష్ఠ సర్వభూతేషు సర్వదా
ఓ ద్విజశ్రేష్ఠా, కోపం గురించి, దానికి సంబంధించిన విషయాలన్నింటినీ సంక్షిప్తంగా చెబుతాను. ఎవరైతే అన్ని జీవుల పట్ల ఎప్పుడూ దయతో ఉంటారో,
అహంకారవిహీనశ్చ తస్య తుష్టోఽస్మ్యహం సదా । కర్మ కుర్యాన్మదర్థం యో ధర్మభక్తిసమన్వితః
అహంకారం లేకుండా ఉండేవారికి నేను ఎప్పుడూ సంతోషంగా ఉంటాను. ధర్మభక్తితో, నా కోసం పనులు చేసే వారు కూడా నా ప్రీతిని పొందుతారు.
బ్రూతే మదర్థం యః శాంతం తస్య తుష్టోఽస్మ్యహం సదా । మిష్టం వస్తు సమాసాద్య దత్వా మే యశ్చ మానవః
నా కోసం శాంతంగా మాట్లాడేవారికి నేను ఎప్పుడూ సంతోషంగా ఉంటాను. ఎవరు ఇష్టమైన వస్తువును పొందిన తర్వాత దానిని నాకు సమర్పిస్తారో,
మానాపమానే సదృశస్తస్య తుష్టోఽస్మ్యహం సదా । సర్వభూతశరీరస్థం యో మాం జానాతి మానవః
గౌరవం, అవమానంలో సమంగా ఉండేవారికి నేను ఎప్పుడూ సంతోషంగా ఉంటాను. ఎవరు అన్ని జీవుల శరీరాల్లో నన్ను ఉన్నట్లు తెలుసుకుంటారో,
పరహింసావిహీనో యస్తస్య తుష్టోఽస్మ్యహం సదా । కర్మాణి కురుతే యస్తు సువిచార్య పునః పునః
ఇతరులకు హాని చేయకుండా ఉండేవారికి నేను ఎప్పుడూ సంతోషంగా ఉంటాను. పనులు చేయడానికి మళ్లీ మళ్లీ ఆలోచించి, జాగ్రత్తగా వ్యవహరించేవారు కూడా నా ప్రీతిని పొందుతారు.
గోబ్రాహ్మణహితైషీ యస్తస్య తుష్టోఽస్మ్యహం సదా । స్వయం నిరుక్తం వచనం యత్నాద్యః పరిపాలయేత్
పశువులకూ, బ్రాహ్మణులకూ మేలు కోరేవారికి నేను ఎప్పుడూ సంతోషంగా ఉంటాను. తానే చెప్పిన మాటను శ్రద్ధగా పాటించేవారు కూడా నా ప్రీతిని పొందుతారు.
ప్రపన్నం యాతి యత్నాద్యస్తస్య తుష్టోఽస్మ్యహం సదా । దదాత్యనుపకారిభ్యో దానాని ద్విజసత్తమ
శరణు కోరినవారిని మనస్ఫూర్తిగా దగ్గరకు తీసుకునేవారికి నేను ఎప్పుడూ సంతోషంగా ఉంటాను. తిరిగి ప్రతిఫలం ఆశించకుండా దానం చేసే వారు కూడా నా ప్రీతిని పొందుతారు.
మయి చిత్తం సదా యస్య తస్య తుష్టోఽస్మ్యహం సదా । కర్మణా యేనతుష్టోఽస్మి నిరుక్తం తత్సమాసతః
ఎవరికి ఎప్పుడూ నా మీద మనసు ఉంటుందో వారికి నేను ఎప్పుడూ సంతోషంగా ఉంటాను. ఇలా, ఏ పనివల్ల నేను సంతోషపడతానో, అది సంక్షిప్తంగా చెప్పాను.
రుష్టోఽస్మి కర్మణా యేన విప్ర వచ్మి శృణుష్వతమ్ । పరహింసారతో యస్తు నిర్ద్దయః సర్వజంతుషు
ఇప్పుడు, ఓ బ్రాహ్మణా, నేను కోపపడే పనిని విను. ఎవరు ఇతరులకు హాని చేయడంలో ఆనందపడతారో, అన్ని జీవుల పట్ల దయ లేకుండా ఉంటారో,
అహంయుః సర్వదా క్రుద్ధః సమాం నయతి శత్రుతామ్ । అసత్యభాషీక్రూరశ్చ పరనిందాపరస్తు యః
అలాంటి వారిపై నేను ఎప్పుడూ కోపంగా ఉంటాను, వారిని శత్రువులుగా చూస్తాను. అసత్యంగా మాట్లాడేవారు, క్రూరంగా ప్రవర్తించేవారు, ఇతరులను నిందించేవారు కూడా,
కవివర్తనవిధ్వంసీ సమాం నయతి శత్రుతామ్ । అదృష్టదోషౌ పితరౌ స్త్రీభ్రాతృభగినీ తథా
కవుల రచనలను నాశనం చేసేవారిని నేను శత్రువులుగా చూస్తాను. తల్లిదండ్రులను, భార్యను, అన్నదమ్ములను, అక్కచెల్లెళ్లను కారణం లేకుండా వదిలిపెట్టేవారు కూడా,
మోహాత్త్యజతి యో మూఢః సమాం నయతి శత్రుతామ్ । పితృభిర్భర్త్సనం యస్తు కురుతే మూఢధీర్నరః
మూఢత్వంతో వారిని వదిలిపెట్టే అవివేకులు నా శత్రువులే. తల్లిదండ్రులను దుర్భాషలాడే మూర్ఖుడిని కూడా నేను శత్రువుగా చూస్తాను.
గుర్వవజ్ఞాకరో విప్ర సమాం నయతి శత్రుతామ్ । ఆరామచ్ఛేదినో యే చ జలాశయవిలాయినః
గురువును అవమానించే వారిని, ఓ బ్రాహ్మణా, నేను శత్రువులుగా చూస్తాను. ఉద్యానవనాలను నరికివేసేవారు, చెరువులను పాడుచేసేవారు కూడా నా శత్రువులే.
గ్రామనాశకరాయేచతేమాంనయంతిశత్రుతామ్ । పరస్త్రియం సమాలోక్య విషాదం యాన్తి యే జనాః ౧౦౦ 7.19.
గ్రామాలను నాశనం చేసే వారిని కూడా నేను శత్రువులుగా చూస్తాను. ఇతరుల భార్యను చూసి మనసు విపరిణమించే వారు కూడా నా శత్రువులే.
శృణ్వంతి పాపచర్చాం చ తేషాం రుష్టోస్మ్యహం సదా । ద్విషంతి నాథం యే మూఢా అనాథస్వం హరంతి యే
పాపకథలు వినేవారిపై నేను ఎప్పుడూ కోపంగా ఉంటాను. తమను రక్షించేవారిని ద్వేషించే మూర్ఖులు, లేదా దిక్కులేని వారి ఆస్తిని దోచుకునేవారు కూడా నా కోపానికి గురవుతారు.
విశ్వాసఘాతినో యే చ తేషాం రుష్టోఽస్మ్యహం సదా । యే చ గోవీర్యహంతారో వృషలీపతయశ్చ యే
నమ్మకాన్ని ద్రోహించే వారిపై నేను ఎప్పుడూ కోపంగా ఉంటాను. పశువులను చంపేవారు, చండాలుల భార్యలను పెళ్లి చేసుకునేవారు కూడా నా కోపానికి గురవుతారు.
అశ్వత్థఘాతినో యే చ తేషాం రుష్టోఽస్మ్యహం సదా । బ్రహ్మవిష్ణుమహేశానాం మధ్యే యే భేదకారిణః
అశ్వత్థ వృక్షాలను నరికివేసేవారిపై నేను ఎప్పుడూ కోపంగా ఉంటాను. బ్రహ్మ, విష్ణు, మహేశ్వరుల మధ్య విభేదాలు కలిగించేవారు కూడా నా కోపానికి గురవుతారు.
పరదారాతిరక్తా యే తేషాం రుష్టోఽస్మ్యహం సదా । ఏకాదశ్యాం భుంజతే యే లోభాత్పాపధియో నరాః
ఇతరుల భార్యల పట్ల అతిగా ఆసక్తి చూపేవారిపై నేను ఎప్పుడూ కోపంగా ఉంటాను. ఎకాదశి రోజున లోభంతో భోజనం చేసే పాపాత్ములూ నా కోపానికి గురవుతారు.
వేదనిందాకరా యే చ తేషాంరుష్టోఽస్మ్యహం సదా । పాపబుద్ధిరతా యే చ మిత్రద్రోహరతాస్తథా
వేదాలను అవమానించే వారిపై, చెడ్డ ఆలోచనల్లో మునిగిపోయిన వారిపై, స్నేహితులను ద్రోహించేవారిపై నేను ఎప్పుడూ కోపంగా ఉంటాను.
ధాత్రీతరుం చ యే ఘ్నంతి తేషాం రుష్టోఽస్మ్యహం సదా । దివసే మైథునం యే చ కుర్వంతే కామమోహితాః
ధాత్రి చెట్టును కోసే వారిపై, కామములో మునిగి పగలు సంయోగం చేసే వారిపై నేను ఎప్పుడూ కోపంగా ఉంటాను.
రజస్వలా స్త్రియాం చైవ తేషాం రుష్టోఽస్మ్యహం సదా । యే చాదృష్టార్తవాం నారీం మోహాద్గచ్ఛంతి సత్తమ
రజస్వల అయిన స్త్రీని చేరేవారిపై, ఇంకా ఆమెకు మాసవ్రుత్తి రాకముందే మోహంతో దగ్గరవాళ్లపై నేను ఎప్పుడూ కోపంగా ఉంటాను, ఓ ఉత్తముడా.
వ్రతస్థాం చ సదా జాల్మాస్తే మాం నయంతి శత్రుతామ్ । అమావాస్యాతిథౌ యే చ కుర్వంతే నిశిభోజనమ్
వ్రతంలో ఉన్నవారిని దుష్టులు ఇబ్బంది పెడితే వారు నన్ను శత్రువుగా చేసుకుంటారు. అమావాస్య లేదా అతిథి రోజున రాత్రి భోజనం చేసే వారిపై కూడా నాకు కోపం.
భోజనద్వయమేవార్కే తేషాం రుష్టోఽస్మ్యహం సదా । ఆమిషం మైథునం తైలమమావాస్యాదినే ద్విజాః
ఆదివారం రెండు సార్లు భోజనం చేసే వారిపై నేను ఎప్పుడూ కోపంగా ఉంటాను. అమావాస్య రోజున మాంసం, సంయోగం, నూనె వీడని వారిపై కూడా నాకు కోపం, ఓ ద్విజులారా.
న యే త్యజంతి విప్రేన్ద్ర తేషాం రుష్టోఽస్మ్యహం సదా । బహునాత్ర కిముక్తేన సంక్షేపాత్తే వదామ్యహమ్
ఈ విషయాలను విడిచిపెట్టని వారిపై నేను ఎప్పుడూ కోపంగా ఉంటాను, ఓ ఉత్తమ బ్రాహ్మణా. ఇంకా ఎక్కువ చెప్పాల్సిన అవసరం లేదు, సంక్షిప్తంగా చెబుతాను.