పశ్చాజ్జాయేత నృపతిరేవం కృత్వా పునస్తథా । రాజ్యం స్వర్గఫలం భుక్త్వా శివభక్తో భవిష్యతి
తర్వాత అతడు మళ్ళీ రాజుగా జన్మించి, అలాగే ఆచరించి, రాజ్యానుభవాన్ని, స్వర్గఫలాన్ని అనుభవించి, శివభక్తుడవుతాడు.
శంభురువాచ-। దిలీపాయ వసిష్ఠోక్తం మునీనామంగిరోబ్రవీత్ । తే తథా కృతవంతశ్చ తౌర్య్యత్రికముమాపతేః
శంభుడు ఇలా అన్నాడు — వసిష్ఠుడు దిలీపునికి చెప్పినట్లు, అంగిరసుడు మునులకు చెప్పినట్లు, వారు కూడా ఉమాపతికి సంబంధించిన త్రిప్రకార వ్రతాన్ని ఆచరించారు.
శ్రుత్వా పురాణం పాద్మం చ సమగ్రం సుఖినో భవన్ । త ఏతే బ్రాహ్మణా రామ విమానవరమాస్థితాః
పద్మపురాణాన్ని పూర్తిగా వినగానే వారు సంతోషంగా మారారు. రామా, ఆ బ్రాహ్మణులు ఉత్తమమైన విమానాలను పొందారు.
దృశ్యంతే ఖే చ సుఖినః సదా ముదితమానసాః । ఏతత్తే సర్వమాఖ్యాతం పురాణేషు వినిశ్చితమ్
వారు ఆకాశంలో ఎప్పుడూ ఆనందంగా, సంతోషంగా కనిపిస్తారు. ఇవన్నీ పురాణాలలో చెప్పినట్లుగా నీకు వివరించాను.
ఇతః పరం చ కిం భూయః శ్రోతుమిచ్ఛసి రాఘవ
ఇవి కాకుండా ఇంకేమైనా వినాలని నీకు ఉంది రాఘవా?
తి శ్రీపద్మపురాణే పాతాలఖండే శివరాఘవసంవాదే త్రయోదశోత్తరశతతమోఽధ్యాయః
ఇలా శ్రీపద్మపురాణంలో పాతాళఖండంలో శివ-రాఘవ సంభాషణలో నూరియెన్నభదినాలుగవ అధ్యాయం ముగిసింది.
రామ ఉవాచ- క ఏష దృశ్యతే వ్యోమ్ని సర్వాభరణభూషితః । విమానస్థో మహాదీప్త మధ్యాహ్నార్క ఇవాపరః
రాముడు ఇలా అడిగాడు — ఆకాశంలో అన్ని ఆభరణాలతో అలంకరించబడి, విమానంలో కూర్చుని, మధ్యాహ్న సూర్యుడిలా ప్రకాశించే ఈవాడు ఎవరు?
దుష్ప్రేక్ష్యః సర్వమర్త్యానాం తస్యాంకే చారుహాసినీ । అపరా శ్రీరివ బ్రహ్మంస్తథా పంచసుయోషితః
అతడిని మానవులు చూడటం చాలా కష్టం. అతని మడిలో అందమైన నవ్వుతో ఒక స్త్రీ కూర్చుంది, బ్రాహ్మణా, అలాగే ఐదు స్త్రీలు కూడా ఉన్నారు.
గాయంతి మధురాం గీతిం సుభ్రూభంగనిరీక్షణైః । మందస్మితైః కరతలశబ్దాస్ఫోటికయా తథా
వారు మధురమైన పాటలు పాడుతూ, అందమైన కనుబొమ్మలతో చూపులు, మృదువైన నవ్వులు, చేతుల చప్పట్లతో ఆనందంగా ఉంటారు.
క్వచిద్గలకృతైర్గీతైరన్యోన్య కరతాడనైః । అన్యోన్య ముఖమాలోక్య ప్రలోభైర్గీతపూర్వకైః
కొన్నిసార్లు గొంతులోంచి వచ్చే పాటలతో, మరికొన్నిసార్లు ఒకరితో ఒకరు చేతులు కొడుతూ, ఒకరినొకరు చూసుకుంటూ, ఆకర్షణీయమైన పాటలతో ఆనందిస్తారు.
క్రీడన్నాస్తే మహాయోగీ పద్మకింజల్కసన్నిభః । ఏవం చరితపుణ్యేన కేన వా తద్వదస్వ మే
అతడు పద్మపు తంతువుల్లా మెరిసిపోతూ, ఆటలాడుతూ కూర్చున్న మహాయోగి. ఇలాంటి ఫలితాన్ని అతడు ఏ పుణ్యంతో పొందాడో చెప్పు.
శంభురువాచ- ఏష విప్రః పురా రామ సర్వసంపత్సమన్వితః । నానావిధసుఖోపేతో భార్య్యాపోషణతత్పరః
శంభుడు ఇలా అన్నాడు — రామా, ఇతడు ఒకప్పుడు అన్ని సంపదలతో, అనేక రకాల సుఖాలతో, భార్యను పోషించడంలో నిమగ్నమై ఉన్న బ్రాహ్మణుడు.
అపుత్రో దానహీనశ్చ దేవతార్చనవర్జితః । పంచయజ్ఞవిహీనశ్చ స్వాధ్యాయపరివర్జితః
అతనికి పిల్లలు లేరు, దానం చేయడు, దేవతలను పూజించడు, ఐదు యజ్ఞాలు చేయడు, స్వాధ్యాయాన్ని కూడా వదిలిపెట్టాడు.
ప్రాతర్మ్మధ్యాహ్నసాయాహ్నభోజనప్రవణోఽశుచిః । కదాచిదగమద్గేహం గౌతమస్య మహాత్మనః
ఉదయం, మధ్యాహ్నం, సాయంత్రం భోజనంలో ఆసక్తి చూపేవాడు, శుద్ధి లేని వాడు. ఒకసారి మహాత్ముడు అయిన గౌతముని ఇంటికి వెళ్లాడు.
త్ర్యంబకస్య గిరౌ పుణ్యే నానామునిగణాశ్రితే । తత్రాపి శోభితగృహం స్ఫటికస్తంభకల్పితమ్
త్రయంబకుని పవిత్రమైన పర్వతంపై, అనేక మునుల సమూహాలు నివసించే చోట, అక్కడ క్రిస్టల్ స్తంభాలతో అలంకరించబడిన ఒక అద్భుతమైన గృహం మెరిసిపోతూ నిలిచి ఉంది.
అగురుద్రవకస్తూరీచంద్ర కుంకుమచర్చితా । భిత్తిర్యస్య చ సంతానకుసుమామోదసౌష్ఠవమ్
ఆ ఇంటి గోడలు అగరు, కర్పూరం, కస్తూరి, కుంకుమాలతో పూయబడి, సంతానకుసుమాల సువాసనతో పరిమళించి ఉండేవి.
కస్తూరికా పుష్పరస సముత్సేచితభూతలమ్ । సూక్ష్మ సుశ్వేతవివిధవితానపరిశోభితమ్
భూమి కస్తూరి, పుష్పరసాలతో సమృద్ధిగా చల్లబడింది; వివిధ రకాల మృదువైన, తెల్లని తలుపులతో అందంగా అలంకరించబడింది.
అంగణం శోభిత మహాకదలీపూగశోభితమ్ । సమీపసరసీజాత మంజుకూజన్మధువ్రతమ్
ఆ ఆవరణం గొప్ప అరటి, పుగ తోటలతో మెరిసిపోతూ, పక్కనే వికసించిన తామరలలో తేనెటీగలు మధురంగా గుంజుతూ ఉన్నాయి.
పాటీరతరుసంభూత గంధపూరితదిఙ్ముఖమ్ । శిక్షాగీతకృతాల్హాద గీతపూరితదిఙ్ముఖమ్
పాటీర వృక్షాల పరిమళం చుట్టూ దిక్కులను నింపగా, సంగీతాభ్యాసం చేసే వారి పాటలు ప్రతి దిక్కునూ ఆనందాన్ని పంచుతున్నాయి.
నిదాఘజనితాతాప నాశయంత్రవినిర్మితమ్ । కదలీదలసంచ్ఛాది పావకాకల్పితచ్ఛదమ్
వేసవి వేడిని తొలగించేందుకు ఒక యంత్రం నిర్మించబడింది; దాని పైకప్పు అరటి ఆకులతో కప్పబడి, అగ్ని సహాయంతో చాకచక్యంగా రూపొందించబడింది.
పాటీరతరుసుస్నిగ్ధ సాంద్ర ద్వారకపాటకమ్ । సౌగంధికమహామోది కల్పితాంతర భిత్తికమ్
పాటీర వృక్షపు మృదువైన, దట్టమైన తలుపులు నీలకమలం పరిమళంతో నిండిపోయి, అంతర్గత గోడలు కూడా అలాగే అలంకరించబడ్డాయి.
ఈశానభాగసుభగ రతికల్పిత వేదికమ్ । హాటికాకల్పితపదం విచిత్రవేదికాయుతమ్
ఈశాన్య భాగంలో అందమైన రతివేదిక ఏర్పాటుచేయబడింది; మార్కెట్ దుకాణపు మెట్లు లాగా రూపొందించబడి, విభిన్నమైన వేదికలతో అలంకరించబడింది.
సుస్నిగ్ధని బిడచ్ఛాయం వటమూలోపకల్పితమ్ । ప్రసూనకదలీఖండ సరోభిః ప్రాంతశోభితమ్
ఒక సుదీర్ఘమైన వటవృక్షం చాయతో, దాని అడుగున ఏర్పాటుచేసి, చుట్టుపక్కల అరటి పుష్ప గుచ్ఛాలు, చెరువులతో అందంగా అలంకరించబడింది.
మహావటాగ్రసంలగ్న తుషారితపయోధరమ్ । నాకోపవనసంపన్న విచిత్రారామ శోభితమ్
పెద్ద వటవృక్షపు పైభాగంలో మంచుతో చల్లబడిన మేఘాలు అంటుకుని, ఆ ప్రదేశం ఆకాశ ఉద్యానవనాలు, అద్భుతమైన తోటలతో మెరిసిపోతుంది.
వాపీకూపతడాగాద్యమనేకవనశోభితమ్ । మందం మందం వవౌ వాయుర్యత్ర గేహే సుఖప్రదః
చెరువులు, బావులు, సరస్సులు, అనేక తోటలతో ఆ ప్రాంతం అలంకరించబడింది; ఆ ఇంట్లో ఎప్పుడూ మృదువైన, సుఖమైన గాలి వీచుతూ ఉంటుంది.
వాదిన్యశ్చారుసర్వాంగ్యో వాద్యాని స్మరసంపదః । వీణాం వేణుం త్రివేణుం చ వాదయంతి వరాంగనాః
అక్కడ అందమైన రూపాలున్న స్త్రీలు, సంగీతంలో నైపుణ్యం కలిగి, వీణ, పొనగిలు, త్రివేణు వంటి వాద్యాలను వాయించి ప్రేమసంపదను ప్రదర్శించేవారు.
తౌర్య్యత్రికకృతో నార్య్యశ్చతుర్దిక్షు తథోర్ద్ధ్వతః । సువర్ణాదికపాత్రేషు వటకా భస్మనః శుభాః
అందమైన స్త్రీలు అన్ని దిక్కులలో, పైభాగంలో త్రయవాద్యాన్ని వాయించగా, బంగారు పాత్రల్లో పవిత్రమైన బస్మపు గుండ్రని బిళ్ళలు ఉంచబడ్డాయి.
వాసితాః సర్వగంధైశ్చ సుధూపైరపి ధూపితాః । కుశగ్రథితసంఘాశ్చ అక్షమాలాశ్చ కోటిశః
అన్ని చోట్ల వివిధ పరిమళద్రవ్యాలతో సుగంధ పరిమళాలు వ్యాపించి, మంచి ధూపంతో ధూపించబడింది; కోటికోట్ల sacred grass ముడులు, రుద్రాక్షమాలలు అమర్చబడ్డాయి.
కృష్ణాజినసహస్రాణి బహిః ప్రాంతే స్థితాని చ । ఏతాదృశే గృహవరే దేవవంద్యో మునీశ్వరః
బయట అంచుల్లో వేలాది నల్ల కృష్ణాజినాలు పరచబడి ఉన్నాయి; అలాంటి అద్భుతమైన ఇంట్లో దేవతలందరికీ పూజ్యుడైన మునీశ్వరుడు నివసించేవాడు.
కర్పూరాదీంశ్చ సంస్థాప్య చతుర్దిక్షు మునీశ్వరః । పాటీరపీఠే కర్పూరసింహాసనమకల్పయత్
మునీశ్వరుడు నాలుగు దిక్కులలో కర్పూరం మొదలైన పదార్థాలు ఉంచి, పాటీర కట్టెపై కర్పూరంతో తయారైన సింహాసనం ఏర్పాటు చేశాడు.