తులయా తులితం సర్వం రతిః శతగుణాధికా । తన్మాదృశీ సమాసాద్య భవంతం కిం కరిష్యతి
అన్నీ తూకంలో వేసినా, ఆనందమే వంద రెట్లు ఎక్కువగా ఉంటుంది. అలాంటి నిన్ను పొందిన నేను ఇంకేం చేయగలను?
ఇతి చాన్యాని వాక్యాని బ్రువాణా గృహ్య వై కరే । తదుత్తరమువాచేదం కిం కుర్మ్మో భాగ్యమీదృశమ్
ఇలా ఇంకా కొన్ని మాటలు చెబుతూ, అతని చేయి పట్టుకుని, అతను ఇలా అన్నాడు: 'మనం ఏం చేయగలం? మన అదృష్టం ఇలానే ఉంది.'
మా మారయ దురుక్త్యా త్వం మాం విజ్ఞాయాథ చేదృశమ్ । ఏతాదృశో ద్విజః ప్రాయాత్పార్వతీమందిరం తదా
'నన్ను ఇలాంటి వాడినని తెలుసుకుని, దుర్మార్గమైన మాటలతో నన్ను హతమార్చవద్దు.' అప్పుడు అలాంటి బ్రాహ్మణుడు పార్వతీ దేవి గృహానికి వెళ్లాడు.
అవిజ్ఞాయైవ గిరిజామిదం వచనమబ్రవీత్ । ద్విజ ఉవాచ- అన్నార్థినమిహ ప్రాప్తం విద్ధి మామతిథిం మునే
గిరిజను గుర్తించకుండా, అతడు ఇలా అన్నాడు: 'ఓ మునీశ్వరా! అన్నం కోసం వచ్చిన అతిథిని నన్ను గుర్తించు.'
భోజనావసరే ప్రాప్తం బ్రాహ్మణాన్న హి భోజయ । తద్భార్యావచనం ప్రాహ క్వ మునిర్యోషిదేవ హి
'భోజన సమయంలో వచ్చిన బ్రాహ్మణుడిని ఆకలితో వదిలిపెట్టకూడదు.' కానీ అతని భార్య ఇలా అంది: 'ఇక్కడ ముని ఎక్కడ ఉన్నాడు? ఇది ఒక మహిళ మాత్రమే.'
అంధస్య వచనం సర్వమేవమేతాదృశం దృఢమ్ । పార్వత్యువాచ- ప్రక్షాల్య చరణావేతమాసనే ఉపవేశయ
'ఆ అంధుని మాటలు ఎప్పుడూ ఇలాగే ఉంటాయి.' పార్వతీ ఇలా చెప్పింది: 'అతని పాదాలు కడిగి, ఆసనంపై కూర్చోబెట్టు.'
జాంబూనదకృతేతీవ భోజ్యేనాతర్పయద్ద్విజమ్ । సురత్నచషకోపేతమమృతం బ్రహ్మవాదినీమ్
జాంబునదపు పాత్రల్లో భోజనం పెట్టి, అమృతంతో కూడిన పానపాత్రలు ఇచ్చి, ఆ బ్రాహ్మణుడిని తృప్తిపరిచింది.
అరుంధతీమథాహూయ పర్య్యవేషయదంబికా । కలా చారుంధతీ చైవ అనసూయా పతివ్రతా
తర్వాత అంబికా అరుంధతిని పిలిచి సేవ చేయమంది. కల, అరుంధతి, పతివ్రత అయిన అనసూయ కూడా—
పరివేషం పదార్థానాం స్రగ్గంధాక్షతభూషణాః । అకుర్వన్నంబికావాక్యాత్షడ్రసానాం పృథక్పృథక్
పూలమాలలు, పరిమళాలు, అక్షతలు, ఆభరణాలతో అలంకరించి, అంబికా ఆజ్ఞతో ఆరు రుచుల వంటకాలను వేర్వేరుగా వడ్డించారు.
భుంజానేషు తు విప్రేషు దిగ్వాసా బ్రాహ్మణాకృతిః । క్షణేన బుభుజే సర్వం దాతుం నో శేకురంగనాః
బ్రాహ్మణులు భోజనం చేస్తుండగా, దిక్కులతో మాత్రమే కప్పుకున్న బ్రాహ్మణాకారుడొకడు ఒక్క క్షణంలో అన్నీ తిన్నాడు. ఆడవాళ్లు వడ్డించేందుకు వేగించలేకపోయారు.
అథ సా గిరిజా దేవీ స్వయం దాతుం ప్రచక్రమే । యథాదత్తమశేషం తు క్షణేనాశ్నాతి స ద్విజః
తర్వాత గిరిజా దేవి స్వయంగా వడ్డించసాగింది. ఏదైనా ఇచ్చిన వెంటనే ఆ బ్రాహ్మణుడు అన్నీ తిన్నాడు.
భాండస్థితమశేషం చ భోక్తుమైచ్ఛత్ప్రియా సహ । తథాంబికా సమాదాయ ప్రాదాదక్షయ్యమస్త్వితి
పాత్రల్లో మిగిలిన అన్నాన్ని తన ప్రియతో కలసి తినాలని అతడు కోరాడు. అప్పుడు అంబికా తీసుకుని, 'ఇది ఎప్పటికీ తరుగదు' అని ఇచ్చింది.
అథ వామకరేణాసౌ భోక్తుమైచ్ఛత్తతః సతీ । తత్రాప్యక్షయ్యమేవాస్తు తవాన్నమితి చార్పయత్
తర్వాత అతడు ఎడమచేతితో తినాలని ఆశించాడు. అప్పుడు కూడా ఆమె, 'నీ అన్నం ఎప్పటికీ తరుగదూ' అని వడ్డించింది.
కరాంతరమథోత్పాద్య భోక్తుమైచ్ఛద్ద్విజోత్తమః । ఏవం కరసహస్రం చ కృత్వైచ్ఛద్భోజనం ద్విజః
తర్వాత మరో చేయి పుట్టించి తినాలని ఆ బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠుడు కోరాడు. ఇలా వెయ్యి చేతులు చేసి, ఆ బ్రాహ్మణుడు భోజనం కోరాడు.
దత్త్వా దత్త్వా పునర్దేవీ సంతుష్టా న చ కోపనా । న చిత్తమన్యథాకర్తుం శక్యమస్యా ఇతి ద్విజః
పునః పునః ఇచ్చిన తరువాత కూడా, ఓ దేవీ, ఆమె సంతృప్తిగా ఉంటుంది, ఎప్పుడూ కోపపడదు; ఎవరు ప్రయత్నించినా ఆమె మనసు మారదు, ఓ ద్విజ.
ప్రక్షాల్య హస్తౌ చరణౌ హస్తార్పితసుగంధవాన్ । పార్వతీం వాక్యమాహేదం తోషితోహం వరం వృణు
తన చేతులు, కాళ్లు శుభ్రంగా కడిగి, చేతిలో సుగంధాలు పెట్టుకుని, ఆ బ్రాహ్మణుడు పార్వతిని ఇలా ఉద్దేశించి అన్నాడు: 'నేను సంతోషించాను — ఒక వరం కోరుకో.'
పార్వత్యువాచ- మమ దాతుం వరం శక్తో యది త్వం బ్రాహ్మణోత్తమ । వరేణ మమ కిం కార్య్యం శంకరో మే యతః పతిః
పార్వతి ఇలా చెప్పింది: 'ఓ బ్రాహ్మణోత్తమా! నీవు నాకు వరం ఇవ్వగలవని అనుకుంటే, నాకు వరం అవసరం ఏమిటి? శంకరుడు నా భర్తగా ఉన్నప్పుడు.'
తదాహ బ్రాహ్మణో దేవీం శంకరః కీదృశస్త్వితి । సదృశోఽసౌ త్వయా నో వా త్వద్యోగ్యో నాన్యథా భవేత్
అప్పుడు ఆ బ్రాహ్మణుడు దేవిని అడిగాడు: 'శంకరుడు ఎలాంటి వాడు? అతడు నీకు సమానమా లేదా? ఈ రోజు అతడు నీకు తగినవాడిగా ఉండాలి, వేరేలా కాదు.'
స్త్రీవల్లభత్వమప్యేవ రూపం దాక్ష్యం శుభాంగనా । నో చేదేతాదృశీ భార్య్యా మదధీనా కథం భవేత్
స్త్రీలకు ప్రియుడవడం, అందం, నైపుణ్యం — ఇవన్నీ ఉన్నా, ఓ మంగళకరమైనవాడా, భార్య ఇలాంటి వాడిగా లేకపోతే, ఆమె నాకెందుకు వశమవుతుంది?
పార్వత్యువాచ- త్వద్భార్య్యావచనం శ్రుత్వా తవ వాక్యం తథా ద్విజ । అపలాపస్త్వయం బ్రహ్మఞ్చ్ఛ్రుతం కింవా తథావిషమ్
పార్వతి ఇలా అడిగింది: 'నీ భార్య గురించి నీవు చెప్పిన మాటలు, నీ వాక్యాన్ని విని, ఓ బ్రాహ్మణా, ఇది నీవు తిరస్కరించడమా, లేదా నిజంగానే అలా ఉందా?'
బ్రాహ్మణ ఉవాచ- ధమ్మిల్లం తే కరిష్యామి మమాంకం త్వం సమారుహ । ప్రచలేద్యది తే చిత్తం పాతివ్రత్యం కుతస్తవ
బ్రాహ్మణుడు ఇలా అన్నాడు: 'నీ జుట్టు నేను అలంకరిస్తాను, నా మోకాలిపై కూర్చో. నీ మనసు తడబడితే, నీ పతివ్రత ధర్మం ఎక్కడ ఉంటుంది?'
పార్వత్యువాచ- మమ వ్రతం ద్విజశ్రేష్ఠ శంకరాంకైకరోహణమ్ । అథ తచ్చిత్తమాజ్ఞాయ భవాన్యాః పరమేశ్వరః
పార్వతి ఇలా చెప్పింది: 'ఓ బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠా, నా వ్రతం శంకరుని మోకాలిపై మాత్రమే కూర్చోవడం.' అప్పుడు భవానీ మనసును తెలుసుకుని పరమేశ్వరుడు—
ద్వ్యష్టవర్షవయా భూత్వా సుస్నిగ్ధకచబంధనః । సుస్నిగ్ధచారునయనో గోక్షీరసమవిగ్రహః
పదహారు ఏళ్ళ వయస్సుతో, మెత్తని జుట్టు బంధంతో, మృదువైన అందమైన కళ్లతో, పాలు లాంటి శరీరంతో—
కోటికందర్పలావణ్యః సర్వాభరణభూషితః । స్వపార్శ్వస్థితనార్యంసే ప్రసారితభుజద్వయః
కోటికందర్పుల అందాన్ని మించిపోయే వాడిగా, అన్ని ఆభరణాలతో అలంకరించబడినవాడిగా, తన పక్కన ఉన్న స్త్రీని చేతులతో ఆలింగనం చేస్తూ—
గాయన్మందతయా సాకముమయా పటుతా యథా । అథ తాం పార్వతీం శంభుః కరేణాకృష్య చ స్మయన్
ఉమాతో కలిసి మృదువుగా పాడుతూ, ఎంతో నైపుణ్యంగా, అప్పుడు శంభుడు చిరునవ్వుతో పార్వతిని చేతిపట్టి తనవైపు లాగాడు.
విన్యస్య హస్తౌ వనితా ద్వయాంసే గాయన్సమస్తాభరణః ప్రసన్నదృక్ । ననర్త చానందసమృద్ధగాత్రో మునీంద్ర గీతశ్చ సకాలవేలమ్
రెండు స్త్రీల భుజాలపై చేతులు ఉంచి, అన్ని ఆభరణాలతో అలంకరించబడి, సంతోషంగా చూస్తూ, ఆనందంతో నిండిన శరీరంతో నాట్యం చేశాడు, ఓ మునీంద్రా, ఆ సమయం అంతా పాడుతూ గడిపాడు.
ఏతాదృశం శివం ధ్యాత్వా జన్మకోటిశతేష్వపి । న దుఃఖం జాయతే తస్య సదా హర్షశ్చ జాయతే
ఇలాంటి రూపంలో శివుని ధ్యానం చేస్తే, లక్షల జన్మలు గడిపినా, అతనికి ఎప్పుడూ దుఃఖం కలగదు, ఎప్పుడూ ఆనందమే కలుగుతుంది.
అథ స్తుతో మునివరైర్నారీం కృత్వా హరిం తతః । అథ సా పార్వతీ తుష్టా దేవం ప్రాహ పినాకినమ్
అప్పుడు మునిశ్రేష్ఠులు స్తుతించిన తరువాత, విష్ణువును స్త్రీగా మార్చి, పార్వతి సంతోషంతో పినాకిని దేవునితో ఇలా మాట్లాడింది.
పార్వత్యువాచ- కిమిత్యేతాదృశం భావమాస్థాయ త్వమిహాగతః । నారీం కృత్వా తథా విష్ణుం కిం ప్రకృత్యా న చాగతౌ
పార్వతి ఇలా అడిగింది: 'నీవు ఇలాంటి రూపాన్ని ధరించి ఇక్కడ ఎందుకు వచ్చావు? విష్ణువును స్త్రీగా మార్చి, నీ సహజ స్వరూపంలో రాలేదే ఎందుకు?'
శివః ప్రాహ వ్రతే చాత్ర హ్యతిథేర్భోజనం శుభమ్ । జానే సిద్ధిమథో యేషాం విషాదో నాభిజాయతే
శివుడు ఇలా అన్నాడు: 'ఈ వ్రతంలో అతిథికి భోజనం పెట్టడం శుభం. విజయాన్ని పొందినవారికి దుఃఖం కలగదు అని నాకు తెలుసు.'