పరం బ్రహ్మ పరం ధామ పవిత్రం పరమం చ యత్ । తస్మిన్ప్రకీర్తితే విష్ణౌ యత్పాపం తత్ప్రణశ్యతు
పరమ బ్రహ్మ, పరమ స్థానం, అత్యంత పవిత్రమైనది— ఆ విష్ణువు నామాన్ని ఉచ్చరిస్తే, ఉన్న పాపమంతా నశించిపోవాలి.
యత్ప్రాప్య న నివర్త్తంతే గంధస్పర్శాదివర్జితాః । సూరయస్తత్పదం విష్ణోస్తత్సర్వం శమయత్వయమ్
విష్ణువు స్థితిని సాధించిన తర్వాత, గంధం, స్పర్శ వంటి వాటి నుంచి విముక్తి పొందిన ఋషులు తిరిగి రారు. ఆ స్థితి ఈ లోకంలోని అన్నిటినీ తొలగించాలి.
పాపప్రశమనం స్తోత్రం యః పఠేచ్ఛృణుయాన్నరః । శారీరైర్మానసైర్వాగ్జైః కృతైః పాపైః స ముచ్యతే
ఈ పాపహర స్తోత్రాన్ని ఎవరు పఠించినా, వినినా, వారు శరీరంతో, మనసుతో, మాటతో చేసిన పాపాల నుంచి విముక్తి పొందుతారు.
ముక్తః పాపగ్రహాదిభ్యో యాతి విష్ణోః పరం పదమ్ । తస్మాత్పాపే కృతం జప్యం స్తోత్రం సర్వాఘమర్దనమ్
పాపబంధం లాంటి దుష్ఫలితాల నుంచి విముక్తి పొంది, విష్ణువు పరమ పదాన్ని చేరతారు. అందుకే, పాప నివారణ కోసం ఈ స్తోత్రాన్ని జపిస్తే, అన్ని దోషాలు నశిస్తాయి.
ప్రాయశ్చిత్తమఘౌఘానాం పఠితవ్యం నరోత్తమైః । ప్రాయశ్చిత్తైః స్తోత్రవరైర్వ్రతైర్నశ్యతి పాతకమ్
పాపాల గుట్టను పోగొట్టేందుకు ఉత్తములు ఈ స్తోత్రాన్ని పఠించాలి. స్తోత్రాలు, వ్రతాలు, ప్రాయశ్చిత్తాలు వల్ల పాపం నశిస్తుంది.
తతః కార్యాణి సంసిద్ధ్యై తాని వై భుక్తిముక్తయే । పూర్వజన్మార్జితం పాపమైహికం చ నరేశ్వర
అందువల్ల, సఫలత, భోగం, మోక్షం కోసం, గత జన్మల్లో, ఈ జన్మలో కూడ సంపాదించిన పాపాలను తొలగించేందుకు ఈ కార్యాలు చేయాలి, ఓ రాజా.
స్తవస్య శ్రవణాదస్య సద్య ఏవ విలీయతే । పాపద్రుమకుఠారోఽయం పాపేంధనదవానలః
ఈ స్తోత్రాన్ని వినగానే వెంటనే పాపం కరుగుతుంది; ఇది పాపవృక్షాన్ని నరికే గొడ్డలి, పాప దహనానికి అగ్ని.
పాపరాశితమః స్తోమ భానురేష స్తవో నృప । మయా ప్రకాశితస్తుభ్యం తథా లోకానుకంపయా
ఈ స్తోత్రం పాపాంధకారాన్ని తొలగించే సూర్యుడు, ఓ రాజా. లోకాలకు అనుగ్రహంగా నేను నీకు ఇది వివరించాను.
స్తవో యోఽయం మయా ప్రాప్తో రహస్యం పితురాదరాత్ । ఇతిహాసమిమం పుణ్యం యః శృణోతి నరాధిప
ఈ స్తోత్రాన్ని నేను నా తండ్రి దగ్గర ప్రేమతో రహస్యంగా పొందాను. ఈ పవిత్రమైన ఇతిహాసాన్ని ఎవరు వినినా, ఓ రాజాధిరాజా—
తస్యాపి పుణ్యమాహాత్మ్యం వక్తుం శక్తః స్వయం హరిః । స్వస్తి తేస్తు మహారాజ గంగాయామథ సత్వరమ్
వారికి కలిగే మహిమను స్వయంగా హరిదేవుడు కూడా వివరించగలడు. నీకు శుభం కలగాలి మహారాజా; ఇప్పుడు త్వరగా—
స్నాతుం యామి సమాయాతో మాసోఽయం మాధవో మహాన్
ఈ గొప్ప మాధవ మాసం వచ్చినందున, నేను గంగానదిలో స్నానం చేయడానికి వెళ్తున్నాను.
సూత ఉవాచ- యాతుం తముద్యతం నత్వా మునిం రాజా తతో ముదా । విధిం పప్రచ్ఛ సంక్షిప్తం స్నానదానక్రియోచితమ్
సూతుడు చెప్పాడు— మునివరుడు వెళ్లడానికి సిద్ధమవుతున్నప్పుడు, రాజు ఆయనకు నమస్కరించి, ఆనందంగా, స్నానం, దానం, ఇతర కర్మలకు సంబంధించిన నియమాలను సంక్షిప్తంగా అడిగాడు.
అంబరీష ఉవాచ- మునే వైశాఖమాసేఽస్మిన్కో విధిః కిం తపోఽధికమ్ । కిం చ దానం కథం స్నానం కథం కేశవపూజనమ్
అంబరీషుడు ఇలా అడిగాడు— మునీశ్వరా, ఈ వైశాఖ మాసంలో ఏ నియమం పాటించాలి? ఏది ఉత్తమ తపస్సు? ఏ దానం చేయాలి? ఎలా స్నానం చేయాలి? కేశవుని పూజ ఎలా చేయాలి?
కృపయా వద విప్రర్షే సర్వజ్ఞస్త్వం హరిప్రియః । విశేషతోఽపి పూజాయా విధిం తీర్థపదే వద
దయచేసి చెప్పండి, ఓ బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠా, మీరు అన్నీ తెలిసినవారు, హరికి ప్రియమైనవారు. ముఖ్యంగా తీర్థస్థానంలో పూజ నియమాన్ని వివరించండి.
నారద ఉవాచ-। మేషసంక్రమణే భానోర్మాధవే మాసి సత్తమ । మహానద్యాం నదీతీరే నదే సరసి నిర్ఝరే
నారదుడు ఇలా అన్నాడు— సూర్యుడు మేషరాశిలోకి ప్రవేశించే మాధవ మాసంలో, ఓ ఉత్తముడా, గొప్ప నదీ తీరంలో, నదిలో, సరస్సులో, వనంలో, లేదా జలధార వద్ద—
దేవఖాతేఽథవా స్నాయాద్యథాప్రాప్తే జలాశయే । దీర్ఘికా కూప వాపీషు నియతాత్మా హరిం స్మరన్
దేవతలకు సంబంధించిన కుంటలోనైనా, దొరికిన నీటి నిల్వలోనైనా, చెరువు, బావి, వాపికలోనైనా, మనస్సు నియంత్రించి, హరిని స్మరిస్తూ స్నానం చేయాలి.
మధుమాసస్య శుక్లాయామేకాదశ్యాముపోషితః । పంచదశ్యాం చ వా వీర మేషసంక్రమణేఽపి వా
మధు మాసంలో శుక్ల పక్షం పదకొండవ తేదీన, లేదా పదిహేనవ తేదీన, లేదా మేష రాశిలో సూర్యుడు ప్రవేశించే సమయంలో ఉపవాసం ఉండాలి, ఓ వీరా.
వైశాఖస్నాననియమం బ్రాహ్మణానామనుజ్ఞయా । మధుసూదనమభ్యర్చ్య కుర్యాత్సుస్నానపూర్వకమ్
బ్రాహ్మణుల అనుమతితో, వైశాఖ మాసంలో స్నానం చేసే నియమాన్ని పాటిస్తూ, మధుసూదనుని పూజించి, శుద్ధిగా స్నానం చేయాలి.
వైశాఖం సకలం మాసం మేషసంక్రమణే రవేః । ప్రాతః సనియమః స్నాస్యే ప్రీయతాం మధుసూదనః
మేష రాశిలో సూర్యుడు ప్రవేశించిన దగ్గర నుంచి, మొత్తం వైశాఖ మాసంలో, ప్రతి ఉదయం నియమంగా స్నానం చేస్తాను. మధుసూదనుడు సంతోషించాలి.
మధుహంతుః ప్రసాదేన బ్రాహ్మణానామనుగ్రహాత్ । నిర్విఘ్నమస్తు మే పుణ్యంవైశాఖస్నానమన్వహమ్
మధు హంతకుని కృపతో, బ్రాహ్మణుల అనుగ్రహంతో, నాకు వైశాఖ మాసంలో ప్రతిరోజూ చేసే పుణ్యస్నానం ఎలాంటి అడ్డంకులు లేకుండా జరుగాలి.
మాధవే మేషగే భానౌ మురారే మధుసూదన । ప్రాతఃస్నానేన మే నాథ యథోక్తఫలదో భవ
మాధవ మాసంలో, మేష రాశిలో సూర్యుడు ఉన్నప్పుడు, ఓ మురారే, ఓ మధుసూదనా, నా ఉదయపు స్నానానికి నీవు వాగ్దానం చేసిన ఫలితాన్ని నాకు ఇవ్వాలి.
యథా తే మాధవో మాసో వల్లభో మధుసూదన । ప్రాతఃస్నానేన మే తస్మిన్ఫలదః పాపహా భవ
మాధవ మాసం నీకు ఎంత ప్రియమో, ఓ మధుసూదనా, ఆ మాసంలో నేను చేసే ఉదయపు స్నానానికి నీవు ఫలితాన్ని ఇచ్చేవాడిగా, పాపాలను తొలగించేవాడిగా ఉండాలి.
ఏవముచ్చార్య తత్తీర్థే పాదౌ ప్రక్షాల్య వాగ్యతః । స్మరన్నారాయణం దేవం స్నానం కుర్యాద్విధానతః
ఈ విధంగా ఆ పవిత్ర స్థలంలో ఉచ్చరించి, పాదాలను కడిగి, మాటల్లో నియమంగా ఉండి, నారాయణుని ధ్యానిస్తూ, విధిగా స్నానం చేయాలి.
తీర్థం ప్రకల్పయేద్ధీమాన్మూలమంత్రమిమం పఠన్ । ఓంనమోనారాయణాయమూలమంత్ర ఉదాహృతః
ధీమంతుడు ఆ తీర్థాన్ని సిద్ధం చేసుకుంటూ, ఈ మూల మంత్రాన్ని పఠించాలి: 'ఓం నమో నారాయణాయ' — ఇదే మూల మంత్రమని చెప్పబడింది.
దర్భపాణిస్తు విధివదాచాంతః ప్రణతో భువి । చతుర్హస్తసమాయుక్తం చతురస్రం సమంతతః
దర్భ గడ్డి చేతిలో పట్టుకుని, యథావిధిగా శుద్ధి చేసుకుని, భూమిపై నమస్కరించి, నాలుగు చేతుల పొడవుతో, అన్ని వైపులా సమానంగా, చతురస్రాన్ని సిద్ధం చేయాలి.
ప్రకల్ప్యావాహయేద్గంగాం మంత్రేణానేన మానవః । విష్ణుపాదప్రసూతాసి వైష్ణవీ విష్ణుదేవతా
అది సిద్ధం చేసిన తర్వాత, ఈ మంత్రంతో గంగను ఆహ్వానించాలి: 'నీవు విష్ణువు పాదాల నుంచి జన్మించినవాడివి, వైష్ణవీ, విష్ణుదేవతవు.'
త్రాహి నస్త్వేనసస్తస్మాదాజన్మమరణాంతికాత్ । తిస్రఃకోట్యోర్ద్ధకోటీ చ తీర్థానాం వాయురబ్రవీత్
'పుట్టినప్పటి నుంచి మరణం వరకు పాపాల నుంచి మమ్మల్ని రక్షించు. మూడు కోట్లకంటే ఎక్కువ తీర్థాలు ఉన్నాయని వాయుదేవుడు చెప్పారు.'
దివి భువ్యంతరిక్షే చ తాని తే సంతి జాహ్నవి । నందినీత్యేవ తే నామ వేదేషు నలినీతి చ
స్వర్గంలో, భూమిపై, మధ్యలో, ఓ జాహ్నవీ, ఆ తీర్థాలు ఉన్నాయి. వేదాల్లో నీ పేర్లు నందినీ, నలినీ అని ఉన్నాయి.
దక్షా పృథ్వీ చ విహగా విశ్వగాథా శివప్రియా । విద్యాధరీ మహాదేవీ తథా లోకప్రసాదినీ
దక్షా, పృథ్వీ, విహగా, విశ్వగాథా, శివప్రియ, విద్యాధరీ, మహాదేవీ, లోకప్రసాదినీ కూడా నీ పేర్లే.
క్షేమంకరీ జాహ్నవీ చ శాంతా శాంతిప్రదాయినీ । ఏతాని పుణ్యనామాని స్నానకాలే ప్రకీర్తయేత్
క్షేమంకరీ, జాహ్నవీ, శాంతా, శాంతిప్రదాయినీ — ఇవే స్నానం సమయంలో ఉచ్చరించవలసిన పుణ్యమైన పేర్లు.