న్యాసపూర్వవిధానేన కర్తవ్యం హరితుష్టయే । అతఏవాస్య మంత్రస్య న్యాసాద్యన్యే వదంతి చ
ముందుగా న్యాసం చేసి, హరిని సంతుష్టిపర్చేందుకు ఈ విధానం చేయాలి. అందుకే, ఈ మంత్రానికి న్యాసం అవసరమని ఇతరులు కూడా చెబుతారు.
సకృదుచ్చారణాదేవ కృతకృత్యత్వదాయినః । తథాపి దశధా నిత్యం జపాద్యర్థం ప్రవిన్యసేత్
ఒక్కసారి ఉచ్చరించినా, ఇది అన్ని కార్యాలను సిద్ధించేస్తుంది. అయినప్పటికీ, జపం మొదలైన వాటికి ప్రతిరోజూ పది సార్లు చేయాలి.
అథ ధ్యానం ప్రవక్ష్యామి మంత్రస్యాస్య ద్విజోత్తమ । పీతాంబరం ఘనశ్యామం ద్విభుజం వనమాలినమ్
ఇప్పుడు ఈ మంత్రానికి ధ్యానాన్ని చెబుతాను, ఓ ఉత్తమ బ్రాహ్మణా! పసుపు వస్త్రాలు ధరించి, మేఘంలా నలుపుగా ఉండి, రెండు చేతులతో, అడవి పూలమాల ధరించినవాడిగా ధ్యానం చేయాలి.
బర్హిబర్హకృతోత్తంసం శశికోటినిభాననమ్ । ఘూర్ణాయమాననయనం కర్ణికారావతంసినమ్
నెమలి పిచ్చుకలతో కిరీటం ధరించి, చంద్రబింబంలా ప్రకాశించే ముఖంతో, తిరుగుతున్న కళ్లతో, చెవికి కర్ణికార పువ్వు అలంకరించుకున్నవాడిగా చూడాలి.
అభితశ్చందనేనాథ మధ్యే కుంకుమబిందునా । రచితం తిలకం భాలే బిభ్రతం మండలాకృతిమ్
ముఖం చుట్టూ గంధం పూసి, నడుములో కుంకుమ బిందువుతో వృత్తాకార తిలకం నుదిటిపై ధరించినవాడిగా భావించాలి.
తరుణాదిత్యసంకాశం కుండలాభ్యాం విరాజితమ్ । ఘర్మామ్బుకణికారాజద్దర్పణాభకపోలకమ్
కొత్త సూర్యుడిలా ప్రకాశిస్తూ, చెవుల్లో కుండలాలతో, చెమట నీటి బిందువులతో మెరిసే కపోలాలతో ఉన్నవాడిగా చూడాలి.
ప్రియాస్య న్యస్తనయనం లీలాపాంగోన్నతభ్రువమ్ । అగ్రభాగన్యస్తముక్తా విస్ఫురత్ప్రోచ్చనాసికమ్
తన ప్రియమైనవారిని చూస్తూ, లీలగా కనురెప్పలు పైకి లేపుతూ, ముక్కు చివర ముత్యాన్ని ధరించి, మెరిసే ముక్కుతో ఉన్నవాడిగా ధ్యానం చేయాలి.
దశనజ్యోత్స్నయా రాజత్పక్వబింబఫలాధరమ్ । కేయూరాంగదసద్రత్నముద్రికాభిర్లసత్కరమ్
పండిన బింబపండు వంటి పెదవులతో, దంతాల వెలుగుతో మెరిసిపోతూ, చేతుల్లో కంకణాలు, వడ్రంగాలు, విలువైన ఉంగరాలతో అలంకరించబడి ఉన్నవాడిగా చూడాలి.
బిభ్రతం మురలద్యం వామే పాణౌ పద్మం తథైవ చ । కాంచీదామస్ఫురన్మధ్యం నూపురాభ్యాం లసత్పదమ్
వామచేతిలో మురళీ, పద్మాన్ని పట్టుకుని, నడుము మీద మెరిసే కంచెతో, కాళ్లకు నూపురాలతో ప్రకాశిస్తూ ఉన్నవాడిగా ధ్యానం చేయాలి.
రతికేలిరసావేశ చపలం చపలేక్షణమ్ । హసంతం ప్రియయా సార్ద్ధం హాసయంతం చ తాం ముహుః
ప్రేమలీల ఆనందంలో మునిగిపోయి, చంచలమైన కళ్లతో, తన ప్రియతో కలిసి నవ్వుతూ, ఆమెను మళ్లీ మళ్లీ నవ్వించేవాడిగా భావించాలి.
ఇత్థం కల్పతరోర్మూలే రత్నసింహాసనోపరి । వృందారణ్యే స్మరేత్కృష్ణం సంస్థితం ప్రియయా సహ
కల్పవృక్షం వేరుల దగ్గర, రత్నాల సింహాసనంపై, వృందావనంలో తన ప్రియురాలితో కలిసి నిలబడి ఉన్న శ్రీకృష్ణుని మనసులో ధ్యానించాలి.
వామపార్శ్వే స్థితాం తస్య రాధికాం చ స్మరేత్తతః । నీలచోలకసంవీతాం తప్తహేమసమప్రభామ్
ఆ తరువాత, కృష్ణుని ఎడమవైపు నిలబడిన రాధికను జ్ఞాపకం చేసుకోవాలి. ఆమె నీలిరంగు వస్త్రము ధరించి, కరిగిన బంగారం వంటి కాంతితో మెరిసిపోతూ ఉంటుంది.
పట్టాంచలేనావృతార్ద్ధ సుస్మేరాననపంకజామ్ । కాంతవక్త్రే న్యస్తనేత్రాం చకోరీ చంచలేక్షణామ్
రాధిక తన శరీరానికి అర భాగాన్ని పట్టు ఉడుపుతో కప్పుకొని, మృదువైన చిరునవ్వుతో కమల ముఖాన్ని కలిగి, తన ప్రియుని ముఖాన్ని చూస్తూ, చకోరపక్షిలా చంచలమైన కన్నులతో ఉంటుంది.
అంగుష్ఠతర్జనీభ్యాం చ నిజకాంతముఖాంబుజే । అర్పయంతీం పూగఫలం పర్ణచూర్ణసమన్వితమ్
తన బొటనవేలు, చూపువేలు ద్వారా, పానస పండు, ఆకుల పొడి కలిపినదాన్ని తన ప్రియుని ముఖంలో సమర్పిస్తుంది.
ముక్తాహారస్ఫురచ్చారు పీనోన్నతపయోధరామ్ । క్షీణమధ్యాం పృథుశ్రోణీం కింకిణీజాలమండితామ్
ముత్యాల హారం మెరిసేలా ధరించి, ఉబ్బిన, ఎత్తైన వక్షోజాలు, సన్నని నడుము, విస్తారమైన నితంబాలు, మణిపూసలతో అలంకరించిన గంటలు ధరించి ఉంటుంది.
రత్నతాటంకకేయూరముద్రా వలయధారిణీమ్ । రణత్కటకమంజీర రత్నపాదాంగులీయకామ్
రత్నాల చెవిపోగులు, చేతికడులు, ఉంగరాలు, గాజులు ధరించి, మ్రోగే కడులు, పాదాల్లో మణిపూసలతో కూడిన గజ్జెలు, రత్నాలతో చేసిన పాదవేళ్ల ఉంగరాలు వేసుకుని ఉంటుంది.
లావణ్యసారముగ్ధాంగీం సర్వావయవసుందరీమ్ । ఆనందరససంమగ్నాం ప్రసన్నాం నవయౌవనామ్
ఆమె అందం సారమంతా ఆమె శరీరంలో ఉంది. ప్రతి అవయవం ఆకర్షణీయంగా, ఆనందరసంలో మునిగి, ప్రశాంతంగా, యవ్వనపు కొత్తతనంతో మెరిసిపోతూ ఉంటుంది.
సఖ్యశ్చ తస్యా విప్రేంద్ర తత్సమానవయోగుణాః । తత్సేవనపరాభావ్యాశ్చామరవ్యజనాదిభిః
బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠా! ఆమె సఖులు కూడా అదే వయస్సు, అదే లక్షణాలతో, ఆమె సేవలో నిమగ్నమై, చామరాలు, విశాఖలు మొదలైన వస్తువులు చేతబట్టి ఉంటారు.
అథ తుభ్యం ప్రవక్ష్యామి మంత్రార్థం శృణు నారద । బహిరంగైః ప్రపంచస్య స్వాంశైర్మాయాది శక్తిభిః
ఇప్పుడు నీకు మంత్రార్థాన్ని వివరించబోతున్నాను, నారదా! విను. ఆమె బాహ్యశక్తుల ద్వారా, మాయ మొదలైన తన స్వంత శక్తులతో ఈ జగత్తు ప్రదర్శించబడుతుంది.
అంతరంగైస్తథా నిత్యవిభూతైస్తైశ్చిదాదిభిః । గోపనాదుచ్యతే గోపీ రాధికా కృష్ణవల్లభా । దేవీ కృష్ణమయీ ప్రోక్తా రాధికా పరదేవతా
అలాగే, ఆమె అంతర్గత, నిత్యమైన జ్ఞానాది లక్షణాల ద్వారా గోపీ, రాధిక, కృష్ణుని ప్రియురాలు అని పిలవబడుతుంది. దేవి కృష్ణమయంగా చెప్పబడుతుంది. రాధిక పరమదేవత.
సర్వలక్ష్మీస్వరూపా సా కృష్ణాహ్లాదస్వరూపిణీ । తతః సా ప్రోచ్యతే విప్ర హ్లాదినీతి మనీషిభిః
ఆమె అన్ని లక్ష్ముల స్వరూపం, కృష్ణుని ఆనంద స్వరూపిణి. అందుకే, బ్రాహ్మణా! జ్ఞానులు ఆమెను హ్లాదినీ అని పిలుస్తారు.
తత్కలాకోటికోట్యంశ దుర్గాద్యాస్త్రిగుణాత్మికాః । సా తు సాక్షాన్మహాలక్ష్మీః కృష్ణో నారాయణః ప్రభుః
ఆమె నుండి కోటి కోటి భాగాలుగా దుర్గాదేవి మొదలైన త్రిగుణాత్మక దేవతలు ఉద్భవించాయి. ఆమె మహాలక్ష్మి స్వరూపిణి, కృష్ణుడు నారాయణుడు, ప్రభువు.
నైతయోర్విద్యతే భేదః స్వల్పోఽపి మునిసత్తమ । ఇయం దుర్గా హరీ రుద్రః కృష్ణః శక్ర ఇయం శచీ
ఈ ఇద్దరికి ఎంత చిన్న తేడా కూడా లేదు, మునిశ్రేష్ఠా! ఆమె దుర్గ, హరి, రుద్రుడు; కృష్ణుడు ఇంద్రుడు, ఆమె శచీదేవి.
సావిత్రీయం హరిర్బ్రహ్మా ధూమోర్ణాసౌ యమో హరిః । బహునా కిం మునిశ్రేష్ఠ వినా తాభ్యాం న కించన
ఆమె సావిత్రి, హరి బ్రహ్మా; ఆమె ధూమోర్ణ, యముడు హరి. ఇంకా ఎంత చెప్పాలి, మునిశ్రేష్ఠా! ఈ ఇద్దరిని లేకుండా ఏదీ లేదు.
చిదచిల్లక్షణం సర్వం రాధాకృష్ణమయం జగత్ । ఇత్థం సర్వం తయోరేవ విభూతిం విద్ధి నారద
చైతన్యమూ, అచైతన్యమూ అయిన ఈ జగత్తు అంతా రాధా కృష్ణులే వ్యాపించి ఉన్నారు. నారదా! ఈ సర్వ విభూతులు వారిదే అని తెలుసుకో.
న శక్యతే మయా వక్తుం వర్షకోటిశతైరపి । త్రైలోక్యే పృథివీ మాన్యా జంబూద్వీపం తతోవరమ్
వందల కోట్ల సంవత్సరాలు గడిచినా నేను దీనిని పూర్తిగా వివరించలేను. మూడు లోకాలలో భూమి గౌరవనీయమైనది, అందులో జంబూద్వీపం అత్యుత్తమం.
తత్రాపి భారతం వర్షం తత్రాపి మథురాపురీ । తత్ర వృందావనం నామ తత్ర గోపీకదంబకమ్
అందులో భారతవర్షం, అందులో మథురా నగరం, అక్కడ వృందావనం, అక్కడ గోపికల సమూహం ఉన్నది.
తత్ర రాధాసఖీవర్గస్తత్రాపి రాధికా వరా । సాంనిధ్యాధిక్యతస్తస్యా ఆధిక్యం స్యాద్యథోత్తరమ్
అక్కడ రాధాసఖుల వర్గం, అందులో రాధికే శ్రేష్ఠురాలు. ఆమె సమీపం ఎక్కువగా ఉండటంవల్ల, ఆమె మహిమ కూడా అంతే ఎక్కువగా పెరుగుతుంది.
పృథివీ ప్రభృతీనాం తు నాన్యత్కించిదిహోదితమ్ । సైషా హి రాధికా గోపీ జనస్తస్యాః సఖీగణః
ఈ భూమి మొదలైన అన్నిటిలో, ఇక్కడ వేరే ఏదీ చెప్పబడలేదు. ఎందుకంటే ఆమె రాధికా అనే గోపిక, ఆమెకు స్నేహితుల సమూహమే సఖులు.
తస్యాః సఖీసమూహస్య వల్లభౌ ప్రాణనాయకౌ । రాధాకృష్ణౌ తయోః పాదాః శరణం స్యాదిహాశ్రయే
ఆ సఖుల సమూహానికి ప్రియమైన నాయకులు రాధా, కృష్ణులు. వారి పాదాలే ఆశ్రయం, నేను ఇక్కడ వాటినే ఆశ్రయిస్తున్నాను.