శ్రీకృష్ణస్య పురస్తాత్సా సమేత్య ప్రేమవిహ్వలా । పపాత కాంచనీభూమౌ పశ్యంతీ సర్వమద్భుతమ్
శ్రీకృష్ణుని ఎదుటకు వచ్చి, ప్రేమతో విరహించిపోయి, బంగారు నేలపై పడిపోయింది. అక్కడ ఉన్నది అంతా అద్భుతంగా చూసింది.
కృచ్ఛ్రాత్కథంచిదుత్థాయ శనైరున్మీల్య లోచనే । స్వేదాంభః పులకోత్కంప భావభారాకులాసతీ
ఎంతో కష్టంగా లేచి, మెల్లగా కన్నులు తెరిచింది. శరీరం చెమటతో, రోమాంచంతో, భావభారంతో వణికిపోయింది.
దదర్శ ప్రథమం తత్ర స్థలం చిత్రం మనోరమమ్ । తతః కల్పతరుస్తత్ర లసన్మరకతచ్ఛదః
అక్కడ మొదటగా ఒక అద్భుతమైన, మనోహరమైన స్థలాన్ని చూసింది. ఆ తరువాత అక్కడ మెరిసే పచ్చని ఆకులతో కల్పవృక్షం కనిపించింది.
ప్రవాలపల్లవైర్యుక్తః కోమలో హేమదండకః । స్ఫటికప్రవాలమూలశ్చ కామదః కామసంపదామ్
తాజా కొమ్మలు, ఆకులతో అలంకరించబడి, బంగారు కాండంతో, క్రిస్టల్, పగడ మూలంతో ఉన్న ఆ కల్పవృక్షం, కావలసిన కోరికలన్నింటినీ తీరుస్తుంది.
ప్రార్థకాభీష్టఫలదస్తస్యాధో రత్నమందిరమ్ । రత్నసింహాసనం తత్ర తత్రాష్టదలపద్మకమ్
ప్రార్థనచేసే వారికి కోరిన ఫలితాలు ఇచ్చే ఆయన అడుగుల కింద రత్నాలతో నిర్మించిన మహా మందిరం ఉంది. ఆ మందిరంలో రత్నాల సింహాసనం, దానిపై ఎనిమిది దళాల కల పద్మపుష్పం ఉంది.
శంఖపద్మనిధీ తత్ర స వ్యాపసవ్యసంస్థితౌ । చతుర్దిక్షు యథా స్థానం సహితాః కామధేనవః
ఆ మందిరంలో కుడివైపూ ఎడమవైపూ శంఖం, పద్మం అనే నిధులు ఉన్నాయి. నాలుగు దిక్కులలో, తగినట్టు, కామధేనువులు సమూహంగా ఉన్నాయి.
పరితో నందనోద్యానం మలయానిలసేవితమ్ । ఋతూనాం చైవ సర్వేషాం కుసుమానాం మనోహరైః
ఆ చుట్టూ నందనవనం విస్తరించి ఉంది. మలయాచల పర్వతాల గాలి అక్కడ తీయగా వీచుతోంది. అన్ని ఋతువుల ఆకర్షణీయమైన పువ్వులతో ఆ వనం అలంకరించబడి ఉంది.
ఆమోదైర్వాసితం సర్వం కాలాగురుపరాజితమ్ । మకరందకణావృష్టిశీతలం సుమనోహరమ్
ఆ ప్రదేశమంతా మధురమైన సుగంధాలతో పరిమళించబడి ఉంది, ఆ వాసన కాళాగురువును కూడా మించిపోతుంది. పుష్పరసపు చినుకులతో చల్లగా, అత్యంత అందంగా ఉంది.
మకరందరసాస్వాద మత్తానాం భృంగయోషితామ్ । వృందశో ఝంకృతైః శశ్వచ్చైవం ముఖరితాంతరమ్
పుష్పరసాన్ని ఆస్వాదిస్తూ మత్తులో ఉన్న తేనెటీగల గుంపులు నిరంతరం మధురంగా గుంగురుమంటూ ఆకాశాన్ని నిండి ఉన్నాయి.
కలకంఠీ కపోతానాం సారికాశుకయోషితామ్ । అన్యాసాం పత్రికాంతానాం కలనాదైర్నినాదితమ్
కోయిలలు, పావురాలు, సారికలు, గిల్లులు, ఇంకా ఇతర పక్షులు తీయగా కూస్తూ, వేర్వేరు రెక్కలున్న పక్షులు కూడా రకరకాల స్వరాలతో ఆ ప్రదేశాన్ని నిండుస్తున్నాయి.
నృత్యైర్మత్తమయూరాణామాకులం స్మరవర్ద్ధనమ్ । రసాంబుసేకసంసృష్ట తమాంజనతనుద్యుతిమ్
మత్తులో ఉన్న నెమళ్లు నృత్యం చేస్తూ అక్కడ ప్రేమదేవుడి మనస్సును కదిలిస్తాయి. అమృతధారలతో తడిసిన తమాలవృక్షాల కాంతితో ఆ ప్రదేశం మెరిసిపోతోంది.
సుస్నిగ్ధనీలకుటిల కషాయావాసికుంతలమ్ । మదమత్తమయూరాద్య శిఖండాబద్ధచూడకమ్
ఆయన జుట్టు మృదువుగా, నీలంగా, వంకరగా ఉంది. కాషాయ వస్త్రంతో అలంకరించబడి, మత్తులో ఉన్న నెమళి మొదలైన పక్షుల పింఛాలతో కిరీటంలా అలంకరించబడి ఉంది.
భృంగసేవితసవ్యోపక్రమపుష్పావతంసకమ్ । లోలాలకాలివిలసత్కపోలాదర్శకాశితమ్
తేనెటీగలు సేవించిన తాజా పువ్వులతో ఆయన చెవి అలంకరించబడి ఉంది. ఆయన కపోలాలు అద్దంలా మెరిసిపోతూ, ఊగిపడే జుట్టు వాలుతూ అందాన్ని మరింత పెంచుతున్నాయి.
విచిత్రతిలకోద్దామ భాలశోభావిరాజితమ్ । తిలపుష్పపతంగేశ చంచుమంజులనాసికమ్
వివిధ రంగుల తిలకంతో ఆయన నొసలు ప్రకాశిస్తోంది. తిలపుష్పపు పురుగు ముక్కు వంటి ఆకారంలో, అందమైన అలంకారంతో మెరిసిపోతోంది.
చారుబింబాధరం మందస్మితదీపితమన్మథమ్ । వన్యప్రసూనసంకాశ గ్రైవేయకమనోహరమ్
ఆయన పెదాలు బింబపండులా ఆకర్షణీయంగా ఉన్నాయి. మృదుస్మితంతో మన్మథుడిని ఆకర్షిస్తారు. అడవి పువ్వుల మాలలతో ఆయన మెడ అలంకరించబడి ఉంది.
మదోన్మత్తభ్రమద్భృంగీ సహస్రకృతసేవయా । సురద్రుమస్రజారాజన్ముగ్ధపీనాంసకద్వయమ్
మత్తులో ఉన్న తేనెటీగల గుంపులు ఎన్నోసార్లు సేవ చేసేలా, దేవతావృక్షాల పుష్పమాలలతో ఆయన రెండు బలమైన భుజాలు అలంకరించబడి ఉన్నాయి.
ముక్తాహారస్ఫురద్వక్షః స్థలకౌస్తుభభూషితమ్ । శ్రీవత్సలక్షణం జానులంబిబాహుమనోహరమ్
ముత్యాల హారం మెరిసే ఆయన వక్షస్థలం కౌస్తుభ మణితో అలంకరించబడి ఉంది. శ్రీవత్స లక్షణంతో膝 వరకు అందంగా కనిపిస్తోంది.
గంభీరనాభిపంచాస్య మధ్యమధ్యాతిసుందరమ్ । సుజాతద్రుమసద్వృత్త మదూరజానుమంజులమ్
ఆయన నాభి లోతుగా ఉంది. అయిదు ముఖాలు, నడుము సన్నగా, అందంగా ఉన్నాయి. ఆయన తొడలు మంచి వృక్షపు కాండంలా, మోకాళ్లు తేనెపట్టు వలె మృదువుగా మెరిసిపోతున్నాయి.
కంకణాంగదమఞ్జీరైర్భూషితం భూషణైః పరైః । పీతాంశుకలయావిష్ట నితంబఘటనాయకమ్
కంకణాలు, ఆంగదాలు, మంజీరాలు వంటి అతి ఉత్తమ ఆభరణాలతో ఆయన అలంకరించబడి ఉన్నాడు. పసుపు వస్త్రంతో కప్పబడి, నితంబాల అందంలో ముందున్నాడు.
లావణ్యైరపి సౌందర్యజితకోటిమనోభవమ్ । వేణుప్రవర్త్తితైర్గీతరాగైరపి మనోహరైః
ఆయన అందం, లావణ్యం మన్మథుడిని కూడా మించిపోతుంది. ఆయన వంశీలో మోగించే మధురమైన రాగాలు అందరినీ ఆకర్షిస్తాయి.
మోహయంతం సుఖాంభోధౌ మజ్జయంతం జగత్త్రయమ్ । ప్రత్యంగమదనావేశధరం రాసరసాలసమ్
ఆయన మూడు లోకాలను మాయలో ముంచి, ఆనందసాగరంలో మునిగిస్తుంది. ఆయన ప్రతి అవయవంలో ప్రేమ పరవశత ఉంది, రాసలీలలో ఆనందంగా తేలిపోతున్నాడు.
చామరం వ్యజనం మాల్యం గంధంచందనమేవ చ । తాంబూలం దర్పణం పానపాత్రం చర్వితపాత్రకమ్
చామరాలు, వింతపంకాలు, పుష్పమాలలు, సుగంధద్రవ్యాలు, చందనం, తాంబూలం, అద్దాలు, పానపాత్రలు, నమిలిన తినుబండ్ల పాత్రలు అక్కడ ఉన్నాయి.
అన్యత్క్రీడాభవం యద్యత్తత్సర్వం చ పృథక్పృథక్ । రసాలం వివిధం యంత్రం కలయంతీభిరాదరాత్
ఇంకా వేరే ఆటలు, ఒక్కొక్కటి వేర్వేరుగా, ఎన్నో రకాల ఆనంద యంత్రాలు అక్కడ ఉన్నవి. వాటిని ఆడే వారు ఎంతో శ్రద్ధగా నడిపారు.
యథాస్థాననియుక్తాభిః పశ్యంతీభిస్తదింగితమ్ । తన్ముఖాంభోజదత్తాక్షి చంచలాభిరనుక్రమాత్
ప్రతి ఒక్కరు తమ స్థానాల్లో ఉండి, ఆమె ముఖంలో కనిపించే సంకేతాలను గమనిస్తూ, ఆమె ముఖంలో పుష్పంలా ఉన్న కళ్ళను అనుసరిస్తూ, అప్రమత్తంగా చూశారు.
శ్రీమత్యా రాధికా దేవ్యా వామభాగే ససంభ్రమమ్ । ఆరాధయంత్యా తాంబూలమర్పయంత్యా శుచిస్మితమ్
శ్రీమతి రాధికా దేవి, ఆమె ఎడమవైపు, ఎంతో భక్తితో, స్వచ్ఛమైన చిరునవ్వుతో, తాంబూలాన్ని సమర్పించింది.
సమాలోక్యార్జునీ యాసౌ మదనావేశవిహ్వలా । తతస్తాం చ తథా జ్ఞాత్వా హృషీకేశోఽపి సర్వవిత్
ఆ సమయంలో అర్జుని, ప్రేమ భావనతో మునిగిపోయిన ఆమెను చూసి, అలా అర్థం చేసుకున్న హృషీకేశుడు, అన్నీ తెలిసినవాడు కూడా—
తస్యాః పాణిం గృహీత్వైవ సర్వక్రీడావనాంతరే । యథాకామం రహో రేమే మహాయోగేశ్వరో విభుః
ఆమె చేతిని పట్టుకుని, అన్ని ఆటల మధ్యలో, మహాయోగేశ్వరుడు అయిన ప్రభువు, తన ఇష్టానుసారం, గోప్యంగా ఆనందించాడు.
తతస్తస్యాః స్కంధదేశే ప్రదత్తభుజపల్లవః । ఆగత్య శారదాం ప్రాహ పశ్చిమేఽస్మిన్సరోవరే
తర్వాత, తన మృదువైన భుజాన్ని ఆమె భుజంపై ఉంచి, అక్కడి నుండి శారదా దగ్గరకు వచ్చి, ఆ పశ్చిమ సరస్సు వద్ద మాట్లాడాడు.
శీఘ్రం స్నాపయ తన్వంగీం క్రీడాశ్రాంతాం మృదుస్మితామ్ । తతస్తాం శారదా దేవీ తస్మిన్క్రీడాసరోవరే
"ఈ సన్నగా ఉన్నది, ఆటలతో అలసిపోయి, మృదుస్మితంతో ఉంది. వెంటనే స్నానం చేయించు," అని శారదా దేవికి ఆదేశించాడు. ఆ క్రిడాసరోవరంలో శారదా దేవి—
స్నానం కుర్విత్యువాచైనాం సా చ శ్రాంతా తథాకరోత్ । జలాభ్యంతరమాప్తాసౌ పునరర్జునతాం గతః
"స్నానం చేయి" అని చెప్పగా, ఆమె అలసిపోయి, అలా చేసింది. నీటిలోకి వెళ్లిన వెంటనే, మళ్లీ అర్జునిగా మారింది.