తస్మాద్విరమ వత్సైతత్కిం ను తేన వినా తవ । ఏవం భగవతస్తస్య శ్రుత్వా వాక్యం సుదారుణమ్
కాబట్టి, బిడ్డా! దీనిని గురించి మరింత అడగకుము. అది లేకుండా నీవు ఏమి చేయగలవు? ఇలా భగవంతుని కఠినమైన మాటలు విని—
దీనః పాదాంబుజద్వంద్వే దండవత్పతితోఽర్జునః । తతో విహస్య భగవాన్దోర్భ్యాముత్థాప్య తం విభుః
దుఃఖంతో అర్జునుడు భగవంతుని పద్మపాదాల దగ్గర దండవత్ప్రణామం చేసి పడిపోయాడు. అప్పుడు భగవంతుడు చిరునవ్వుతో తన చేతులతో అతన్ని లేచేటట్లు చేసెను.
ఉవాచ పరమప్రేమ్ణా భక్తాయ భక్తవత్సలః । తత్కిం తత్కథనేనాత్ర ద్రష్టవ్యం చేత్త్వయా హి యత్
భక్తులను ప్రేమించే ప్రభువు, పరమ ప్రేమతో తన భక్తుడైన అర్జునునికి ఇలా పలికెను: 'నీవు స్వయంగా చూడబోతున్నప్పుడు, దీనిని ఇక్కడ చెప్పడం ఎందుకు?'
యస్యాం సర్వం సముత్పన్నం యస్యామద్యాపి తిష్ఠతి । లయమేష్యతి తాం దేవీం శ్రీమత్త్రిపురసుందరీమ్
ఈ జగత్తు అంతా యావత్తూ యావత్తూ ఆ దేవిలోనే పుట్టి, ఆమెలోనే నిలిచి, చివరికి ఆమెలోనే లయమవుతుంది. ఆ మహిమాన్విత త్రిపురసుందరీ దేవిని పరభక్తితో పూజించు.
ఆరాధ్య పరయా భక్త్యా తస్యై స్వం చ నివేదయ । తాం వినైతత్పదం దాతుం న శక్నోమి కదాచన
ఆమెకు పరమభక్తితో పూజించి, నీను కూడా ఆమెకు అర్పించు. ఆమె అనుమతి లేకుండా ఆ పరమ పదాన్ని నేను ఎప్పుడూ ఇవ్వలేను.
శ్రుత్వైతద్భగవద్వాక్యం పార్థో హర్షాకులేక్షణః । శ్రీమత్యాస్త్రిపురాదేవ్యా యయౌ శ్రీపాదుకాతలమ్
భగవంతుని ఈ మాటలు విని, పార్థుడు ఆనందంతో కళ్లు నిండిపోయి, శ్రీ త్రిపురా దేవి యొక్క పవిత్ర పాదుకల దగ్గరకు వెళ్లాడు.
తత్ర గత్వా దదర్శైనాం శ్రీచింతామణివేదికామ్ । నానారత్నైర్విరచితైః సోపానైరతిశోభితామ్
అక్కడికి వెళ్లి, అతడు ఆమెను చింతామణి వేదికపై దర్శించాడు. ఆ వేదిక వివిధ రత్నాలతో తయారైన మెట్లతో అద్భుతంగా అలంకరించబడింది.
తత్ర కల్పతరుం నానా పుష్పైః ఫలభవైర్నతమ్ । సర్వర్త్తుకోమలదలైః స్నవన్మాధ్వీకశీకరైః
అక్కడ కల్పవృక్షం ఎన్నో పుష్పాలు, ఫలాలతో వంగి, అన్ని కాలాల్లోనూ నాజూకైన ఆకులతో, తేనె చుక్కలు జారుతూ నిలిచి ఉంది.
వర్షద్భిర్వాయునాలోలైః పల్లవైరుజ్జ్వలీకృతమ్ । శుకైశ్చ కోకిలగణైః సారికాభిః కపోతకైః
ఆ వృక్షపు కొత్త కొమ్మలు గాలిలో ఊగుతూ మెరుస్తూ, శుకపక్షులు, కోకిలలు, శారికలు, పావురాలు వాటి చుట్టూ సందడి చేశాయి.
లీలాచకోరకై రమ్యైః పక్షిభిశ్చ నినాదితమ్ । యత్ర గుంజద్భృంగరాజ కోలాహలసమాకులమ్
అందమైన లీలాచకోర పక్షులు, ఇతర పక్షుల గానంతో ఆ ప్రదేశం మార్మోగింది. అక్కడ గొంతెత్తి గుంజుతున్న పెద్ద తేనెటీగలతో కోలాహలంగా ఉంది.
మణిభిర్భాస్వరైరుద్యద్దావానల మనోహరమ్ । శ్రీరత్నమందిరం దివ్యం తలే తస్య మహాద్భుతమ్
అక్కడ నేలమీద మిణుగురు మణులతో మెరిసిపోతున్న, అద్భుతంగా అందమైన, దివ్యమైన రత్నాల మందిరం వెలిగిపోతుండేది.
రత్నసింహాసనం తత్ర మహాహైమాభిమోహనమ్ । తత్ర బాలార్కసంకాశాం నానాలంకారభూషితామ్
ఆ మందిరంలో గొప్పగా మెరిసే బంగారు రత్నాల సింహాసనం ఉండేది. దానిపై వివిధ అలంకారాలతో అలంకరించబడిన, ఉదయించే సూర్యుడిలా ప్రకాశించే ఒకరు కూర్చున్నారు.
నవయౌవనసంపన్నాం సృణిపాశధనుః శరైః । రాజచ్చతుర్భుజలతాం సుప్రసన్నాం మనోహరామ్
ఆమె యవ్వనంతో నిండినవారు, చేతిలో పాశం, ధనుస్సు, బాణాలు పట్టుకుని, నాలుగు చేతులతో రాజసంగా, ప్రశాంతంగా, అందంగా కనిపించేది.
బ్రహ్మవిష్ణుమహేశాది కిరీటమణిరశ్మిభిః । విరాజితపదాంభోజామణిమాదిభిరావృతామ్
ఆమె పద్మపాదాలు మణులతో మెరిసిపోతూ, చుట్టూ మణులు, రత్నాలతో అలంకరించబడి, బ్రహ్మ, విష్ణు, మహేశ్వరుల మకుటాల మణిరశ్ములతో ప్రకాశించేది.
ప్రసన్నవదనాం దేవీం వరదాం భక్తవత్సలామ్ । అర్జునోఽహమితి జ్ఞాతః ప్రణమ్య చ పునఃపునః
ఆ దేవి ప్రసన్నమైన ముఖంతో, వరాలిచ్చే, భక్తులకు అనురాగంగా ఉండేది. నేను ఆమెను అర్జునుడిగా గుర్తించి, పునఃపునః నమస్కరించాను.
విహితాంజలిరేకాంతే స్థితో భక్తిభరాన్వితః । సా తస్యోపాసితం జ్ఞాత్వా ప్రసాదం చ కృపానిధిః
ఒంటరిగా చేతులు జోడించి, భక్తితో నిలబడి ఉండగా, ఆమె నా ఉపాసనను తెలుసుకుని, దయామయురాలిగా తన అనుగ్రహాన్ని ప్రసాదించింది.
ఉవాచ కృపయా దేవీ తస్య స్మరణవిహ్వలా । భగవత్యువాచ-। కిం వా దానం త్వయా వత్స కృతం పాత్రాయ దుర్లభమ్
ఆమె స్మరణతో ఉల్లాసంగా, దయతో ఇలా అన్నది: "బిడ్డా! నీవు ఎవరికైనా అరుదుగా దొరికే దానం ఏదైనా ఇచ్చావా?"
ఇష్టం యజ్ఞేన కేనాత్ర తపో వా కిమనుష్ఠితమ్ । భగవత్యమలా భక్తిః కా వా ప్రాక్సముపార్జ్జితా
"ఇక్కడ నీవు ఏ యజ్ఞం చేసావు? లేక ఏ తపస్సు ఆచరించావు? పవిత్రమైన భక్తిని నీవు ముందుగా ఎలా సంపాదించావు, భాగ్యవంతుడా?"
కిం వాస్మిన్దుర్లభం లోకే కిం వా కర్మ శుభం మహత్ । ప్రసాదస్త్వయి యేనాయం ప్రపన్నే చ ముదా కిల
"ఈ లోకంలో అరుదైనది ఏమిటి? లేక గొప్ప శుభకార్యం నీవు చేసావా? దేనివల్ల ఈ అనుగ్రహం నీకు లభించింది? నీవు ఆనందంతో వచ్చావు?"
గూఢాతిగూఢశ్చానన్య లభ్యో భగవతా కృతః । నైతాదృఙ్మర్త్యలోకానాం న చ భూతలవాసినామ్
"ఈ అనుగ్రహం చాలా రహస్యమైనది, అత్యంత అరుదైనది. భగవంతుడు ఇచ్చినది. ఇది మానవులకు, భూమిపై నివసించేవారికి దొరకదు."
స్వర్గిణాం దేవతాదీనాం తపస్వీశ్వరయోగినామ్ । భక్తానాం నైవ సర్వేషాం నైవ నైవ చ నైవ చ
"స్వర్గంలో దేవతలకు, తపస్వులకు, ప్రభువులకు, యోగులకు, భక్తులందరికీ కూడా ఇది దొరకదు. కాదు, కాదు, అసలు దొరకదు."
ప్రసాదస్తు కృతో వత్స తవ విశ్వాత్మనా యథా । తదేహి భజ బుద్ధ్వైవ కులకుండం సరో మమ
"బిడ్డా! విశ్వాత్ముడు నీకు ఈ అనుగ్రహాన్ని ఇచ్చాడు. కాబట్టి, నా వంశపు చెరువును తెలుసుకుని, అక్కడ పూజ చేయు."
సర్వకామప్రదా దేవీ త్వనయా సహ గమ్యతామ్ । తత్రైవ విధివత్స్నాత్వా ద్రుతమాగమ్యతామిహ
"సర్వకామాలను ప్రసాదించే దేవితో కలిసి అక్కడకు వెళ్ళు. అక్కడ విధానంగా స్నానం చేసి, త్వరగా ఇక్కడికి తిరిగి రా."
తదైవ తత్ర గత్వా స స్నాత్వా పార్థస్తథాగతః । ఆగతం తం కృతస్నానం న్యాసముద్రార్పణాదికమ్
అప్పుడు అర్జునుడు అక్కడికి వెళ్లి, ఆ విధంగా స్నానం చేసి, తిరిగి వచ్చి, స్నానం చేసి, నియమములు, ముద్రాదులు సమర్పించాడు.
కారయిత్వా తతో దేవ్యా తస్య వై దక్షిణశ్రుతౌ । సద్యః సిద్ధికరీ బాలా విద్యానిగదితా పరా
ఆ తరువాత, దేవి అతని కుడి చెవిలో, వెంటనే సిద్ధి కలిగించే, బాలా అనే పరావిద్యను రహస్యంగా ఉపదేశించింది.
హకారార్ద్ధపరా ద్వీపా ద్వితీయా విశ్వభూషితా । అనుష్ఠానం చ పూజాం చ జపం చ లక్షసంఖ్యకమ్
అదే రెండవది, ప్రపంచాన్ని అలంకరించే, 'హ' అక్షరార్థాన్ని కలిగిన ద్వీపం. ఆచరణ, పూజ, లక్షల సంఖ్యలో జపం నిర్వహించబడింది.
కోరకైః కరవీరాణాం ప్రయోగం చ యథాతథమ్ । నిర్వర్త్య తమువాచేదం కృపయా పరమేశ్వరీ
కరవీరపు పువ్వులతో యథావిధిగా పూజ చేసి, ఆ విధంగా కార్యాన్ని పూర్తి చేసి, పరమేశ్వరీ దయతో అతనితో ఇలా చెప్పింది.
అనేనైవ విధానేన క్రియతాం మదుపాసనమ్ । తతో మయి ప్రసన్నాయాం తవానుగ్రహకారణాత్
"ఈ విధంగానే నా ఉపాసన చేయాలి. తరువాత నేను ప్రసన్నమైతే, నీకు అనుగ్రహం కోసం..."
తతస్తు తత్ర పర్య్యంతేష్వధికారో భవిష్యతి । ఇత్యయం నియమః పూర్వం స్వయం భగవతా కృతః
అక్కడ చివరికి అధికారము ఏర్పడుతుంది. ఈ నియమాన్ని స్వయంగా భగవంతుడు ముందుగా నిర్ణయించాడు.
శ్రుత్వైవమర్జునస్తేన వర్మణా తాం సమర్చయత్ । తతః పూజాం జపం చైవ కృత్వా దేవీ ప్రసాదితా
ఇలా విని, అర్జునుడు ఆ కవచంతో ఆమెను పూజించాడు. ఆ తరువాత పూజ చేసి, జపం చేసి, దేవి సంతోషించింది.