అంబరీషమథ వీక్ష్య దుఃఖితం విప్రశాపహతసర్వమఙ్గలమ్ । ధారయన్నిజకరే సుదర్శనం సంరరక్ష జఠరాధివాసతః
బ్రాహ్మణుడి శాపంతో అమరికీషుడు అన్ని మంగళాలు కోల్పోయి బాధపడుతుంటే, నీ చేతిలో సుదర్శనంతో, అతని హృదయంలో నివసిస్తూ, నీవు అతన్ని కాపాడావు.
దైత్యరాజ పితృకారితవ్యథః శూలపాశజలవహ్నిపాతనైః । శ్రీనృసింహతనుధారిణా త్వయా రక్షితః సపది పశ్యతః పితుః
దైత్యరాజు తన తండ్రి చేత శూలం, పాశం, నీరు, అగ్ని వలన బాధపడుతుండగా, నృసింహరూపధారి అయిన నీవు, అతని తండ్రి ఎదుటే వెంటనే అతన్ని రక్షించావు.
గ్రాహవక్త్రపతితాంఘ్రిముద్భటం వారణేంద్రమతిదుఃఖపీడితమ్ । వీక్ష్య సాధుకరుణార్ద్రమానసస్త్వం గరుత్మతి కృతారుహక్రియః
ముత్యాల ఏనుగు मगरముచే నోటిలో పడిపోయి తీవ్రమైన బాధ అనుభవిస్తుంటే, గరుడవాహనుడా! నీవు నిజమైన దయతో హృదయం తడిపి, అతన్ని పైకి లేపావు.
త్యక్తపక్షిపతిరాత్తచక్రకో వేగకంపయుతమాలికాంబరః । గీయసే సుభిరముష్య న క్రతో మోచకః సపది తద్వినాశకః
పక్షివాహనాన్ని వదిలి, చక్రాయుధాన్ని ధరించి, వేగంగా కదులుతూ, హారము కంపించేటట్లు, సద్భక్తులు నిన్ను స్తుతిస్తారు. ఆ ఏనుగుకు నీవు వెంటనే విమోచకుడవు, అతని బాధను తొలగించేవాడవు.
యత్రయత్ర తవ సేవకార్దనం తత్ర తత్ర బత దేహధారిణా । పాల్యతే చ భవతా నిజః ప్రభో పాపహారిచరితైర్మనోహరైః
నీ సేవకులకు ఎక్కడైనా హాని కలిగితే, ప్రభూ! నీవే స్వయంగా అక్కడికి వచ్చి, నీ పాపాలను తొలగించే, మనోహరమైన కార్యాలతో వారిని రక్షిస్తావు.
దీననాథ సురమౌలిహీరకాఘృష్టపాదతల భక్తవల్లభ । పాపకోటిపరిదాహక ప్రభో దర్శయస్వ నిజదర్శనం మమ
దీనుల అధినాయకుడా! దేవతల కిరీటాల రత్నాలతో నీ పాదాలు మెరుస్తున్నవి. భక్తులకు ప్రియుడవు, కోట్ల పాపాలను కాల్చేవాడవు ప్రభూ! నీ స్వరూపాన్ని నాకు చూపించు.
పాపకృద్యది జనోయమాగతో మానసే తవ తథా హి దర్శయ । తావకా వయమఘౌఘనాశనం విస్మృతం నహి సురాసురార్చిత
ఈ మనిషి పాపి అయితేనైనా, ప్రభూ! నా మనసులో నీవు దర్శనమివ్వు. మేమంతా నీవాళ్లమే. పాపాలను తొలగించేవాడవు. దేవతలు, దానవులు పూజించే నిన్ను మేము ఎప్పుడూ మరచిపోలేము.
యే వదంతి తవ నామ నిర్మలం తే తరంతి సకలాఘసాగరమ్ । సంస్మృతిర్యది కృతా తదా మయా ప్రాప్యతాం సకలదుఃఖవారక
నీ పవిత్రమైన నామాన్ని జపించే వారు అన్ని పాపాల సముద్రాన్ని దాటి పోతారు. నేను నిన్ను స్మరించానా, అన్ని బాధలను తొలగించేవాడా! నిన్ను పొందాలని కోరుకుంటున్నాను.
సుమతిరువాచ। ఏవం గాయన్గుణాన్రాత్రౌ దివా వాపి మహీపతిః । క్షణమాత్రం న విశ్రాంతో నిద్రామాప న వై సుఖమ్
సుమతి చెప్పింది: ఇలాగే రాత్రింబవళ్ళు ఆయన మహిమలను పాడుతూ, ఆ రాజు క్షణమంత కూడా విశ్రాంతి పొందలేదు. నిద్ర కూడా రాలేదు, ఆనందం కూడా కలగలేదు.
గాయన్గచ్ఛన్గృణంస్తిష్ఠన్వదత్యేతదహర్నిశమ్ । దర్శయస్వ కృపానాథ స్వతనుం పురుషోత్తమ
పాడుతూ, నడుచుతూ, నమస్కరిస్తూ, నిలబడి, రాత్రింబవళ్ళు ఇదే పదాన్ని పలికేవాడు: 'దయామయుడా! పురుషోత్తమా! నీ స్వరూపాన్ని నాకు చూపించు.'
ఏవం రాజ్ఞః పంచదినం గతం గంగాబ్ధిసంగమే । తదా కృపాబ్ధిః కృపయా చింతయామాస గోపతిః
ఈ విధంగా, రాజు గంగానది సముద్ర సంగమంలో ఐదు రోజులు గడిపాడు. అప్పుడు, దయాసముద్రుడైన గోపాలుడు, తన హృదయంలో కరుణతో ఆలోచించసాగాడు.
అసౌ రాజా మదీయేన గానేన విగతాఘకః । పశ్య తాన్మామకీం ప్రేష్ఠాం సురాసురనమస్కృతామ్
ఈ రాజు నా పాట వలన పాపాలనుండి విముక్తుడయ్యాడు. దేవతలు, దానవులు కూడా నమస్కరించే నా ప్రియమైనవారిని ఇతడు చూడాలని అనుమతించాలి.
ఇతి సంచింత్య భగవాన్కృపాపూరితమానసః । సంన్యాసివేషమాస్థాయ యయౌ రాజ్ఞోంఽతికం విభుః
ఇలా ఆలోచించిన భగవంతుడు, తన మనసు కరుణతో నిండిపోయి, తపస్వి వేషం ధరించి, రాజును దర్శించడానికి వెళ్లాడు.
తత్ర గత్వా మహారాజ త్రిదండియతివేషధృక్ । భక్తానుకంపయా ప్రాప్తో వీక్షితస్తాపసేన హి
అక్కడికి వెళ్లి, త్రిదండధారి తపస్వి వేషంలో, భక్తులపై కరుణతో వచ్చిన ఆయనను తపస్వి చూశాడు.
ఓంనమో విష్ణవేత్యుక్త్వా నమశ్చక్రే నృపోత్తమః । అర్ఘ్యపాద్యాసనైః పూజాం చకార హరిమానసః
ఓం నమో విష్ణవే అని పలికి, నమస్కరించి, రాజులలో శ్రేష్ఠుడైన వాడు, హరిదేవుని పాద్యార్ఘ్యాసనాదులతో భక్తిపూర్వకంగా పూజించాడు.
ఉవాచ భాగ్యమతులం యద్భవానక్షిగోచరః । అతః పరం దాస్యతే మే గోవిందో నిజదర్శనమ్
ఇంత అరుదైన దర్శనం కలిగిన మీరు వచ్చారు అనేది నాకు అపూర్వమైన అదృష్టం. అందువల్ల, గోవిందుడు తన స్వీయ దర్శనాన్ని నాకు ప్రసాదిస్తాడు.
ఇతి శ్రుత్వా తు తద్వాక్యం సంన్యాసీ నిజగాద తమ్ । రాజఞ్ఛృణుష్వ కథితం మమ వాక్యవినిఃసృతమ్
ఆ మాటలు విని, తపస్వి అతనితో ఇలా అన్నాడు: 'రాజా! నా నోటినుండి వెలువడిన మాటలు విను.'
అహం జ్ఞానేన జానామి భూతం భవ్యం భవచ్చ యత్ । తస్మాదహం బ్రువే కించిచ్ఛృణుష్వైకాగ్రమానసః
'జ్ఞానంతో నేను గతాన్ని, భవిష్యత్తును, ప్రస్తుతం ఉన్నదాన్ని తెలుసుకుంటాను. అందువల్ల, నేను చెప్పేది ఏకాగ్రతతో విను.'
శ్వో మధ్యాహ్నే హరిర్దాతా దర్శనం బ్రహ్మదుర్ల్లభమ్ । పంచభిః స్వజనైః సాకం యాస్యసే పరమం పదమ్
'రేపు మధ్యాహ్నం హరి, బ్రహ్మకూ దుర్లభమైన దర్శనాన్ని నీకు ఇస్తాడు. నీ ఐదుగురు స్నేహితులతో కలిసి పరమపదాన్ని చేరుతావు.'
త్వమమాత్యశ్చ మహిలా తవ తాపస వాడవః । పురే తవ కరంబాఖ్యః సాధుశ్చ తం తు వాయకః
'నీవు, నీ మంత్రి, నీ భార్య, వాడవ అనే తపస్వి, నీ పట్టణంలో కరంబ అనే సద్గుణవంతుడైన నేయుడు.'
ఏతైః పంచభిరేతస్మిన్నీలే పర్వతసత్తమే । యాస్యసే బ్రహ్మదేవేంద్ర వందితం సురపూజితమ్
'ఈ ఐదుగురితో కలిసి, ఈ నీలపర్వతంలో, బ్రహ్మదేవుడు, ఇంద్రుడు పూజించిన, దేవతలు ఆరాధించే స్థలానికి వెళ్తావు.'
ఇత్యుక్త్వాఽదృశ్యతాం ప్రాప్తో యతిః క్వాపి న దృశ్యతే । తదాకర్ణ్య నృపో హర్షం ప్రాప చాశు సవిస్మయమ్
ఇలా చెప్పి, ఆ తపస్వి కనబడకుండా పోయాడు. ఈ మాటలు విని, రాజు ఆశ్చర్యంతో కూడిన ఆనందాన్ని పొందాడు.
రాజోవాచ। స్వామిన్కోఽసౌ సమాగత్య సంన్యాసీ మాం యదూచివాన్ । న దృశ్యతే పునః కుత్ర గతోఽసౌ చిత్తహర్షదః
రాజు ఇలా అన్నాడు: 'ఆ స్వామి తపస్వి వచ్చి నాతో మాట్లాడాడు. ఇప్పుడు ఆయన కనిపించడంలేదు. నా హృదయాన్ని ఆనందపరిచిన ఆయన ఎక్కడికి వెళ్లాడు?'
తాపస ఉవాచ। రాజంస్తవ మహాప్రేమ్ణా కృష్టచిత్తః సమభ్యగాత్ । పురుషోత్తమనామాయం సర్వపాపప్రణాశనః
తపస్వి ఇలా అన్నాడు: 'రాజా! నీ గొప్ప ప్రేమతో ఆకర్షితుడై ఆయన వచ్చాడు. ఆయనే పాపాలను నశింపజేసే పురుషోత్తముడు.'
శ్వోమధ్యాహ్నే తవ పురో భవిష్యతి మహాన్గిరిః । తమారుహ్య హరిం దృష్ట్వా కృతార్థస్త్వం భవిష్యసి
'రేపు మధ్యాహ్నం నీ ముందు గొప్ప పర్వతం ప్రత్యక్షమవుతుంది. దానిపైకి ఎక్కి హరిని దర్శిస్తే, నీవు జీవితసాఫల్యాన్ని పొందుతావు.'
ఇతివాక్యసుధాపూర నాశితస్వాంత సంజ్వరః । హర్షం యమాప స నృపో బ్రహ్మాపి న హి వేత్తి తమ్
ఆ అమృతసమానమైన మాటలతో, రాజు హృదయంలోని కలవరము తొలగిపోయింది. బ్రహ్మదేవుడికీ తెలియని ఆనందాన్ని అతడు పొందాడు.
తదా దుందుభయో నేదుర్వీణాపణవగోముఖాః । మహానందస్తదా హ్యాసీద్రాజరాజస్య చేతసి
అప్పుడు, డుండుభి వాద్యాలు మోగాయి, వీణలు, పణవాలు, గోముఖాలు వినిపించాయి. రాజధిరాజుని మనసులో అపారమైన ఆనందం ఉట్టిపడింది.
గాయన్హరిం క్షణం తిష్ఠన్హసఞ్జల్పన్బ్రువన్నమన్ । ఆనందం ప్రాప సుఘనం సర్వసంతాపనాశనమ్
హరిని కీర్తిస్తూ, క్షణం నిలబడి, ఆయన నామాన్ని జపిస్తూ, ప్రస్తుతిస్తూ, రాజు అన్ని బాధలను తొలగించే గాఢమైన ఆనందాన్ని పొందాడు.
సుమతిరువాచ। అథ సర్వం దినం నీత్వా హరిస్మరణకీర్తనైః । రాత్రౌ సుష్వాప గంగాయా రోధస్యురుఫలప్రదే
సుమతి ఇలా చెప్పింది: ఆ రోజు అంతా హరిదాసుని స్మరణ, కీర్తనలతో గడిపి, రాత్రి గంగా తీరంలో ఫలదాయకమైన ఒడ్డుపై నిద్రించాడు.
దదర్శ స్వప్నమధ్యే తు స స్వాత్మానం చతుర్భుజమ్ । శంఖచక్రగదాపద్మశార్ఙ్గకోదండధారిణమ్
ఆ నిద్రలో, తనను తాను నాలుగు చేతులతో, శంఖం, చక్రం, గద, పద్మం, ధనుస్సు, బాణాలు పట్టుకుని ఉన్నట్టు కలలో చూశాడు.