అథాదిశన్మహారాజో జాంబవంతం కపీశ్వరమ్ । రఘునాథస్య సేవాయై కపిషూత్తమతేజసమ్
ఆ తరువాత మహారాజు, వానరాధిపతిగా జాంబవంతుని రఘునాథుని సేవకు నియమించాడు. అతడు వానరులలో అతి ప్రతిభావంతుడు, ఉత్తముడు.
అంగదో గవయో మైందస్తథా దధిముఖః కపిః । సుగ్రీవః ప్లవగాధీశః శతవల్యక్షికౌ కపీ
అంగదుడు, గవయుడు, మైందుడు, అలాగే వానరుడైన దధిముఖుడు, వానరాధిపతి సుగ్రీవుడు, శతవలి, అక్షికా అనే వానరులు—
నీలో నలో మనోవేగోఽధిగంతా వానరాంగజః । ఇత్యేవమాదయో యూయం సజ్జీభూతా భవంతు భోః
నీలుడు, నలుడు, మనస్సు వేగంతో పరిగెత్తగల వానర కుమారుడు—ఇలా మీరు అందరూ సిద్ధంగా ఉండాలి, వీరులారా!
సర్వైర్గజైః సదశ్వైశ్చ తప్తహాటకభూషణైః । కవచైః సశిరస్త్రాణైర్భూషితాయాం తు సత్వరాః
అన్ని ఏనుగులు, గుర్రాలు, మెరిసే బంగారు అలంకారాలతో, కవచాలు, తలకట్టులు ధరించి, మీరు త్వరగా సిద్ధంగా ఉండాలి.
శేష ఉవాచ। సుమంత్రమాహూయ సుమంత్రిణం తదా జగాద రామో బలవీర్యశోభనః । అమాత్యమౌలే వద కేఽత్ర యోజ్యా నరా హయం పాలయితుం సమర్థాః
శేషుడు చెప్పెను: అప్పుడు బలవంతుడు, పరాక్రమశాలి రాముడు, సుమంత్రుడనే మంత్రిని పిలిపించి, 'మంత్రివరుడా! ఇక్కడ గుర్రాన్ని కాపాడటానికి యోగ్యులెవరో చెప్పు' అని అడిగాడు.
తదుక్తమేవమాకర్ణ్య జగాద పరవీరహా । హయస్య రక్షణే యోగ్యాన్బలినోఽత్ర నరాధిపాన్
ఆ ఆజ్ఞను విని, శత్రువులను సంహరించగలవాడు ఇలా చెప్పాడు: 'ఇక్కడ గుర్రాన్ని కాపాడటానికి శక్తివంతమైన రాజులు ఉన్నారు.'
రఘునాథ శృణుష్వైతాన్నవవీరాన్సుసంహితాన్ । ధనుర్ధరాన్మహావిద్యాన్సర్వశస్త్రాస్త్రకోవిదాన్
ఓ రఘునాథా, వీరులైన ఈ కొత్త యోధులను విను. వీరు ధనుస్సులను ధరించి, గొప్ప విద్యలో నిపుణులు, అన్ని ఆయుధాలు, అస్త్రాలలో నైపుణ్యం కలవారు.
ప్రతాపాగ్ర్యం నీలరత్నం తథా లక్ష్మీనిధిం నృపమ్ । రిపుతాపం చోగ్రహయం తథా శస్త్రవిదం నృపమ్
ఈ రాజు పరాక్రమంలో ముందు వరుసలో ఉండి, నీలమణిలాంటి వాడై, ఐశ్వర్యానికి నిలయమై, శత్రువులకు భయంకరుడై, యుద్ధంలో ఉగ్రుడై, ఆయుధాల్లో నిపుణుడు.
రాజన్యోఽసౌ నీలరత్నో మహావీరో రథాగ్రణీః । స ఏవ లక్షం రక్షేత లక్షం యుధ్యేత నిర్భయః
ఆ రాజకుమారుడు, నీలమణిలాంటి మహావీరుడు, రథాల నాయకుడు. వాడు ఒక్కడే లక్ష్యాన్ని కాపాడగలడు, లక్ష్యంతో నిర్భయంగా యుద్ధం చేయగలడు.
అక్షౌహిణీభిర్దశభిర్యాతు వాహస్య రక్షణే । దంశితైస్స శిరస్త్రాణైర్మమ బాహుభిరుద్ధతైః
వాడు పది అక్షౌహిణి సైన్యంతో, కవచాలు ధరించిన యోధులతో, నా కోసం చేతులు ఎత్తి, గుర్రాన్ని కాపాడేందుకు వెళ్లాలి.
ప్రతాపాగ్ర్యో యో హ్యయం చ రిపుగర్వమశాతయత్ । సవ్యాపసవ్యబాణానాం మోక్తా సర్వాస్త్రవిత్తమః
ఈయన పరాక్రమంలో అగ్రగణ్యుడు, శత్రువుల గర్వాన్ని తగ్గించినవాడు, రెండు చేతులతో బాణాలను వదిలే, అన్ని అస్త్రాలలో నైపుణ్యం కలవాడు.
ఏషోఽక్షౌహిణివింశత్యా యాతు యజ్ఞహయావనే । సన్నద్ధో రిపునాశాయ యువాకో దండదండభృత్
ఈ యువకుడు, శక్తివంతమైన దండాన్ని ధరించి, శత్రువులను నాశనం చేయడానికి కవచంతో, ఇరవై అక్షౌహిణి సైన్యంతో యజ్ఞ గుర్రం వద్దకు వెళ్లాలి.
తథా లక్ష్మీనిధిస్త్వేష యాతు రాజన్యసత్తమః । యస్తపోభిః శతధృతిం ప్రసాద్యాస్త్రాణి చాభ్యసత్
అలాగే, ఈ రాజులలో శ్రేష్ఠుడు, ఐశ్వర్యానికి నిలయమైనవాడు, తపస్సుతో ధైర్యవంతుణ్ణి ప్రసన్నం చేసి, ఆయుధ వినియోగాన్ని అభ్యసించినవాడు కూడా వెళ్లాలి.
బ్రహ్మాస్త్రం పాశుపత్యాస్త్రం గారుడం నాగసంజ్ఞితమ్ । మాయూరం నాకులం రౌద్రం వైష్ణవం మేఘసంజ్ఞితమ్
వాడు బ్రహ్మాస్త్రం, పాశుపతాస్త్రం, గరుడాస్త్రం, నాగాస్త్రం, మయూరాస్త్రం, నకులాస్త్రం, రౌద్రాస్త్రం, వైష్ణవాస్త్రం, మేఘాస్త్రం వంటి అస్త్రాలను నేర్చుకున్నవాడు.
వజ్రం పార్వతసంజ్ఞం చ తథా వాయవ్యసంజ్ఞితమ్ । ఇత్యాదికానామస్త్రాణాం సంప్రయోగవిసర్గవిత్
వజ్రాస్త్రం, పర్వతాస్త్రం, వాయవ్యాస్త్రం మొదలైన అస్త్రాలను వాడటం, విడిచిపెట్టడం వంటి విద్యల్లో వాడు నిపుణుడు.
స ఏష నిజసైన్యానామక్షౌహిణ్యైకయా యుతః । ప్రయాతు శూరముకుటః సర్వవైరిప్రభంజనః
ఈయన, తన సొంత సైన్యంలో ఒక అక్షౌహిణితో, వీరులలో ముకుటమణిగా, అన్ని శత్రువులను సంహరించేవాడిగా ముందుకు వెళ్లాలి.
రిపుతాపోఽయమేవాద్య గచ్ఛత్వగ్ర్యో ధనుర్భృతామ్ । సర్వశస్త్రాస్త్రకుశలో రిపువంశదవానలః
ఈయనే శత్రువులకు భయంకరుడు, ఈ రోజు ధనుర్ధారులలో అగ్రగణ్యుడు, అన్ని ఆయుధాలు, అస్త్రాలలో నైపుణ్యం కలవాడు, శత్రువుల వంశాన్ని కాల్చే అగ్ని. వాడు ముందుకు వెళ్లాలి.
గచ్ఛతాత్సేనయా బహ్వ్యా చతురంగసమేతయా । శత్రుఘ్నాజ్ఞాం శిరస్యేతే దధత్వద్య బలోత్కటాః
బలవంతులు నేడు పెద్ద సైన్యంతో, నాలుగు విభాగాలతో కూడిన సేనతో, శత్రుఘ్నుని ఆజ్ఞను తలపై ధరించి ముందుకు వెళ్లాలి.
ఉగ్రాశ్వోఽపి మహారాజా తథా శస్త్రవిదేష చ । సర్వే యాంతు సుసంనద్ధాస్తవ వాహస్య పాలకాః
మహారాజు ఉగ్రాశ్వుడు, ఆయుధాల్లో నైపుణ్యమున్నవాడు, అలాగే నీ గుర్రాన్ని కాపాడే అన్ని బలగాలు, బలంగా కవచాలు ధరించి, ముందుకు వెళ్లాలి.
ఇతి భాషితమాకర్ణ్య మంత్రిణః ప్రజహర్ష చ । ఆజ్ఞాపయామాస చ తాన్సుమంత్రకథితాన్భటాన్
ఈ మాటలు విని, మంత్రులు ఆనందించారు. సుమంతుడు చెప్పినట్లు యోధులకు ఆజ్ఞాపించారు.
తేఽనుజ్ఞాం రఘునాథస్య ప్రాప్య మోదం ప్రపేదిరే । చిరకాలం సాంపరాయం వాంచ్ఛంతో యుద్ధదుర్మదాః
రఘునాథుని అనుమతి పొంది, యుద్ధానికి ఉత్సాహంగా ఉన్న వారు, ఎప్పటి నుంచో పెద్ద యుద్ధాన్ని కోరుకుంటూ, ఆనందంతో ఉల్లాసించారు.
సన్నద్ధాః కవచాద్యైశ్చ తథా శస్త్రాస్త్రవర్తనైః । యయుః శత్రుఘ్నసంవాసం సీతాపతి ప్రణోదితాః
కవచాలు, ఆయుధాలు ధరించి, సీతాపతి ప్రేరణతో, వారు శత్రుఘ్నుని దగ్గరకు చేరారు.
శేష ఉవాచ। అథోక్త ఋషిణా రామో విధినా పూజయత్క్రమాత్ । ఆచార్యాదీనృషీన్సర్వాన్యథోక్తవరదక్షిణైః
శేషుడు ఇలా అన్నాడు: అప్పుడు రాముడు ఋషి చెప్పిన విధంగా, ఆచార్యులను, ఇతర ఋషులను, చెప్పిన విధంగా వరదక్షిణలతో సత్కరించాడు.
ఆచార్యాయ దదౌ రామో హస్తినం షష్టిహాయనమ్ । హయమేకం మనోవేగం రత్నమాలావిభూషితమ్
రాముడు తన ఆచార్యునికి అరవై ఏళ్ల వయస్సున్న ఏనుగును, మనసు వేగంతో పరిగెత్తే గుర్రాన్ని, రత్నాల మాలతో అలంకరించినదాన్ని ఇచ్చాడు.
పౌరటం రథమేకం చ మణిరత్నవిభూషితమ్ । చతుర్భిర్వాజిభిర్యుక్తం సర్వోపస్కరసంయుతమ్
నగరంలో ఉపయోగించే ఒక రథాన్ని, విలువైన రత్నాలతో అలంకరించి, నలుగురు శక్తివంతమైన గుర్రాలతో జోడించి, కావాల్సిన అన్ని సామగ్రితో సిద్ధం చేశారు.
మణిలక్షం తు ప్రత్యక్షం ముక్తాఫలతులాశతమ్ । విద్రుమస్య తులానాం తు సహస్రం స్ఫుటతేజసామ్
నూరు వేల మణులు, వంద ముత్యాల తూకాలు, వెయ్యి వెలుగు వెదజల్లే పద్మరాగ తూకాలు సమక్షంగా ఇచ్చారు.
గ్రామమేకం సుసంపన్నం నానాజనసమాకులమ్ । విచిత్రసస్యనిష్పన్నం వివిధైర్మందిరైర్వృతమ్
ఒక సంపన్నమైన గ్రామాన్ని, అనేక జాతుల ప్రజలతో నిండినదిగా, రకరకాల పంటలు పండేలా, వివిధ రకాల భవనాలతో చుట్టుముట్టినదిగా ఇచ్చారు.
బ్రహ్మణేఽపి తథైవాదాద్ధోత్రేఽప్యధ్వర్యవే దదౌ । ఋత్విగ్భ్యో భూరిశో దత్త్వా ప్రణనామ రఘూత్తమః
అలాగే బ్రాహ్మణుడికి, హోత్రునికి, అధ్వర్యునికి కూడా ఇచ్చి, యజ్ఞంలో పాల్గొన్న యాజమాన్యులకు విరివిగా దానం చేసి, రఘువంశ శిరోమణి నమస్కరించాడు.
సర్వే తే వివిధా వాగ్భిరాశీర్భిరభిపూజితాః । చిరంజీవ మహారాజ రామచన్ద్ర రఘూద్వహ
అందరూ రకరకాల మధుర వాక్యాలతో, ఆశీర్వాదాలతో సత్కరించి, 'రఘువంశ కీర్తిశేఖరుడైన మహారాజ రామచంద్రా, నీవు దీర్ఘాయుష్మాన్ కావాలి' అని పలికారు.
కన్యాదానం భూమిదానం గజదానం తథైవ చ । అశ్వదానం స్వర్ణదానం తిలదానం సమౌక్తికమ్
కన్యాదానం, భూమిదానం, ఏనుగుల దానం, అలాగే గుర్రాల దానం, బంగారు దానం, నువ్వుల దానం, ముత్యాల దానం చేశారు.