తతః ప్రభాతే రజనీ ద్వాదశీ శ్రవణాన్వితా । ఆగతా తత్ర సా నారీ రోషనిర్భరమానసా
తర్వాత తెల్లవారుజామున, శ్రవణ నక్షత్రంతో కూడిన ద్వాదశి రాత్రి వచ్చినప్పుడు, ఆ కోపంతో నిండిన ఆడపిల్ల అక్కడికి వచ్చింది.
నిరాహారౌ కృతౌ ద్వౌ చ నిర్మలా సా బభూవ హ । రాత్రౌ చ పంచతాం యాతా జయంతీవాసరే ద్విజ
రెండు రోజులు ఉపవాసం చేసిన ఆమె పవిత్రురాలై, జయంతి పర్వదిన రాత్రి మరణించింది, ద్విజ.
యమాజ్ఞయా తతో దూతా ఆగతాస్తాం తథావిధామ్ । నేతుం భయంకరాస్తే చ పాశముద్గరపాణయః
తర్వాత యముని ఆజ్ఞతో, భయంకరమైన, పాశాలు, గొడ్డళ్లు పట్టుకున్న దూతలు, ఆమెను ఆ స్థితిలో తీసుకెళ్లడానికి వచ్చారు.
బద్ధ్వా నేతుం మనశ్చక్రే కృతాంతసదనం యదా । తదాగతా విష్ణుదూతాః శంఖచక్రగదాధరాః
వారు ఆమెను కట్టేసి, యమలోకానికి తీసుకెళ్లబోతున్నప్పుడు, ఆ సమయంలో శంఖం, చక్రం, గదలు పట్టుకున్న విష్ణుదూతలు అక్కడికి వచ్చారు.
ఛిత్త్వా పాశం తతో దివ్యే స్యందనే తాం గతైనసమ్ । తే వై చారోహయామాసు నిర్మలాం భవనం హరేః
వారు పాశాన్ని కోసి, ఆమె పవిత్రమైన ఆత్మను దివ్య రథంలో ఎక్కించి, హరిదేవుని లోకానికి తీసుకెళ్లారు.
గతా తైర్వేష్టితా సాథ దుర్ల్లభం నిర్జరైః శుభమ్ । విష్ణోర్దివసమాహాత్మ్యం కథితం తే ద్విజర్షభ
వారు ఆమెను చుట్టుముట్టి, అమరులకూ దొరకని పవిత్రమైన స్థలానికి తీసుకెళ్లారు. ఇంతటితో విష్ణువు దిన మహిమను నీకు చెప్పాను, బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠ.
అనిచ్ఛయాపి యః కుర్యాత్స యాతి హరిమందిరమ్ । ఏకాదశ్యాదినే మర్త్యో దీపం దాతుం హరేర్గృహే
ఏ mortal అయినా, ఏకాదశి రోజున హరి ఇంట్లో దీపం వెలిగిస్తే, మనసు లేకపోయినా, హరిలోకాన్ని పొందుతాడు.
గచ్ఛేత్ప్రతిపదం సోఽపి చాశ్వమేధఫలాధికమ్ । శృణ్వంతి చ పురాణాని పఠంతి చ హరేర్దినే । ప్రత్యక్షరం లభంతే తే కపిలాదానజం ఫలమ్
అతడు ఒక్కొక్క అడుగు ముందుకూ అశ్వమేధ యాగం కంటే ఎక్కువ ఫలితాన్ని పొందుతాడు. హరి దినాన పురాణాలు వినేవారు, చదివేవారు ఒక్కో అక్షరానికి కపిలా గోవు దాన ఫలితాన్ని పొందుతారు.
శౌనక ఉవాచ । కర్మణా కేన భోః సూత చైనసాం సంక్షయో భవేత్ । శ్రీహరేశ్చ కృపా భూయాత్తద్వదస్వానుకంపయా
శౌనకుడు ఇలా అడిగాడు: ఓ సూత, ఏ కార్యం వల్ల పాపాలు నశించుతాయి? శ్రీహరి కృప ఎలా లభిస్తుంది? దయతో దయచేసి చెప్పు.
సూత ఉవాచ । శృణు శౌనక వక్ష్యామి శృణ్వతాం పాపనాశనమ్ । యేన విష్ణోః కృపా స్యాద్వై వృజినక్షయకారిణీ
సూతుడు ఇలా అన్నాడు: శౌనకా, విను. ఇది వినేవారికి పాపాలు పోతాయి. దీనివల్ల విష్ణువు కృప, పాపాలను తొలగించే దయ, లభిస్తుంది.
పౌర్ణమాస్యాం తు యో విప్ర భక్తిభావసమన్వితః । కుర్య్యాన్నానావిధానేన సపర్య్యాం శ్రీజగద్విభోః
పౌర్ణమి రోజున, ఎవరు భక్తితో, ఎన్నో విధాలుగా జగద్విభూదిని పూజిస్తారో, బ్రాహ్మణా,
కలుషం తస్య నశ్యేత కోటిజన్మార్జితం మునే । తస్మిన్శ్రీరమణస్యాస్య కృపా జాతా భవేద్ధ్రువమ్
వారి కోటి జన్మల పాపాలు కూడా నశిస్తాయి, మునీశ్వరా. ఆ శ్రీరమణుని కృప తప్పకుండా కలుగుతుంది.
ద్వాదశ్యామన్నదానం యో భక్త్యా కుర్యాద్ద్విజాతయే । తస్య నశ్యంతి పాపాని తమాంసీ వారుణోదయే
ద్వాదశి రోజున, ఎవరు భక్తితో ద్విజులకు అన్నదానం చేస్తారో, వారి పాపాలు, అంధకారం ఉదయించే సూర్యకిరణాల్లా, పోతాయి.
యో నరః శ్రీహరిం కుర్యాత్స్నపనం పయసా ద్విజ । తత్ప్రీతిః శ్రీహరేః సద్యో ద్వాదశ్యాం శర్కరాదిభిః
ద్వాదశి రోజున, ఎవరు శ్రీహరిని పాలు, శర్కర మొదలైనవి పోసి స్నానం చేయిస్తారో, వారికి వెంటనే శ్రీహరి అనుగ్రహం లభిస్తుంది, ద్విజ.
మంత్రం వినా తు యో విప్ర దద్యాచ్ఛ్రీహరయే కిల । పాషాణసదృశం పుష్పం దాతా యాతి అధోగతిమ్
ఓ బ్రాహ్మణా, మంత్రం లేకుండా శ్రీహరివైపు పుష్పాలు సమర్పించేవాడు, ఆ పుష్పాలు రాళ్లలాంటి వాటిగా మారతాయి. అలాంటి దాతకు దిగజారిన స్థితి కలుగుతుంది.
క్ష్మాసురాయ చ మూర్ఖాయ పాషాణసదృశం తు యత్ । దద్యాద్దానం నరో యో వై తస్య పుణ్యం న విద్యతే
భూమి రాక్షసుడికైనా, మూర్ఖుడికైనా రాళ్లలాంటి దానం ఇచ్చినవాడికి ఎలాంటి పుణ్యం కలగదు.
విద్యాహీనో ద్విజో మోహాద్దానం గృహ్ణాతి మూఢధీః । కాలానలం యథా జీర్ణం తేన స నిరయం వ్రజేత్
విద్యలేని ద్విజుడు, మూర్ఖత్వంతో దానం తీసుకుంటే, పాత అగ్నిని మింగినవాడిలా అవుతాడు. దాంతో అతడు నరకానికి పోతాడు.
యథా దారుమయో హస్తీ మృగశ్చిత్రమయో యథా । విద్యాహీనో ద్విజో విప్ర త్రయస్తే నామధారకాః
మరపు చెక్కతో చేసిన ఏనుగు, రంగు వేసిన జింక ఎలా ఉంటాయో, అలాగే విద్యలేని బ్రాహ్మణుడూ పేరుకే బ్రాహ్మణుడు.
యథాధ్వనిస్థితం వారి పవనార్కేణ శుద్ధ్యతి । భక్త్యా తు పార్షదం దృష్ట్వా తస్య నశ్యతి కల్మషమ్
దారిలో ఉన్న నీరు గాలి, ఎండ వల్ల శుద్ధమవుతుంది. అలాగే, భక్తితో పరమాత్ముని సేవకుడిని చూసినవాడి పాపం నశిస్తుంది.
యో నరశ్చాశ్వినే మాసి సఘృతాన్పూర్ణిమా దినే । దద్యాచ్ఛ్రీహరయే లాజాన్క్రీడార్థం తు వరాటికామ్
ఆశ్వయుజ మాసంలో పౌర్ణమి రోజున ఎవడు శ్రీహరికి నెయ్యితో కలిపిన లాజలు, ఆట కోసం ఒక నాణెం సమర్పిస్తాడో,
భక్త్యా యాతి హరేః స్థానం పునరావృత్తివర్జితః । న దద్యాద్యో నరో మోహాత్తస్మిన్న తుష్టిదో హరిః
భక్తితో సమర్పించినవాడు, తిరిగి జన్మ లేకుండా హరిసన్నిధిని చేరుతాడు. కానీ మోహంతో ఇచ్చినవాడికి హరి సంతోషించడు.
వరాటికాం యావతీం యో హరయే పౌర్ణిమాదినే । తావద్దినం హరేః స్థానం చాశ్వినే సంవసేద్ధ్రువమ్
పౌర్ణమి రోజున ఆశ్వయుజ మాసంలో హరికి ఎంత నాణేలు సమర్పిస్తాడో, అంత దినాలు హరిసన్నిధిలో ఉండే భాగ్యం కలుగుతుంది.
కరవీరపురే హ్యాసీత్పురా శూద్రోఽపి నిర్ద్దయః । కాలద్విజో ద్విజశ్రేష్ఠ నామ్నా పాపీ భయంకరః
కరవీరపురంలో ఒకప్పుడు కాలద్విజుడు అనే క్రూరమైన శూద్రుడు ఉండేవాడు, బ్రాహ్మణులలో శ్రేష్ఠుడా, అతడు పాపిష్టి, భయంకరుడు.
స్వకార్యనిరతః సోఽపి స్వామికార్యప్రణాశకః । ఏకదా పంచతాం యాతో యమదూతా భయంకరాః
అతడు తన పనిలో మాత్రమే మునిగిపోయి, యజమాని పనిని నాశనం చేసేవాడు. ఒక రోజు చనిపోయి, యమదూతలు వచ్చారు.
ఆగతాస్తం సమానేతుం యమస్యతు నికేతనమ్ । బద్ధ్వా నిన్యుశ్చ తం దృష్ట్వా పృష్టవాన్సచివం యమః
యమలోకానికి అతడిని తీసుకెళ్లేందుకు వారు వచ్చి, కట్టేసి తీసుకెళ్లారు. అప్పుడు యముడు తన మంత్రి ని అడిగాడు.
యమ ఉవాచ । అస్య కిం విద్యతేఽమాత్య కర్మాపి చ శుభాశుభమ్ । కథయస్వ సమూలం తు చిత్రగుప్త విచక్షణ
యముడు ఇలా అన్నాడు: ఈ వాడికి ఏమైనా మంచి చెడు కర్మలు ఉన్నాయా? విజ్ఞానవంతుడా చిత్రగుప్తా, పూర్తిగా చెప్పు.
చిత్రగుప్త ఉవాచ। అసౌ పాపీ దురాచారః స్వామికార్యప్రణాశకః । నాస్తి పుణ్యం చాణుమాత్రం నరకే పరిపచ్యతామ్
చిత్రగుప్తుడు ఇలా అన్నాడు: ఇతడు పాపిష్టి, చెడు ప్రవర్తన కలవాడు, యజమాని పనిని నాశనం చేసినవాడు. ఇతనికి కనీసం చుక్క పుణ్యమూ లేదు. నరకంలో ఉడికించాలి.
శతమన్వన్తరం రాజన్నాగయోనౌ చ నిష్ఠురః । పాషాణే జన్మ చాసాద్య గృహే స్థాతుం నిరంతరమ్
ఓ రాజా, వంద మన్వంతరాలు ఇతడు నాగుని రూపంలో క్రూరంగా ఉండాలి. ఆ తరువాత రాయిగా జన్మించి ఇంట్లో ఎప్పటికీ ఉండాలి.
సూత ఉవాచ । తావత్కాలం తతో విప్ర నిరయే స పపాత హ । తతోఽప్యశ్మగృహే నాగయోనౌ జాతః సుదుఃఖితః
సూతుడు ఇలా అన్నాడు: ఆ కాలం అంతా అతడు నరకంలో పడిపోయాడు. తరువాత రాయిగృహంలో నాగునిగా పుట్టి, తీవ్రమైన బాధ అనుభవించాడు.
ఏకదా చాశ్వినే మాసి పౌర్ణమాసీదినే ద్విజ । లాజాన్వరాటికా నాగో బిలాత్ప్రాక్షేపయద్బహిః
ఒకసారి ఆశ్వయుజ మాసంలో పౌర్ణమి రోజున, ఆ నాగు తన బిలం నుండి లాజలు, నాణెం బయటకు విసిరాడు.