యజ్ఞాదేవాశ్చ మునయస్తీర్థాని కార్తికే ద్విజ । ధాత్రీవృక్షం సమాశ్రిత్య తిష్ఠన్తి కార్తికే సదా
బ్రాహ్మణా, కార్తీక మాసంలో, యజ్ఞాలు, దేవతలు, ఋషులు, తీర్థాలు అన్నీ ధాత్రి చెట్టు దగ్గరే ఉంటాయి.
ధాత్రీపత్రం కార్తికే చ ద్వాదశ్యాం తులసీదలమ్ । చినోతి యో నరో గచ్ఛేన్నిరయం యాతనామయమ్
కార్తీక మాసంలో ద్వాదశి రోజున, ధాత్రి ఆకులు, తులసి ఆకులు ఏ వ్యక్తి ఏకకాలంలో ఏరుతాడో, అతడు బాధలతో నిండిన నరకానికి వెళ్తాడు.
ధాత్రీఛాయాసు యో విప్ర చాన్నం భునక్తి కార్తికే । అన్నసంసర్గజం పాపమావర్షం తస్య నశ్యతి
ఓ బ్రాహ్మణుడా, కార్తీక మాసంలో నల్లూస చెట్టు నీడలో భోజనం చేసినవాడికి ఆహారాన్ని తినడం వల్ల కలిగే పాపాలు ఏడాది పాటు పూర్తిగా నశిస్తాయి.
తులసీవనమధ్యే చ ధాత్రీమూలే చ కార్తికే । కుర్యాద్ధర్యర్చనం విప్ర వైకుణ్ఠం యాతి స ధ్రువమ్
కార్తీక మాసంలో తులసి తోట మధ్యలో లేదా నల్లూస చెట్టు వేరు దగ్గర హరిను ఆరాధించినవాడు తప్పక వైకుంఠాన్ని చేరుతాడు.
తులసీమూలదేశేఽపి స్థితం వారి ద్విజోత్తమ । గృహ్ణాతి మస్తకే భక్త్యా పాపీ యాతి హరేర్గృహమ్
ఓ ఉత్తమ ద్విజుడా, తులసి వేరు దగ్గర ఉన్న నీటిని భక్తితో తలకు చల్లుకున్నా—even పాపి అయినవాడు కూడా—హరిదేవుని ఇంటికి వెళ్తాడు.
తులసీపత్రగలితం యస్తోయం శిరసావహేత్ । సర్వతీర్థేషు స స్నాతశ్చాంతే యాతి హరేర్గృహమ్
తులసి ఆకులోంచి జారిన నీటిని తలకు పోసుకున్నవాడు, అన్ని పవిత్ర తీర్థాలలో స్నానం చేసినవాడిగా పరిగణించబడి, చివరికి హరిదేవుని ఇంటికి చేరుతాడు.
పురా కశ్చిద్ద్విజశ్రేష్ఠో ద్వాపరేఽభూన్మహామునే । స్నాత్వైకదా తులస్యై స వనం దత్వా గృహం గతః
ఓ మహామునీ, ద్వాపరయుగంలో ఒక గొప్ప బ్రాహ్మణుడు ఉండేవాడు. అతడు స్నానం చేసి, తులసి తోటను దానం చేసి ఇంటికి వెళ్లాడు.
ఆదిత్యో వర్చసా నామ్నా మార్త్తండ ఇవ పుణ్యతః । తృషార్తో భక్షకః కశ్చిదాగతో బహుకల్మషః
ఆ బ్రాహ్మణుడికి ఆదిత్యుడు అనే పేరు, సూర్యునిలా కాంతివంతుడూ, పుణ్యశీలుడూ. అప్పుడొక దుర్మార్గుడు, భక్షకుడు అనే పేరుగలవాడు, దాహంతో బాధపడుతూ అక్కడికి వచ్చాడు.
తులస్యామూలతస్తోయం పీత్వా చాసౌ హతాంహసః । త్వరయాప్యాగతో వ్యాధో నామ్నా యశ్చాసిమర్ద్దనః
ఆ భక్షకుడు తులసి వేరు దగ్గర ఉన్న నీటిని తాగి, అతని పాపాలు పోయాయి. వెంటనే ఆసిమర్దనుడు అనే వేటగాడు అక్కడికి త్వరగా వచ్చాడు.
ఉవాచ భుక్తం చాన్నం చ భుక్త్వా భగ్నం గతః కిము । కృత్వా మే పాకభాండస్థం చాగతో హింసకస్య తే
ఆ వేటగాడు ఇలా అన్నాడు: 'నీవు నా భోజనం వండిపెట్టి, తినిపెట్టి, పాత్రను పగలగొట్టి ఎందుకు వెళ్లిపోయావు, ఓ క్రూరుడా?'
వివ్యాధ తం గతప్రాణం నేతుం వై శమనాజ్ఞయా । ఆగతాః కింకరాః క్రుద్ధాః పాశముద్గరపాణయః
ఆ వేటగాడు అతన్ని కొట్టి, ప్రాణం పోయిన తరువాత, యమధర్మరాజు ఆజ్ఞతో కోపంగా ఉన్న దూతలు, చేతిలో కట్టెలు, ఉరికట్టలు పట్టుకుని అతన్ని తీసుకెళ్లడానికి వచ్చారు.
బద్ధ్వా నేతుం మనశ్చక్రురాగతా విష్ణుకింకరాః । తదా ఛిత్త్వా చర్మపాశం స్యందనే తం మనోహరే
అతన్ని కట్టేసి తీసుకెళ్లబోతుండగా, విష్ణుదూతలు వచ్చి, ఆ చర్మపు ఉరిని కోసి, అందమైన రథంలో అతన్ని ఎక్కించారు.
తూర్ణమారోహయామాసుః పప్రచ్ఛుర్వినయాన్వితాః । తేఽపి పుణ్యేన భోః సంతః కేన వై నీయతేఽప్యసౌ
వారు త్వరగా అతన్ని రథంలో ఎక్కించాక, వినయంగా ఇలా అడిగారు: 'ఓ పుణ్యాత్ములారా, ఇతన్ని ఏ పుణ్యఫలంతో తీసుకెళ్తున్నారు?'
ఊచుస్తేఽసౌ పురా రాజా పుణ్యం బహుతరం కృతమ్ । అకరోద్ధరణం కాంచిత్సుందరీం చాంగనామయమ్
వారు ఇలా సమాధానం ఇచ్చారు: 'ఇతడు ఒకప్పుడు రాజుగా ఉండేవాడు. చాలా పుణ్యకార్యాలు చేశాడు. ఒకసారి ఒక అందమైన స్త్రీను కష్టంలో నుంచి రక్షించాడు.'
అనేన చాంహసా రాజా గతో వై శమనక్షయమ్ । తత్రక్లేశం తు యుష్మాభిర్దత్తం వై శమనాజ్ఞయా
ఆ పాపం వల్ల ఆ రాజు యమలోకానికి వెళ్లాడు. అక్కడ యమధర్మరాజు ఆజ్ఞతో మీరు అతనికి శిక్షలు ఇచ్చారు.
తామ్రమయ్యాస్త్రియాసార్ద్ధం క్రీడాం సుప్త్వా చకార సః । తప్తాయాం లోహశయ్యాయాం వైక్లవ్యం కర్మణా నృప
ఆ రాజు తామ్ర మయమైన స్త్రీతో కలిసి ఆడుతూ, నిద్రపోయాడు. తాపంతో ఉన్న ఇనుప మంచంపై తన పాపఫలితంగా బాధను అనుభవించాడు.
తప్తాయోభీషణం తప్తం లోహస్తంభం యమాజ్ఞయా । తతః స్థితః సమాలింగ్య భుక్త్వా దుఃఖం చిరం నృపః
యమధర్మరాజు ఆజ్ఞతో, భయంకరమైన వేడి ఇనుప స్తంభాన్ని అతడు ఆలింగనం చేసి, చాలా కాలం బాధను అనుభవిస్తూ అక్కడ ఉన్నాడు, ఓ రాజా.
సిక్తః క్షారాంబుధారాభిరన్యైర్వై శమనాలయే । తతో నరకశేషే చ పాపయోనౌ ముహుర్ముహుః
యమలోకంలో ఇతరులు అతడిపై ఉప్పు కలిసిన వేడి నీటిని చల్లారు. ఆ తరువాత మిగిలిన నరకాలలో, పాపాత్ముల గర్భాలలో పునఃపునః పడవేయబడ్డాడు.
జన్మాసాద్య చిరం దుఃఖమనుభూతం స్వకర్మణా । తులసీమూలకం వారి పీత్వా యాతి హరేర్గృహమ్
పుట్టిన తరువాత, తన పాపకర్మల వల్ల చాలా కాలం బాధ అనుభవించాడు. తులసి వేరు దగ్గర నీరు తాగినవాడు హరిదేవుని ఇంటికి చేరుతాడు.
ఇదానీం తద్వచః శ్రుత్వా గతాదూతా యథాగతాః । తేన సార్ద్ధం విష్ణుదూతా గతా వైకుంఠమందిరమ్
ఆ మాటలు విని, యమదూతలు వచ్చినట్టు తిరిగి వెళ్లిపోయారు. విష్ణుదూతలు అతనితో కలిసి వైకుంఠ మందిరానికి వెళ్లారు.
మాహాత్మ్యం కథితం బ్రహ్మన్తులస్యాః పాపనాశనమ్ । కుర్వంతి సేవాం యే భక్త్యా న జానే కిం భవేన్మునే
బ్రహ్మదేవా, తులసి మహిమను, పాపాలను తొలగించేదిగా వివరించాను. ఎవరు భక్తితో ఆమె సేవ చేస్తారో, వారు ఏమవుతారో నాకు తెలియదు, మునీంద్రా!
శౌనక ఉవాచ। కథయస్వ మునే సూత మాహాత్మ్యం కలుషక్షయమ్ । శేషపంచదినస్యాపి కార్త్తికస్యానుకంపయా
శౌనకుడు ఇలా అడిగాడు: మునీశ్వరా, కార్తీక మాసంలో చివరి ఐదు రోజులకు సంబంధించిన పాపాలను తొలగించే మహిమను, దయతో మాకు వివరించండి.
సూత ఉవాచ। శృణు శౌనక యత్పృష్టం మాహాత్మ్యం పాపనాశనమ్ । వక్ష్యామ్యహం వై చోర్జస్య శేషపంచదినస్య చ
సూతుడు ఇలా చెప్పాడు: శౌనకా, నువ్వు అడిగిన పాపాలను పోగొట్టే మహిమను విను. కార్తీకంలో చివరి ఐదు రోజుల ఫలితాన్ని నేను చెప్పబోతున్నాను.
వ్రతానాం మునిశార్దూల ప్రవరం విష్ణుపంచకమ్ । తస్మిన్యః పూజయేద్భక్త్యా శ్రీహరిం రాధయా సహ
మహర్షులలో శ్రేష్ఠుడా, వ్రతాలలో విశిష్టమైనది విష్ణు పంచకం. ఆ కాలంలో ఎవరు భక్తితో శ్రీహరిని రాధాదేవితో కలిసి పూజిస్తారో—
గంధపుష్పైర్ధూపదీపైర్వస్త్రైర్నానావిధైః ఫలైః । స యాతి విష్ణుసదనం సర్వపాపవివర్జితః
వారు సుగంధాలు, పువ్వులు, ధూపం, దీపాలు, వస్త్రాలు,色色 పండ్లతో పూజ చేస్తే, వారు అన్ని పాపాలు తొలగిపోయి విష్ణు లోకానికి చేరుకుంటారు.
బ్రహ్మచారీ గృహస్థో వా వానప్రస్థోఽథవా యతిః । న ప్రాప్నోతి పరం స్థానమకృత్వా విష్ణుపంచకమ్
బ్రహ్మచారి అయినా, గృహస్థుడైనా, వానప్రస్థుడైనా, యతివైనా—విష్ణు పంచకం చేయకుండా పరమ పదాన్ని పొందలేరు.
సర్వపాపహరం పుణ్యం విఖ్యాతం విష్ణుపంచకమ్ । తత్ర స్నానం తు యః కుర్యాత్సర్వతీర్థఫలం లభేత్
విష్ణు పంచకం పవిత్రమైనది, అన్ని పాపాలను పోగొట్టేది అని ప్రసిద్ధి. అక్కడ స్నానం చేసినవాడు అన్ని తీర్థాలలో స్నానం చేసిన ఫలితాన్ని పొందుతాడు.
శ్రీహరేః పురతో విప్ర తులస్యాశ్చ సమీపతః । ప్రదీపం సర్పిషా పూర్ణం దద్యాద్యో భక్తిభావతః
ఎవరు భక్తితో శ్రీహరి సన్నిధిలో, తులసి దగ్గర నెయ్యితో నిండిన దీపాన్ని వెలిగిస్తారో—
నభసి శ్రీహరేః ప్రీత్యై యాతి స విష్ణుమందిరమ్ । పాపీ యాతి హరేర్ధామ సత్యమేతన్మయోదితమ్
వారు పరలోకంలో శ్రీహరికి ఆనందం కలిగించేందుకు, విష్ణు మందిరానికి చేరుకుంటారు. పాపి అయినవాడు కూడా హరిలోకానికి వెళ్తాడు—ఇది నిజమే అని నేను చెబుతున్నాను.
స్నాపయేచ్చాచ్యుతం భక్త్యా మధుక్షీరఘృతాదిభిః । దద్యాత్కిం నో హరిః ప్రీతస్తస్మై సాధుజనాయ వై
ఎవరు భక్తితో అచ్యుతుని తేనె, పాలు, నెయ్యి మొదలైన వాటితో అభిషేకిస్తారో, అలాంటి సద్జనుడికి హరి ఏదైనా ఇవ్వకుండా ఉండడు.