ప్రేత్యేహ చేదృశో విప్రో గర్హ్యతే బ్రహ్మవాదిభిః । ఛద్మనాచరితం యచ్చ వ్రతం రక్షాంసి గచ్ఛతి
ఇలా ప్రవర్తించిన బ్రాహ్మణుడు ఇహలోకంలోనూ పరలోకంలోనూ బ్రహ్మజ్ఞులచే నిందించబడతాడు. మోసంతో చేసిన వ్రతం రాక్షసులకు వెళ్తుంది.
అలింగీ లింగివేషేణ యో వృత్తిముపతిష్ఠతి । సలిగింనో హరేదేనస్తిర్యగ్యోనౌ చ జాయతే
యోగ్యమైన గుర్తులు లేకుండా, గుర్తులు ఉన్నవాడిలా వేషం వేసుకుని, వారి జీవనాన్ని అనుసరించి, వారి దానాన్ని దోచుకుంటే, అలాంటి వాడు జంతువుల యోనిలో పుడతాడు.
యాచనం యోనిసంబంధం సహవాసం చ భాషణమ్ । కుర్వాణః పతతే నిత్యం తస్మాద్యత్నేన వర్జయేత్
అలాంటి వారితో యాచించడం, సంబంధాలు కల్పించడం, కలిసి నివసించడం, మాట్లాడటం — ఇవన్నీ చేస్తే ఎప్పటికీ పతనమవుతారు. అందుకే జాగ్రత్తగా దూరంగా ఉండాలి.
దేవద్రోహం న కుర్వీత గురుద్రోహం తథైవ చ । దేవద్రోహాద్గురుద్రోహః కోటికోటిగుణాధికః
దేవతలకు వ్యతిరేకంగా లేదా గురువుకు వ్యతిరేకంగా ప్రవర్తించకూడదు. గురువుకు వ్యతిరేకంగా చేసిన పాపం దేవతలకు చేసినదానికంటే కోటి రెట్లు ఎక్కువ.
జనాపవాదో నాస్తిక్యం తస్మాత్కోటిగుణాధికమ్ । గోభిశ్చ దైవతైర్విప్రైః కృష్యా రాజోపసేవయా
ప్రజలను అపహాస్యం చేయడం, నాస్తికత్వం — ఇవి కూడా కోటి రెట్లు అధికమైన పాపాలు. ఆవులు, దేవతలు, బ్రాహ్మణులు, వ్యవసాయం, రాజు సేవ — వీటితో సహవాసం వల్ల
కులాన్యకులతాం యాంతి యాని హీనాని ధర్మ్మతః । కువిచారైః క్రియాలోపైర్వేదానధ్యయనేన చ
కుటుంబాలు ధర్మంలో లోపం వల్ల, తప్పు ప్రవర్తన వల్ల, కర్తవ్యాలను నిర్లక్ష్యం చేయడం వల్ల, వేదాలు చదవకపోవడం వల్ల తమ వంశాన్ని కోల్పోతాయి.
కులాన్యకులతాం యాంతి బ్రాహ్మణాఽతిక్రమేణ చ । అనృతాత్పారదార్యాచ్చ తథాఽభక్ష్యస్య భక్షణాత్
బ్రాహ్మణులు నియమాలను అతిక్రమించడం, అబద్ధం చెప్పడం, పరస్త్రీ సంబంధం, నిషిద్ధమైనవి తినడం వలన కూడా కుటుంబాలు తమ వంశాన్ని కోల్పోతాయి.
అగోత్రధర్మ్మాచరణాత్క్షిప్రం నశ్యతి వై కులమ్ । అశ్రోత్రియేషు దానాచ్చా వృషలేషు తథైవ చ
తమ వంశ ధర్మాన్ని పాటించకపోతే కుటుంబం త్వరగా నశిస్తుంది. వేదాలు తెలియని వారికి లేదా నిందితులకు దానం ఇచ్చినా అదే ఫలితం.
విహితాచారహీనేషు క్షిప్రం నశ్యతి వై కులమ్ । అధార్మికైర్వృతే గ్రామే న వ్యాధిబహులే వసేత్
సరైన ఆచారం లేని వారిలో కుటుంబం త్వరగా నశిస్తుంది. అధర్ములు ఎక్కువగా ఉన్న గ్రామంలో, వ్యాధులు ఎక్కువగా ఉన్న చోట నివసించకూడదు.
శూద్రరాజ్యే చ న వసేన్న పాఖండజనైర్వృతే । హిమవద్వింధ్యయోర్మధ్యం పూర్వపశ్చిమయోః శుభమ్
శూద్రుడు పాలించే రాజ్యంలోను, పాకండులు ఉన్న చోటను నివసించకూడదు. హిమాలయాలు, వింధ్య పర్వతాల మధ్య, తూర్పు నుంచి పడమట వరకు ఉన్న ప్రాంతం శుభప్రదమైనది.
ముక్త్వా సముద్రయోర్దేశం నాన్యత్ర నివసేద్ద్విజః । కృష్ణో వా యత్ర చరతి మృగో నిత్యం స్వభావతః
రెండు సముద్రాల మధ్య ఉన్న భూమిని తప్ప, ద్విజుడు వేరే ఎక్కడా నివసించకూడదు. అక్కడ నల్ల జింక సహజంగా సంచరిస్తుంది.
పుణ్యా వా విశ్రుతా నద్యస్తత్ర వా నివసేద్ద్విజః । అర్ధక్రోశం నదీకూలం వర్జయిత్వా ద్విజోత్తమః
లేదా పవిత్రమైన, ప్రసిద్ధమైన నదులు ఉన్న చోట కూడా ద్విజుడు నివసించవచ్చు. అయితే, ఉత్తమ ద్విజుడా, నది ఒడ్డున అర క్రోశ దూరాన్ని తప్పక దూరంగా ఉండాలి.
నాన్యత్ర నివసేత్పుణ్యం నాంత్యజగ్రామసన్నిధౌ । న సంవసేచ్చ పతితైర్న చాండాలైర్న పుల్కసైః
పుణ్యం కోసం వేరే చోట నివసించకూడదు, ఎడారి గ్రామం దగ్గర కూడా ఉండకూడదు. పతితులతో, చండాలులతో, మిశ్రమ వంశజులతో కలవకూడదు.
న మూర్ఖైర్నావలిప్తైశ్చ నాన్యైర్జాయావసాయిభిః । ఏకశయ్యాసనే పంక్తిర్భాండే పక్వాన్నమిశ్రణమ్
మూర్ఖులతో, గర్వంతో ఉన్నవారితో, ఇతరుల భార్యతో జీవించే వారితో కలసి పడుకోకూడదు, కూర్చోకూడదు, ఒకే వరుసలో ఉండకూడదు, ఒకే పాత్రలో అన్నం తినకూడదు.
యజనాధ్యాపనే యోనిస్తథైవ సహభోజనమ్ । సహాధ్యాయస్తు దశమః సహయాజనమేవ చ
యజ్ఞంలో, బోధనలో, వంశంలో, కలసి భోజనం చేయడంలో, కలసి అధ్యయనం చేయడంలో, కలసి యజ్ఞం చేయడంలో కూడా కలవడం తప్పదు.
ఏకాదశ సముద్దిష్టా దోషాః సాంకర్యసంస్థితాః । సమీపే చాప్యవస్థానాత్పాపం సంక్రమతే నృణామ్
ఇలా కలిసిపోవడం వల్ల పదకొండు దోషాలు వస్తాయి. దగ్గరగా ఉండడం వల్ల పాపం ఒకరి నుండి మరొకరికి వ్యాపిస్తుంది.
తస్మాత్సర్వప్రయత్నేన సాంకర్య్యం పరివర్జయేత్ । ఏకపంక్త్యుపవిష్టా యే న స్పృశంతి పరస్పరమ్
అందువల్ల అన్ని విధాలా కలిసిపోవడాన్ని దూరంగా ఉంచాలి. ఒకే వరుసలో కూర్చున్నా, ఒకరిని ఒకరు తాకకుండా ఉండాలి.
భస్మనా కృతమర్య్యాదా న తేషాం సంకరో భవేత్ । అగ్నినా భస్మనా చైవ సలిలేన విలేఖతః
బొగ్గుతో సరిహద్దు వేసినప్పుడు కలిసిపోవడం ఉండదు. అగ్ని, బొగ్గు లేదా నీటితో సరిహద్దు వేస్తే కలిసిపోవడం జరగదు.
ద్వారేణ స్తంభమార్గేణ షడ్భిః పంక్తిర్విభిద్యతే । న కుర్యాచ్ఛుష్కవైరాణి వివాదం న చ పైశునమ్
ద్వారం, స్తంభం, మార్గం వంటి ఆరు విధాల ద్వారా వరుస విడిపోతుంది. ఎండిపోయిన శత్రుత్వాలు, వాదనలు, నిందలు చేయకూడదు.
పరక్షేత్రే గాం చరంతీం న చాచక్షీత కర్హిచిత్ । న సంవసేత్సూచకేన న కం వై మర్మణి స్పృశేత్
ఇతరుల పొలంలో మేతకేసే ఆవును ఎప్పుడూ చూపించకూడదు. మాటతెచ్చే వారితో కలిసి ఉండకూడదు, ఎవరి ప్రాణస్థానాన్ని తాకకూడదు.
న సూర్యపరివేషం వా నేంద్రచాపం పరాహ్నికమ్ । పరస్మై కథయేద్విద్వాన్శశినం వాథ కాంచనమ్
సూర్యుని చుట్టూ వలయాన్ని, మధ్యాహ్నం ఇంద్రధనస్సును వివరించకూడదు. జ్ఞానులు చంద్రుని గూర్చి లేదా బంగారం గురించి ఇతరులకు చెప్పకూడదు.
న కుర్యాద్బహుభిః సార్ద్ధం విరోధం బంధుభిస్తథా । ఆత్మనః ప్రతికూలాని పరేషాం న సమాచరేత్
చాలామందితో, బంధువులతో కలహం చేయకూడదు. మనకు నచ్చని పనులు ఇతరులకు చేయకూడదు.
తిథిం పక్షస్య న బ్రూయాన్నక్షత్రాణి న నిర్దిశేత్ । నోదక్యామభిభాషేత నాశుచిం వా ద్విజోత్తమః
పక్షంలో తిథిని చెప్పకూడదు, నక్షత్రాలను చూపించకూడదు. ద్విజులు విధవతో, అపవిత్రుడితో మాట్లాడకూడదు.
న దేవగురువిప్రాణాం దీయమానం తు వారయేత్ । న చాత్మానం ప్రశంసేద్వా పరనిందాం చ వర్జయేత్
దేవతలకు, గురువులకు, బ్రాహ్మణులకు ఇచ్చే దానాన్ని అడ్డుకోకూడదు. తనను తాను పొగడకూడదు, ఇతరులను నిందించకూడదు.
వేదనిందాం దేవనిందాం ప్రయత్నేన వివర్జయేత్ । యస్తు దేవానృషీంశ్చైవ వేదాన్వా నిందతే ద్విజః
వేదాలను, దేవతలను నిందించడాన్ని జాగ్రత్తగా దూరంగా ఉంచాలి. దేవతలను, ఋషులను, వేదాలను నిందించే బ్రాహ్మణుడు...
న తస్య నిష్కృతిర్దృష్టా శాస్త్రేష్విహ మునీశ్వరాః । నిందయేద్వా గురుం దేవం వేదం వాసోపబృంహణమ్
అటువంటి వాడికి శాస్త్రాలలో పరిహారం లేదు, మునిశ్రేష్ఠా. గురువును, దేవుణ్ణి, వేదాన్ని లేదా వాటి అలంకారాన్ని నిందించినా పరిహారం ఉండదు.
కల్పకోటిశతం సాగ్రం రౌరవే పచ్యతే నరః । తూష్ణీమాసీత నిందాయాం న బ్రూయాత్కించిదుత్తరమ్
అటువంటి వాడు కోటి కల్పాలు రౌరవ నరకంలో కడగబడతాడు. నింద వినినప్పుడు నిశ్శబ్దంగా ఉండాలి, ఏమీ సమాధానం చెప్పకూడదు.
కర్ణౌ పిధాయ గంతవ్యం న చైనమవలోకయేత్ । వర్జ్జయేద్వై రహస్యాని పరేషాం గర్హణం బుధః
చెవులు మూసుకుని అక్కడినుంచి వెళ్లిపోవాలి, నిందించే వాడిని చూడకూడదు. జ్ఞానులు ఇతరుల రహస్యాలను బయటపెట్టకూడదు, నిందించకూడదు.
వివాదం స్వజనైః సార్ద్ధం నకుర్య్యాద్వై కదాచన । న పాపం పాపినాం బ్రూయాదపాపం వా ద్విజోత్తమః
తనవారితో ఎప్పుడూ వాదించకూడదు. పాపులను పాపులని, అపాపులను అపాపులని ద్విజుడు ప్రకటించకూడదు.
సత్యేన తుల్యో దోషః స్యాదసత్యాద్దోషవాన్భవేత్ । నృణాం మిథ్యాభిశస్తానాం పతంత్యశ్రూణి రోదనాత్
సత్యంగా చెప్పినా దోషం ఉంటుంది; అసత్యంగా చెప్పినా దోషమే. అబద్ధంగా నిందించబడినవారి కన్నీళ్లు వారి బాధతో జారిపోతాయి.