అథ చోత్తమవార్తాయా సేవితవ్యా మనీషిభిః । అతః పృచ్ఛామి విప్రేంద్ర రేవామాహాత్మ్యముత్తమమ్ । ఇతిహాసం వద విభో కన్యానాం చరితోజ్జ్వలమ్
ఎక్కువగా జ్ఞానులైన వారు ఉత్తమమైన కథను తెలుసుకోవాలని కోరుతారు. అందుకే, బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠా, దయచేసి రేవా మహిమను, ఆ గంధర్వకన్యల గొప్ప చరిత్రను వివరించండి.
నారద ఉవాచ- శ్రూయతాం రాజశార్దూల ధర్మగర్భాపరా కథా । యథారణిర్వహ్నిగర్భా ధర్మ్మస్తు బ్రహ్మసూరివ
నారదుడు ఇలా అన్నాడు— రాజులలో శ్రేష్ఠుడా! ధర్మముతో నిండిన ఈ కథను విను. యథా కలపలో అగ్ని దాగి ఉంటుందో, అలా ఇందులో ధర్మం దాగి ఉంది.
గంధర్వః శుకసంగీతిస్తస్య కన్యా ప్రమోహినీ । సుశీలస్య సుశీలా చ సుస్వరా స్వరవేదినః
శుకసంగీత అనే గంధర్వుడికి ప్రమోహిని అనే కుమార్తె ఉంది. సుశీలుడికి సుశీల అనే కుమార్తె ఉంది. ఆమె మంచి స్వరాన్ని తెలిసినవారు, సంగీతంలో నైపుణ్యం కలిగినవారు.
సుతారా చంద్రకాంతస్య చంద్రికా సుప్రభస్య చ । ఇమాని వరనామాని తాసామప్సరసాం నృప
చంద్రకాంతునికి సుతారా, సుప్రభకు చంద్రికా అనే కుమార్తెలు. ఇవే ఆ అప్సరసల గొప్ప పేర్లు, రాజా!
కుమార్యః పంచ సర్వాస్తా వయసా సుభగాః పునః । భాషంతే చ మిథస్తాస్తు భగిన్య ఇవ సర్వదా
అయితే, ఆ ఐదు యువతులు అందంగా, యవ్వనంతో మెరిసిపోతూ, ఎప్పుడూ అక్కచెల్లెళ్లలా కలిసి మాట్లాడేవారు.
చంద్రాదివ వినిష్క్రాంతాశ్చంద్రికా ఇవ సోజ్జ్వలాః । చంద్రాననాః సుకేశ్యశ్చ చంద్రకాంతాఇవోజ్జ్వలాః
వారు చంద్రుని నుండి వెలువడిన చంద్రికలా ప్రకాశిస్తూ, ముఖాలు చంద్రబింబంలా మెరిసిపోతూ, జుట్టు అందంగా, మెరుపు చంద్రకాంతిలా వెలిగిపోయింది.
దేవేష్వేతా విలాసిన్యః కౌముద్యః కైరవేష్వివ । లావణ్యపిండసంభూతా దివ్యరూపా మనోహరాః
దేవతల్లో ఈ కాంతివంతమైన యువతులు, కలువల్లో వెలిగే చంద్రికలా, అందం నుంచి పుట్టినవారు, దివ్యమైన ఆకర్షణతో ఉన్నారు.
ఉద్భిన్నకుచపద్మిన్యః కేతక్య ఇవ మాధవే । ఉత్పన్నయౌవనైః కాంతా వల్లీవ నవపల్లవైః
వారి వక్షోజాలు వికసించిన పద్మాలా, మధుమాసంలో వికసించే కెతకిపువ్వుల్లా, కొత్తగా వచ్చిన యవ్వనంతో, కొత్త కొమ్మలతో అలరించే వెల్లిలా అందంగా కనిపించారు.
హేమగౌరాశ్చ హేమాభా హేమాభరణభూషితాః । హేమచంపకమాలిన్యో హేమచ్ఛవిసువాససః
వారు బంగారు వర్ణంతో, బంగారంలా మెరిసిపోతూ, బంగారు ఆభరణాలతో అలంకరించబడి, బంగారు చంపకమాలలు ధరించి, బంగారు మెరుపుతో కూడిన వస్త్రాలు వేసుకున్నారు.
స్వరగ్రామావలీహాసు వివిధా మూర్చ్ఛనాసు చ । తాలవాద్యవినోదేషు వేణువీణాప్రవాదనే
స్వరాల మాధుర్యంలో, రకరకాల రాగాలలో, తాళవాద్యాల వినోదంలో, వంశీ, వీణ వాయిద్యాల్లో వారు నైపుణ్యం కలిగి ఉన్నారు.
మృదంగనాదసంభిన్నలాస్యమధ్యలయేషు చ । చిత్రాదిషు వినోదేషు కలాసు చ విశారదాః
మృదంగధ్వని మధ్య నృత్యశాలలో, చిత్రకళా వినోదాల్లో, ఇతర కళల్లో కూడా వారు నిపుణులుగా ఉండేవారు.
ఏవంభూతాశ్చ తాః కన్యా ముముహుః క్రీడనైర్వరైః । పితృభిర్లాలితాః సర్వాశ్చేరుశ్చ ధనదాలయే
అలాంటి ఆ యువతులు ఆటపాటల్లో ఆనందిస్తూ, తండ్రుల ప్రేమతో పెరిగి, ధనదుని ఇంటిలో నివసించేవారు.
కౌతుకాదేకదా పంచ మిలిత్వా మాసి మాధవే । కన్యా మందారపుష్పాణి విచిన్వంత్యో వనాద్వనమ్
ఒకసారి, ఆసక్తితో ఆ ఐదు యువతులు మాధవ మాసంలో కలిసి, అడవి నుంచి అడవికి తిరుగుతూ మందారపువ్వులు వెతికారు.
గౌరీం సమారాధయితుం స్వరాంగనాః కదాచిదచ్ఛోదసరోవరం యయుః । హేమాంబుజాని ప్రవరాణి తాః పునస్తస్మాదుపాదాయ వరోత్పలైః సహ
గౌరీదేవిని పూజించాలనే కోరికతో, ఆ సంగీత నిపుణ యువతులు ఎప్పుడో అచ్చోద సరస్సు వద్దకు వెళ్లారు. అక్కడ ఉత్తమమైన బంగారు కమలాలు, శ్రేష్ఠమైన ఉత్పలాలు తీసుకుని తిరిగి వచ్చారు.
వైడూర్యశుద్ధస్ఫటికప్రకుట్టిమే స్నాత్వా తు ఘట్టే పరిధాయ చాంబరమ్ । మౌనేన చ స్థండిలపిండికామయీం సువర్ణముక్తాభరణాం వినిర్మముః
వైడూర్యము, స్ఫటికంతో చేసిన మంటపంలో స్నానం చేసి, వస్త్రాలు ధరించి, మౌనంగా బంగారు, ముత్యాల అలంకారాలతో కూడిన మట్టిపెదవిని నిర్మించారు.
సమర్చితాం చందనగంధకుంకుమైరభ్యర్చ్య గౌరీం వరపంకజాదిభిః । నానోపహారైః శుభభక్తిభావితా లాస్యప్రయోగైర్ననృతుః కుమారికాః
చందనం, పరిమళపదార్థాలు, కుంకుమతో గౌరీదేవిని పూజించి, ఉత్తమ పద్మాలు, ఇతర కానుకలు సమర్పించి, శుభమైన భక్తితో, లాస్య నాట్యచలనాలతో ఆ యువతులు నాట్యం చేశారు.
గాంధర్వమాశ్రిత్య పరం స్వరం తతో గేయం స్వభావధ్వనిభిః సమూర్ఛనమ్ । ఏణీదృశస్తాః ప్రజగుః కలాక్షరం తారప్రవృద్ధం గతిభిశ్చ సుస్వరమ్
గాంధర్వ సంగీతాన్ని ఆశ్రయించి, పరమమైన స్వరాన్ని ఆలాపిస్తూ, సహజమైన ధ్వనులతో రాగాన్ని మేళవించి, ఆ చక్కని కన్నుల యువతులు కళాత్మక పదాలతో, తీయని స్వరంతో, సులభమైన గమనంతో పాడారు.
తస్మిన్సుభావే రసవర్షహర్షం కన్యాస్వలం నిర్భరచిత్తవృత్తిషు । అచ్ఛోదతీర్థే ప్రవరే తదాగతః స్నాతుం మునేర్వేదనిధేః సుతోగ్రజః
ఆ అందమైన సమయంలో, ఆనందం, ఉల్లాసం వెల్లివిరిగి, ఆ యువతుల మనస్సు పూర్తిగా లీనమై ఉండగా, అచ్చోద తీర్థానికి వేదజ్ఞుడైన ముని పెద్ద కుమారుడు స్నానానికి వచ్చాడు.
రూపేణ నిఃసీమతరో వరాననః ప్రఫుల్లపద్మాయతలోచనో యువా । విస్తీర్ణవక్షాః సుభుజోఽతిసుందరః శ్యామచ్ఛవిః కామఇవాపరో హి సః
అతని అందం అపారంగా, ముఖం అద్భుతంగా, కన్నులు వికసించిన పద్మదళాల్లా, యవ్వనంతో, విస్తృతమైన ఛాతితో, బలమైన భుజాలతో, అత్యంత సుందరంగా, నలుపు వర్ణంతో, మరొక మన్మథుడిలా కనిపించాడు.
స బ్రహ్మచారీ సుశిఖో హి శోభతే దండేన యుక్తో ధనుషేవ మన్మథః । ఏణాజినప్రావరణః సముద్రధృగ్హేమాభమౌంజీకటిమేఖలః పరః
ఆ బ్రహ్మచారి, అందమైన జుట్టుతో, దండం చేతబట్టి, మన్మథుడు విల్లు పట్టినట్టు మెరిసిపోతూ, ఎణాజినపు వస్త్రం ధరించి, సముద్రవర్ణంతో, మౌంజీ కట్టుతో, మెఖలతో ప్రత్యేకంగా కనిపించాడు.
తం దృష్ట్వా బ్రాహ్మణం బాలాస్తాస్తత్ర సరసస్తటే । జహృషుః కౌతుకావిష్టా అయం నో భవితాతిథిః
ఆ బ్రాహ్మణ యువకుడిని సరస్సు ఒడ్డున చూసిన ఆ బాలికలు, ఆశ్చర్యంతో ఆనందించి, 'ఇవాళ్టి మన అతిథి ఇతడే' అని అనుకున్నారు.
సంత్యక్తగీతనృత్యాస్తాస్తస్యాలోకనలాలసాః । హరిణ్యో లుబ్ధకేనేవ విద్ధాః కామేన సాయకైః
పాట, నాట్యాన్ని వదిలేసి, అతనిని చూడాలని తహతహలాడుతూ, వేటగాడు బాణంతో గాయపరిచిన జింకల్లా, కామంతో తాకబడినవారు అయ్యారు.
పశ్యపశ్యేతి జల్పంత్యో ముగ్ధాః పంచ ససంభ్రమమ్ । తస్మిన్విప్రవరే యూని కామదేవభ్రమం యయుః
అయోధ్యంగా ఉన్న ఐదు యువతులు 'చూడండి, చూడండి' అని ఉత్సాహంగా పరస్పరం మాట్లాడుకుంటూ, ఆ బ్రాహ్మణ యువకుని చూసి ప్రేమ మోహంలో పడిపోయారు.
పునఃపునస్తమభ్యర్చ్య నయనైః పంకజైరివ । పశ్చాద్విచారమారబ్ధమప్సరోభిః పరస్పరమ్
తరచూ తమ కళ్లతో, కమలాలా, అతనిని పూజిస్తూ, ఆ తర్వాత ఆ అప్సరసలు పరస్పరం మాట్లాడుకోవడం మొదలుపెట్టారు.
యద్యయం కామదేవో హి రతిహీనః కథం భవేత్ । అథవాహ్యశ్వినౌ దేవౌ తావుభౌ యుగచారిణౌ
ఇతడు నిజంగా మన్మథుడైతే, ఎలా కామరహితుడిగా ఉంటాడు? లేదా ఇతడు ఇద్దరు అశ్వినీదేవతల్లో ఒకరేమో, ఎప్పుడూ కలిసే తిరిగే వారు.
గంధర్వః కిన్నరో వాథ సిద్ధో వా కామరూపధృక్ । ఋషిపుత్రోఽథవా కశ్చిత్కశ్చిద్వా మనుజోత్తమః
లేదా ఇతడు గంధర్వుడా, కిన్నరుడా, లేక కావలసిన రూపం ధరించగల సిద్ధుడా? లేదా ఏదైనా ఋషిపుత్రుడా, లేక ఉత్తమ మానవుడా?
అస్తి వా కశ్చిదేవాయం ధాత్రా సృష్టో హి నః కృతే । యథాభాగ్యవతామర్థే నిధానం పూర్వకర్మభిః
లేదా ఇతడు దేవుడా? మన కోసం సృష్టికర్త సృష్టించినవాడా? అదృష్టవంతులైన వారికి గత జన్మల పుణ్యఫలంగా దక్కిన ధనంలా ఉన్నాడేమో.
తథాస్మాకం కుమారీణాం గౌర్యానీతో వరోత్తమః । కరుణాజలకల్లోల లబ్ధాద్రీ ర్కృ!తచిత్తయా
ఇలా మన యువతుల కోసం గౌరీ దేవి దయతో, మంచి మనసుతో, ఉత్తమ వరుడిని తీసుకొచ్చిందేమో.
మయా వృతస్త్వయా చాయం త్వయా వృతస్తథానయా । ఏవం పంచసుకన్యాసు వదంతీషు నృపోత్తమ
ఈయనను నేను ఎన్నుకున్నాను, నువ్వు కూడా, ఇంకో యువతి కూడా. ఇలా ఐదుగురు యువతులు పరస్పరం మాట్లాడుకుంటూ— ఓ రాజా—
శ్రుత్వా తద్వచనం తత్ర కృతమాధ్యాహ్నికక్రియః । చింతయామాస మేధావీ కిం కృత్వా సుకృతం భవేత్
ఆ మాటలు విని, మధ్యాహ్నిక కర్మలు ముగించాక, ఆ మేధావి 'ఏం చేస్తే పుణ్యం కలుగుతుందో?' అని ఆలోచించసాగాడు.