ఋషయ ఊచుః-। జంబూఖండస్త్వయా ప్రోక్తో యథావదిహ సత్తమః । విష్కంభస్య చ ప్రబ్రూహి పరిమాణం హి తత్త్వతః
ఋషులు ఇలా అడిగారు: జంబూఖండాన్ని మీరు సరిగ్గా వివరించారు, ఓ ఉత్తముని. ఇప్పుడు దాని వ్యాసాన్ని నిజంగా వివరించండి.
సముద్రస్య ప్రమాణం చ సమ్యగచ్ఛిద్ర దర్శనః । శాకద్వీపం చ నో బ్రూహి కుశద్వీపం చ ధార్మికమ్
సముద్రం ఎంత విస్తారంగా ఉందో కూడా చెప్పండి, ఓ స్పష్టదృష్టి కలవాడా. అలాగే శాకద్వీపం, ధార్మికమైన కుశద్వీపం గురించి కూడా వివరించండి.
శాల్మలం చైవ తత్త్వేన క్రౌంచద్వీపం తథైవ చ । సూత ఉవాచ-। విప్రాః సుబహవో ద్వీపాః యైరిదం సంతతం జగత్ । సప్తద్వీపాన్ప్రవక్ష్యామి శృణుధ్వం ద్విజపుంగవాః
శాల్మలద్వీపం, క్రౌంచద్వీపం గురించి కూడా నిజంగా వివరించండి. సూతుడు ఇలా అన్నాడు: ఓ బ్రాహ్మణులారా, ఈ లోకం అనేక ద్వీపాలతో చుట్టుముట్టబడి ఉంది. ఇప్పుడు నేను ఏడు ద్వీపాలను వివరించబోతున్నాను, మీరు వినండి.
అష్టాదశసహస్రాణి యోజనాని ద్విజోత్తమాః । షట్శతాని చ పూర్ణాని విష్కంభో జంబుపర్వతః
జంబుపర్వతానికి వ్యాసం పదిహేను వేల ఆరు వందల యోజనాలు, ఓ ఉత్తమ బ్రాహ్మణులారా.
లవణస్య సముద్రస్య విష్కంభో ద్విగుణః స్మృతః । నానాజనపదాకీర్ణో మణివిద్రుమచిత్రితః
లవణసముద్రానికి వ్యాసం దాని కంటే రెట్టింపు. అది అనేక ప్రజలతో నిండిపోయి, మణులు, పద్మరాగాలతో అలంకరించబడి ఉంటుంది.
నైకధాతువిచిత్రైశ్చ పర్వతైరుపశోభితః । సిద్ధచారణసంకీర్ణైః సాగరః పరిమండలః
అది విభిన్న లోహాలతో ఉన్న పర్వతాలతో అలంకరించబడి ఉంటుంది. సిద్ధులు, చారణులు ఆ సముద్రాన్ని చుట్టుముట్టి, అది వృత్తాకారంగా ఉంటుంది.
శాకద్వీపం చ వక్ష్యామి యథావదిహ సత్తమాః । శృణుతాద్య యథాన్యాయం బ్రువతో మమ ధార్మికాః
ఇప్పుడు నేను శాకద్వీపాన్ని సరిగ్గా వివరించబోతున్నాను, ఓ ఉత్తములారా. మీరు శ్రద్ధగా వినండి, నేను క్రమంగా వివరించబోతున్నాను.
జంబుద్వీపప్రమాణేన ద్విగుణః స ద్విజర్షభాః । విష్కంభేన మహాభాగాః సాగరోఽపి విభాగశః
శాకద్వీపానికి వ్యాసం జంబుద్వీపానికి రెట్టింపు, ఓ ఉత్తమ ద్విజులారా. అలాగే సముద్రం కూడా ప్రతి భాగంలో అంతే విస్తారంగా ఉంటుంది.
క్షీరోదో మునిశార్దూలా యేన సంపరివారితః । తత్ర పుణ్యాజనపదాస్తత్ర న మ్రియతే జనః
అది క్షీరసాగరంతో చుట్టుముట్టబడి ఉంటుంది, ఓ మునిశార్దూలా. అక్కడ పవిత్రమైన ప్రాంతాలు ఉన్నాయి, అక్కడ ప్రజలు మరణించరు.
కుత ఏవ హి దుర్భిక్షం క్షమా తేజోయుతా హి తే । శాకద్వీపస్య సంక్షేపో యథావన్మునిసత్తమాః । ఉక్త ఏష మహాభాగాః కిమన్యత్కథయామి వః
అక్కడ దుర్భిక్షం ఎలా కలుగుతుంది? ఎందుకంటే వారు భూమి, తేజస్సుతో నిండివుంటారు. శాకద్వీపం సంగ్రహంగా వివరించాను, ఓ మహాభాగులారా. ఇంకేమైనా చెప్పాలా?
ఋషయ ఊచుః-। శాకద్వీపస్య సంక్షేపో యథావదిహ ధార్మిక । ఉక్తస్త్వయా మహాప్రాజ్ఞ విస్తరం బ్రూహి తత్త్వతః
ఋషులు ఇలా అన్నారు: శాకద్వీపం సంగ్రహంగా మీరు వివరించారు, ఓ ధార్మికుడా. ఇప్పుడు మీరు వివరంగా నిజంగా వివరించండి, ఓ మహాపండితుడా.
సూత ఉవాచ-। తథైవ పర్వతా విప్రాః సప్తాత్ర మణిపర్వతాః । రత్నాకరాస్తథా నద్యస్తేషాం నామాని వర్ణయే
సూతుడు ఇలా అన్నాడు: అలాగే, ఓ బ్రాహ్మణులారా, ఇక్కడ ఏడు మణిపర్వతాలు ఉన్నాయి. వాటి పేర్లు, రత్ననదుల పేర్లు నేను వివరించబోతున్నాను.
అతీవగుణవత్సర్వం తత్త్వం పృచ్ఛథ ధార్మికాః । దేవర్షిగంధర్వయుతః ప్రథమో మేరురుచ్యతే
ధర్మబద్ధులైన మీరందరూ ఈ సత్యాలను ఎంతో శ్రద్ధతో అడుగుతున్నారు. అందులో ముఖ్యమైనది మేరు పర్వతం. అది దేవతలు, ఋషులు, గంధర్వులతో చుట్టుముట్టబడి, ఎంతో ప్రసిద్ధిగా ఉంది.
ప్రాగాయతో మహాభాగా మలయోనామ పర్వతః । తతో మేఘాః ప్రవర్త్తంతే ప్రభవంతి చ సర్వశః
దాని తూర్పున మలయ అనే పర్వతం ఉంది, మహాభాగ్యవంతులారా. అక్కడినుంచి మేఘాలు ఏర్పడి అన్ని వైపులా వ్యాపిస్తాయి.
తతః పరేణ మునయో జలధారో మహాగిరిః । తతో నిత్యముపాదత్తే వాసవః పరమం జలమ్
ఆ తరువాత, మహర్షులారా, జలధార అనే గొప్ప పర్వతం ఉంది. అక్కడినుంచి ఇంద్రుడు ఎప్పుడూ ఉత్తమమైన నీటిని తీసుకుంటాడు.
తతో వర్షం ప్రభవతి వర్షాకాలే ద్విజోత్తమాః । ఉచ్చైర్గిరీ రైవతకో యత్ర నిత్యం ప్రతిష్ఠితమ్
అక్కడినుంచి వర్షాకాలంలో వర్షం కురుస్తుంది, ద్విజోత్తములారా. అక్కడ ఎప్పుడూ ఉన్న ఎత్తైన రైవతక పర్వతం ఉంది.
రేవతీ దివి నక్షత్రం పితామహకృతో విధిః । ఉత్తరేణ తు విప్రేంద్రాః శ్యామో నామ మహాగిరిః
ఆకాశంలో రేవతీ అనే నక్షత్రాన్ని పితామహుడు ఏర్పరిచాడు. దాని ఉత్తరంగా, బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠులారా, శ్యామ అనే మహాపర్వతం ఉంది.
నవమేఘప్రభః ప్రాంశుః శ్రీమానుజ్జ్వలవిగ్రహః । యతః శ్యామత్వమాపన్నాః ప్రజా ముదితమానసాః
ఆ పర్వతం కొత్త మేఘాల వర్ణంతో మెరిసిపోతూ, ఎత్తుగా, కాంతివంతంగా, అందంగా ఉంటుంది. అక్కడి ప్రజలు ఆనందంతో, శ్యామవర్ణాన్ని పొందారు.
ఋషయ ఊచుః-। సుమహాన్సంశయోఽస్మాకం ప్రాప్తోయం సూత యత్త్వయా । ప్రజాః కథం సూత సమ్యక్సంప్రాప్తాః శ్యామతామిహ
ఋషులు ఇలా అన్నారు: సూతా! నీవు చెప్పినదానివల్ల మాకు ఒక గొప్ప సందేహం కలిగింది. ఇక్కడి ప్రజలు ఎలా శ్యామవర్ణాన్ని పొందారు?
సూత ఉవాచ-। సర్వేష్వేవ మహాప్రాజ్ఞా ద్వీపేషు మునిపుంగవాః । గౌరః కృష్ణశ్చ పతగస్తయోర్వర్ణాంతరే ద్విజాః
సూతుడు ఇలా చెప్పాడు: మహాప్రజ్ఞులైన మునులారా! అన్ని ద్వీపాలలో తెల్లని, నల్లని పక్షులు ఉంటాయి. వాటిలో ఇంకొక వర్ణం కూడా ఉంది, ద్విజులారా.
శ్యామో యస్మాత్ప్రవృత్తో వై తస్మాత్శ్యామగిరిః స్మృతః । తతః పరం మునిశ్రేష్ఠా దుర్గశైలో మహోదయః
అక్కడినుంచి శ్యామత్వం ప్రారంభమైంది కనుక దానిని శ్యామగిరి అని అంటారు. దాని తరువాత, మునిశ్రేష్ఠులారా, దుర్గ అనే గొప్ప పర్వతం ఉంది.
కేశరీ కేశరయుతో యతో వాతః ప్రవర్త్తతే । తేషాం యోజనవిష్కంభో ద్విగుణః ప్రవిభాగశః
కేశరీ అనే పర్వతం, కేశరతో కూడి ఉంది. అక్కడినుంచి గాలి వీస్తుంది. వాటి వెడల్పు రెండింతలు, ప్రతి దానికీ వేరుగా కొలత ఉంది.
వర్షాణి తేషు విప్రేంద్రాః సంప్రోక్తాని మనీషిభిః । మహామేరుర్మహాకాశో జలదః కుముదోత్తరమ్
బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠులారా, అక్కడ ఉన్న ప్రాంతాలను జ్ఞానులు ఇలా పేర్కొన్నారు: మహామేరు, మహాకాశ, జలధ, కుముదోత్తర.
జలధారో మహాప్రాజ్ఞః సుకుమార ఇతి స్మృతః । రేవతస్య తు కౌమారః శ్యామశ్చ మణికాంచనః
మహాప్రజ్ఞుడా! జలధార ప్రాంతాన్ని సుకుమారిగా అంటారు. రేవత ప్రాంతాన్ని కౌమార అని, శ్యామ ప్రాంతాన్ని మణులు, బంగారం అలంకరించినదిగా పిలుస్తారు.
కేశరస్యాథ మౌదాకీ పరేణ తు మహాన్పుమాన్ । పరివార్య్యం తు విప్రేంద్రా దైర్ఘ్యం హ్రస్వత్వమేవ చ
కేశరికి పక్కన మౌదాకి ఉంది. దాని తరువాత పుమాన్ అనే గొప్ప పర్వతం ఉంది. బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠులారా, ఇవన్నీ చుట్టుముట్టబడి, వాటి పొడవు, పొట్టి తేడాలు కూడా చెప్పినట్టే ఉంటాయి.
జంబూద్వీపేన సంఖ్యాతస్తస్య మధ్యే మహాద్రుమః । శాకో నామ మహాప్రాజ్ఞాః ప్రజాస్తస్య సహానుగాః
అది జంబూద్వీపంతో కలిపి లెక్కించబడుతుంది. దాని మధ్యలో ఒక గొప్ప చెట్టు ఉంది. మహాప్రజ్ఞులారా! దానిని శాక అని అంటారు. అక్కడి ప్రజలు తమ అనుచరులతో కలిసి నివసిస్తున్నారు.
తత్ర పుణ్యా జనపదాః పూజ్యతే తత్ర శంకరః । తత్ర గచ్ఛంతి సిద్ధాశ్చ చారణా దైవతాని చ
అక్కడ పవిత్రమైన ప్రాంతాలు, ప్రజలు ఉంటారు. అక్కడ శంకరుడు పూజించబడతాడు. అక్కడ సిద్ధులు, చారణులు, దేవతలు కూడా వెళ్తారు.
ధార్మికాశ్చ ప్రజాః సర్వాః చత్వారో గతమత్సరాః । వర్ణాః స్వకర్మనిరతా న చ స్తేనోఽత్ర దృశ్యతే
అక్కడి ప్రజలందరూ ధార్మికులు. నాలుగు వర్ణాలవారు అసూయ లేకుండా ఉంటారు. ప్రతి ఒక్కరు తమ తమ కర్తవ్యాల్లో నిమగ్నంగా ఉంటారు. అక్కడ దొంగలు కనిపించరు.
దీర్ఘాయుషో మహాప్రాజ్ఞా జరామృత్యువివర్జితాః । ప్రజాస్తత్ర వివర్ద్ధంతే వర్షాస్వివ సముద్రగాః
అక్కడి ప్రజలు దీర్ఘాయుష్కులు, మహాప్రజ్ఞులు, వారికీ ముసలితనం, మరణం ఉండవు. వర్షాకాలంలో నదులు సముద్రంలో కలిసినట్లుగా, అక్కడ ప్రజలు అభివృద్ధి చెందుతారు.
నద్యః పుణ్యజలాస్తత్ర గంగా చ బహుధా గతా । సుకుమారీ కుమారీ చ శీతా శీతోదకా తథా
అక్కడ పవిత్రమైన నీటితో నదులు ఉన్నాయి. గంగా అనేక ప్రవాహాలుగా ప్రవహిస్తుంది. సుకుమారి, కుమారి, శీత, శీతోదక అనే నదులు కూడా ఉన్నాయి.