ఋషయ ఊచుః-। యదిదం భారతం వర్షం పుణ్యం పుణ్యవిధాయకమ్ । తత్సర్వం నః సమాచక్ష్వ త్వం హి నో బుద్ధిమాన్మతః
ఋషులు ఇలా అన్నారు: ఈ భారతవర్షం పవిత్రమైనది, పుణ్యఫలదాయకమైనది. దాని గురించి అంతా మాకు వివరించు, ఎందుకంటే నీవు మాకు జ్ఞానవంతుడివి.
సూత ఉవాచ-। అత్ర తే కీర్త్తయిష్యామి వర్షం భారతముత్తమమ్ । ప్రియ మిత్రస్య దేవస్య మనోర్వైవస్వతస్య చ
సూతుడు ఇలా అన్నాడు: ఇప్పుడు నేను మీకు భారతవర్షాన్ని, దేవతలకు ప్రియమైన మిత్రుడు, వైవస్వతమనువు ఇష్టమైన ప్రాంతాన్ని వివరంగా చెప్పుతాను.
పృథోశ్చ ప్రాజ్ఞ వై న్యస్య తథైక్ష్వాకోర్మహాత్మనః । యయాతేరంబరీషస్య మాంధాతుర్నహుషస్య చ
ప్రథు అనే జ్ఞానిగాను, అలాగే మహాత్ముడైన ఇక్ష్వాకుగానూ, యయాతి, అంబరీషుడు, మాంధాత, నహుషుడు వీరి గురించి కూడా చెప్పబడింది.
తథైవ ముచుకుందస్య కుబేరోశీనరస్య చ । ఋషభస్య తథైలస్య నృగస్య నృపతేస్తథా
అలాగే ముచుకుందుడు, కుబేరుడు, శీనుడు, ఋషభుడు, ఇళుడు, నృగుడు అనే రాజుల గురించి కూడా చెప్పబడింది.
కుశికస్యైవ రాజర్షేర్గాధేశ్చైవ మహాత్మనః । సోమస్య చైవ రాజర్షేర్దిలీపస్య తథైవ చ
రాజర్షి కుశికుడు, మహాత్ముడైన గాధి, రాజర్షి సోముడు, దిలీపుడు వీరి గురించి కూడా చెప్పబడింది.
అన్యేషాం చ మహాభాగాః క్షత్రియాణాం బలీయసామ్ । సర్వేషామేవ భూతానాం ప్రియం భారతముత్తమమ్
ఇంకా మహాభాగ్యశాలి, బలమైన క్షత్రియులందరి గురించి కూడా చెప్పబడింది. భరతుడు అన్నివర్గాల ప్రజలకు ప్రియమైనవాడు.
తతో వర్షం ప్రవక్ష్యామి యథాశ్రుతమహో ద్విజాః । మహేంద్రో మలయఃసహ్యః శుక్తిమానృక్షవానపి
తర్వాత నేను వర్షాన్ని ఎలా విన్నామో అలా వివరించబోతున్నాను, మహేంద్ర, మలయ, సహ్య, శుక్తిమాన్, ఋక్షపర్వతాలు కూడా ఉన్నాయి.
వింధ్యశ్చ పారియాత్రశ్చ సప్తైతే కులపర్వతాః । తేషాం సహస్రశో విప్రా పర్వతాస్తే సమీపతః
వింధ్య, పరియాత్ర అనే ఏడు ప్రధాన పర్వతాలు ఉన్నాయి. వాటి దగ్గర వేలాది ఇతర పర్వతాలు ఉన్నాయని బ్రాహ్మణులారా.
అవిజ్ఞాతాః సారవంతో విపులాశ్చిత్రసానవః । అన్యే తు యే పరిజ్ఞాతా హ్రస్వా హ్రస్వోపజీవినః
వాటి మధ్య కొన్ని తెలియని, గొప్ప గుణాలు కలిగి, విశాలమైనవి, విభిన్న శిఖరాలతో ఉన్నాయి. మరికొన్ని తెలిసినవి చిన్నవిగా ఉండి, చిన్నవారికి ఆధారంగా ఉంటాయి.
ఆర్యమ్లేచ్ఛసధర్మాణస్తే మిశ్రాః పురుషా ద్విజాః । నదీం పిబంతి విమలాం గంగాం సింధుంసరస్వతీమ్
అక్కడ ఆర్యులు, మ్లేచ్ఛులు కలిసిమెలిసి జీవిస్తున్నారు. వారు గంగా, సింధు, సరస్వతి వంటి పవిత్ర నదుల నీటిని తాగుతారు.
గోదావరీం నర్మదాం చ బహూదాం చ మహానదీమ్ । శతద్రుం చంద్రభాగాం చ యమునాం చ మహానదీమ్
గోదావరి, నర్మదా, బహుదా అనే మహానదులు, శతద్రు, చంద్రభాగా, యమునా అనే మహానదులు ఉన్నాయి.
దృషద్వతీం వితస్తాం చ విపాపాం స్వచ్ఛవాలుకామ్ । నదీం వేత్రవతీం చైవ కృష్ణాం వేణీం చ నిమ్నగామ్
దృశద్వతి, వితస్తా, పాపరహితమైన స్వచ్ఛమైన ఇసుకల నది, వేత్రవతి, కృష్ణా, వేణి అనే ప్రవహించే నదులు ఉన్నాయి.
ఇరావతీం వితస్తాం చ పయోష్ణీం దేవికామపి । వేదస్మృతిం వేదశిరాం త్రిదివాం సింధులా కృమిమ్
ఇరవతి, వితస్తా, పయోష్ణి, దేవిక, వేదస్మృతి, వేదశిర, త్రిదివ, సింధులా, కృమి అనే నదులు ఉన్నాయి.
కరీషిణీం చిత్రవహాం త్రిసేనాం చైవ నిమ్నగామ్ । గోమతీం ధూతపాపాం చ చందనాం చ మహానదీమ్
కరీషిణి, చిత్రవహా, త్రిసేన అనే ప్రవహించే నది, గోమతి, ధూతపాప, చందన అనే మహానదులు ఉన్నాయి.
కౌశికీం త్రిదివాం హృద్యాం నాచితాం రోహితారణీమ్ । రహస్యాం శతకుంభాం చ సరయూం చ ద్విజోత్తమాః
కౌశికి, త్రిదివ అనే హృదయాన్ని ఆకట్టుకునే నది, నాచిత, రోహితారణి, రహస్య, శతకుంభ, సరయూ అనే నదులు ఉన్నాయి, బ్రాహ్మణులారా.
చర్మణ్వతీం వేత్రవతీం హస్తిసోమాం దిశం తథా । శరావతీం పయోష్ణీం చ భీమాం భీమరథీమపి
చర్మణ్వతి, వేత్రవతి, హస్తిసోమ, దిశ, శరావతి, పయోష్ణి, భీమ, భీమరథి అనే నదులు కూడా ఉన్నాయి.
కావేరీం చులుకాం చాపి తాపీం శతమలామపి । నీవారాం మహితాం చాపి సుప్రయోగాం తథా నదీమ్
కావేరి, చులుక, తాపి, శతమల, నీవార అనే గొప్ప నది, సుప్రయోగ అనే నది కూడా ఉన్నాయి.
పవిత్రాం కృష్ణలాం సింధుం వాజినీం పురమాలినీమ్ । పూర్వాభిరామాం వీరాం చ భీమాం మాలావతీం తథా
పవిత్ర, కృష్ణల, సింధు, వజిని, పురమాలిని, పూర్వాభిరామ, వీర, భీమ, మాలావతి అనే నదులు కూడా ఉన్నాయి.
పలాశినీం పాపహరాం మహేంద్రాం పటలావతీమ్ । కరీషిణీమసిక్నీం చ కుశచీరీం మహానదీమ్
పలాశినీ అనే పాపాలను తొలగించే నది, మహేంద్ర, పట్టలావతి, కరీషిణి, ఆసిక్నీ, కుశచీర అనే మహానదులు ఉన్నాయి.
మరుతాం ప్రవరాం మేనాం హేమాం ఘృతవతీం తథా । అనావతీమనుష్ణాం చ సేవ్యాం కాపీం చ సత్తమాః
మరుతులలో శ్రేష్ఠురాలైన మేనా, హేమ, ఘృతవతి, అనావతి, అనుష్ణ, సేవించదగిన కాపి అనే నదులు కూడా ఉన్నాయి.
సదావీరామధృష్యాం చ కుశచీరాం మహానదీమ్ । రథచిత్రాం జ్యోతిరథాం విశ్వామిత్రాం కపింజలామ్
ఎప్పుడూ జయించలేని వీరా, మహానది కుశచీరా, రథచిత్రా, జ్యోతిరథా, విశ్వామిత్రా, కపింజలా అనే నదులు ఉన్నాయి.
చంద్రావహఫలద్యం చైవ కుచీరామంబువాహినీమ్ । వైనదీం పింగలాం వేణాం తుంగవేగాం మహానదీమ్
చంద్రావహ, ఫలద్య, అలాగే నీరు ప్రవహించే కుచీరా, వైనదీ, పింగళా, వేణా, తుంగవేగ అనే మహానదులు ఉన్నాయి.
విదిశాం కృష్ణవేణాం చ తామ్రాం చ కపిలామపి । ధేనుం సకామాం వేదస్వాం హవిఃస్రావాం మహాపథామ్
విదిశా, కృష్ణవేణా, తామ్రా, కపిలా, ధేను, సకామా, వేదస్వా, హవిఃస్రావా, మహాపథా అనే నదులు కూడా ఉన్నాయి.
శిప్రాం చ పిచ్ఛలాం చైవ భారద్వాజీం చ నిమ్నగామ్ । కౌర్ణికీం నిమ్నగాం శోణాం బాహుదామథ చంద్రమామ్
శిప్రా, పిచ్చలా, ప్రవహించే భారద్వాజీ, కౌర్ణికీ, ప్రవహించే శోణా, బాహుదా, చంద్రమా అనే నదులు ఉన్నాయి.
దుర్గామంతః శిలాం చైవ బ్రహ్మమేధ్యాం దృషద్వతీమ్ । పరోక్షామథ రోహీం చ తథా జంబూనదీమపి
దుర్గామంతఃశిలా, బ్రహ్మమేధ్యా, దృషద్వతీ, పరోక్షా, రోహీ, అలాగే జంబూనది అనే నదులు ఉన్నాయి.
సునాసాం తమసాం దాసీం సామాన్యాం వరణామసిమ్ । నీలాం ధృతికరీం చైవ పర్ణాశాం చ మహానదీమ్
సునాసా, తమసా, దాసీ, సామాన్యా, వరణామసీ, నీలా, ధృతికరీ, పర్ణాశా అనే మహానదులు ఉన్నాయి.
మానవీం వృషభాం భాసాం బ్రహ్మమేధ్యాం దృషద్వతీమ్ । ఏతాశ్చాన్యాశ్చ బహులా మహానద్యో ద్విజర్షభాః
మానవీ, వృషభా, భాసా, బ్రహ్మమేధ్యా, దృషద్వతీ మరియు ఇంకా ఎన్నో మహానదులు ఉన్నాయి, ద్విజశ్రేష్ఠులారా.
సదా నిరామయాం కృష్ణాం మందగాం మందవాహినీమ్ । బ్రాహ్మణీం చ మహాగౌరీం దుర్గామపి చ సత్తమాః
ఎప్పుడూ పవిత్రమైన కృష్ణా, మందగా, మందవాహినీ, బ్రాహ్మణీ, మహాగౌరీ, దుర్గా అనే ఉత్తమమైన నదులు ఉన్నాయి.
చిత్రోత్పలాం చిత్రరథామతులాం రోహిణీం తథా । మందాకినీం వైతరణీం కోకాం చాపి మహానదీమ్
చిత్రోత్పలా, చిత్రరథా, అతులా, రోహిణీ, మందాకినీ, వైతరణీ, కోకా అనే మహానదులు ఉన్నాయి.
శుక్తిమతీమనంగాం చ తథైవ వృషసాహ్వయామ్ । లోహిత్యాం కరతోయాం చ తథైవ వృషకాత్వయామ్
శుక్తిమతీ, మనంగా, అలాగే వృషసాహ్వయా, లోహిత్యా, కరటోయా, అలాగే వృషకాత్వయా అనే నదులు ఉన్నాయి.