కుమార్గగౌ దురాత్మానౌ పితృమిత్రనిషేధకౌ । అధర్మనిరతౌ దుష్టౌ పరదారాభిగామినౌ
వారు తప్పు మార్గాల్లో నడిచేవారు, హృదయంలో చెడ్డవారు, తండ్రి మిత్రులను వ్యతిరేకించేవారు, ధర్మానికి విరుద్ధంగా ప్రవర్తించేవారు, పరస్త్రీల వెంట తిరిగేవారు.
గీతవాదిత్రనిరతౌ వీణావేణువినోదినౌ । వారస్త్రీశతసంయుక్తౌ గాయంతౌ చేరతుస్తదా
వారు పాటలు పాడటం, వాద్యాలు వాయించడం అంటే మక్కువతో ఉండేవారు. వీణ, వంశీ వినిపించడంలో ఆనందించేవారు. వందలాది వేశ్యలతో కలిసి పాటలు పాడుతూ తిరిగేవారు.
చాటుకారజనైర్యుక్తౌ బింబోష్ఠీషు విశారదౌ । సువేషౌ చారువసనౌ చారుచందనరూషితౌ
వారు చాటుకారులతో చుట్టుముట్టబడి, ఎర్రటి పెదవులు ఉన్న స్త్రీలను ఆకర్షించడంలో నిపుణులు, అందమైన దుస్తులు ధరించి, సువాసనల చందనం పూసుకుని ఉండేవారు.
తథా సుగంధిమాలాఢ్యౌ కస్తూరీలక్ష్మలక్షితౌ । నానాలంకారశోభాఢ్యౌ మౌక్తికాహారహారిణౌ
అలాగే, వారు సుగంధ మాలలు ధరించి, కస్తూరి, కుంకుమతో అలంకరించుకుని, రకరకాల ఆభరణాలతో మెరిసిపోతూ, ముత్యాల హారాలు వేసుకుని ఉండేవారు.
గజవాజిరథౌఘేన క్రీడంతౌ తావితస్తదా । మధుపానసమాయుక్తౌ పరస్త్రీరతిమోహితౌ
ఆ సమయంలో వారు ఏనుగులు, కుదిరాలు, రథాల గుంపులతో ఆడుకుంటూ, మద్యం సేవిస్తూ, పరస్త్రీలతో మోహంలో మునిగిపోయేవారు.
నాశయంతౌ పితృద్రవ్యం సహస్రం దదతుః శతమ్ । తస్థతుః స్వగృహే రమ్యే నిత్యం భోగపరాయణౌ
తండ్రి సంపదను వారు వృథా చేసేవారు, వెయ్యి ఇవ్వాల్సిన చోట వంద ఇస్తూ, ఎల్లప్పుడూ తమ అందమైన ఇంట్లో ఉండి, అనుభవాలకు మాత్రమే లోనయ్యేవారు.
ఇత్థం తు తద్ధనం తాభ్యాం వినియుక్తమసద్వ్యయైః । వారస్త్రీ విట శైలూష మల్ల చారణ బందిషు
ఇలా, ఆ సంపదను వారు వృథాగా ఖర్చు చేసారు — వేశ్యలు, దళాళీలు, నటులు, మల్లయోధులు, గూఢచారులు, కీర్తనకారుల మీద.
అపాత్రే తద్ధనం దత్తం క్షిప్తం బీజమివోషరే । న సత్పాత్రే చ తద్దత్తం న బ్రాహ్మణముఖే హుతమ్
ఆ ధనం అనర్హులకు ఇచ్చారు, పాడుబడిన భూమిలో విత్తనం వేసినట్టు వృథా చేసారు. అది సత్పాత్రులకు ఇవ్వలేదు, బ్రాహ్మణులకు హోమం చేయలేదు.
నార్చితో భూతభృద్విష్ణుః సర్వపాపప్రణాశనః । ఉభయోరేవ తద్ద్రవ్యమచిరేణ క్షయం యయౌ
వారు భూతభర్త అయిన విష్ణువును, పాపాలను తొలగించేవారిని పూజించలేదు. అందుకే వారి ధనం అంతా త్వరలోనే నశించిపోయింది.
తతస్తౌ దుఃఖమాపన్నౌ కార్పణ్యం పరమం గతౌ । శోచమానౌ తు ముహ్యంతౌ క్షుత్పీడాదుఃఖపీడితౌ
తర్వాత వారు దుఃఖంలో పడ్డారు, తీవ్ర దారిద్ర్యంలోకి వెళ్లారు. ఆకలి బాధతో, దుఃఖంతో బాధపడుతూ, విచారిస్తూ, మూర్ఛించిపోయారు.
తయోస్తు తిష్ఠతోర్గేహే నాస్తి యద్భుజ్యతే తదా । స్వజనైర్బాంధవైస్సర్వైః సేవకైరుపజీవిభిః
వారు ఇంట్లో ఉండగా తినడానికి ఏమీ లేకుండా పోయింది. వారి బంధువులు, స్నేహితులు, సేవకులు, ఆధారపడే వాళ్లందరూ వారిని వదిలిపెట్టారు.
ద్రవ్యాభావే పరిత్యక్తౌ చింత్యమానౌ తతః పురే । పశ్చాచ్చౌర్య్యం సమారబ్ధం తాభ్యాం చ నగరే నృప
ధనం లేకపోవడంతో వారు నిర్లక్ష్యం చేయబడి, పట్టణంలో అందరి మాటల్లోకూ వచ్చారు. ఆ తరువాత ఇద్దరూ పట్టణంలో దొంగతనాలు చేయడం మొదలుపెట్టారు.
రాజతో లోకతో భీతౌ స్వపురాన్నిఃసృతౌ తదా । చక్రతుర్వనవాసం తౌ సర్వేషాముపపీడితౌ
రాజు, ప్రజల భయంతో వారు తమ ఊరిని విడిచి, అందరి బాధలతో అడవిలో నివసించసాగారు.
జఘ్నతుః సతతం మూఢౌ శితైర్బాణైర్విషార్పితైః । నానాపక్షివరాహాంశ్చ హరిణాన్రోహితాంస్తథా
ఆ ఇద్దరు మూర్ఖులు పదేపదే పదునైన విషబాణాలతో రకరకాల పక్షులు, పంది, జింకలు, ఎర్ర జింకలను వేటాడేవారు.
శశకాఞ్ఛల్లకాన్గోధాన్శ్వాపదాంశ్చేతరాన్బహూన్ । మహాబలౌ భిల్లసంగావాఖేటకభుజౌ సదా
వారు ముసలి, చిలుకలు, ఉడుతలు, అడవి జంతువులు, ఇంకా అనేక జంతువులను చంపేవారు. గొప్ప బలవంతులు, వేటగాళ్లతో కలిసి, ఎప్పుడూ విల్లు చేతబట్టి తిరిగేవారు.
ఏవం మాంసమయాహారౌ పాపాహారౌ పరంతప । కదాచిద్భూధరం ప్రాప్తో హ్యేకోఽన్యశ్చ వనం గతః
ఇలా పాపమైన మాంసాహారం తింటూ ఉండేవారు. ఒకసారి, వారిలో ఒకడు కొండపైకి వెళ్లాడు, మరొకడు అడవిలోకి వెళ్లాడు.
శార్దూలేన హతో జ్యేష్ఠః కనిష్ఠః సర్పదంశితః । ఏకస్మిన్దివసే రాజన్పాపిష్ఠౌ నిధనం గతౌ
పెద్దవాడిని పులి చంపింది, చిన్నవాడిని పాము కాటు వేసింది. ఓ రాజా, ఒకే రోజున ఆ ఇద్దరు పాపిష్టులు మరణించారు.
యమదూతైస్తతోబద్ధ్వా పాపైర్నీతౌ యమాలయమ్ । గత్వాభిజగదుఃసర్వే తే దూతాః పాపినావుభౌ
తర్వాత యమదూతలు వారిని పాపాల వల్ల కట్టేసి యమలోకానికి తీసుకెళ్లారు. అక్కడికి వెళ్లిన తరువాత, ఆ దూతలందరూ ఈ ఇద్దరూ పాపులు అని ప్రకటించారు.
ధర్మరాజ నరావేతావానీతౌ తవ శాసనాత్ । ఆజ్ఞాం దేహి స్వభృత్యేషు ప్రసీద కరవామ కిమ్
ధర్మరాజా, మీ ఆజ్ఞతో ఈ ఇద్దరు మనుషులను ఇక్కడికి తీసుకొచ్చాం. మేము ఏమి చేయాలో చెప్పండి, దయచేసి మాకు ఆదేశం ఇవ్వండి.
ఆలోచ్య చిత్రగుప్తేన తదా దూతాఞ్జగౌ యమః । ఏకస్తు నీయతాం వీర నిరయం తీవ్రవేదనమ్
చిత్రగుప్తునితో ఆలోచించిన యముడు ఆ దూతలకు ఇలా అన్నాడు: 'ఓ వీరా, వారిలో ఒకడిని తీవ్రమైన బాధలు ఉండే నరకానికి తీసుకెళ్లండి.'
అపరః స్థాప్యతాం స్వర్గేయత్ర భోగా హ్యనుత్తమాః । కృతాంతాజ్ఞాం తతః శ్రుత్వా దూతైశ్చ క్షిప్రకారిభిః
'ఇంకొకడిని పరమమైన ఆనందాలు ఉన్న స్వర్గంలో స్థాపించండి.' యముని ఆజ్ఞ విని, వేగంగా ఆ దూతలు ఆ విధంగా చేశారు.
నిక్షిప్తో రౌరవే ఘోరే యో జ్యేష్ఠో హి నరాధిప । తేషాం దూతవరః కశ్చిదువాచ మధురం వచః
పెద్దవాడిని భయంకరమైన రౌరవ నరకంలో పడవేశారు, ఓ నరాధిపా. ఆ సమయంలో వారి దూతలలో ఒకడు మధురంగా ఇలా అన్నాడు.
వికుండల మయా సార్ద్ధమేహి స్వర్గం దదామి తే । భుంక్ష్వ భోగాన్సుదివ్యాంస్త్వమర్జితాన్స్వేన కర్మణా
'వికుండల, నాతో రా; నేను నీకు స్వర్గాన్ని ఇస్తున్నాను. నీవు నీ సొంత కర్మఫలంగా సంపాదించిన అద్భుతమైన ఆనందాలను అనుభవించు.'
నారదఉవాచ- తతో హృష్టమనాః సోఽథ దూతం పప్రచ్ఛ తం పథి । సందేహం హృది కృత్వా తు విస్మయం పరమం గతః । విచారయన్హృది స్వర్గః కస్య హేతోః ఫలం మమ
నారదుడు ఇలా అన్నాడు: ఆ తరువాత, ఆనందంతో ఉన్న వికుండలుడు, మార్గమధ్యంలో ఆ దూతను ప్రశ్నించాడు. హృదయంలో సందేహంతో, గొప్ప ఆశ్చర్యానికి లోనై, 'నాకు స్వర్గఫలం ఎందుకు లభించింది?' అని తనలో తానే ఆలోచించాడు.
వికుండల ఉవాచ- హే దూతవర పృచ్ఛామి సంశయం త్వామహం పరమ్ । ఆవాం జాతౌ కులే తుల్యే తుల్యం కర్మ తథా కృతమ్
వికుండలుడు ఇలా అన్నాడు: 'ఓ దూతలలో శ్రేష్ఠుడా, నేను నీకు నా గొప్ప సందేహాన్ని అడుగుతున్నాను. మేమిద్దరం ఒకే వంశంలో పుట్టాం, ఒకే విధంగా పనులు చేశాం.'
దుర్మృత్యురపి తుల్యోభూత్తుల్యో దృష్టో యమస్తథా । కథం స నరకే క్షిప్తస్తుల్యకర్మ్మా మమాగ్రజః
'మా మరణమూ ఒకేలా జరిగింది, యముని దర్శనమూ అలాగే జరిగింది. అయినా నా అన్నయ్య, నాకు సమానమైన పనులు చేసినా, నరకంలో పడిపోవడం ఎలా?'
మమాభవత్కథం నాకమితి మే ఛింధి సంశయమ్ । దేవదూత న పశ్యామి మమ స్వర్గస్య కారణమ్
'నాకు స్వర్గం ఎలా వచ్చింది? నా ఈ సందేహాన్ని తీర్చు. ఓ దూతా, నాకు స్వర్గానికి కారణం ఏమిటో కనబడటం లేదు.'
దేవదూత ఉవాచ- మాతా పితా సుతో జాయా స్వసా భ్రాతా వికుండల । జన్మహేతోరియం సంజ్ఞా జంతోః కర్మ్మోపభుక్తయే
దూత ఇలా అన్నాడు: 'తల్లి, తండ్రి, కుమారుడు, భార్య, చెల్లి, అన్నదమ్ముడు — ఇవన్నీ వికుండల జన్మ కారణంగా ఏర్పడే పేర్లు మాత్రమే. జీవి తన కర్మఫలాన్ని అనుభవించేందుకు ఇవి కలుగుతాయి.'
ఏకస్మిన్పాదపే యద్వచ్ఛకునానాం సమాగమః । యద్యత్సమీహితం కర్మ కురుతే పూర్వభావితః
'ఒక చెట్టుపై పక్షులు చేరినట్లే, ప్రతి ఒక్కరు తమకు ఇష్టమైన పనులు, గత జన్మల ప్రభావంతో చేస్తారు.'
తస్య తస్య ఫలం భుంక్తే కర్మ్మణః పురుషః సదా । సత్యం వదామి తే ప్రీత్యా నరైః కర్మ్మ శుభాశుభమ్
'ప్రతి మనిషి తన కర్మ ఫలితాన్ని ఎప్పుడూ అనుభవిస్తాడు. నీపై ప్రేమతో నిజం చెబుతున్నాను: మానవుల్లో మంచి, చెడు పనులకు తగిన ఫలితాలు తప్పక వస్తాయి.'