ఆకర్ణ్య విప్రవాక్యాని విప్రమూచుర్వరస్త్రియః । సకలధ్వనిసోత్కంఠ్యో కోకిలాఇవ మాధవే
ఆ బ్రాహ్మణుని మాటలు విని, ఆ సత్కుల స్త్రీలు వసంతంలో కుయిలల్లా మనసారా ఆశతో ఇలా చెప్పారు.
ధర్మాదర్థోఽర్థతః కామః కామాత్సుఖఫలోదయః । ఇత్యేవం నిశ్చయజ్ఞాస్తే వర్ణయంతి విపశ్చితః
ధర్మం వల్ల ధనం, ధనం వల్ల కామం, కామం వల్ల సుఖఫలం కలుగుతాయని జ్ఞానులు నిశ్చయంగా వివరించారు.
సకామో ధర్మబాహుల్యాత్పురతస్తే సముత్థితః । సేవ్యతాం వివిధైర్భోగైః స్వచ్ఛాభూమిరియం యతః
ఇక్కడ ధర్మం ఎక్కువగా ఉన్న కోరిక గలవాడు నీ ముందే నిలిచాడు. అందుకే, ఈ పవిత్రమైన భూమిలో ఎన్నో ఆనందాలతో జీవించు.
శ్రుత్వా తద్వచనం తాసాం ప్రాహ గంభీరయా గిరా । తథ్యం వో వచనం కింతు మమాప్యావశ్యకం వ్రతమ్
వాళ్ల మాటలు విని, అతడు గంభీరమైన స్వరంతో ఇలా అన్నాడు: "మీ మాటలు నిజమే, కానీ నాకు కూడా నా వ్రతం తప్పనిసరి."
ప్రాప్యానుజ్ఞాం గురోః కుర్వే వివాహకర్మ నాన్యథా । ఇత్యుక్తాః పునరూచుస్తాః స్ఫుటం మూఢోఽసి సుందర
గురువు అనుమతి తీసుకున్న తర్వాతే నేను వివాహకార్యాన్ని చేస్తాను, లేనిపక్షంలో కాదు." అని అతడు చెప్పగా, ఆ స్త్రీలు మళ్లీ స్పష్టంగా ఇలా అన్నారు: "నీవు నిజంగా మూర్ఖుడివి, అందమైనవాడా!"
సిద్ధౌషధం బ్రహ్మధియా రసాయనం సిద్ధిర్నిధిః సాధుకులా వరాంగనాః । మంత్రస్తథా సిద్ధరసశ్చ ధర్మతో మునే నిషేవ్యాః సుధియా సమాగతాః
సిద్ధమైన ఔషధం, బ్రహ్మ జ్ఞానానికి అమృతం, సిద్ధి, ధనం, మంచి కుటుంబాలు, శ్రేష్ఠమైన స్త్రీలు, మంత్రాలు, సిద్ధరసాలు—ఇవి అన్నీ కలిసినప్పుడు, మునివరా, జ్ఞానులు ధర్మబద్ధంగా అనుభవించాలి.
కార్యం ను దైవాద్యది సిద్ధిమాగతం తస్మిన్నుపేక్షాం న చ యాంతి నీతిగాః । యస్మాదుపేక్షా న పునః ఫలప్రదా తస్మాన్న దీర్ఘీకరణం ప్రశస్యతే
ఏదైనా పని దైవకృపతో ఫలితాన్ని ఇస్తే, జ్ఞానులు దాన్ని నిర్లక్ష్యం చేయరు. ఎందుకంటే నిర్లక్ష్యం మళ్లీ ఫలితాన్ని ఇవ్వదు. అందుకే ఆలస్యం మంచిది కాదు.
విషాదప్యమృతం గ్రాహ్యమమేధ్యాదపి కాంచనమ్ । నీచాదప్యుత్తమాం విద్యాం స్త్రీరత్నం దుష్కులాదపి
విషంలోనూ అమృతాన్ని, మలినంలోనూ బంగారాన్ని, నీచుని దగ్గరనూ ఉత్తమ విద్యను, చెడు కుటుంబంలోనూ మంచి స్త్రీరత్నాన్ని తీసుకోవాలి.
సాంద్రానురాగాః కులజన్మనిర్మలాః స్నేహార్ద్రచిత్తా సుగిరః స్వయంవరాః । కన్యా సురూపాః ఖలు చారుయౌవనా ధన్యా లభంతేఽత్ర నరాస్తు నేతరే
గాఢమైన ప్రేమ గలవారు, మంచి కుటుంబంలో పుట్టినవారు, మృదువైన హృదయంతో, మధురంగా మాట్లాడే వారు, స్వయంవరంగా ఎంచుకునే వారు, అందమైన యవనంలో ఉన్న వారు—ఇలాంటి అమ్మాయిలను నిజంగా అదృష్టవంతులైన పురుషులే ఇక్కడ పొందగలరు, ఇతరులు కాదు.
క్వ వయం సురసుందర్య్యః క్వ భవాంస్తాపసో బటుః । దుర్ఘటస్య విధానేన మన్యే ధాతైవ పండితః
మేము దేవకన్యలు, నీవు తపస్సు చేసే యువకుడు. సాధ్యంకాని పని జరిగిందంటే, సృష్టికర్తే నిజంగా పండితుడు అనిపిస్తోంది.
తస్మాదస్మానిదానీం తు స్వీకుర్య్యాత్మంగలం భవాన్ । గాంధర్వేణ వివాహేన అన్యథా నోపజీవనమ్
కాబట్టి, ఇప్పుడు నీవు నీ అదృష్టాన్ని స్వీకరించు. గాంధర్వ వివాహంతో మమ్మల్ని అంగీకరించు. లేనిపక్షంలో జీవనం కొనసాగదు.
శ్రుత్వా వాక్యం తతః ప్రాహ బ్రాహ్మణో ధర్మవిత్తమః । భో మృగాక్ష్యః కథం త్యాజ్యో ధర్మో ధర్మధనైర్నరైః
వాళ్ల మాటలు విని, ధర్మాన్ని బాగా తెలిసిన బ్రాహ్మణుడు ఇలా అన్నాడు: "హరినేత్రాలవల్లినవార్లా, ధనానికి మనుషులు ధర్మాన్ని ఎలా వదులుతారు?"
ధర్మశ్చార్థశ్చకామశ్చ మోక్షశ్చైతచ్చతుష్టయమ్ । యథోక్తం ఫలదం జ్ఞేయం విపరీతం తు నిష్ఫలమ్
ధర్మం, ధనం, కామం, మోక్షం—ఈ నాలుగు ఫలితాన్ని ఇస్తాయని తెలుసుకోవాలి. వీటికి విరుద్ధంగా ఉన్నది ఫలితం ఇవ్వదు.
నాకాలేఽహం వ్రతీ కుర్యామతో దారపరిగ్రహమ్ । న క్రియా ఫలమాప్నోతి క్రియాకాలం న వేత్తి యః
సమయం కాకుండా, వ్రతంలో ఉన్న నేను భార్యను స్వీకరించను. ఎందుకంటే, పనిని సరైన సమయంలో చేయకపోతే అది ఫలితం ఇవ్వదు.
యతో ధర్మవిచారేఽస్మిన్ప్రసక్తం మమ మానసమ్ । తస్మాచ్ఛృణుత హే కన్యా న సమీహే స్వయంవరమ్
ఈ విషయంలో ధర్మాన్ని ఆలోచిస్తూ నా మనసు నిమగ్నమై ఉంది. అందుకే, అమ్మాయిలారా, వినండి — నేను స్వయంవరాన్ని కోరుకోవడం లేదు.
ఏవం జ్ఞాత్వాశయం తస్య సమీక్ష్యైవ పరస్పరమ్ । కరాత్కరం విముచ్యాథ జగ్రాహాంఘ్రిం ప్రమోహినీ
అతని మనసులోని ఉద్దేశాన్ని అర్థం చేసుకొని, ఒకరినొకరు చూసుకున్నారు. ఆ ప్రమోహిని అతని చెయ్యిని వదిలి, అతని పాదాలను పట్టుకుంది.
భుజౌ జగృహతుస్తస్య సుశీలా సుస్వరా తథా । ఆలిలింగ సుతారా చ వక్త్రం చుంబతి చంద్రికా
సుశీల, సుస్వర ఇద్దరూ అతని భుజాలను పట్టుకున్నారు. సుతార అతన్ని ఆలింగనం చేసుకుంది. చంద్రిక అతని ముఖాన్ని ముద్దాడింది.
తథాపి నిర్వికారోఽసౌ ప్రలయానలసన్నిభః । శశాప బ్రహ్మచారీ తాః క్రోధేనాత్యంతమూర్ఛితః
అయినా, అతడు ఏ మార్పు లేకుండా, ప్రళయాగ్నిలా నిలిచిపోయాడు. ఆ బ్రహ్మచారి కోపంతో ఉక్కిరిబిక్కిరై, ఆ అమ్మాయిలను శపించాడు.
పిశాచ్య ఇవ మాం లగ్నా తత్పిశాచ్యో భవిష్యథ । ఏవం తేనాశు శప్తాస్తాస్తం త్యక్త్వా పురతః స్థితాః
మీరు పిశాచిలా నన్ను అంటిపెట్టుకున్నారు. అందుకే మీరు కూడా పిశాచిలవుతారు! అని వెంటనే శపించి, వారిని ఎదుట నిలిచాడు.
కిమేతచ్చేష్టితం పాపం హ్యనాగసి విచేష్టయా । ప్రియంకృతోఽప్రియంకృత్వా ధిక్త్వాం ధర్మకృతాంతకమ్
ఏమిటి ఈ పాపకార్యం? నిష్పాపుడైన నన్ను ఇబ్బంది పెట్టారు. మిమ్మల్ని ఆదరించినవారికి ఇష్టం లేని పని చేశారు. ధర్మాన్ని నాశనం చేసే వారా, మీకు లజ్జా లేదా!
అనురక్తేషు భక్తేషు మిత్రేషు ద్రోహకారిణః । పుంసో లోకోభయోః సౌఖ్యం నాశమేతీతి నః శ్రుతమ్
ప్రేమతో, భక్తితో, స్నేహంతో ఉన్నవారిని మోసం చేసే వారికి ఈ లోకంలోను, పరలోకంలోను సుఖం ఉండదని మేము విన్నాము.
తస్మాత్త్వమపి నః శాపాత్పిశాచో భవ సత్వరమ్ । ఇత్యుక్త్వాపి చ తా బాలా నిఃశ్వసంత్యః క్రుధాకులాః
అందువల్ల మా శాపంతో నీవు కూడా వెంటనే పిశాచుడవు! అని ఆ అమ్మాయిలు కోపంతో ఊపిరి పీల్చుకుంటూ అన్నారు.
తదేవాన్యోన్యసంరంభాత్తస్మిన్సరసి పార్థివ । తాః కన్యా బ్రహ్మచారీ చ సర్వే పైశాచ్యమాగతాః
ఓ రాజా, పరస్పర కోపంతో, ఆ సరస్సులో ఆ అమ్మాయిలు, ఆ బ్రహ్మచారి అందరూ పిశాచులయ్యారు.
స పిశాచః పిశాచ్యస్తాః క్రందమానాః సుదారుణమ్ । క్షపయంతి విపాకాంస్తాన్పూర్వోపాత్తస్య కర్మ్మణః
అతడు పిశాచుడయ్యాడు, ఆ అమ్మాయిలు పిశాచిలయ్యారు. వారు భయంకరంగా అరుస్తూ, గత జన్మలో చేసిన పాపఫలితాలను అనుభవిస్తున్నారు.
స్వకాలే ప్రభవత్యేవ పూర్వోపాత్తం శుభాశుభమ్ । స్వచ్ఛాయామివ దుర్వారం దేవానామపి పార్థివ
తగిన సమయంలో, మనం చేసిన మంచి చెడు పనులు తప్పకుండా ఫలిస్తాయి, ఓ రాజా! అది మన నీడలా ఎవరికీ తప్పించుకోలేనిది — దేవతలకు కూడా కాదు.
క్రందంతి పితరస్తాసాం మాతరస్తత్ర తత్ర చ । భ్రాతరశ్చైవ బాలానాం దైవం హి దురతిక్రమమ్
ఆ అమ్మాయిల తండ్రులు, తల్లులు, అన్నదమ్ములు కూడా అక్కడక్కడా ఏడుస్తున్నారు. ఎందుకంటే విధిని ఎవరూ దాటి పోవడం సాధ్యం కాదు.
అతఊర్ధ్వం పిశాచాస్తే ఆహారార్థం సుదుఃఖితాః । ఇతస్తతశ్చ ధావంతో వసంతి సరసస్తటే
అప్పటి నుండి ఆ పిశాచులు తినడానికి చాలా బాధతో ఇక్కడ అక్కడ తిరుగుతూ, ఆ సరస్సు ఒడ్డున నివసిస్తున్నారు.
నారద ఉవాచ- ఏవం బహుతిథే కాలే లోమశో మునిసత్తమః । ఆగతశ్చ మహాభాగస్తత్ర యాదృచ్ఛికో ముని
నారదుడు చెప్పాడు — చాలా కాలం తర్వాత, మహాభాగుడైన లోమశ మహర్షి యాదృచ్ఛికంగా అక్కడికి వచ్చాడు.
తం దృష్ట్వా బ్రాహ్మణం సర్వే పిశాచాః క్షుత్సమాకులాః । ధావంతో హ్యత్తుకామాస్తే మిలిత్వా యూథవర్తినః
ఆ బ్రాహ్మణుడిని చూసి, ఆకలితో బాధపడుతున్న పిశాచులు అందరూ, తినాలని ఆశతో గుంపుగా పరుగెత్తారు.
దహ్యమానాస్తు తీవ్రేణ తేజసా లోమశస్య తు । అసమర్థాః పురః స్థాతుం తే సర్వే దూరతః స్థితాః
కానీ లోమశుని తేజస్సు తీవ్రంగా మండిపోవడంతో, వారు అతని ఎదుట నిలబడలేక, దూరంగా నిల్చున్నారు.