సోతిష్ఠత్స్థాణుభూతో హి సహస్రం పరివత్సరాన్ । యదా త్రీణి సమేతాని అంతరిక్షచరాణి చ
అతడు వెయ్యేళ్ళు కదలకుండా అక్కడ నిలబడిపోయాడు. ఆ సమయంలో ఆకాశంలో తిరిగే మూడు నగరాలు ఒకచోట చేరాయి.
త్రిపురాణి త్రిశల్యేన తదా తాని బిభేద సః । శరః ప్రచోదితస్తత్ర రుద్రేణ త్రిపురం ప్రతి
అప్పుడు అతడు ఆ మూడు నగరాలను త్రిశూలబాణంతో ఛేదించాడు. ఆ బాణాన్ని రుద్రుడు త్రిపురాన్ని లక్ష్యంగా పంపించాడు.
భ్రష్టతేజా స్త్రియో జాతా బలం తేషాం వ్యశీర్యత । ఉత్పాతాశ్చ పురే తస్మిన్ప్రాదుర్భూతా సహస్రశః
వారి తేజస్సు పోయింది, ఆ నగరంలో స్త్రీలు పుట్టారు, వారి బలమంతా చెదిరిపోయింది. ఆ పట్టణంలో వేలాది అపశకునాలు ఉద్భవించాయి.
త్రిపురస్య వినాశాయ కాలరూపోభవత్తదా । అట్టహాసం ప్రముంచంతి రూపాః కాష్ఠమయాస్తథా
త్రిపురాన్ని నాశనం చేయడానికి, అప్పుడతడు కాలరూపాన్ని ధరించాడు. భయంకరంగా నవ్వుతూ, కలపతో చేసిన రూపాలు కూడా కనబడాయి.
నిమేషోన్మేషణం చైవ కుర్వంతి చిత్రకర్మణా । స్వప్నే పశ్యంతి చాత్మానం రక్తాంబరవిభూషితమ్
వారు కన్నులు మూసి తెరిచారు, విచిత్రమైన పనులు చేశారు. వారు స్వప్నంలో తాము ఎర్ర వస్త్రాలు ధరించి అలంకరించుకున్నట్టు చూశారు.
స్వప్నే పశ్యంతి తే చైవం విపరీతాని యాని తు । ఏతాన్పశ్యతి ఉత్పాతాంస్తత్ర స్థానే తు యే జనాః
వారు స్వప్నంలో ఇలాంటి విరుద్ధమైన దృశ్యాలు చూశారు. అక్కడ ఉన్న ప్రజలు ఆ అపశకునాలను చూశారు.
తేషాం బలం చ బుద్ధిశ్చ హరక్రోధేన నాశితమ్ । సంవర్తకో నామ వాయుర్యుగాంతప్రతిమో మహాన్
హరుడి కోపంతో వారి బలం, బుద్ధి నశించిపోయింది. యుగాంతానికి సమానమైన సంవర్తక అనే గొప్ప గాలి ఉప్పొంగింది.
సమీరితోనలశ్రేష్ఠ ఉత్తమాంగేషు బాధతే । జ్వలంతి పాదపాస్తత్ర పతంతి శిఖరాణి చ
ఆ గాలి వల్ల ఉత్తమమైన అగ్ని ఎత్తైన ప్రదేశాలను వేధించింది. అక్కడ చెట్లు మండిపోయాయి, పర్వత శిఖరాలు కూలిపోయాయి.
సర్వం తద్వ్యాకులీభూతం హాహాకారమచేతనమ్ । భగ్నోద్యానాని సర్వాణి క్షిప్రం తు ప్రజ్వలంతి చ
అక్కడ అన్నీ కలవరపడి, హాహాకారం ముంచుకొచ్చింది, అందరూ చైతన్యం కోల్పోయారు. అన్ని ఉద్యానవనాలు వెంటనే మండిపోయాయి.
తేనైవ దీపితం సర్వం జ్వలతే విశిఖైః శిఖైః । ద్రుమా ఆరామగండాని గృహాణి వివిధాని చ
అలా అన్నీ అగ్నితో మండిపోతూ, జ్వాలలు ఎగసిపడుతున్నాయి. చెట్లు, ఉద్యానవనాలు,色色గల ఇళ్ళు అన్నీ అగ్నికి ఆహుతయ్యాయి.
దశదిక్షు ప్రవృత్తోయం సమిద్ధో హవ్యవాహనః । తతః శిలాః ప్రముంచంతి దిశో దశ విభాగశః
పది దిక్కులన్నింటిలోను హవ్యవాహనుడు మండిపోతూ వ్యాపించాడు. వెంటనే పది దిక్కులవైపు రాళ్లు విరిగిపడి పడ్డాయి.
శిఖాసహస్రైరత్యుగ్రైః ప్రజ్వలంతి హుతాశనైః । సర్వం కింశుకసంప్రఖ్యం జ్వలితందృశ్యతే పురమ్
వెయ్యి జ్వాలలతో భయంకరమైన అగ్నులు మండాయి. ఆ పట్టణం మొత్తం పుష్పించిన కింశుక వృక్షాల్లా ఎర్రగా కనిపించింది.
గృహాద్గృహాంతరే నైవ గంతుం ధూమైశ్చ శక్యతే । హరకోపానలాదగ్ధం క్రందమానం సుదుఃఖితమ్
ఇళ్ళనుంచి ఇంకొక ఇల్లు పొగతో వెళ్లడం అసాధ్యమైంది. హరుడి కోపాగ్ని వల్ల పట్టణం బాగా కాలిపోయి, ప్రజలు విలపించారు.
ప్రదీప్తం సర్వతో దిక్షు దహ్యతే త్రిపురం పురమ్ । ప్రాసాదశిఖరాగ్రాణి విశీర్యంతి సహస్రశః
త్రిపుర నగరం అన్ని దిక్కులా మండిపోతూ కాలిపోయింది. అక్కడి కోటల శిఖరాలు వేల కొద్దీ కూలిపోయాయి.
నానారత్నవిచిత్రాణి విమానాన్యప్యనేకధా । గృహాణి చైవ రమ్యాణి దహ్యంతే దీప్తివహ్నినా
వివిధ రత్నాలతో అలంకరించిన అనేక విమానాలు, అందమైన ఇళ్ళు అన్నీ అగ్ని జ్వాలల్లో కాలిపోయాయి.
బాధంతే ద్రుమఖండేషు జనస్థానే తథైవ చ । దేవాగారేషు సర్వేషు ప్రజ్వలంతే జ్వలంత్యపి
అగ్ని అడవిలోని చెట్ల మధ్య, జనులు నివసించే ప్రదేశాల్లో వేధించింది. దేవాలయాలలో అన్నీ మండిపోతూ కాలిపోయాయి.
సీదంతి చానలస్పృష్టాః క్రందంతి వివిధై స్వరైః । గిరికూటనిభాస్తత్ర దృశ్యంతేంఽగారరాశయః
అక్కడ అగ్నికి తగిలినవారు కింద పడిపోతూ, రకరకాల అరుపులతో విలపిస్తున్నారు. అక్కడ పర్వతశిఖరాల్లాంటి అగ్గిపెట్టెలు కనిపిస్తున్నాయి.
స్తువంతి దేవదేవేశం పరిత్రాయస్వ మాం ప్రభో । అన్యోన్యం చ పరిష్వజ్య హుతాశనప్రపీడితాః
వారు దేవతల దేవుడైన ప్రభువును స్తుతిస్తూ, 'ప్రభూ! నన్ను కాపాడండి' అని ప్రార్థిస్తున్నారు. అగ్నిలో కాలిపోతూ, ఒకరినొకరు ఆలింగనం చేసుకుంటున్నారు.
దహ్యంతే దానవాస్తత్ర శతశోథ సహస్రశః । హంసకారండవాకీర్ణా నలినీ సహ పంకజా
అక్కడ వందలాది, వేలాది దానవులు అగ్నిలో కాలిపోతున్నారు. హంసలు, నెమళ్ళు నిండిన తామరపూల చెరువులు కూడా అగ్నికి ఆహుతయ్యాయి.
దహ్యంతేనలదగ్ధాని పురోద్యానాని దీర్ఘికాః । అమ్లానైః పంకజైశ్ఛన్నా విస్తీర్ణా యోజనైః శతైః
అక్కడ తామరపూలతో అలంకరించబడిన నగరోత్సవవనాలు, ఉద్యానవనాలు, పొడవైన చెరువులు, వందల యోజనాల వరకు విస్తరించి ఉన్నవి కూడా అగ్నిలో కాలిపోతున్నాయి.
గిరికూటనిభాస్తత్ర ప్రాసాదారత్నభూషితాః । పతంత్యనలనిర్దగ్ధా నిస్తోయా జలదా ఇవ
అక్కడ పర్వతశిఖరాల్లాంటి రత్నాలతో అలంకరించబడిన ప్రాసాదాలు అగ్నిలో కాలిపోయి, నీరు లేని మేఘాల్లా కింద పడిపోతున్నాయి.
సహ స్త్రీబాలవృద్ధేషు గోషు పక్షిషు వాజిషు । నిర్దయో దహతే వహ్నిర్హరకోపేన ప్రేరితః
హరుడి కోపంతో ప్రేరితమైన అగ్ని, అక్కడ స్త్రీలు, పిల్లలు, వృద్ధులు, ఆవులు, పక్షులు, గుర్రాలు — అందరినీ కరుణ లేకుండా కాలుస్తోంది.
సపత్నీకాశ్చైవ సుప్తాః సంసుప్తా బహవో జనాః । పుత్రమాలింగ్యతే గాఢం దహ్యంతే త్రిపురారిణా
అక్కడ భార్యలతో పాటు నిద్రిస్తున్న అనేక మంది, తమ పిల్లలను గట్టిగా కౌగిలించుకుంటూ, త్రిపురాసురుని శత్రువు చేత కాలిపోతున్నారు.
అథ తస్మిన్పురే దీప్తే స్త్రియశ్చాప్సరసోపమాః । అగ్నిజ్వాలాహతాస్తత్ర పతంతి ధరణీతలే
ఆ మండుతున్న నగరంలో, అప్సరసులతో సమానమైన స్త్రీలు అగ్నిజ్వాలలకు గురై భూమిపై పడిపోతున్నారు.
కాచిద్బాలా విశాలాక్షీ ముక్తావలి విభూషితా । ధూమేనాకులితా సా తు ప్రతిబుద్ధా శిఖార్ద్దితా
ఒక చిన్నారి, విశాలమైన కళ్లతో, ముత్యాల హారంతో అలంకరించబడి, పొగలో మునిగిపోయి, అగ్నిశిఖలతో మేల్కొని కాలిపోతుంది.
సుతం సంచింత్యమానా సా పతితా ధరణీతలే । కాచిత్సువర్ణవర్ణాభా నీలరత్నైర్విభూషితా
తన కుమారుణ్ణి ఆలోచిస్తూ, ఆమె భూమిపై పడిపోతుంది. మరొకరు, బంగారం వర్ణంతో మెరిసిపోతూ, నీల రత్నాలతో అలంకరించబడి ఉంది.
ధూమేనాకులితా సా తు పతితా ధరణీతలే । అన్యా గృహీతహస్తా తు సఖీ దహతి బాలకైః
ఆమె కూడా పొగలో మునిగిపోయి భూమిపై పడిపోతుంది. ఇంకొకరు, స్నేహితురాలి చెయ్యిపట్టి, తన పిల్లలతో కలిసి కాలిపోతుంది.
అనేన దివ్యరూపాన్యాదృష్టా మదవిమోహితా । శిరసా ప్రాంజలిం కృత్వా విజ్ఞాపయతి పావకమ్
వారిలో ఒకరు, దివ్యసౌందర్యంతో, మోహంలో మునిగి, చేతులు జోడించి తల వంచి, అగ్నిని ప్రార్థిస్తోంది.
యది త్వమిచ్ఛసే వైరం పురుషేష్వపకారిషు । స్త్రియః కిమపరాధ్యంతే గృహపంజరకోకిలాః
నీకు పురుషుల మీద కోపముంటే వారిని శిక్షించు. ఇంటిలో బందీగా ఉన్న స్త్రీలు ఏమి తప్పు చేశారు?
పాపనిర్దయ నిర్ల్లజ్జ కస్తే కోపః స్త్రియోపరి । న దాక్షిణ్యం న తే లజ్జా న సత్యం శౌచవర్జితః
పాపాత్ముడా, దయలేనివాడా, నీకు స్త్రీల మీద ఎందుకింత కోపం? నీకు దయ లేదు, లజ్జ లేదు, నిజాయితీ లేదు, పవిత్రత లేదు.