శ్రూయతామభిధాస్యామి చరిత్రం శ్రేయదాయకమ్ । ద్విజస్యాపి చ వృత్తాంతం కుంజలస్య మహాత్మనః
ఇప్పుడు నేను శ్రేయస్సును ప్రసాదించే ఒక గొప్ప కథను, మహాత్ముడైన కుంజలుని జీవితాన్ని మీకు వినిపించబోతున్నాను. వినండి.
విష్ణురువాచ- కుంజలశ్చాపి ధర్మాత్మా చతుర్థం పుత్రమేవ చ । సమాహూయ ముదాయుక్త ఉవాచైనం కపింజలమ్
విష్ణువు ఇలా అన్నాడు — ధర్మమయుడైన కుంజలుడు తన నాలుగవ కుమారుడు కపింజలనిని పిలిచి, ఆనందంతో అతనితో మాట్లాడాడు.
కిం ను పుత్ర త్వయా దృష్టమపూర్వం కథయస్వ మే । భోజనార్థం తు యాసి త్వమితః కస్మిన్సుతోత్తమ
నా కుమారా! నీవు ఇంతవరకు చూడని ఏ కొత్త విషయం చూశావో నాకు చెప్పు. భోజనం కోసం ఇక్కడినుండి ఎక్కడికి వెళ్తున్నావో చెప్పు, నా ప్రియమైన కుమారుడా!
తదాచక్ష్వ మహాభాగ యది దృష్టం సుపుణ్యదమ్ । కపింజల ఉవాచ- యచ్చ తాత త్వయా పృష్టమపూర్వం ప్రవదామ్యహమ్
ఓ మహాభాగ్యశాలి! నీవు ఏదైనా గొప్ప పుణ్యదాయకమైనది చూసుంటే చెప్పు. కపింజలుడు అన్నాడు — తండ్రీ! నీవు అడిగిన కొత్త విషయాన్ని నేను చెబుతాను.
యన్న దృష్టం శ్రుతం కేన కస్మాన్నైవ శ్రుతం మయా । తదిహైవ ప్రవక్ష్యామి శ్రూయతామధునా పితః
నాకు చూడని, వినని, లేదా ఎందుకు వినలేకపోయానో, ఆ విషయాన్ని ఇక్కడే ఇప్పుడు చెబుతాను. వినండి తండ్రీ!
శృణ్వంతు భ్రాతరః సర్వే మాతస్త్వం శృణు సాంప్రతమ్ । కైలాసః పర్వతశ్రేష్ఠో ధవలశ్చంద్ర సన్నిభః
నా అన్నదమ్ములందరూ వినండి. తల్లి! నీవు కూడా ఇప్పుడు విను. కైలాసం అనే పర్వతం, పర్వతాలలో శ్రేష్ఠమైనది, చంద్రునిలా తెల్లగా మెరిసిపోతుంది.
నానాధాతుసమాకీర్ణో నానావృక్షోపశోభితః । గంగాజలైః శుభైః పుణ్యైః క్షాలితః సర్వతః పితః
అది ఎన్నో లోహాలతో నిండిపోయి, అనేక రకాల చెట్లతో అలంకరించబడి ఉంది. పవిత్రమైన గంగాజలంతో అన్ని వైపులా కడుగబడుతోంది, తండ్రీ!
నదీనాం తు సహస్రాణి దివ్యాని వివిధాని చ । యస్మాత్తాత ప్రసూతాని జలాని వివిధాని చ
అక్కడినుండి వేలాది దివ్యమైన, విభిన్నమైన నదులు పుట్టుకొస్తాయి, తండ్రీ! అలాగే అనేక రకాల నీళ్ళు కూడా అక్కడ ఉన్నాయి.
తడాగాని సహస్రాణి సోదకాని మహాగిరౌ । నద్యః సంతి విశాలిన్యో హంససారససేవితాః
ఆ గొప్ప పర్వతంపై వేలాది నీటితో నిండిన సరస్సులు ఉన్నాయి. అక్కడ విస్తారమైన నదులు ఉన్నాయి, వాటిలో హంసలు, సారసాలు సంచరిస్తుంటాయి.
తస్మిఞ్ఛిఖరిణాం శ్రేష్ఠే పుణ్యదాః పాపనాశనాః । వనాని వివిధాన్యేవ పుష్పితాని ఫలాని చ
ఆ పర్వతశిఖరంలో పుణ్యాన్ని ప్రసాదించే, పాపాలను తొలగించే ఎన్నో పుష్పితఫలదాయకమైన వనాలు ఉన్నాయి.
నానావృక్షోపయుక్తాని హరితాని శుభాని చ । కిన్నరాణాం గణైర్యుక్తశ్చాప్సరోభిః సమాకులః
అవి అనేక రకాల చెట్లతో, ఆకుపచ్చగా, శుభ్రంగా కనిపిస్తాయి. అక్కడ కిన్నరుల గుంపులు, అప్సరసల సమూహాలు కూడా ఉన్నాయి.
గంధర్వచారణైః సిద్ధైర్దేవవృందైః సుశోభితః । దివ్యవృక్షవనోపేతో దివ్యభావైః సమాకులః
అక్కడ గంధర్వులు, చారణులు, సిద్ధులు, దేవతల సమూహాలు అలంకరిస్తుంటారు. దివ్యమైన వృక్షవనాలతో, పరమ పవిత్రతతో నిండిపోయి ఉంటుంది.
దివ్యగంధైః సుశోభాఢ్యైర్నానారత్నసమన్వితః । శిలాభిః స్ఫటికస్యాపి శుక్లాభిస్తు సుశోభనః
అది దివ్యమైన సుగంధాలతో, అపూర్వమైన అందంతో, అనేక రత్నాలతో నిండిపోయి, తెల్లటి స్ఫటిక రాళ్లతో మెరిసిపోతుంది.
సూర్యతేజోమయో రాజంస్తేజోభిస్తు సమాకులః । చందనైశ్చారుగంధైశ్చ బకులైర్నీలపుష్పకైః
ఓ రాజా! అది సూర్యుని తేజస్సుతో ప్రకాశిస్తూ, మహత్తరమైన వెలుగుతో నిండిపోయి, సుగంధమైన చందనంతో, బకుల చెట్లతో, నీలిపువ్వులతో అలంకరించబడి ఉంది.
నానాపుష్పమయైర్వృక్షైః సర్వత్ర సమలంకృతః । పక్షిణాం సునినాదైశ్చ దివ్యానాం మధురాయతే
అక్కడ ప్రతి చోటా రకరకాల పువ్వులతో అలంకరించబడిన చెట్లు ఉన్నాయి. ఆ చెట్ల మధ్య దివ్యమైన పక్షుల మధురమైన కిలకిల ధ్వనులతో ఆ ప్రదేశం మధురంగా మారింది.
షట్పదానాం నినాదైశ్చ వృక్షౌఘైర్మధురాయతే । రుతైశ్చ కోకిలానాం తు శోభతే స వనో గిరిః
అక్కడ తేనెటీగల గూళ్ల మధ్య వినిపించే మధురమైన గుంజనలతో, చెట్ల సమూహాలతో, కోయిలల పాటలతో ఆ అడవి పర్వతం ఎంతో అందంగా మెరిసిపోతుంది.
గణకోటిసమాకీర్ణం తత్రాస్తి శివమందిరమ్ । అంశుభిర్ధవలం పుణ్యం పుణ్యరాశిశిలోచ్చయమ్
అక్కడ అనేక జనసమూహాలతో నిండిన, కాంతివంతంగా తెల్లగా మెరిసే, పవిత్రతతో పరిపూర్ణమైన, పుణ్యశిఖరాలతో అలంకరించబడిన శివాలయం ఉంది.
సింహైశ్చ గర్జమానైశ్చ సైరిభైః కుంజరైస్తతః । దిగ్గజానాం సుఘోషైశ్చ శబ్దితం చ సమంతతః
అక్కడ చుట్టూ సింహాల గర్జనలు, ఏనుగుల అరుపులు, అడవి పందుల కేకలు, దిక్కుల ఏనుగుల గంభీరమైన గొంతులతో ఆ ప్రదేశం మారుమోగిపోతుంది.
నానామృగైః సమాకీర్ణం శాఖామృగగణాకులమ్ । మయూరకేకాఘోషైశ్చ గుహాసు చ వినాదితమ్
అక్కడ రకరకాల జంతువులతో నిండిపోయి, కోతుల గుంపులతో కిక్కిరిసిపోయి, గుహల్లో నెమళ్లు చేసిన గొంతులతో ప్రతిధ్వనిస్తుంది.
కందరైర్లేపనైః కూటైః సానుభిశ్చ విరాజితమ్ । నానాప్రస్రవణోపేతమోషధీభిర్విరాజితమ్
ఆ పర్వతం లోయలు, పర్వతశిఖరాలు, కొండకోణాలు, పల్లాలు, రకరకాల జలధారలు, ఔషధ మొక్కలతో ఎంతో అందంగా మెరిసిపోతుంది.
దివ్యం దివ్యగుణం పుణ్యం పుణ్యధామ సమాకులమ్ । సేవితం పుణ్యలోకైశ్చ పుణ్యరాశిం మహాగిరిమ్
ఆ మహాపర్వతం దివ్యమైన, సద్గుణాలతో నిండిన, పవిత్రతతో పరిపూర్ణమైనది. పుణ్యాత్ములు అక్కడకు వచ్చి సేవిస్తారు. అది పుణ్యరాశిగా నిలుస్తుంది.
పులిందభిల్లకోలైశ్చ సేవితం పర్వతోత్తమమ్ । వికటైః శిఖరైః కోటైరద్రిరాజః ప్రకాశతే
పులిందులు, భిల్లులు, కోళ్లు వంటి జనులు ఆ ఉత్తమ పర్వతాన్ని దర్శించేందుకు వస్తారు. దాని ఉగ్రమైన శిఖరాలు, కోణాలతో ఆ పర్వతరాజు ప్రకాశిస్తుంది.
అన్యైర్నానావిధైః పుణ్యైః కౌతుకైర్మంగలైః శుభైః । గంగోదకప్రవాహైశ్చ మహాశబ్దం ప్రసుస్రువే
అక్కడ రకరకాల మంగళకరమైన, ఆశ్చర్యకరమైన పవిత్ర వస్తువులతో పాటు, గంగా జల ప్రవాహాల గర్జనతో ఆ ప్రదేశం గొప్ప శబ్దంతో మారుమోగుతుంది.
శంకరస్య గృహం తత్ర కైలాసం గతవానహమ్ । తత్రాశ్చర్యం మయా దృష్టం యన్న దృష్టం కదా శ్రుతమ్
అక్కడ నేను శంకరుని నివాసమైన కైలాసాన్ని చేరుకున్నాను. అక్కడ నేను ఎన్నడూ చూడని, వినని ఒక అద్భుతాన్ని చూశాను.
శ్రూయతామభిధాస్యామి తాత సర్వం మయోదితమ్ । శిఖరాద్గిరిరాజస్య మేరోః పుణ్యాన్మహోదయాత్
ఓ ప్రియమైనవాడా! నేను కైలాస శిఖరంపై చూసిన వాటిని నీకు పూర్తిగా వినిపిస్తాను. విను.
హిమక్షీరసువర్ణస్తు ప్రవాహః పతతే భువి । గంగాయాశ్చ మహాభాగ రంహసా ఘోషభూషితః
అక్కడ మంచు, పాల, బంగారు ప్రవాహం భూమిపైకి జారిపడుతుంది. మహాగంగా గొప్ప శబ్దంతో వేగంగా ప్రవహిస్తుంది.
కైలాసస్య శిరః ప్రాప్య తత్ర విస్తరతాం గతః । దశయోజనమానేన తత్ర గంగా హ్రదో మహాన్
కైలాస శిఖరాన్ని చేరుకుని అక్కడ విస్తరించిన గంగా సరస్సు ఉంది. అది పది యోజనాల పొడవున విస్తరించి ఉంది.
మహాతోయేన పుణ్యేన విమలేన విరాజతే । సర్వతోభద్రతాం ప్రాప్తో మహాహంసైః ప్రశోభతే
ఆ సరస్సు పవిత్రమైన, నిర్మలమైన నీటితో మెరిసిపోతుంది. అన్ని వైపులా మంగళకరంగా ఉండి, పెద్ద హంసలతో అలంకరించబడింది.
సామోచ్చారేణ పుణ్యేన దివ్యేన మధురేణ చ । హంసాస్తత్ర ప్రకూజంతి సరస్తేన విరాజతే
అక్కడ హంసలు దివ్యమైన, మధురమైన, పవిత్రమైన స్వరంతో ఆలాపిస్తూ, ఆ సరస్సును మరింత అందంగా మారుస్తున్నాయి.
తస్య తీరే శిలాయాం వై హిమకన్యా మహామతే । ఆసీనా ముక్తకేశాంతా రూపద్రవిణశాలినీ
ఆ సరస్సు తీరంలో, ఒక శిలపై, హిమపర్వత కుమార్తె, విడువబడిన జుట్టుతో, అందమైన రూపంతో, సంపదతో కూర్చొని ఉంది.