దీనసర్వస్వహరణం పరస్త్రీగజవాజినామ్ । గోభూరజతవస్త్రాణామోషధీనాం రసస్య చ
బీదవారి సొమ్ము దోచడం, ఇతరుల భార్యను, ఏనుగును, గుర్రాన్ని బలవంతంగా తీసుకోవడం, ఆవులు, భూమి, వెండి, వస్త్రాలు, ఔషధ మొక్కలు లేదా వాటి సారం దొంగిలించడం కూడా పాపమే.
చందనాగురుకర్పూర కస్తూరీ పట్ట వాససామ్ । పరన్యాసాపహరణం రుక్మస్తేయసమం స్మృతమ్
చందనం, అగరు, కర్పూరం, కస్తూరి, పట్టువస్త్రాలు దొంగిలించడం, లేదా ఎవరో అప్పగించిన వస్తువును అపహరించడం — ఇవన్నీ బంగారం దొంగిలించడానికీ సమానం.
కన్యాయా వరయోగ్యాయా అదానం సదృశే వరే । పుత్రమిత్రకలత్రేషు గమనం భగినీషు చ
పెళ్లికి యోగ్యమైన వరుణ్ణి కన్యకు ఇవ్వకపోవడం, తన కుమారుడు, స్నేహితుడు, భార్య లేదా సోదరి తో అక్రమ సంబంధం కలిగి ఉండడం — ఇవన్నీ మహాపాతకాలు.
కుమారీసాహసం ఘోరమంత్యజస్త్రీనిషేవణమ్ । సవర్ణాయాశ్చ గమనం గురుతల్పసమం స్మృతమ్
కుమార్తెలను బలవంతంగా హింసించడం, అంత్యజస్త్రీతో సంబంధం కలగడం, తన వర్గానికి చెందిన మహిళతో అక్రమ సంబంధం — ఇవన్నీ గురుపత్నిని అవమానించడానికీ సమానం.
మహాపాతకతుల్యాని పాపాన్యుక్తాని యాని తు । తాని పాతకసంజ్ఞాని తన్న్యూనముపపాతకమ్
ఇక్కడ చెప్పిన ఘోరమైన పాపాలు అన్నీ మహాపాతకాలకు సమానం. వీటిని 'పాతకాలు' అంటారు. వీటి కంటే తక్కువవాటిని 'ఉపపాతకాలు' అంటారు.
ద్విజాయార్థం ప్రతిజ్ఞాయ న ప్రయచ్ఛతి యః పునః । తత్ర విస్మరతే విప్రస్తుల్యం తదుపపాతకమ్
బ్రాహ్మణునికి ఏదైనా ఇవ్వమని వాగ్దానం చేసి ఇవ్వని వాడు, లేదా అలాంటి సందర్భంలో బ్రాహ్మణుడు మర్చిపోయినా — ఇద్దరినీ ఉపపాతకులు అంటారు.
ద్విజద్రవ్యాపహరణం మర్యాదాయా వ్యతిక్రమమ్ । అతిమానాతికోపశ్చ దాంభికత్వం కృతఘ్నతా
బ్రాహ్మణుని సొమ్ము దొంగిలించడం, హద్దులు దాటి ప్రవర్తించడం, అధిక గర్వం లేదా కోపం, మాయాచేసే స్వభావం, కృతఘ్నత — ఇవన్నీ ఉపపాతకాలు.
అన్యత్ర విషయాసక్తిః కార్పర్ణ్యం శాఠ్యమత్సరమ్ । పరదారాభిగమనం సాధ్వీకన్యాభిదూషణమ్
ఇతర విషయాల్లో ఆసక్తి, దురాశ, మోసం, అసూయ, పరస్త్రీతో సంబంధం, మంచితనమున్న యువతిని అపహాస్యం చేయడం — ఇవన్నీ పాపాలు.
పరివిత్తిః పరివేత్తా యయా చ పరివిద్యతే । తయోర్దానం చ కన్యాయాస్తయోరేవ చ యాజనమ్
పాపులకు అన్నం పెట్టడం, వారు తినడం, లేదా తినిపించించుకోవడం, అలాంటి వారికి కుమార్తెను ఇచ్చి పెళ్లి చేయడం, లేదా వారికి యజ్ఞాది కర్మలు చేయడం — ఇవన్నీ పాపమే.
పుత్రమిత్రకలత్రాణామభావే స్వామినస్తథా । భార్యాణాం చ పరిత్యాగః సాధూనాం చ తపస్వినామ్
తన కుమారుడు, స్నేహితుడు, భార్య లేదా యజమానిని వదిలిపెట్టి పోవడం, లేదా సద్గుణమున్న ascetic పురుషుల భార్యలను వదిలిపెట్టడం కూడా పాపమే.
గవాం క్షత్రియవైశ్యానాం స్త్రీశూద్రాణాం చ ఘాతనమ్ । శివాయతనవృక్షాణాం పుణ్యారామ వినాశనమ్
ఆవులను, క్షత్రియులను, వైశ్యులను, స్త్రీలను, శూద్రులను చంపడం, శివాలయాల్లోని చెట్లు లేదా పుణ్యవనాలను నాశనం చేయడం ఘోరమైన పాపాలు.
యః పీడామాశ్రమస్థానామాచరేదల్పికామపి । తద్భృత్యపరివర్గస్య పశుధాన్యవనస్య చ
ఆశ్రమంలో నివసించే వారికీ, వారి సేవకులకు, కుటుంబసభ్యులకు, పశువులకు, ధాన్యానికి, అడవికి కొంచెం కూడా హాని కలిగించినా అది పాపమే.
కర్ష ధాన్య పశుస్తేయమయాజ్యానాం చ యాజనమ్ । యజ్ఞారామతడాగానాం దారాపత్యస్య విక్రయః
లంగాలు, ధాన్యం, పశువులు దొంగిలించడం, యోగ్యతలేని వారికి యజ్ఞాది కర్మలు చేయడం, యజ్ఞస్థలం, చెరువు, భార్య లేదా పిల్లలను అమ్మడం కూడా పాపమే.
తీర్థయాత్రోపవాసానాం వ్రతానాం చ సుకర్మణామ్ । స్త్రీధనాన్యుపజీవంతి స్త్రీభగాత్యంతజీవితా
స్త్రీధనాన్ని ఆధారంగా జీవించడం, స్త్రీల వల్ల ప్రాణాలు కోల్పోవడం, తీర్థయాత్ర, ఉపవాసం, వ్రతాలు, మేలైన పనులను నిర్లక్ష్యం చేయడం కూడా పాపమే.
స్వధర్మం విక్రయేద్యస్తు అధర్మం వర్ణతే నరః । పరదోషప్రవాదీ చ పరచ్ఛిద్రావలోకకః
తన ధర్మాన్ని అమ్మడం, అధర్మాన్ని పొగడడం, ఇతరుల నింద చెబడం, ఇతరుల లోపాలను వెతకడం — ఇవన్నీ పాపాలు.
పరద్రవ్యాభిలాషీ చ పరదారావలోకకః । ఏతే గోఘ్నసమానాశ్చ జ్ఞాతవ్యా నృపనందన
ఇతరుల సొమ్ము మీద ఆశపడి, ఇతరుల భార్యను చూడడం — ఇవన్నీ ఆవును చంపడానికీ సమానమైన ఘోర పాపాలు, ఓ రాజులలో శ్రేష్ఠుడా!
యః కర్తా సర్వశాస్త్రాణాం గోహర్తా గోశ్చ విక్రయీ । నిర్దయోఽతీవ భృత్యేషు పశూనాం దమకశ్చ యః
అన్ని శాస్త్రాలను రచించినవాడు, ఆవులను చంపేవాడు లేదా అమ్మేవాడు, పనివారిపట్ల చాలా క్రూరంగా ఉండేవాడు, పశువులను కొట్టేవాడు — వీరు పాపులు.
మిథ్యా ప్రవదతే వాచమాకర్ణయతి యః పరైః । స్వామిద్రోహీ గురుద్రోహీ మాయావీ చపలః శఠః
అబద్ధంగా మాట్లాడేవాడు, ఇతరుల అబద్ధాలను వినేవాడు, యజమాని లేదా గురువును మోసగించేవాడు, మాయ చేసేవాడు, చంచలుడు, దుర్బుద్ధి కలవాడు — వీరు పాపులు.
యో భార్యాపుత్రమిత్రాణి బాలవృద్ధకృశాతురాన్ । భృత్యానతిథిబంధూంశ్చ త్యక్త్వాశ్నాతి బుభుక్షితాన్
తన భార్య, పిల్లలు, స్నేహితులు, చిన్నవారు, వృద్ధులు, బలహీనులు, రోగులు, పనివారు, అతిథులు, బంధువులను వదిలిపెట్టి, వారు ఆకలితో ఉండగా తాను తినేవాడు — అతడు పాపి.
యే తు మృష్టం సమశ్నంతి నో వాంచ్ఛంతం దదంతి చ । పృథక్పాకీ స విజ్ఞేయో బ్రహ్మవాదిషు గర్హితః
రుచికరమైన ఆహారం తానే తిని, ఆకలితో ఉన్నవారికి ఇవ్వని వారు, వేరుగా వండుకుని తినేవారు — వీరు బ్రహ్మజ్ఞుల మధ్య నిందించబడతారు.
నియమాన్స్వయమాదాయ యే త్యజంత్యజితేంద్రియాః । ప్రవ్రజ్యాగమితా యైశ్చ సంయుక్తా యే చ మద్యపైః
తాము నియమాలు వేసుకుని, ఇంద్రియాలను అదుపు చేయలేక వాటిని వదిలేసేవారు, అబద్ధంగా సంయాసం తీసుకున్నవారు, మద్యం తాగేవారితో కలిసివుండేవారు — వీరు పాపులు.
యే చాపి క్షయరోగార్తాం గాం పిపాసా క్షుధాతురామ్ । న పాలయంతి యత్నేన తే గోఘ్నా నారకాః స్మృతాః
క్షయవ్యాధి, దాహం, ఆకలితో బాధపడే ఆవులను శ్రద్ధగా కాపాడని వారు — వీరు ఆవు హంతకులు, నరకానికి పోవాల్సినవారు.
సర్వపాపరతా యే చ చతుష్పాత్క్షేత్రభేదకాః । సాధూన్విప్రాన్గురూంశ్చైవ యశ్చ గాం హి ప్రతాడయేత్
అన్ని పాపాల్లో నిమగ్నమైనవారు, పొలాల్లో నడిచే జంతువులను గాయపరిచేవారు, సద్గుణులు, బ్రాహ్మణులు, గురువులను కొట్టేవారు, ఆవులను కొట్టేవారు — వీరు పాపులు.
యే తాడయంత్యదోషాం చ నారీం సాధుపదేస్థితామ్ । ఆలస్యబద్ధసర్వాంగో యః స్వపితి ముహుర్ముహుః
పాపం లేని, సద్గతిలో ఉన్న స్త్రీలను కొట్టేవారు, పూర్తిగా ఆలస్యానికి లోనై, మళ్లీ మళ్లీ నిద్రపోయేవారు — వీరు పాపులు.
దుర్బలాంశ్చ న పుష్ణంతి నష్టాన్నాన్వేషయంతి చ । పీడయంత్యతిభారేణ సక్షతాన్వాహయంతి చ
బలహీనులను పోషించని వారు, పోయిన ఆహారాన్ని వెతకని వారు, ఎక్కువ భారంతో బాధించేవారు, గాయపడినవారిని పనికి పెట్టేవారు — వీరు పాపులు.
సర్వపాపరతా యే చ సంయుక్తా యే చ భుంజతే । భగ్నాంగీం క్షతరోగార్తాం గోరూపాం చ క్షుధాతురామ్
అన్ని పాపాల్లో నిమగ్నమైనవారు, అలాంటి వారితో కలిసివుండేవారు, విరిగిన కాళ్లు గల ఆవు మాంసాన్ని తినేవారు, గాయపడిన, రోగంతో ఉన్న, ఆకలితో ఉన్న ఆవులను తినేవారు — వీరు పాపులు.
న పాలయంతి యత్నేన తే జనా నారకాః స్మృతాః । వృషాణాం వృషణౌ యే చ పాపిష్ఠా ఘాతయంతి చ
వారిని శ్రద్ధగా కాపాడని వారు నరకానికి పోతారు; ఎద్దుల వృషణాలను నాశనం చేసే అత్యంత పాపులు కూడా నరకానికి పోతారు.
బాధయంతి చ గోవత్సాన్మహానారకిణో నరాః । ఆశయా సమనుప్రాప్తం క్షుత్తృషాశ్రమపీడితమ్
ఆవు పిల్లలను బాధించే వారు, ముఖ్యంగా అవి ఆకలి, దాహం, అలసటతో బాధపడుతూ ఆశ్రయం కోసం వచ్చినప్పుడు — వీరు మహా పాపులు, నరకానికి పోతారు.
యే చాతిథిం న మన్యంతే తే వై నిరయగామినః । అనాథం వికలం దీనం బాలం వృద్ధం భృశాతురమ్
అతిథిని గౌరవించని వారు తప్పకుండా నరకానికి పోతారు; అనాధ, వికలాంగుడు, బీదవాడు, చిన్నవాడు, వృద్ధుడు, తీవ్రమైన బాధలో ఉన్నవారిని కనికరించని వారు కూడా పాపులు.
నానుకంపంతి యే మూఢాస్తే యాంతి నరకార్ణవమ్ । అజావికో మాహిషికో యః శూద్రా వృషలీపతిః
వారిపై కనికరం చూపని మూర్ఖులు నరకసాగరానికి పోతారు; మేకలు, ఎద్దులు, మేషాలను కాపాడేవాడు, శూద్రుడు, నీచస్త్రీ భర్త అయినవాడు — వీరు పాపులు.