శాపం దత్త్వా తతో యాంతి శ్రాద్ధాద్విప్రవివర్జితాత్ । మహాపాపీ భవేత్సోపి బ్రహ్మణః సదృశో యది
బ్రాహ్మణులు లేని శ్రాద్ధంలో పితృదేవతలు శాపం ఇచ్చి వెళ్లిపోతారు. బ్రహ్మతో సమానంగా ఉన్నా, అలాంటి వాడు మహాపాతకుడవుతాడు.
పైత్రాచారం పరిత్యజ్య యో వర్తేత నరోత్తమ । మహాపాపీ స విజ్ఞేయః సర్వధర్మబహిష్కృతః
మనవుడు తన పితృపారంపర్య సంప్రదాయాన్ని వదిలేసి వేరేలా ప్రవర్తిస్తే, అతడు మహాపాతకుడని, అన్ని ధర్మాల నుండి బహిష్కృతుడని తెలుసుకోవాలి.
యే త్యజంతి శివాచారం వైష్ణవం భోగదాయకమ్ । నిందంతి బ్రాహ్మణం ధర్మం విజ్ఞేయాః పాపవర్ద్ధనాః
శివాచారాన్ని, వైష్ణవ మార్గాన్ని వదిలేసి, బ్రాహ్మణులను, ధర్మాన్ని నిందించే వారు పాపాన్ని పెంచేవారిగా గుర్తించాలి.
యే త్యజంతి శివాచారం శివభక్తాన్ద్విషంతి చ । హరిం నిందంతి యే పాపా బ్రహ్మద్వేషకరాః సదా
శివాచారాన్ని వదిలేసి, శివభక్తులను ద్వేషించే వారు, హరిను నిందించే పాపులు, బ్రహ్మను ఎప్పుడూ శత్రువులుగా చూసేవారు,
ఆచారనిందకా యే తే మహాపాతకకృత్తమాః । ఆద్యం పూజ్యం పరం జ్ఞానం పుణ్యం భాగవతం తథా
సద్ఆచారాన్ని నిందించే వారు పెద్ద పాపాలు చేసే వారే. మొదట పూజించదగినది, పరమ జ్ఞానం, పవిత్రమైన భాగవతాన్ని కూడా గౌరవించాలి.
వైష్ణవం హరివంశం వా మత్స్యం వా కూర్మమేవ చ । పాద్మం వా యే పూజయంతి తేషాం శ్రేయో వదామ్యహమ్
వైష్ణవ గ్రంథాన్ని, హరివంశాన్ని, మత్స్య పురాణాన్ని, కూర్మ పురాణాన్ని లేదా పద్మ పురాణాన్ని పూజించే వారికి నేను శ్రేయస్సును ప్రకటిస్తున్నాను.
ప్రత్యక్షం తేన వై దేవః పూజితో మధుసూదనః । తస్మాత్ప్రపూజయేజ్జ్ఞానం వైష్ణవం విష్ణువల్లభమ్
అలా చేయడం వల్ల మధుసూదనుడు ప్రత్యక్షంగా పూజించబడతాడు. అందువల్ల, వైష్ణవ జ్ఞానాన్ని, విష్ణువుకు ప్రియమైనదాన్ని గౌరవించాలి.
దేవస్థానే చ నిత్యం వై వైష్ణవం పుస్తకం నృప । తస్మిన్ప్రపూజితే విప్ర పూజితః కమలాపతిః
రాజా, దేవాలయంలో ఎప్పుడూ వైష్ణవ గ్రంథం ఉండాలి. దానిని గౌరవిస్తే, బ్రాహ్మణుడు పూజించబడినట్టే, పద్మనాభుడు సంతోషిస్తాడు.
అసంపూజ్య హరేర్జ్ఞానం యే గాయంతి లిఖంతి చ । అజ్ఞాయ తత్ప్రయచ్ఛంతి శృణ్వంత్యుచ్చారయంతి చ
హరిజ్ఞానాన్ని గౌరవించకుండా, దాన్ని పాడేవారు, వ్రాసేవారు, ఇవ్వేవారు, వినేవారు, ఉచ్చరిస్తేవారు, అర్థం చేసుకోకుండా చేస్తే,
విక్రీడంతి చ లోభేన కుజ్ఞాన నియమేన చ । అసంస్కృతప్రదేశేషు యథేష్టం స్థాపయంతి చ
అవిశుద్ధమైన జ్ఞానంతో, నియమం లేకుండా, లోభంతో ఆడుకుంటారు. పవిత్రం కాని చోట్ల, తాము ఇష్టపడినట్లు ఉంచుతారు.
హరిజ్ఞానం యథాక్షేమం ప్రత్యక్షాచ్చ ప్రకాశయేత్ । అధీతే చ సమర్థశ్చ యః ప్రమాదం కరోతి చ
హరి గురించి తెలిసి, ఆ జ్ఞానాన్ని యథాతథంగా, ప్రత్యక్షంగా చెప్పగలిగినవాడు, అయినా నిర్లక్ష్యంగా ప్రవర్తిస్తే—
అశుచిశ్చాశుచౌ స్థానే యః ప్రవక్తి శృణోతి చ । ఇతి సర్వం సమాసేన జ్ఞాననిందా సమం స్మృతమ్
పవిత్రత లేని స్థలంలో, అపవిత్రంగా ఉన్నవాడు మాట్లాడినా, వినినా—ఇవి అన్నీ జ్ఞానాన్ని అవమానించడమే అని సంక్షిప్తంగా చెప్పవచ్చు.
గురుపూజామకృత్వైవ యః శాస్త్రం శ్రోతుమిచ్ఛతి । న కరోతి చ శుశ్రూషామాజ్ఞాభంగం చ భావతః
గురువును గౌరవించకుండా, ముందుగా పూజ చేయకుండా, శాస్త్రాన్ని వినాలనుకునే వాడు, సేవ చేయకపోయినా, ఆజ్ఞలను మనసులో పాటించకపోయినా—
నాభినందతి తద్వాక్యముత్తరం సంప్రయచ్ఛతి । గురుకర్మణి సాధ్యే చ తదుపేక్షాం కరోతి చ
గురువు చెప్పిన మాటలను ఆదరించకపోతే, ఎదురు మాటలు చెప్పినా, గురువు అప్పగించిన పనులను నిర్లక్ష్యం చేసినా—
గురుమార్తమశక్తం చ విదేశం ప్రస్థితం తథా । అరిభిః పరిభూతం వా యః సంత్యజతి పాపకృత్
గురువు బాధపడుతున్నప్పుడు, శక్తిలేనప్పుడు, విదేశానికి వెళ్లినప్పుడు, శత్రువుల చేత అవమానించబడినప్పుడు వదిలిపెట్టే వాడు పాపకారి.
పఠమానం పురాణం తు తస్య పాపం వదామ్యహమ్ । కుంభీపాకే వసేత్తావద్యావదింద్రాశ్చతుర్దశ
పురాణాన్ని చదువుతున్న గురువును నిర్లక్ష్యం చేసినవాడి పాపం గురించి చెప్పుతున్నాను. ఇంద్రులు పద్నాలుగు మంది ఉండేంతకాలం అతడు కుంభీపాక నరకంలో ఉండాల్సి వస్తుంది.
పఠమానం గురుం యో హి ఉపేక్షయతి పాపధీః । తస్యాపి పాతకం ఘోరం చిరం నరకదాయకమ్
పాపబుద్ధితో, చదువుతున్న గురువును నిర్లక్ష్యం చేసినవాడికీ భయంకరమైన పాపం కలుగుతుంది. అతడికి నరకంలో దీర్ఘకాలం బాధలు ఉంటాయి.
భార్యాపుత్రేషు మిత్రేషు యశ్చావజ్ఞాం కరోతి చ । ఇత్యేతత్పాతకం జ్ఞేయం గురునిన్దాసమం మహత్
భార్య, పిల్లలు, స్నేహితుల పట్ల ఎవడు అవమానం చూపిస్తాడో, అతడి పాపం గురువును అవమానించడానికీ సమానమైన గొప్ప దోషంగా పరిగణించాలి.
బ్రహ్మహా స్వర్ణస్తేయీ చ సురాపీ గురుతల్పగః । మహాపాతకినశ్చైతే తత్సంయోగీ చ పంచమః
బ్రాహ్మణ హంతకుడు, బంగారం దొంగిలించేవాడు, మద్యం తాగేవాడు, గురుపత్నిని అపహరించేవాడు—ఇవాళ్లంతా మహాపాతకులు. వీరితో స్నేహం చేసే వాడు ఐదవవాడు.
క్రోధాద్ద్వేషాద్భయాల్లోభాద్బ్రాహ్మణస్య విశేషతః । మర్మాతికృన్తకో యశ్చ బ్రహ్మఘ్నః స ప్రకీర్తితః
కోపంతో, ద్వేషంతో, భయంతో, లోభంతో, ముఖ్యంగా బ్రాహ్మణునిపై, ఎవడు ప్రాణాంతకంగా దాడి చేస్తాడో, అతడిని బ్రాహ్మణ హంతకుడిగా అంటారు.
బ్రాహ్మణం యః సమాహూయ యాచమానమకించనమ్ । పశ్చాన్నాస్తీతి యో బ్రూయాత్స చ వై బ్రహ్మహా నృప
ఏ బ్రాహ్మణుడు దరిద్రుడై, భిక్ష అడుగుతుంటే, పిలిచి, తరువాత 'ఏమీ లేదు' అని చెప్పేవాడు కూడా బ్రాహ్మణ హంతకుడే, ఓ రాజా!
యస్తు విద్యాభిమానేన నిస్తేజయతి వై ద్విజమ్ । ఉదాసీనం సభామధ్యే బ్రహ్మహా స ప్రకీర్తితః
తన విద్యపై గర్వంతో, సభలో ఉన్న నిర్లిప్తుడైన బ్రాహ్మణుని అవమానించే వాడిని కూడా బ్రాహ్మణ హంతకుడిగా పిలుస్తారు.
మిథ్యాగుణైరథాత్మానం నయత్యుత్కర్షతాం పునః । గురుం విరోధయేద్యస్తు స చ వై బ్రహ్మహా స్మృతః
తప్పు గుణాలతో తనను తాను పొగిడే వాడు, లేదా గురువుకు విరోధంగా ప్రవర్తించే వాడిని కూడా బ్రాహ్మణ హంతకుడిగా పరిగణిస్తారు.
క్షుత్తృషాతప్తదేహానామన్నభోజనమిచ్ఛతామ్ । యః సమాచరతే విఘ్నం తమాహుర్బ్రహ్మఘాతకమ్
ఆహారం కోసం ఆకలి, దాహంతో బాధపడుతూ తినాలనుకునే వారిని ఎవడు అడ్డుకుంటాడో, అతడిని బ్రాహ్మణ హంతకుడిగా అంటారు.
పిశునః సర్వలోకానాం రంధ్రాన్వేషణతత్పరః । ఉద్వేజనకరః క్రూరః స చ వై బ్రహ్మహా స్మృతః
ప్రతి ఒక్కరినీ నిందిస్తూ, తప్పులు వెతకడంలో మునిగిపోయి, ఇతరులకు బాధ కలిగించే క్రూరుడిని కూడా బ్రాహ్మణ హంతకుడిగా పిలుస్తారు.
దేవద్విజ గవాం భూమిం పూర్వదత్తాం హరేత్తు యః । ప్రనష్టామపి కాలేన తమాహుర్బ్రహ్మఘాతకమ్
దేవతలకు, బ్రాహ్మణులకు, గోవులకు ఇంతకుముందు ఇచ్చిన భూమిని, కాలక్రమంలో పోయినదైనా, తిరిగి తీసుకునే వాడిని బ్రాహ్మణ హంతకుడిగా అంటారు.
ద్విజవిత్తాపహరణం న్యాసేన సముపార్జితమ్ । బ్రహ్మహత్యాసమం జ్ఞేయం తస్య పాతకముత్తమమ్
బ్రాహ్మణునికి నమ్మకంగా అప్పగించిన ధనాన్ని దోచుకునే పాపం, బ్రాహ్మణ హత్యతో సమానమైన అత్యంత ఘోరమైన పాపంగా తెలుసుకోవాలి.
అగ్నిహోత్రం పరిత్యజ్య పంచయజ్ఞీయకర్మణి । మాతాపిత్రోర్గురూణాం చ కూటసాక్ష్యం చ యశ్చరేత్
అగ్నిహోత్రాన్ని వదిలిపెట్టి, ఐదు యజ్ఞ్యాల కర్తవ్యాలను చేయకుండా, తల్లి, తండ్రి, గురువులపై అబద్ధ సాక్ష్యం చెప్పే వాడు—
అప్రియం శివభక్తానామభక్ష్యాణాం చ భక్షణమ్ । వనే నిరపరాధానాం ప్రాణినాం చ ప్రమారణమ్
శివభక్తులకు బాధ కలిగించడం, తినకూడని ఆహారాలు తినడం, అడవిలో నిరపరాధ జీవులను చంపడం — ఇవన్నీ పాపాలు.
గవాం గోష్ఠే వనే చాగ్నేః పురే గ్రామే చ దీపనమ్ । ఇతి పాపాని ఘోరాణి సురాపానసమాని తు
ఆవుల గోశాల, అడవి, ఇల్లు, పట్టణం, గ్రామం — వీటిలో ఎక్కడైనా నిప్పు పెట్టడం ఘోరమైన పాపాలు; ఇవి మద్యం తాగడానికీ సమానం.