ముచ్యతే నామమాత్రేణ ప్రసాదాత్కేశవస్య తు । కలౌ ద్వారవతీ రమ్యా ధన్యో దేవో జనార్దనః
కేవలం నామాన్ని ఉచ్చరించడం వల్లే, కేశవుని కృపతో విముక్తి పొందుతాడు. కలియుగంలో ద్వారవతీ ఎంతో అందమైనది, జనార్దనుడు ధన్యుడు.
యే పశ్యంతి నరా దేవం ముక్తిస్తేషాం సునిశ్చలా । ఏవం ధన్యతమం దేవం విష్ణుం సర్వేశ్వరం ప్రభుమ్
ఎవరు ఆ దేవుణ్ణి దర్శిస్తారో వారికి అచంచలమైన మోక్షం లభిస్తుంది. ఇలాగే ధన్యుడైన దేవుడు, సర్వేశ్వరుడు, ప్రభువు అయిన విష్ణువు.
చింతయామి మహాదేవి విద్వత్సంస్థో జనార్దనమ్ । అష్టోత్తరం తు తీర్థానాం శతమేతదుదాహృతమ్
మహాదేవి, నేనిప్పుడు పండితులలో స్థిరంగా ఉన్న జనార్దనుని ధ్యానిస్తాను. ఇది నూట ఎనిమిది పవిత్రతీర్థాల వివరము.
యో జపేచ్ఛృణుయాద్వాపి సర్వపాపైః ప్రముచ్యతే । ఏషు తీర్థేషు యః స్నాత్వా పశ్యేన్నారాయణం హరిమ్
ఇవన్నీ ఎవరు జపిస్తారో, వినిపించుకుంటారో వారు అన్ని పాపాల నుండి విముక్తి పొందుతారు. ఈ తీర్థాలలో స్నానం చేసి నారాయణుడైన హరిని దర్శించినవారు,
సర్వపాపవినిర్ముక్తో యాతి విష్ణోః సనాతనమ్ । జగన్నాథం మహాతీర్థం లోకానాం పావనం స్మృతమ్
అన్ని పాపాల నుండి విముక్తి పొందుతూ విష్ణువు శాశ్వత స్థానాన్ని చేరుతారు. జగన్నాథం మహాతీర్థంగా, లోకాలకు పవిత్రతనిచ్చేదిగా గుర్తించబడింది.
యే గచ్ఛంతి నరశ్రేష్ఠాస్తేపి యాంతి పరాం గతిమ్ । శతాష్టకం మహాపుణ్యం శ్రావయేత్పితృకర్మణి
ఎవరైనా ఉత్తమమైన మనుషులు అక్కడికి వెళ్ళినా, వారు కూడా పరమగతిని పొందుతారు. ఈ నూట ఎనిమిది పవిత్రతీర్థాలను పితృకర్మలకు వినిపించాలి.
ఇహలోకే సుఖం భుక్త్వా యాతి విష్ణోః సనాతనమ్ । గోదానే శ్రాద్ధదానే వా అహన్యహని వా పునః
ఈ లోకంలో సుఖంగా జీవించి, విష్ణువు శాశ్వత స్థానాన్ని చేరుతారు. గోప్రదానం, శ్రాద్ధదానం లేదా ప్రతిరోజూ చేసినా,
దేవార్చనవిధౌ విద్వాన్పరం బ్రహ్మాధిగచ్ఛతి
దేవార్చన విధానంలో పండితుడు పరబ్రహ్మాన్ని పొందుతాడు.
ఇతి శ్రీపాద్మే మహాపురాణే పంచపంచాశత్సాహస్ర్యాం సంహితాయాం ఉత్తరఖండే జంబూద్వీపతీర్థవర్ణనంనామ త్రయస్త్రింశాధికశతతమోఽధ్యాయః
ఇలా శ్రీపద్మ మహాపురాణంలో, యాభై ఐదు వేల శ్లోకాల సమాహితమైన ఉత్తరకాండలో, జంబూద్వీప తీర్థవర్ణన అనే నూరొకటి ముప్పై మూడు అధ్యాయం పూర్తయింది.
మహాదేవ ఉవాచ। వేత్రవత్యాస్తు మాహాత్మ్యం వక్ష్యామి శృణు సుందరి । యత్ర స్నాత్వా విముచ్యంతే యావదాభూతసంప్లవమ్
మహాదేవుడు ఇలా అన్నాడు: వేత్రవతీ మహిమను చెబుతాను, విను సుందరి. అక్కడ స్నానం చేస్తే పూర్వ జన్మల పాపాలన్నీ తొలగిపోతాయి.
వృత్రేణ చ కృతః కూపో మహాగంభీరసంజ్ఞకః । కూపాత్సా నిఃసృతా దేవీ మహాపాపౌఘనాశినీ
వృత్రుడు ఒక లోతైన బావిని తవ్వాడు. ఆ బావిలోంచి దేవి ప్రकटించి, పెద్ద పెద్ద పాపాలను నాశనం చేసింది.
యథా గంగా తథేయం చ సరిచ్ఛ్రేష్ఠా సురోత్తమే । అస్యా దర్శనమాత్రేణ పాపౌఘాః శమయంతి చ
ఎలా గంగా నది పవిత్రమో, అలాగే ఈ నది కూడా నదులలో శ్రేష్ఠమైనది, ఉత్తమదేవీ. ఈమెను కేవలం దర్శించినా పెద్ద పెద్ద పాపాలు శాంతిస్తాయి.
శృణు దేవి ప్రవక్ష్యామి ఇతిహాసం పురాతనమ్ । యచ్ఛ్రుత్వా పాపినో దోషైర్విముక్తాః కర్మబంధనాత్
ఓ దేవి, నేను ఒక పురాతన కథను చెబుతాను. దాన్ని వినిన పాపులు, తమ దోషాలు, కర్మబంధం నుండి విముక్తులవుతారు.
చంపకే నగరే చైవ రాజా రాజ్యం కరోతి సః । సదా దుష్టో దుష్టరూపో జనానాం స ప్రపీడకః
చంపక నగరంలో ఒక రాజు పాలన చేసేవాడు. అతడు ఎప్పుడూ దుష్టుడు, చెడు స్వభావం కలవాడు, ప్రజలను బాధించే వాడు.
అధర్మో ధర్మరూపశ్చ విష్ణునిందాపరాయణః । దేవ ద్విజ నిహంతా చ ఆశ్రమాణాం విదూషకః
అతడు ధర్మరూపంలో ఉన్నా, అసలు ధర్మం పాటించేవాడు కాదు. విష్ణువును నిందించడంలో ఆసక్తి కలవాడు. దేవతలను, బ్రాహ్మణులను హతమార్చేవాడు, ఆశ్రమాలను అపవిత్రం చేసేవాడు.
వేదనిందాపరః శ్రీమాన్మూర్ఖో వా నిర్ఘృణః శఠః । అసచ్ఛాస్త్రేషు నిరతః పరదారాభిమర్శకః
అతడు వేదాలను నిందించడంలో నిమగ్నుడై, ధనవంతుడైనా, మూర్ఖుడు, క్రూరుడు, మోసగాడు. అసత్య గ్రంథాల్లో మునిగిపోయి, పరస్త్రీలను తాకిన వాడు.
విదారుణేతి నామా చ సంజాతో మూర్ఖ ఏవ చ । కదాచిద్దైవయోగేన ఆగతస్తాం నదీం ప్రతి
అతని పేరు విదారుణుడు, నిజంగా మూర్ఖుడే. ఒకసారి దైవ యోగంతో, ఆ నదికి వచ్చాడు.
ఆఖేటకసమాయుక్తః స్వయం కుష్ఠీ సురేశ్వరి । మహాపాపాదయం జాతో బ్రాహ్మణానాం చ నిందనాత్
వేటలో నిమగ్నుడై, తానే కుష్టరోగి అయ్యాడు, ఓ దేవతాధిపతీ! బ్రాహ్మణులను నిందించినందుకు అతడు మహాపాపిగా జన్మించాడు.
వృథావాదీ దురాత్మా చ శఠో వై నిర్ఘృణః పశుః । వేదనిందారతో నిత్యం గోశాస్త్రాణాం ప్రదూషకః
అతడు వ్యర్థంగా మాట్లాడేవాడు, చెడు మనసున్నవాడు, నిజంగా మోసగాడు, దయలేని జంతువు. వేదాలను నిత్యం నిందించడంలో, గోవుల గ్రంథాలను అపవిత్రం చేయడంలో మునిగిపోయేవాడు.
ఏవంవిధో వనే భ్రామ్యంస్తృషార్తః స సుహృద్వృతః । అశ్వాదుత్తీర్య రాజాఽసౌ జలం పీత్వా గృహం గతః
అలాంటి వాడు, అడవిలో తిరుగుతూ, దాహంతో బాధపడుతూ, స్నేహితులతో కలిసి, గుర్రం మీద నుంచి దిగాడు, నీళ్లు తాగి ఇంటికి వెళ్లాడు.
తేనైవోదకపానేన గతం కుష్ఠం న సంశయః । బుద్ధిస్తు నిర్మలా జాతా తస్య రాజ్ఞో విశేషతః
అతడు తాగిన ఆ నీళ్ల వల్ల అతని కుష్టరోగం పూర్తిగా పోయింది, సందేహం లేదు. అతని మనసు కూడా శుద్ధమైంది, ఓ రాజా!
విష్ణౌ భక్తిః సముత్పన్నా తదా తస్య సురేశ్వరి । తతః ప్రభృతి కాలేన స్నానం వై కృతవాన్సదా
అప్పుడు అతనికి విష్ణువుపై భక్తి కలిగింది, ఓ దేవతాధిపతీ! అప్పటి నుంచి, ఎప్పుడూ స్నానం చేయడం అలవాటు చేసుకున్నాడు.
నిర్మలో బహురూపాఢ్యో జాతస్తత్ర సురేశ్వరి । ఇహలోకే సుఖం భుక్త్వా కృత్వా యజ్ఞాననేకశః
అతడు శుద్ధుడై, ఎన్నో రూపాల్లో సంపదను పొందాడు, ఓ దేవతాధిపతీ! ఈ లోకంలో సుఖంగా జీవించి, అనేక యజ్ఞాలు నిర్వహించాడు.
విప్రేభ్యో దక్షిణాం దత్వా స గతో వైష్ణవం పదమ్ । ఇతి జ్ఞాత్వా తు భో దేవి వేత్రవత్యాం విశేషతః
బ్రాహ్మణులకు దక్షిణా ఇచ్చి, వైష్ణవ పదాన్ని పొందాడు. అందుకే, ఓ దేవి, వేత్రవతీ గురించి ఇది ప్రత్యేకంగా తెలుసుకో.
స్నానం కుర్వంతి యే విప్రాస్తే ముక్తా నగనందిని । రాజన్యో వాథ వైశ్యో వా శూద్రో వా సురసత్తమే
ఆ ప్రాంతంలో స్నానం చేసే బ్రాహ్మణులు, ఓ పర్వతానందినీ, విముక్తులు అవుతారు. రాజన్యులు, వైశ్యులు, శూద్రులు అయినా, ఓ దేవతాశ్రేష్ఠా!
యత్ర స్నానం ప్రకుర్వంతి తే ముక్తాః పాపబంధనాత్ । కార్తికే వాఽథ మాఘే వా బాహ్యో వా వేదనిందకః
ఎక్కడ స్నానం చేస్తే, వారు పాపబంధం నుండి విముక్తులు అవుతారు. కార్తికంలో అయినా, మాఘంలో అయినా, బహిష్కృతుడు లేదా వేదనిందకుడు అయినా.
సరితాం సంగమే స్నాత్వా ముచ్యతే దేవి కిల్బిషాత్ । సాభ్రమత్యాః సమం యత్ర తస్యాః సంగః ప్రదృశ్యతే
నదుల సంగమంలో స్నానం చేస్తే, పాపం నుండి విముక్తి కలుగుతుంది, ఓ దేవి! సాబ్రవతీతో సంగమం కనిపించే చోట.
తత్ర స్నాత్వా విశేషేణ ముచ్యతే బ్రహ్మహా సదా । ఖేటకం నగరం దివ్యం స్వర్గరూపం తు వాఽనఘే
అక్కడ ప్రత్యేకంగా స్నానం చేస్తే, బ్రాహ్మణహంతకుడైనా ఎప్పుడూ విముక్తుడవుతాడు. ఖేటక నగరం దివ్యమైనది, స్వర్గానికి సమానమైనది, ఓ నిర్దోషినీ!
బ్రహ్మణా తత్ర వై దేవి యోగాశ్చ బహవః కృతాః । తత్ర స్నాత్వా చ భుక్త్వా చ పునర్జన్మ న విద్యతే
అక్కడ బ్రహ్మా అనేక యోగాలు చేశాడు, ఓ దేవి! అక్కడ స్నానం చేసి, భోజనం చేసినవారికి పునర్జన్మ ఉండదు.
సా ద్వితీయా స్మృతా గంగా కలౌ దేవి విశేషతః । యే నరాః సుఖమిచ్ఛంతి ధనమిచ్ఛంతి యే నరాః
ఆ నది కలియుగంలో రెండవ గంగా అని గుర్తించబడింది, ఓ దేవి! సుఖాన్ని కోరే వారు, ధనాన్ని కోరే వారు—