రమమాణా చ సా తస్మింస్తస్మిన్సరసి భామినీ । ఏవం విప్ర తదా సా తు సుఖేన పరివర్తయేత్
ఆమె ఆ సరస్సులో ఆనందంగా విహరిస్తూ, ఓ బ్రాహ్మణా, ఆ ప్రకాశవంతురాలు సంతోషంగా కాలాన్ని గడిపింది.
విష్ణురువాచ- గోభిలో నామ వై దైత్యో భృత్యో వైశ్రవణస్య చ । దివ్యేనాపి విమానేన సర్వభోగపరిప్లుతః
విష్ణువు ఇలా అన్నాడు— గోభిలుడు అనే ఒక దానవుడు, వైశ్రవణుని సేవకుడు, దివ్యమైన విమానంలో అన్ని సుఖాలతో మునిగి ఉండేవాడు.
యాతి చాకాశమార్గేణ గోభిలో దైత్యసత్తమః । తేన దృష్టా విశాలాక్షీ వైదర్భీ నిర్భయా తదా
దైత్యులలో గొప్పవాడైన గొభిలుడు ఆకాశమార్గంలో ప్రయాణిస్తున్నప్పుడు, ఆ సమయంలో అతడు విశాలమైన కన్నులతో ఉన్న వైదర్భిని చూసాడు. ఆమెకు ఏమాత్రం భయం లేదు.
సర్వయోషిద్వరా సా హి ఉగ్రసేనస్య వై ప్రియా । రూపేణాప్రతిమా లోకే సర్వాంగేషు విరాజతే
ఆమె అన్ని స్త్రీలలో శ్రేష్ఠురాలు, ఉగ్రసేనునికి ఎంతో ప్రియమైనవారు. ఈ లోకంలో ఆమె అందానికి సమానులు లేరు, ఆమె ప్రతి అవయవంలోనూ కాంతి వెలుగుతుంది.
రతిర్వై మన్మథస్యాపి కిం వాపీయం హరిప్రియా । కిం వాపి పార్వతీ దేవీ శచీ కిం వా భవిష్యతి
ఈమె మన్మథునికి ఆనందాన్ని ఇచ్చే వారు అయి ఉండొచ్చా? లేక హరివారు ప్రియమైనవారా? లేదా పార్వతీదేవి అయి ఉండొచ్చా? లేక శచీదేవి అయి ఉండొచ్చా?
యాదృశీ దృశ్యతే చేయం నారీణాం ప్రవరోత్తమా । అన్యాపి ఈదృశీ నాస్తి ద్వితీయా క్షితిమండలే
ఇలాంటి రూపంతో కనిపించే ఈమె, స్త్రీలలో అత్యుత్తమురాలు. భూమిపై ఇంకెవరూ ఇలాంటి వారు లేరు, రెండవది లేదు.
నక్షత్రేషు యథా చంద్రః సంపూర్ణో భాతి శోభనః । గుణరూపకలాభిస్తు తథా భాతి వరాననా
నక్షత్రాల మధ్యలో పూర్ణచంద్రుడు ఎంత అందంగా మెరిసిపోతాడో, అలాగే ఆమె ముఖంలో గుణాలు, అందం, నైపుణ్యం కలిసి ప్రకాశిస్తాయి.
పుష్కరేషు యథా హంసస్తథేయం చారుహాసినీ । అహో రూపమహోభావ అస్యాస్తు పరిదృశ్యతే
పద్మాలలో హంస ఎంత అందంగా కనిపిస్తుందో, అలాగే చిరునవ్వుతో ఉన్న ఈమె కూడా అలానే మెరిసిపోతుంది. ఆమె అందం, మహోన్నత స్వభావం స్పష్టంగా కనిపిస్తున్నాయి.
కా కస్య శోభనా బాలా చారువృత్తపయోధరా । వ్యమృశద్గోభిలో దైత్యః పద్మావతీం వరాననామ్
ఈమె ఎవరు? ఎవరి కోసం ఈ అందమైన, సుందరమైన వక్షోజాలతో ఉన్న బాలిక? గొభిలుడు, దైత్యుడు, పద్మావతిని, ఆ మహాముఖిని గురించి ఆలోచించాడు.
చింతయిత్వా క్షణం విప్ర కా కస్యాపి భవిష్యతి । జ్ఞానేన మహతా జ్ఞాత్వా వైదర్భీతి న సంశయః
ఒక క్షణం ఆలోచించిన తరువాత, 'ఈమె ఎవరి అయి ఉంటుందో?' అని గొభిలుడు తలపోయాడు. తన గొప్ప జ్ఞానంతో, ఆమె వైదర్భి అని సందేహం లేకుండా గ్రహించాడు.
దయితా ఉగ్రసేనస్య పతివ్రతపరాయణా । ఆత్మబలేన తిష్ఠంతీ దుష్ప్రాప్యా పురుషైరపి
ఆమె ఉగ్రసేనునికి ప్రియమైనవారు, భర్తకు అంకితమైనవారు. తన బలంతో నిలబడే ఆమెను పురుషులకైనా దక్కించుకోవడం చాలా కష్టం.
ఉగ్రసేనో మహామూర్ఖః ప్రేషితా యేన వై వరా । పితుర్గేహమియం బాలా స తు భాగ్యేన వర్జితః
ఉగ్రసేనుడు ఎంతో మూర్ఖుడు, అతడే ఈ మహానుభావురాలిని తన తండ్రి ఇంటికి పంపించాడు. కానీ అతడికి అదృష్టం కలగలేదు.
అనయా వినా స జీవేచ్చ కథం కూటమతిః సదా । కిం వా నపుంసకో రాజా ఏనాం యో హి పరిత్యజేత్
ఆమె లేకుండా ఆ మాయాచేతనుడు ఎలా బ్రతకగలడు? లేకపోతే, ఆమెను వదిలేసే రాజు నపుంసకుడా?
తాం దృష్ట్వా స తు కామాత్మా సంజాతస్తత్క్షణాదపి । ఇయం పతివ్రతా బాలా దుష్ప్రాప్యా పురుషైరపి
ఆమెను చూసిన వెంటనే అతడి మనసులో కామం పుట్టింది. భర్తకు అంకితమైన ఈ బాలికను పురుషులకైనా పొందడం చాలా కష్టం.
కథం భోక్ష్యామ్యహం గత్వా కామో మామతి పీడయేత్ । అభుక్త్వైనాం యదా యాస్యే తత్స్యాన్మృత్యుర్మమైవ హి
నేను అక్కడికి వెళ్లి ఆమెను ఎలా పొందగలను? కామం నా మనసును బాధిస్తోంది. ఆమెను పొందకుండా వెళ్ళిపోతే, నాకు మరణమే తప్పదు.
అద్యైవ హి న సందేహో యతః కామో మహాబలః । ఇతి చింతాపరో భూత్వా గోభిలో మనసైక్షత
ఈ రోజు, నిస్సందేహంగా, ఎందుకంటే కామం చాలా బలంగా ఉంది. ఇలా ఆలోచనలో మునిగిపోయి గొభిలుడు తన మనసులో తలపోయాడు.
కృత్వా మాయామయం రూపముగ్రసేనస్య భూపతేః । యాదృశస్తూగ్రసేనశ్చ సాంగోపాంగో మహానృపః
ఉగ్రసేనుడు ఎలా ఉంటాడో, అన్ని అవయవాలతో కూడిన మహారాజు రూపాన్ని మాయతో సృష్టించాడు.
గోభిలస్తాదృశో భూత్వా గత్యా చ స్వరభాషయా । యథావస్త్రో యథావేశో వయసా చ తథా పునః
గొభిలుడు అతడిలానే నడక, మాట, వస్త్రధారణ, రూపం, వయస్సు అన్నిటిలోనూ ఉగ్రసేనుడిగా మారిపోయాడు.
దివ్యమాల్యాంబరధరో దివ్యగంధానులేపనః । సర్వాభరణశోభాంగో యాదృశో మాథురేశ్వరః
దివ్యమైన పుష్పమాలలు, వస్త్రాలు ధరించి, దివ్యసుగంధాలు పూసుకుని, అన్ని ఆభరణాలతో అలంకరించబడి, మధురాపురి అధిపతి ఎలా ఉంటాడో అలా కనిపించాడు.
భూత్వాథ తాదృశో దైత్య ఉగ్రసేనమయస్తదా । మాయయా పరయా యుక్తో రూపలావణ్యసంపదా
ఆ సమయంలో దైత్యుడు, గొభిలుడు, మాయతో ఉగ్రసేనుడిలా మారిపోయాడు. అతడికి మాయ, అందం, లావణ్యం అన్నీ కలిసివున్నాయి.
పర్వతాగ్రే అశోకస్యచ్ఛాయామాశ్రిత్య సంస్థితః । శిలాతలస్థో దుష్టాత్మా వీణాదండేన వీరకః
పర్వత శిఖరంపై అశోక వృక్షం నీడలో, ఒక పాపాత్ముడు వీరకుడు, శిలపై కూర్చొని, వీణా దండాన్ని పట్టుకొని ఉన్నాడు.
సుస్వరం గాయమానస్తు గీతం విశ్వప్రమోహనమ్ । తాలమానక్రియోపేతం సప్తస్వరవిభూషితమ్
అతడు మధురమైన స్వరంతో, ప్రపంచాన్ని మోహింపజేసే పాటను, తాళం, లయతో, ఏడు స్వరాలతో అలంకరించి పాడుతున్నాడు.
గీతం గాయతి దుష్టాత్మా తస్యా రూపేణ మోహితః । పర్వతాగ్రే స్థితో విప్ర హర్షేణ మహతాన్వితః
ఆ పాపాత్ముడు పాట పాడుతూ, ఆమె అందానికి మోహితుడై, పర్వత శిఖరంపై నిలబడి ఉన్న బ్రాహ్మణుడు గొప్ప ఆనందంతో నిండిపోయాడు.
సఖీమధ్యగతా సా తు పద్మావతీ వరాననా । శుశ్రువే సుస్వరం గీతం తాలమానలయాన్వితమ్
స్నేహితుల మధ్యలో ఉన్న అందమైన ముఖం కలిగిన పద్మావతి, తాళం, లయతో కూడిన మధురమైన పాటను వినింది.
కోఽయం గాయతి ధర్మాత్మా మహత్సౌఖ్యప్రదాయకమ్ । గీతం హి సత్క్రియోపేతం సర్వభావసమన్వితమ్
"ఈ పాటను పాడుతున్న ధర్మాత్ముడు ఎవరు? ఎంత ఆనందాన్ని ఇస్తున్న పాట! మంచి చర్యలతో, అన్ని భావాలతో నిండిన పాట ఇది."
సఖీభిః సహితా గత్వా ఔత్సుక్యేన నృపాత్మజా । అశోకచ్ఛాయామాశ్రిత్య విమలే సుశిలాతలే
ఆరాటంతో రాజ కుమార్తె స్నేహితులతో కలిసి, అశోక వృక్షం నీడలోని నిర్మలమైన శిలపైకి వెళ్లింది.
దదర్శ భూపవేషేణ గోభిలం దానవాధమమ్ । పుష్పమాలాంబరధరం దివ్యగంధానులేపనమ్
ఆమె రాజ వేషంలో ఉన్న దురాత్ముడైన గోభిలుడిని, పుష్పమాల ధరించి, దివ్య సుగంధాలు పూసుకున్నాడని చూసింది.
సర్వాభరణశోభాంగం పద్మావతీ పతివ్రతా । మథురేశః సమాయాతః కదా ధర్మపరాయణః
పద్మావతి, భర్తకు అంకితభావంతో, అన్ని ఆభరణాలతో అలంకరించబడి, 'ధర్మమార్గంలో నడిచే మధురా అధిపతి ఎప్పుడు తిరిగి వస్తాడో?' అని ఆలోచించింది.
మమ నాథో మహాత్మా వై రాజ్యం త్యక్త్వా ప్రదూరతః । యావద్ధి చింతయేత్సా చ తావత్పాపేన తేన సా
'నా మహాత్ముడు భర్త రాజ్యాన్ని వదిలి దూరంగా ఉన్నాడు; నేను ఇలా ఆలోచిస్తున్నంత కాలం, ఆ పాపి నన్ను పిలిచాడు.'
సమాహూతా తురీభూయ ఏహి త్వం హి ప్రియే మమ । చకితాశంకితాసాచకథంభర్త్తాసమాగతః
ఆమెను పిలిచి, 'రా రా, నువ్వే నా ప్రియమైనవాడివి!' అని అన్నాడు. ఆమె భయంతో, అనుమానంతో, భర్త వచ్చాడేమో అని ఆశ్చర్యపోయింది.