క్రీడతే మృగయాం కాంతే మృగాన్సంహరతే బహూన్ । స మాం దృష్ట్వా మహారాజ ఏష్యతే నాత్ర సంశయః
'అతడు వేటలో ఆనందిస్తూ, ఎన్నో జంతువులను వధిస్తున్నాడు. నన్ను చూసిన వెంటనే, మహారాజు తప్పక ఇక్కడికి వస్తాడు — దీనిలో సందేహం లేదు.'
అన్యేషాం లుబ్ధకానాం మే నాస్తి ప్రాణభయం ధ్రువమ్ । మమరూపం నృపో దృష్ట్వా క్షమాం నైవ కరిష్యతి
'ఇతర వేటగాళ్ల వల్ల నాకు ప్రాణభయం లేదు. కానీ రాజు నన్ను చూశాక క్షమించడు.'
హర్షేణ మహతావిష్టో బాణపాణిర్ధనుర్ద్ధరః । శ్వభిర్యుక్తో మహాతేజా లుబ్ధకైః పరివారితః
మహా ఆనందంతో నిండిన బాణపాణి తన విల్లు పట్టుకుని, అతని చుట్టూ వేటగాళ్లు, కుక్కలతో కలిసి, ప్రకాశంగా కనిపించాడు.
ప్రియే కరిష్యతే ఘాతం మమాప్యేవం న సంశయః
ప్రియమైనవాడా, అతడు నన్ను కూడా ఖచ్చితంగా చంపుతాడని నాకు ఎలాంటి సందేహం లేదు.
శూకర్యువాచ- యదాయదా పశ్యసి లుబ్ధకాన్బహూన్మహావనే కాంత సమాయుధాన్బహూన్ । ఏతైస్తు పుత్రైర్మమపౌత్రకైః సమం దూరం ను భో యాసి పలాయమానః
ఆమెపంది ఇలా చెప్పింది— ప్రియమైనవాడా, ఈ అడవిలో నువ్వు బాగా ఆయుధాలు పట్టుకున్న వేటగాళ్లను, నా కొడుకులు, మనవళ్లు అందరితో కలిసి చూసినప్పుడు, ఎందుకు అంత దూరం పారిపోతున్నావు?
త్యక్త్వా సుధైర్యం బలపౌరుషం మహన్మహాభయేనాపి విషణ్ణచేతనః । దృష్ట్వా నృపేంద్రం పురుషోత్తమోత్తమం కరోషి కిం కాంత వదస్వకారణమ్
నీ ధైర్యం, బలాన్ని, పురుషత్వాన్ని వదిలేసి, గొప్ప భయంతో మనసు దిగులుగా మారింది. రాజును, మానవుల్లో శ్రేష్ఠుడిని చూసినప్పుడు, నువ్వు ఏమి చేస్తున్నావో చెప్పు ప్రియమైనవాడా, దానికి కారణం చెప్పు.
తస్యాస్తు వాక్యం సనిశమ్య కోల ఉవాచ తాం శూకరరాజఉత్తరమ్ । యదర్థభీతోస్మి సులుబ్ధకాత్ప్రియే దృష్ట్వా గతో దూర నిశమ్యశూకరాన్
ఆమె మాటలు విని, పందిరాజు ఆమెకు ఇలా సమాధానం ఇచ్చాడు— ప్రియమైనవాడా, నేను క్రూరమైన వేటగాడిని చూసి భయపడ్డాను. పందుల అరుపులు విని, అతడిని చూసిన వెంటనే దూరంగా వెళ్లిపోయాను.
సులుబ్ధకాః పాపకరాః శఠాః ప్రియే కుర్వంతి పాపం గిరిదుర్గకందరే । సదైవ దుష్టా బహుపాపచింతకా జాతాశ్చ సర్వే పరిపాపినాం కులే
ప్రియమైనవాడా, ఆ క్రూరమైన వేటగాళ్లు చెడ్డవారు, మోసగాళ్లు. వారు కొండ గుహల్లో ఎప్పుడూ పాపాలు చేస్తారు. ఎప్పుడూ దుర్మార్గులు, ఎన్నో పాపాల గురించి ఆలోచించే వారు, వారు అందరూ పాపుల వంశంలో పుట్టారు.
తేషాం హి హస్తాన్మరణాద్బిభేమి మృతోపి యాస్యామి పునశ్చ పాపమ్ । దూరం గిరిం పర్వతకందరం చ వ్రజామి కాంతే అపమృత్యుభీతః
వారి చేతిలో మరణం భయపెడుతోంది. చనిపోయినా మళ్లీ పాపంలో పడిపోతానని భయమేస్తోంది. అక్రమ మరణం భయంతోనే, ప్రియమైనవాడా, నేను కొండలు, గుహలు వైపు దూరంగా వెళ్తున్నాను.
అయం హి పుణ్యో నరనాథ ఆగతో విశ్వాధికః కేశవరూప భూపః । యుద్ధం కరిష్యే సమరే మహాత్మనా సార్ద్ధం ప్రియే పౌరుషవిక్రమేణ
ఈ ధర్మవంతుడు, అందరిలో గొప్పవాడు, కేశవరూపుడైన రాజు ఇక్కడికి వచ్చాడు. ప్రియమైనవాడా, ఈ మహాత్ముడితో యుద్ధంలో నా బలంతో, పరాక్రమంతో పోరాడతాను.
జేష్యామి భూపం యది స్వేన తేజసా భోక్ష్యామి కీర్తిం త్వతులాం పృథివ్యామ్ । తేనాహతో వీరవరేణ సంగరే యాస్యామి లోకం మధుసూదనస్య
నేను నా శక్తితో రాజును జయిస్తే, భూమిపై అపూర్వమైన కీర్తిని పొందుతాను. యుద్ధంలో ఆ వీరుడు నన్ను చంపితే, మధుసూదనుని లోకానికి వెళ్తాను.
మమాంగభూతేన పలేనమేదసా తృప్తిం పరాం యాస్యతి భూమినాథః । తృప్తా భవిష్యంతి సులోకదేవతా అస్మాదయంచాగతో వజ్రపాణిః
నా మాంసం, రక్తంతో భూమిపతి పరమ సంతృప్తిని పొందుతాడు. దేవతలు సంతోషిస్తారు, వజ్రపాణి కూడా ఇక్కడికి వచ్చాడు.
అస్యైవ హస్తాన్మరణం యదాభవేల్లాభశ్చ మే సుందరి కీర్తిరుత్తమా । తస్మాద్యశో భూమితలే జగత్త్రయే వ్రజామి లోకం మధుసూదనస్య
అతని చేతిలో మరణం కలిగితే, అందులో నాకు లాభమే, గొప్ప కీర్తి లభిస్తుంది. అందుకే, భూమిపై, మూడుజగతుల్లో కీర్తిని పొంది, మధుసూదనుని లోకానికి వెళ్తాను.
నైవం భీతోస్మి క్షుబ్ధోస్మి గతోఽహం గిరిసానుషు । పాపాద్భీతో గతః కాంతేధర్మం దృష్ట్వా స్థితోహ్యహమ్
నేను ఇలా భయపడటం లేదు, కేవలం కలవరపడి కొండలపైకి వెళ్లాను. దుష్టులను భయపడి వెళ్లాను గానీ, ధర్మాన్ని చూసి స్థిరంగా ఉన్నాను ప్రియమైనవాడా.
న జానే పాతకం పూర్వమన్యజన్మని చార్జితమ్ । యేనాహం శౌకరీం యోనిం గతోఽహం పాపసంచయాత్
మునుపు పుట్టిన జన్మలో, లేదా ఈ జన్మలో, నేను ఏ పాపం చేసానో తెలియదు. ఆ పాపఫలితంగా పంది జన్మను పొందాను.
క్షాలయిష్యామ్యహం ఘోరం పూర్వపాతకసంచయమ్ । బాణోదకైర్మహాఘోరైః సుతీక్ష్ణైర్నిశితైః శతైః
నేను నా గత పాపాలను, బలమైన, పదునైన, వేగంగా వచ్చే బాణాల వర్షంతో కడిగి వేసుకుంటాను.
పుత్రాన్పౌత్రాంస్తు వారాహి కన్యాం కుటుంబబాలకమ్ । గిరిం గచ్ఛ గృహీత్వా తు మమ మోహమిమం త్యజ
వారాహి, నా కొడుకులు, మనవళ్లు, అమ్మాయి, కుటుంబంలో ఉన్న చిన్నపిల్లలను తీసుకుని, కొండకు వెళ్లిపో. నా ఈ మోహాన్ని వదిలిపెట్టు.
మమస్నేహం పరిత్యజ్య హరిరేష సమాగతః । అస్య హస్తాత్ప్రయాస్యామి తద్విష్ణోః పరమం పదమ్
నా ప్రేమను వదిలిపెట్టి, హరిదేవుడు స్వయంగా వచ్చాడు. ఆయన చేతిలోంచి వెళ్లి, విష్ణువు పరమపదాన్ని చేరుతాను.
దైవేనాపి మమాద్యైవ స్వర్గద్వారమనుత్తమమ్ । ఉద్ఘాటితకపాటం తు యాస్యామి సుమహాదివమ్
దైవకృపతో, ఈ రోజే స్వర్గద్వారం తెరచి ఉంది. నేను ఆ మహత్తరమైన లోకాన్ని చేరుతాను.
సుకలోవాచ- తచ్ఛ్రుత్వా వచనం తస్య శూకరస్య మహాత్మనః । ఉవాచ తత్ప్రియా సఖ్యః సీదమానాంతరా తదా
సుకలుడు ఇలా చెప్పాడు— ఆ మహాత్ముడైన పందిచేత చెప్పిన మాటలు విని, అతని ప్రియురాలు, స్నేహితులతో కలిసి, దుఃఖంతో మాట్లాడింది.
శూకర్యువాచ- యస్మిన్యూథే భవాన్స్వామీ పుత్రపౌత్రైరలంకృతః । మిత్రైశ్చ భ్రాతృభిశ్చైవ అన్యైః స్వజనబాంధవైః
ఆ యందెయ్యంలో మీరు యజమానిగా, కుమారులు మనవళ్లతో, స్నేహితులు, అన్నదమ్ములు, ఇతర బంధువులతో కలసి అలంకరించబడి ఉన్నప్పుడు—
త్వయైవాలంకృతో యూథో భవతా పరిశోభతే । త్వాం వినాయం మహాభాగ కీదృగ్యూథో భవిష్యతి
మీ వల్లే ఈ మంద అలంకరింపబడింది, మీతోనే ఇది ప్రకాశిస్తోంది; మీ లేని ఈ మంద ఎలా ఉంటుందో, మహాభాగుడా, చెప్పండి.
తవైవ స్వబలేనాపి గర్జమానాశ్చ శూకరాః । విచరంతి గిరౌ కాంత తనయా మమ బాలకాః
మీ బలంతో, పందులు గర్జిస్తూ ఆ అందమైన కొండపై సంచరిస్తున్నారు; నా పిల్లలు, చిన్నవాళ్లు కూడా అక్కడ తిరుగుతున్నారు.
కందాన్మూలాన్సుభక్షంతి నిర్భయాస్తవ తేజసా । దుర్గేషు వనకుంజేషు గ్రామేషు నగరేషు చ
మీ తేజస్సుతో, వారు ఎటువంటి భయమూ లేకుండా, కోండల్లో, అడవి పొదల్లో, గ్రామాల్లో, పట్టణాల్లో, కందులు ముల్లు తింటున్నారు.
న కుర్వంతి భయం తీవ్రం సింహానామిహ పర్వతే । మనుష్యాణాం మహాబాహో పాలితాస్తవ తేజసా
మీ తేజస్సుతో రక్షించబడిన వారు, ఈ కొండపై సింహాలను చూసినా, మనుషులను చూసినా, ఎటువంటి భయాన్ని అనుభవించరు, మహాబాహువా.
త్వయా త్యక్తా అమీ సర్వే బాలకా మమ దారకాః । దీనాశ్చైవాకులాశ్చైవ భవిష్యంతి విచేతనాః
మీరు వారిని వదిలిపెడితే, నా పిల్లలు అందరూ దయనీయులై, కలవరపడి, జ్ఞానశూన్యులైపోతారు.
నిత్యమేవ సుఖం వర్త్మ గత్వా పశ్యంతి బాలకాః । పతిహీనా యథా నారీ శోభతే నైవ శోభనా
పిల్లలు ఎప్పుడూ సుఖంగా జీవిస్తున్నారు; కానీ భర్త లేని భార్య ఎలా అందంగా కనిపించదో, అలాగే ఇది కూడా అందంగా ఉండదు.
అలంకృతా యథా దివ్యైరలంకారైః సకాంచనైః । పరిచ్ఛదై రత్నవస్త్రైః పితృమాతృసహోదరైః
బంగారు ఆభరణాలతో, రత్నవస్త్రాలతో, తల్లిదండ్రులు, అన్నదమ్ములతో అలంకరించబడిన ఒక స్త్రీ ఎలా ఉంటుందో—
శ్వశ్రూశ్వశురకైశ్చాన్యైః పతిహీనా న భాతి సా । చంద్రహీనా యథా రాత్రీ పుత్రహీనం యథా కులమ్
అమ్మాయితో, మామతో, ఇతరులతో ఉన్నా, భర్త లేకపోతే ఆవిడ అందంగా కనిపించదు; చంద్రుడు లేని రాత్రిలా, కుమారుడు లేని కుటుంబంలా.
దీపహీనం యథా గేహం నైవ భాతి కదాచన । త్వాం వినాయం తథా యూథో నైవ శోభేత మానద
దీపం లేని ఇల్లు ఎప్పుడూ ప్రకాశించదు; అలాగే, మీ లేని ఈ మంద కూడా అందంగా ఉండదు, మాన్యుడా.