క్వచిత్తపంతి మునయః క్వచిద్గాయంతి కిన్నరాః । సంతుష్టా ఋషిగంధర్వా వీణాతాలకరావిలాః
కొన్ని చోట్ల మునులు తపస్సు చేస్తుంటారు, మరికొన్ని చోట్ల కిన్నరులు పాటలు పాడుతుంటారు. తృప్తిచెందిన ఋషులు, గంధర్వులు వీణా తాళాల మాధుర్యంలో ఆనందిస్తారు.
తాలమానలయే లీనాః స్వరైః సప్తభిరన్వితైః । మూర్చ్ఛనారత్నిసంయుక్తైర్వ్యక్తం గీతం మనోహరమ్
తాళం, లయలో లీనమై, ఏడు స్వరాలతో, సంగీత రాగాల రత్నాలతో కలసి, వారి మధురమైన, మనోహరమైన గానం స్పష్టంగా వినిపిస్తుంది.
తస్మిన్వై పర్వతశ్రేష్ఠే చందనచ్ఛాయసంశ్రితాః । గంధర్వా గీతతత్వజ్ఞా గీతం గాయంతి తత్పరాః
ఆ పర్వతశ్రేష్ఠంపై, చందనవృక్షాల నీడలో, సంగీత తత్వాన్ని తెలిసిన గంధర్వులు, పరమభక్తితో పాటలు పాడుతుంటారు.
నృత్యంతి యోషితస్తత్ర దేవానాం పర్వత్తోత్తమే । పాపహా పుణ్యదో దివ్యః సుశ్రేయసాం ప్రదాయకః
అక్కడ దేవతల పర్వతశ్రేష్ఠంపై, ఆకాశ మహిళలు నృత్యం చేస్తారు. అది పాపాలను తొలగిస్తుంది, పుణ్యాన్ని ఇస్తుంది, దివ్యమైనది, ఉత్తమమైన మంగళాన్ని ప్రసాదిస్తుంది.
వేదధ్వనిః సమధురః శ్రూయతే పర్వతోత్తమే । చందనాశోకపున్నాగైః శాలైస్తాలైస్తమాలకైః
ఆ పర్వతశిఖరంపై, వేదధ్వని మధురంగా వినిపిస్తుంది. చుట్టూ చందనం, అశోక, పున్నాగ, శాల, తాళ, తమాల వృక్షాలు ఉన్నాయి.
వటైస్తు మేఘసంకాశై రాజతే పర్వతోత్తమః । సంతానకైః కల్పవృక్షై రంభాపాదపసంకులైః
ఆ పర్వతశ్రేష్ఠం మేఘాల్లాంటి వటవృక్షాలతో, సంతానక, కల్పవృక్షాలతో, రంభావృక్షాలతో నిండిపోయి ప్రకాశిస్తుంది.
నగేంద్రో భాతి సర్వత్ర నాకవృక్షైః సుపుష్పితైః । నానాధాతుసమాకీర్ణో నానారత్నచయో గిరిః
పర్వతాధిపతి అన్ని చోట్లను పరిపూర్ణంగా వికసించిన ఆకాశవృక్షాలతో, వివిధ లోహాలతో, అనేక రత్నాలతో మెరిసిపోతున్నాడు.
నానాకౌతుకసంయుక్తో నానామంగలసంయుతః । వేదవృందైః సుసంజుష్టో హ్యప్సరోగణసంకులః
అనేక ఆశ్చర్యకరమైన, మంగళకరమైన విషయాలతో, వేదపారాయణ గోష్ఠులతో, అప్సరసల సమూహాలతో ఆ పర్వతం అలంకరించబడి ఉంది.
ఋషిభిర్మునిభిః సిద్ధైర్గంధర్వైఃపరిభాతిసః । గజైశ్చాచలసంకాశైః సింహనాదైర్విరాజతే
ఆ పర్వతం మీద ఋషులు, మునులు, సిద్ధులు, గంధర్వులు సమూహంగా ఉండగా, కొండలంత పెద్ద ఏనుగులు సింహపు గర్జనలతో ఆ ప్రాంతాన్ని ప్రతాపంగా మారుస్తున్నాయి.
శరభైర్మత్తశార్దూలైర్మృగధూర్తైరలంకృతః । వాపీకూపతడాగైశ్చ సంపూర్ణైర్విమలోదకైః
అక్కడ శరభాలు, మత్తులో ఉన్న పులులు, చురుకైన మృగాలు అలంకారంగా ఉన్నాయి. అలాగే, నిర్మలమైన నీటితో నిండిన బావులు, కుళాయిలు, చెరువులు అక్కడ కనిపిస్తాయి.
హంసకారండవాకీర్ణైః సర్వత్ర పరిశోభతే । కనకోత్పలైశ్చ శ్వేతైశ్చ రక్తోత్పలైర్విరాజతే
ప్రతి చోటా హంసలు, నెమళ్ళు సమూహాలుగా తిరుగుతూ ఆ ప్రాంతాన్ని అందంగా చేస్తూ ఉన్నాయి. అక్కడ బంగారు కమలాలు, తెల్ల కమలాలు, ఎర్ర కమలాలు ప్రకాశంగా మెరిసిపోతున్నాయి.
నదీస్రవణసంఘాతైర్విమలైశ్చోదకైస్తథా । శాలతాలైశ్చ రూపైశ్చ సగజైః స్ఫాటికైస్తథా
నదులు, వాగులు కలిసిపోతూ, నిర్మలమైన నీటితో కూడి, శాల, తాళపాములు, ఏనుగులతో పాటు స్ఫటికపు రాళ్ళు అక్కడ అందంగా ఉన్నాయి.
విస్తీర్ణైః కాంచనైర్దివ్యైః సూర్యవహ్నిసమప్రభైః । శిలాతలైశ్చ సంపూర్ణః శైలరాజో విరాజతే
విస్తారమైన బంగారు రంగు దివ్యమైన మైదానాలతో, సూర్యుడు, అగ్ని లాంటి కాంతితో, రాళ్ళతో నిండిన ఆ పర్వతరాజు ప్రకాశంగా కనిపిస్తున్నాడు.
విమానైర్దేవతానాం చ ప్రాసాదైః పర్వతోత్తమైః । హంసచంద్రప్రతీకాశైర్హేమదండైరలంకృతః
దేవతల విమానాలతో, ఉత్తమమైన పర్వత ప్రాసాదాలతో, హంసలు, చంద్రుడు లాంటి బంగారు స్తంభాలతో ఆ పర్వతం అలంకరించబడి ఉంది.
కలశైశ్చామరైర్యుక్తైః ప్రాసాదైః పరిశోభితః । నానాగుణప్రముదిత దేవవృందైశ్చ శోభితః
కలశాలు, చామరాలతో కూడిన ప్రాసాదాలతో ఆ ప్రాంతం మరింత అందంగా ఉంది. వివిధ గుణాలతో ఆనందంగా ఉన్న దేవతల సమూహాలతో అక్కడ మరింత కాంతి పెరిగింది.
దేవవృందైరనేకైశ్చ గంధర్వైశ్చారణైస్తథా । సర్వత్ర రాజతే పుణ్యో మేరుర్గిరివరోత్తమః
అనేక దేవతల సమూహాలు, గంధర్వులు, చరణులు ఉన్న ఆ పవిత్రమైన, శ్రేష్ఠమైన మేరు పర్వతం అన్ని చోట్ల ప్రకాశంగా వెలుగొందుతోంది.
తస్మాద్గంగామహాపుణ్యా పుణ్యతోయా మహానదీ । ప్రసూతా పుణ్యతీర్థాఢ్యా హంసపద్మైః సమాకులా
అక్కడినుంచి గంగా, అత్యంత పవిత్రమైన, పవిత్ర జలాలతో నిండిన మహానది, పవిత్ర తీర్థాలతో, హంసలు, కమలాలతో నిండినదిగా జన్మించింది.
మునిభిః సేవ్యమానా సా ఋషిసంఘైర్మహానదీ । ఏవంగుణం గిరిశ్రేష్ఠం పుణ్యకౌతుకమంగలమ్
ఆ మహానది మునులు, ఋషుల సమూహాలు సేవించగా, అన్ని గొప్ప లక్షణాలతో, అద్భుతమైన, మంగళకరమైన పర్వతశ్రేష్ఠంగా ఉంది.
అంగశ్చాత్రిసుతః పుణ్యః ప్రవివేశ మహామునిః । గంగాతీరే సుపుణ్యే చ ఏకాంతే చారుకందరే
ఆ సమయంలో అంగుడు, అత్రి మహర్షి కుమారుడు, పవిత్రుడైన మహాముని, గంగా తీరం మీద ఉన్న ఒక అందమైన పవిత్ర గుహలో ప్రవేశించాడు.
తత్రోపవిశ్య మేధావీ కామక్రోధవివర్జితః । సర్వేంద్రియాణి సంయమ్య హృషీకేశం మనోగతమ్
అక్కడ ఆ మేధావి, కామక్రోధాలను దూరంగా ఉంచి, అన్ని ఇంద్రియాలను నియంత్రించి, హృషీకేశుడిని మనస్సులో నిలిపి కూర్చున్నాడు.
ధ్యాయమానః స ధర్మాత్మా కృష్ణం క్లేశాపహం ప్రభుమ్ । ఆసనే శయనే యానే ధ్యానే చ మధుసూదనమ్
ఆ ధర్మాత్ముడు ధ్యానంలో కృష్ణుని, కష్టాలను తొలగించేవాడైన ప్రభువును, కూర్చునే సమయంలోనూ, పడుకునే సమయంలోనూ, ప్రయాణంలోనూ, ధ్యానంలోనూ మధుసూదనుని ధ్యానించాడు.
నిత్యం పశ్యతి యుక్తాత్మా యోగయుక్తో జితేంద్రియః । చరాచరేషు జీవేషు తేషు పశ్యతి కేశవమ్
సదా నియమంతో, ఇంద్రియాలను జయించి, యోగంలో లీనమై, చరాచరజీవులందరిలోనూ ఆత్మను ఏకాగ్రపరచి, కేశవుని దర్శించాడు.
ఆర్ద్రేషు చైవ శుష్కేషు సర్వేష్వన్యేషు స ద్విజః । ఏవం వర్షశతం జాతం తప్యమానస్య తస్య చ
తడి, పొడి, ఇతర అన్ని వస్తువులలోనూ ఆ ద్విజుడు ఆ దేవుని దర్శించాడు. ఇలా వంద సంవత్సరాలు తపస్సు చేస్తూ గడిపాడు.
సమాలోక్య జగన్నాథశ్చక్రపాణిర్ద్విజోత్తమమ్ । బహువిఘ్నాన్సుఘోరాంశ్చ దర్శయత్యేవ నిత్యశః
అప్పుడు జగన్నాథుడు, చక్రాయుధుడు, ఆ ఉత్తమ ద్విజుడిని చూసి, ప్రతిదినం అనేక భయంకరమైన, తీవ్రమైన అడ్డంకులను చూపించాడు.
తేజసా తస్య దేవస్య నృసింహస్య మహాత్మనః । నిరాతంకః స ధర్మాత్మా దహత్యగ్నిరివేంధనమ్
ఆ దేవుడు నరసింహుని తేజస్సుతో, ఆ ధర్మాత్ముడు ఎలాంటి భయం లేకుండా, అగ్ని వనాన్ని కాల్చినట్లు ఆ విఘ్నాలను కాల్చేశాడు.
నియమైః సంయమైశ్చాన్యైరుపవాసైర్ద్విజోత్తమః । క్షీయమాణస్తు సంజాతో దీప్యమానః స్వతేజసా
నియమాలు, నియంత్రణలు, ఉపవాసాలతో ఆ ఉత్తమ ద్విజుడు, శరీరం క్షీణించిపోతున్నా, తన స్వంత తేజంతో ప్రకాశంగా మెరిసిపోతున్నాడు.
సూర్యపావకసంకాశస్త్వంగ ఏవం ప్రదృశ్యతే । ఏవం తపఃసు నిరతం ధ్యాయమానం జనార్దనమ్
సూర్యుడి, అగ్ని వలె ప్రకాశించే అంగుడు, తపస్సులో నిమగ్నమై జనార్దనుని ధ్యానం చేస్తూ కనిపించాడు.
ఆవిర్భూయాబ్రవీద్దేవో వరం వరయ మానద । తం చ దృష్ట్వా హృషీకేశమంగః పరమ నిర్వృతః
అప్పుడు దేవుడు ప్రత్యక్షమై, "ఏదైనా వరం కోరుకో" అని అన్నాడు. హృషీకేశుని దర్శించి అంగుడు అపారమైన ఆనందంతో నిండిపోయాడు.
తుష్టావ ప్రణతో భూత్వా వాసుదేవం ప్రసన్నధీః
ఆనందంతో మనసు నిండిన అంగుడు, వాసుదేవుని ముందు నమస్కరించి స్తుతించసాగాడు.
అంగ ఉవాచ- త్వం గతిః సర్వభూతానాం భూతభావన పావన । భూతాత్మా సర్వభూతేశ నమస్తుభ్యం గుణాత్మనే
అంగుడు ఇలా అన్నాడు – "ప్రభూ! నీవే సమస్త జీవుల ఆశ్రయం, సృష్టికర్త, పవిత్రతను ప్రసాదించేవాడు. నీవే భూతాత్మ, సమస్త భూతాల అధిపతి, నీకు గుణమయుడైనవాడా నమస్కారం."