దదౌ తస్మై స ధర్మాత్మా వృత్రాయ ద్విజసత్తమ । అర్ధం భుంక్ష్వ మహాప్రాజ్ఞ ఐంద్రమేతన్మహత్పదమ్
ధర్మాత్ముడైన ఇంద్రుడు వృత్రునికి అది ఇచ్చాడు, ఓ బ్రాహ్మణ శ్రేష్ఠా! 'ఓ మహాజ్ఞానీ, ఈ గొప్ప ఇంద్ర పదవిలో సగాన్ని నీవు అనుభవించు' అని అన్నాడు.
వర్తితవ్యం సుఖేనాపి ఆవాభ్యాం దైత్యసత్తమ । ఏవం విశ్వాసయన్దైత్యం వృత్ర మైత్రేణ వై తదా
మనిద్దరం సుఖంగా ఉండాలి, ఓ దైత్య శ్రేష్ఠా! అప్పుడు ఇంద్రుడు స్నేహంతో వృత్రుడికి నమ్మకం కలిగించాడు.
గతేషు తేషు విప్రేషు స్వస్థానం ద్విజసత్తమ । ఛిద్రం పశ్యతి దుష్టాత్మా వృత్రస్యాపి సదైవ హి
బ్రాహ్మణులు తమ తమ స్థలాలకు వెళ్లిన తరువాత, ఓ బ్రాహ్మణ శ్రేష్ఠా, దుష్టహృదయుడు ఎప్పుడూ వృత్రునిలో లోపం వెతికేవాడు.
సావధానత్వమింద్రోపి దివారాత్రౌ ప్రచింతయేత్ । తస్యచ్ఛిద్రం న పశ్యేత వృత్రస్యాపి మహాత్మనః
ఇంద్రుడు కూడా రాత్రింబవళ్ళు జాగ్రత్తగా ఆలోచిస్తూ ఉండేవాడు. అయినా మహాత్ముడైన వృత్రునిలో అతడు ఎలాంటి లోపం కనుగొనలేకపోయాడు.
ఉపాయం చింతయామాస తస్యైవ వధహేతవే । రంభా సంప్రేషితా తేన మోహయస్వ మహాసురమ్
వృత్రుని సంహారానికి మార్గాన్ని ఆలోచించాడు. ఆ పని కోసం రంభను పంపించాడు— 'ఆ మహాసురుణ్ని మాయలో పడవేయి' అని.
యేనకేనాప్యుపాయేన యథా హత్వా లభే సుఖమ్ । తథా కురుష్వ కల్యాణి సంమోహాయ సురద్విషః
ఏ మార్గమైనా సరే, వృత్రుణ్ని సంహరించి నేను సుఖంగా ఉండాలని కోరుకుంటున్నాను. అందుకే, ఓ మంగళకరమైనవాడా, దేవతలకు శత్రువైన వాడిని మోహింపజేయి.
వనం పుణ్యం మహాదివ్యం పుణ్యపాదపసేవితమ్ । బహువృక్షఫలోపేతం మృగపక్షిసమాకులమ్
పవిత్రమైన, పరమదివ్యమైన అరణ్యం; అక్కడ పవిత్రవృక్షాలు పెరిగి, ఎన్నో రకాల పండ్లతో నిండిన చెట్లు, మృగాలు, పక్షులతో కళకళలాడుతూ ఉంది.
విమానమందిరైర్దివ్యైః సర్వత్ర పరిశోభితమ్ । దివ్యగంధర్వసంగీతం భ్రమరాకులితం సదా
అక్కడ ఎక్కడ చూసినా దివ్యమైన గృహాలు, ప్రాసాదాలు అలంకరించబడి ఉన్నాయి; గంధర్వుల సంగీతం ఎప్పుడూ వినిపిస్తూ, తేనెటీగల గుంపులతో నిండి ఉంది.
కోకిలానాం రుతైః పుణ్యైః సర్వత్ర మధురాయతైః । శిఖిసారంగనాదైశ్చ సర్వత్ర సుసమాకులమ్
అక్కడ ఎక్కడ చూసినా కోయిలల మధురమైన, శుభమైన గానాలు, మయూరాలు, నెమళ్ల అరుపులతో ఆ ప్రాంతం ఎంతో హర్షభరితంగా ఉంది.
దివ్యైస్తు చందనైర్వృక్షైః సర్వత్ర సమలంకృతమ్ । వాపీకుండతడాగైశ్చ జలపూర్ణైర్మనోహరైః
అక్కడ ఎక్కడ చూసినా దివ్యమైన చందన వృక్షాలతో అలంకరించబడి, నీటితో నిండిన అందమైన వాపులు, కుంటలు, చెరువులతో ఆకర్షణీయంగా ఉంది.
కమలైః శతపత్రైశ్చ పుష్పితైః సమలంకృతమ్ । దేవగంధర్వసంసిద్ధైశ్చారణైశ్చైవ కిన్నరైః
పుష్పించిన వందదళాల కమలాలతో అలంకరించబడి, దేవతలు, గంధర్వులు, సిద్ధులు, చారణులు, కిన్నరులు అక్కడ సంచరిస్తున్నారు.
మునిభిః శుశుభే దివ్యైర్దివ్యోద్యానవరేణ చ । అప్సరోగణసంకీర్ణం నానాకౌతుకమంగలైః
దివ్యమునులు, ఉత్తమమైన దివ్యోద్యానాలతో ఆ ప్రాంతం ప్రకాశిస్తోంది; అప్సరసల సమూహంతో నిండి, అనేక ఆశ్చర్యకరమైన, మంగళకరమైన విషయాలతో నిండింది.
హేమప్రాసాదసంబాధం దండచ్ఛత్రైశ్చ చామరైః । కలశైశ్చ పతాకాభిః సర్వత్రసమలంకృతమ్
బంగారు ప్రాసాదాలతో నిండిన ఆ ప్రదేశం, దండలు, గొడుగులు, చామరాలు, కలశాలు, జెండాలతో ఎక్కడ చూసినా అలంకరించబడి ఉంది.
వేదధ్వనిసమాకీర్ణం గీతధ్వనిసమాకులమ్ । ఏవం నందనమాసాద్య సా రంభా చారుహాసినీ
వేదపఠన ధ్వనులతో, గీతాల సంగీతంతో నిండిన ఆ ప్రదేశాన్ని అందమైన నవ్వుతో రంభా నందనవనానికి చేరుకుంది.
అప్సరోభిః సమం తత్ర క్రీడత్యేవం విలాసినీ । సూత ఉవాచ- ఏకదా తు స వృత్రో వై కాలాకృష్టో గతో వనమ్
అక్కడ ఆ సుందరి అప్సరసలతో కలిసి ఆడుకుంటూ ఉంది. సూతుడు చెప్పాడు — ఒకసారి వృత్రుడు కాలానికి లోబడి అరణ్యంలోకి వెళ్ళాడు.
కతిభిర్దానవైః సార్ద్ధం ముదయా పరయా యుతః । అలక్ష్యే భ్రమతే పార్శ్వం తస్యైవ చ మహాత్మనః
కొంతమంది దానవులతో కలిసి, అపారమైన ఆనందంతో, ఎవరికీ కనిపించకుండా ఆ మహాత్ముడి దగ్గర తిరుగుతూ ఉన్నాడు.
దేవరాజోపి విప్రేంద్రశ్ఛిద్రాన్వేషీ ద్విషాం కిల । స హి వృత్రో మహాప్రాజ్ఞో విశ్వస్తః సర్వకర్మసు
దేవేంద్రుడే, బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠా, శత్రువులలో లోపాలను వెతుకుతూ ఉన్నాడు. వృత్రుడు మహాజ్ఞాని, అన్ని కార్యాలలో నిపుణుడు, పూర్తిగా ధైర్యంగా ఉన్నాడు.
ఇంద్రం మిత్రం పరం జానన్భయం చక్రే న తస్య సః । భ్రమమాణో వనం పశ్యేత్సర్వత్ర పరమం శుభమ్
ఇంద్రుడు తనకు పరమ మిత్రుడని తెలుసుకుని, అతనికి భయం ఏమాత్రం లేదు. అరణ్యంలో తిరుగుతూ, ఎక్కడ చూసినా అత్యంత శుభప్రదంగా కనిపించింది.
సురమ్యం కౌతుకవనం వనితాగణసంకులమ్ । చందనస్యాపి వృక్షస్య ఛాయాం శీతాం సుపుణ్యదామ్
అత్యంత అందమైన, ఆశ్చర్యకరమైన వనం, స్త్రీల సమూహాలతో నిండినది; చందన వృక్షపు చల్లని పవిత్రమైన నీడ అక్కడ ఉంది.
సమాశ్రిత్య విశాలాక్షీ రంభా తత్ర ప్రదీవ్యతి । సఖీభిస్తు మహాభాగా దోలారూఢా యశస్వినీ
ఆ విశాలవిల్లు రంభా అక్కడ ఆ నీడను ఆశ్రయించి, తన స్నేహితులతో కలిసి ఊయలపై కూర్చొని ఆనందంగా ఉంది.
గాయతే సుస్వరం గీతం సర్వవిశ్వప్రమోహనమ్ । తత్ర వృత్రః సమాయాతః కామాకులితమానసః
ఆమె మధురమైన గీతాన్ని పాడుతూ, మొత్తం లోకాన్ని మోహింపజేసింది. అక్కడ వృత్రుడు, మనసు కోరికతో నిండిపోయి, వచ్చాడు.
దోలారూఢాం సమాలోక్య రంభాం చారుసులోచనామ్
ఆ ఊయలపై కూర్చున్న, అందమైన కన్నుల రంభను చూసాడు.
సూత ఉవాచ- ఇయం హి కా గాయతి చారులోచనా విలాసభావైః పరివిశ్వమేవ । అతీవ బాలా శుశుభే మనోహరా సంపూర్ణభావైః పరిమోహయేజ్జనమ్
సూతుడు చెప్పాడు — ఈ అందమైన కన్నులవాడెవరు? ఆమె వినూత్న హావభావాలతో పాట పాడుతూ, చుట్టూ ఉన్నవారిని ఆకట్టుకుంటోంది. ఎంతో యవ్వనంతో, ఆకర్షణీయంగా మెరిసిపోతూ, ఆమె రూపం ఎవ్వరినైనా మోహింపజేయగలదు.
దృష్ట్వా స రంభాం కమలాయతాక్షీం పీనస్తనీం చర్చితకుంకుమాంగీమ్ । పద్మాననాం కామగృహం మమైషా నో వా రతిశ్చారుమనోహరేయమ్
ఆ రంభను — పద్మాకారమైన కన్నులతో, పుష్టిగా ఉన్న వక్షోజాలతో, కుంకుమతో అలంకరించబడిన అవయవాలతో, పద్మ ముఖంతో, కోరికల నిలయంగా చూసి — "ఈ అందమైనది నాది కాదా? నిజంగా ఎంతో మధురంగా ఉంది" అని అనుకున్నాడు.
సంపూర్ణభావాం పరిరూపయుక్తాం కామాంగశీలామతిశీలభావామ్ । యాస్యామ్యహం వశ్యమిహైవ అస్యా మనోభవేనాద్య ఇహైవ ప్రేషితః
ఈరోజు ఆమె మనసు ఆకర్షణతో, ఆమె అందం, రూపం, కామకళల్లో నైపుణ్యం, మంచితనంతో నిండిన ఆమె దగ్గరకు నేను వెళ్ళిపోతున్నాను.
ఇతీవ దైత్యః సువిచింతయాన్వితః కామేన ముగ్ధో బహుకాలనోదితః । సమాతురస్తత్ర జగామ సత్వరమువాచ తాం దీనమనాః సులోచనామ్
ఈ విధంగా, ఆ దైత్యుడు, ఎన్నో రోజులుగా పెరిగిన కోరికతో మనసు కలవరపడి, ఆ అందమైన విశాల నేత్రాల యువతిని తడబడిన హృదయంతో వేగంగా చేరి, ఆమెతో మాట్లాడాడు.
కస్యాసి వా సుందరి కేన ప్రేషితా కిం నామ తే పుణ్యతమం వదస్వ మే । తవైవ రూపేణ మహాతితేజసా ముగ్ధోస్మి బాలే మమ వశ్యతాం వ్రజ
అమ్మాయీ! నువ్వెవరిది? నిన్ను ఎవరు పంపారు? నీకు అత్యుత్తమమైన పేరు ఏమిటో చెప్పు. నీ అందంతో, తేజస్సుతో నేను మంత్రముగ్దుడయ్యాను. నా ఆధీనంలోకి రా.
ఏవముక్తా విశాలాక్షీ వృత్రం కామాకులం ప్రతి । అహం రంభా మహాభాగ క్రీడార్థం వనముత్తమమ్
విశాల నేత్రాల ఆ యువతి, కోరికతో మునిగిపోయిన వృత్రుని చూసి, "ఓ భాగ్యవంతుడా! నేను రంభ, వినోదం కోసం ఈ అద్భుతమైన అడవికి వచ్చాను" అని చెప్పింది.
సఖీసార్ధం సమాయాతా నందనం వనముత్తమమ్ । త్వం తు కో వా కిమర్థం హి మమ పార్శ్వం సమాగతః
నా స్నేహితులతో కలిసి ఈ నందనవనానికి వచ్చాను. మరి నువ్వెవరు? ఏ కారణంతో నా దగ్గరకు వచ్చావు?
వృత్ర ఉవాచ- శ్రూయతామభిధాస్యామి యోహం బాలే సమాగతః । హుతాశనాత్సముత్పన్నః కశ్యపస్య సుతః శుభే
వృత్రుడు ఇలా అన్నాడు— "బాలికా! నేను ఎవరో, ఎందుకు వచ్చానో విను. నేను అగ్నిలోనుంచి జన్మించిన కశ్యపుని కుమారుడిని, ఓ మంగళకరమైనవాడా!"