ఏవం నిపాత్య తం దైత్యం దితినందనమేవ చ । రాజ్యం చకార ధర్మాత్మా సుఖేన పాకశాసనః
అలా ఆ దైత్యుడిని, దితి కుమారుడిని చంపిన తరువాత, ధర్మబద్ధుడైన పాకశాసనుడు సుఖంగా తన రాజ్యాన్ని స్థాపించాడు.
సూత ఉవాచ- హతం శ్రుత్వా దితిః పుత్రం సుబలం బలమేవ చ । రుదితం కరుణం కృత్వా హా హా కష్టం భృశం మమ
సూతుడు చెప్పాడు — తన కుమారుడు సుబలుడు, అతని బలాన్ని చంపినట్టు విని, దితి గాఢంగా ఏడ్చి, 'హాయ్! నా దుఃఖం ఎంత భారంగా ఉంది!' అని విలపించింది.
ఏవం సుకరుణం కృత్వా బహుకాలం తపస్వినీ । సా గతా కశ్యపం కాంతం తమువాచ యశస్వినీ
అలా ఎంతో కాలం బాధతో ఏడ్చిన ఆ తపస్సు గల మహిళ, తన ప్రియమైన కశ్యపుని దగ్గరకు వెళ్లి, అతనితో మాట్లాడింది.
తవ పుత్రో మహాపాప ఇంద్రః సురగణేశ్వరః । సాగరోపగతం దృష్ట్వా బలం మే బ్రహ్మలక్షణమ్
నీ కుమారుడైన ఇంద్రుడు, దేవతల అధిపతి, మహా పాపం చేశాడు; సముద్రం దగ్గర బ్రహ్మ లక్షణాలతో ఉన్న నా కుమారుడు బలుడిని చూసి,
వజ్రేణ ఘాతయామాస సంధ్యామాస్యంతమేవ హి । ఏవం శ్రుత్వా తతః క్రుద్ధో మరీచితనయస్తదా
సంధ్యాకాలంలో, అంత్య సమయాన, వజ్రాయుధంతో అతన్ని చంపాడు; ఇది విని మరీచి కుమారుడు కోపంతో మండిపడ్డాడు.
క్రోధేన మహతావిష్టః ప్రజజ్వాలేవ వహ్నినా । అవలుంచ్య జటామేకాం శుచ్యగ్నౌ స ద్విజోత్తమః
భారీ కోపంతో అగ్నిలా మండుతూ, ఆ గొప్ప బ్రాహ్మణుడు ఒక జటను పీకి పవిత్రమైన అగ్నిలో వేసాడు.
ఇంద్రస్యైవ వధార్థాయ పుత్రముత్పాదయామ్యహమ్ । తస్మాత్కుండాత్సముత్పన్నో హుతాశనముఖాదపి
ఇంద్రుడిని సంహరించేందుకు నేను కుమారుడిని సృష్టిస్తాను; అందుకే ఆ హోమకుండం నుండి, అగ్నిముఖం నుంచి అతడు జన్మించాడు.
కృష్ణాంజనచయోపేతః పింగాక్షో భీషణాకృతిః । దంష్ట్రాకరాలవక్త్రాంతో జగతాం భయదాయకః
అతడు నల్లని మైనంలా ఉండి, పింగళమైన కళ్లతో, భయంకరమైన రూపంతో, దంతాలతో భయానకమైన నోటితో, సమస్త లోకాలకు భయాన్ని కలిగించే వాడిగా పుట్టాడు.
మహాచర్వరికో ఘోరః ఖడ్గచర్మధరస్తథా । సర్వాంగతేజసా దీప్తో మహామేఘోపమో బలీ
ఆ మహా భయంకరుడు, ఖడ్గం, కవచం ధరించి, తన శరీరమంతా తేజస్సుతో ప్రకాశిస్తూ, గొప్ప మేఘంలా బలంగా కనిపించాడు.
ఉవాచ కశ్యపం విప్రమాదేశో మమ దీయతామ్ । కస్మాదుత్పాదితో విప్ర భవతా కారణం వద
అతడు కశ్యపుని దగ్గరకు వెళ్లి, 'మీ ఆజ్ఞ చెప్పండి; మీరు నన్నెందుకు సృష్టించారో చెప్పండి' అని అడిగాడు.
తమహం సాధయిష్యామి ప్రసాదాత్తవ సువ్రత । కశ్యప ఉవాచ- అస్యా మనోరథం పుత్ర పూరయస్వ మమైవ హి
'నీ కృపతో నేను ఈ కార్యాన్ని నెరవేర్చుతాను' అని అతడు అన్నాడు. కశ్యపుడు ఇలా అన్నాడు — 'నా కొరకు, కుమారా, ఆమె కోరికను నీవు నెరవేర్చు.'
అదిత్యాస్త్వం మహాప్రాజ్ఞ జహి ఇంద్రం దురాత్మకమ్ । నిహతే దేవరాజే హి ఐంద్రం పదం ప్రభుంక్ష్వ చ
'అదితి కుమారుడా, మహా జ్ఞానివా, దుర్మార్గుడైన ఇంద్రుడిని సంహరించు; దేవతల రాజు చనిపోయిన తరువాత, ఇంద్రుని పదవిని అనుభవించు.'
ఏవం తేన సమాదిష్టః కశ్యపేన మహాత్మనా । వృత్రస్తు ఉద్యమం చక్రే తస్యేంద్రస్య వధాయ చ
అలా మహాత్ముడైన కశ్యపుడు ఆజ్ఞ ఇచ్చిన తరువాత, వృత్రుడు ఇంద్రుడిని సంహరించేందుకు ప్రయత్నం ప్రారంభించాడు.
ధనుర్వేదస్య చాభ్యాసం స చక్రే పౌరుషాన్వితః । బలం వీర్యం తథా క్షాత్రం తేజో ధైర్యసమన్వితమ్
వృత్రుడు ధనుర్వేదాన్ని సాధన చేసి, పురుషత్వంతో, బలంతో, వీరత్వంతో, రాజసమర్థతతో, తేజస్సుతో, ధైర్యంతో నిండిన వాడయ్యాడు.
దృష్ట్వా హి తస్య దైత్యస్య సహస్రాక్షో భయాతురః । ఉపాయం చింతితం తస్య వృత్రస్యాపి దురాత్మనః
ఆ దైత్యుడి బలాన్ని చూసి, సహస్రాక్షుడైన ఇంద్రుడు భయంతో వణికిపోయాడు; దుర్మార్గుడైన వృత్రుడిని ఎదుర్కొనే మార్గాన్ని ఆలోచించాడు.
వధార్థం దేవదేవేన సమాహూయ మహామునీన్ । సప్తర్షీన్ప్రేషయామాస వృత్రం దైత్యేశ్వరం ప్రతి
వృత్రుడిని సంహరించేందుకు దేవతల అధిపతి గొప్ప ఋషులను పిలిచి, వృత్రుడి దగ్గరకు పంపేందుకు సప్తర్షులను పంపించాడు.
భవంతస్తత్ర గచ్ఛంతు యత్ర వృత్రః స తిష్ఠతి । సంధిం కుర్వంతు వై తేన సార్ద్ధం మమ మునీశ్వరాః
'మీరు అక్కడికి వెళ్లండి, వృత్రుడు ఉన్న చోట; మీరు, మహర్షులారా, అతనితో కలిసి నాతో శాంతి చేసుకోండి' అని అన్నాడు.
ఏవం తేన సమాదిష్టా మునయః సప్త తే తదా । వృత్రాసురం తతః ప్రోచుః సహస్రాక్ష ప్రచాలితాః
అలా ఇంద్రుడు ఆజ్ఞ ఇచ్చిన తరువాత, ఆ ఏడుగురు ఋషులు వృత్రాసురుని దగ్గరకు వెళ్లి, అతనితో మాట్లాడారు.
సఖ్యం కర్తుం ప్రయచ్ఛేత్స క్రియతాం దైత్యసత్తమ । ఋషయః సప్తతత్త్వజ్ఞా ఊచుర్వృత్రం మహాబలమ్
దైత్యులలో శ్రేష్ఠుడవైన వృత్రా, స్నేహాన్ని కలిగి ఉండేందుకు అనుమతి ఇవ్వు. సత్యాన్ని తెలిసిన ఏడుగురు ఋషులు, మహాబలుడు అయిన వృత్రుని ఇలా అడిగారు.
సహస్రాక్షో మహాప్రాజ్ఞో భవతా సహ సత్తమ । మైత్రమిచ్ఛతి వై కర్తుం తత్కథం న కరోషి కిమ్
వేల కన్నులు కలిగిన, గొప్ప జ్ఞానమున్న ఇంద్రుడు నీతో స్నేహం చేయాలని కోరుతున్నాడు, ఓ ఉత్తముడా! మరి నువ్వు ఎందుకు అంగీకరించడంలేదు?
అర్ధమైంద్రం పదం వీర సత్వం భుంక్ష్వ సుఖేన వై । వర్తంత్వర్ద్ధేన ఇంద్రస్తు అసురా దేవతాస్తథా
ఓ వీరా, నీవు ఇంద్రుని పదవిలో సగాన్ని ఆనందంగా అనుభవించు. మిగతా సగాన్ని ఇంద్రుడు, అసురులు, దేవతలు తాము తాము చూసుకుంటారు.
సుఖం వర్తంతు తే సర్వే వైరం చైవ విసృజ్య వై । వృత్ర ఉవాచ- యది సత్యేన దేవేంద్రో మైత్రమిచ్ఛతి సత్తమః
అందరూ శత్రుత్వాన్ని విడిచిపెట్టి సుఖంగా ఉండాలి. వృత్రుడు ఇలా అన్నాడు— ఇంద్రుడు నిజంగా స్నేహం కోరుకుంటే,
సత్యమాశ్రిత్య చైవాహం కరిష్యే నాత్ర సంశయః । ఛద్మ చైవం పురస్కృత్య ఇంద్రో ద్రోహం సమాచరేత్
నిజాన్ని ఆధారంగా చేసుకుని నేను అంగీకరిస్తాను, ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు. కానీ ఇంద్రుడు మోసం చేసి ద్రోహం చేస్తే,
తదా కిం క్రియతే విప్రా ఇత్యర్థే ప్రత్యయం హి కిమ్ । ఋషయస్త్వింద్రమాచఖ్యురిత్యర్థం ప్రత్యయం వద
అప్పుడు ఏమి చేయాలి, మహర్షులారా? దీనికి ఏమి హామీ ఉంది? ఋషులు ఇలా చెప్పారు— ఈ విషయానికి హామీ కోసం ఇంద్రుని అడుగు.
తన్నస్త్వం సత్యతాం బ్రూహి యది సఖ్యమిహేచ్ఛసి । ఇంద్ర ఉవాచ- యద్యఽసత్యేన వర్తామి భవద్భిః సహ ఛద్మనా
నువ్వు నిజంగా స్నేహం కోరుకుంటే నీ నిజాయితీని మాకు చెప్పు. ఇంద్రుడు ఇలా అన్నాడు— నేను మోసం చేసి అసత్యంగా ప్రవర్తిస్తే,
బ్రహ్మహత్యాదికైః పాపైర్లిప్యేహం నాత్ర సంశయః । ఛద్మ చైవం పురస్కృత్య ఇంద్రో ద్రోహం సమాచరేత్
బ్రాహ్మణ హత్య వంటి పాపాలతో నేను ముడిపడి పోతాను, ఇందులో సందేహం లేదు. ఇంద్రుడు మోసం చేసి ద్రోహం చేస్తే,
బ్రహ్మహత్యాదికైః పాపైర్లిప్యేహం నాత్ర సంశయః । ఇత్యువాచ మహాప్రాజ్ఞ త్వామేవం స పురందరః
బ్రాహ్మణ హత్య వంటి పాపాలతో నేను ముడిపడి పోతాను, ఇందులో సందేహం లేదు. మహాప్రజ్ఞుడు అయిన పురందరుడు నీతో ఇలా అన్నాడు.
ఏతేన ప్రత్యయేనాపి సఖ్యం కురు మహామతే । వృత్ర ఉవాచ- భవతాం శిష్టమార్గేణ సత్యేనానేన తస్య చ
ఈ హామీతో స్నేహం చేయు, ఓ మహామతి! వృత్రుడు ఇలా అన్నాడు— మీ శ్రేష్ఠమైన మార్గాన్ని, ఈ నిజాన్ని ఆధారంగా చేసుకుని,
మైత్రమేవం కరిష్యామి తేన సార్ద్ధం ద్విజోత్తమాః । వృత్రమింద్రస్యసంస్థానం నీతం బ్రాహ్మణపుఙ్గవైః
ఈ విధంగా నేను అతనితో స్నేహం చేస్తాను, ఓ ఉత్తమ ద్విజులారా! ప్రముఖ బ్రాహ్మణులు వృత్రుణ్ని ఇంద్రుని సమక్షానికి తీసుకువచ్చారు.
ఇన్ద్రస్తమాగతం దృష్ట్వా వృత్రం మిత్రార్థముద్యతః । సింహాసనాత్సముత్థాయ అర్ఘమాదాయ సత్వరః
ఇంద్రుడు వృత్రుడు స్నేహార్ధంగా వచ్చినట్టు చూసి, తన సింహాసనం నుండి త్వరగా లేచి, అతనికి ఆతిథ్య జలాన్ని తీసుకొచ్చాడు.