దుఃఖానలైర్వివిధమోహమయైః సుధూమైః శోకైర్వియోగమరణాంతిక సన్నిభైశ్చ । దగ్ధోస్మి కృష్ణ సతతం మమ దేహి మోక్షం జ్ఞానాంబుదైః సమభిషించ సదైవ మాం త్వమ్
హే కృష్ణా! ఎన్నో బాధల అగ్నిలో, మోహమనే పొగల్లో, వियोगం, మరణం వంటి శోకాల్లో నేను ఎప్పుడూ కాలిపోతున్నాను. నన్ను ముక్తి దయచేయి; జ్ఞానరూపమైన జలంతో నన్ను ఎప్పుడూ స్నానంచేయించు.
ఘోరాంధకారపటలే మహతీవ గర్తే సంసారనామ్నిపతితం సతతం హి కృష్ణ । త్వం సత్కృపో మమ హి దీనభయాతురస్య తస్మాద్విరజ్యశరణం తవ ఆగతోస్మి
హే కృష్ణా! భయంకరమైన చీకటి కప్పిన గొప్ప గోతిలో, సంసారమనే పేరుతో నేను పడిపోయాను. నీవు దయతో ఉన్నవాడవు, బాధలో ఉన్నవారిని కాపాడేవాడవు. అందుకే, అన్నీ వదిలేసి నీ శరణు వచ్చాను.
త్వామేవ యే నియతమానసభావయుక్తా ధ్యాయంతి జ్ఞానమనసా పదవీం లభంతే । నత్వైవ పాదయుగలం చ మహాసుపుణ్యం యద్దేవకిన్నరగణాః పరిచింతయంతి
ఎవరైతే మనస్సును స్థిరంగా పెట్టి, ఎప్పుడూ నిన్ను ధ్యానిస్తారో, జ్ఞానంతో నిన్ను ఆలోచిస్తారో, వారు నీ మార్గాన్ని పొందుతారు. దేవతలు, కిన్నరులు కూడా నీ పవిత్ర పాదాలను ఎప్పుడూ నమస్కరిస్తారు.
నాన్యం వదామి న భజామి న చింతయామి త్వత్పాదపద్మయుగలం సతతం నమామి । కామం త్వమేవ మమ పూరయ మేద్య కృష్ణ దూరేణ యాతు మమ పాతకసంచయస్తే
నేను మరెవరినీ చెప్పను, పూజించను, ఆలోచించను. నీ పద్మపాదాలను ఎప్పుడూ నమస్కరిస్తాను, కృష్ణా! నీవే నా కోరికలను తీర్చేవాడవు. నా పాపాలన్నీ దూరమవ్వాలని కోరుకుంటున్నాను.
దాసోస్మి దేవ తవ కింకరజన్మజన్మ త్వత్పాదపద్మయుగలం సతతం స్మరామి
ప్రభూ! జన్మ జన్మలకు నీ దాసుడను. నీ పద్మపాదాలను ఎప్పుడూ స్మరిస్తూ ఉంటాను.
యది కృష్ణ ప్రసన్నోసి దేహి మే సువరం ప్రభో । మన్మాతాపితరౌ కృష్ణ సకాయౌ మందిరే నయ
హే కృష్ణా! నీవు సంతోషంగా ఉంటే, నాకు ఒక గొప్ప వరం ఇవ్వు. నా తల్లి, తండ్రి, బంధువులను నీ లోకానికి తీసుకెళ్ళు.
ఆత్మనశ్చ మహాదేవ మయాసహ న సంశయః । శ్రీకృష్ణ ఉవాచ- ఏవం తే పరమం కార్యం భవిష్యతి న సంశయః
హే మహాదేవా! నీవు నేను కలసి దీనిని పొందుతాము, ఎలాంటి సందేహం లేదు. శ్రీకృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు—నీ పరమమైన కోరిక నిస్సందేహంగా నెరవేరుతుంది.
తస్య తుష్టో హృషీకేశో భక్త్యా తస్య ప్రతోషితః । ప్రయాతౌ వైష్ణవం లోకం దాహప్రలయవర్జితౌ
ఆయన భక్తికి హర్షికేశుడు సంతోషపడి, అతడిని తృప్తిపరిచాడు. వారు ఇద్దరూ దహనం, లయ లేని వైష్ణవ లోకాన్ని పొందారు.
సువ్రతేన సమం తౌ ద్వౌ సుమనా సోమశర్మకౌ । యావత్కల్పద్వయం ప్రాప్తం తావత్స సువ్రతో ద్విజః
సువ్రతుడితో కలిసి, సుమనా, సోమశర్మ అనే వారు కలసి రెండు కల్పాల పాటు అక్కడే ఉన్నారు. అంతకాలం ఆ ద్విజుడు సువ్రతుడు అక్కడ నివసించాడు.
బుభుజే బుభుజే దివ్యాఁల్లోకాంశ్చైవ మహామతే । దేవకార్యార్థమత్రైవ కాశ్యపస్య గృహం పునః
ఆ మహాత్ముడు దివ్య లోకాలను అనుభవించాడు. దేవతల పనికోసం, మళ్ళీ కశ్యపుని ఇంట్లో జన్మించాడు.
అవతీర్ణో మహాప్రాజ్ఞో వచనాత్తస్య చక్రిణః । ఐంద్రం పదం హి యో భుంక్తే విష్ణోశ్చైవ ప్రసాదతః
ఆ మహాప్రజ్ఞుడు చక్రధారి ఆజ్ఞతో అక్కడ అవతరించాడు. విష్ణువు కృపతో ఇంద్ర పదవిని అనుభవించాడు.
వసుదత్తేతి విఖ్యాతః సర్వదేవైర్నమస్కృతః । ఐంద్రం పదం హి యో భుంక్తే సాంప్రతం వాసవో దివి
వసుదత్తుడు అనే పేరుతో అందరు దేవతలు నమస్కరించేలా ప్రసిద్ధి చెందాడు. ఇప్పుడు ఆ వాడు ఇంద్రునిగా స్వర్గంలో ఉన్నాడు.
ఏతత్తే సర్వమాఖ్యాతం సృష్టిసంబంధకారణమ్ । అన్యదేవం ప్రవక్ష్యామి యదేవ పరిపృచ్ఛసి
సృష్టితో సంబంధమైన కారణాన్ని నీకు పూర్తిగా చెప్పాను. నువ్వు అడిగే మరేదైనా విషయాన్ని ఇప్పుడు చెబుతాను.
వ్యాస ఉవాచ- ధర్మాఙ్గదో మహాప్రాజ్ఞో రుక్మాఙ్గదసుతో బలీ । ఆద్యే కృతయుగే జాతః సృష్టికాలే స వాసవః
వ్యాసుడు ఇలా అన్నాడు—ధర్మాంగదుడు, రుక్మాంగదుని కుమారుడు, మహాప్రజ్ఞుడు, బలవంతుడు, మొదటి కృతయుగంలో, సృష్టికాలంలో ఇంద్రునిగా జన్మించాడు.
తత్కథం దేవదేవేశ అన్యో ధర్మాఙ్గదో భువి । అన్యో రుక్మాంఙ్గదో రాజా కిం చాయం త్రిదశాధిపః
దేవతల అధినాయకా! ఒక ధర్మాంగదుడు భూమిపై, మరోక రుక్మాంగదుడు రాజుగా, ఇంకొకరు ఇంద్రునిగా ఎలా ఉన్నారు?
ఏతన్మే సంశయం జాతం తద్భవాన్వక్తుమర్హతి । బ్రహ్మోవాచ- హంత తే కథయిష్యామి సర్వసందేహనాశనమ్
ఈ సందేహం నాకు కలిగింది. దయచేసి వివరించు. బ్రహ్మ ఇలా అన్నాడు— విను, నీ అన్ని సందేహాలను తొలగించేలా చెబుతాను.
దేవస్య లీలాసృష్ట్యర్థే వర్తతే ద్విజసత్తమ । యథా వారాశ్చ పక్షాశ్చ మాసాశ్చ ఋతవో యథా
ఓ ద్విజశ్రేష్ఠా, ఈ సర్వం భగవంతుని లీలక్రీడ కోసం ఉనికిలో ఉంది. రోజులు, పక్షాలు, నెలలు, ఋతువులు ఎలా ఉంటాయో అలాగే అన్నీ ఆయన సంకల్పానుసారం జరుగుతాయి.
సంవత్సరాశ్చ మనవస్తథా యాంతి యుగాః పునః । పశ్చాత్కల్పః సమాయాతి వ్రజామ్యేవం జనార్దనమ్
సంవత్సరాలు, మనువులు, యుగాలు ఇలా మారిపోతూ ఉంటాయి. ఆ తరువాత కల్పం వస్తుంది. అప్పుడు నేను జనార్దనుని వద్దకు వెళ్తాను.
అహమేవ మహాప్రాజ్ఞ మయి యాంతి చరాచరాః । పునః సృజతి యోగాత్మా పూర్వవద్విశ్వమేవ హి
ఓ మహాపండితా, చరాచర జగత్తు అంతా నాలోనే లీనమవుతుంది. మళ్లీ నేను యోగబలంతో మునుపటిలాగే ఈ విశ్వాన్ని సృష్టిస్తాను.
పునరహం పునర్వేదాః పునస్తే దేవతా ద్విజాః । తథా భూపాశ్చ తే సర్వే స్వచరిత్రసమావిలాః
మళ్ళీ నేను, మళ్ళీ వేదాలు, మళ్ళీ మీరు దేవతలు, ద్విజులు, అలాగే రాజులు—ప్రతి ఒక్కరూ తమ స్వభావంతోనే పుట్టుకొస్తారు.
ప్రభవంతి మహాభాగ విద్వాంస్తత్ర న ముహ్యతి । పూర్వకల్పే మహాభాగో యథా రుక్మాంగదో నృపః
ఓ మహాభాగ, వీరు పుట్టి పెరుగుతారు. జ్ఞానులు అక్కడ మాయలో పడరు. మునుపటి కల్పంలో రుక్మాంగదుడు అనే రాజు ఎలా ఉన్నాడో అలాగే.
తథా ధర్మాంగదశ్చాయం సంజాతః ఖ్యాతిమాన్ద్విజః । రామాదయో మహాప్రాజ్ఞా యయాతిర్నహుషస్తథా
అలాగే ఈ ధర్మాంగదుడు కూడా ప్రసిద్ధి చెందిన ద్విజుల్లో పుట్టాడు. రాముడు, ఇతర మహాపండితులు, యయాతి, నహుషుడు కూడా పుట్టారు.
మన్వాదయో మహాత్మానః ప్రభవంతి లయంతి చ । ఐంద్రం పదం ప్రభుంజంతి రాజానో ధర్మతత్పరాః
మనువులు మొదలైన మహాత్ములు పుట్టి మళ్ళీ లయమవుతారు. ధర్మాన్ని పాటించే రాజులు ఇంద్రుని స్థానం అనుభవిస్తారు.
యథా ధర్మాంగదో వీరః ప్రభుంజతి మహత్పదమ్ । ఏవం వేదాశ్చ దేవాశ్చ పురాణాః స్మృతిపూర్వకాః
ధర్మాంగదుడు ఎలా మహత్తరమైన స్థానం పొందాడో, అలాగే వేదాలు, దేవతలు, పురాణాలు, స్మృతులు కూడా పునఃపునః ప్రాప్తిస్తాయి.
ఏతత్తు సర్వమాఖ్యాతం తవాగ్రే ద్విజసత్తమ । చరితం సువ్రతస్యాథ పుణ్యం సుగతిదాయకమ్
ఓ ద్విజశ్రేష్ఠా, నీ ముందే ఈ సర్వం చెప్పాను. సువ్రతుడి పవిత్రమైన చరిత్ర, పుణ్యఫలదాయకమైనది, మిమ్మల్ని మోక్షానికి చేర్చుతుంది.
అవ్యక్తం తు మహాభాగ ప్రబ్రవీమి తవాగ్రతః
ఓ మహాభాగ, ఇప్పుడు నేను నీ ముందే అవ్యక్తాన్ని వివరంగా చెప్పబోతున్నాను.
ఋషయ ఊచుః- విచిత్రేయం కథా పుణ్యా ధన్యా యశోవిధాయినీ । సర్వపాపహరా ప్రోక్తా భవతా వదతాం వర
ఋషులు అన్నారు—ఈ కథ ఎంతో విచిత్రమైనది, పవిత్రమైనది, ధన్యమైనది, కీర్తిని కలిగించేది. భగవంతుడు, మీరు చెప్పిన ఈ కథ అన్ని పాపాలను తొలగిస్తుంది.
సృష్టిసంబంధమేతన్నస్తద్భవాన్వక్తుమర్హతి । పూర్వమేవ యథాసృష్టిర్విస్తరాత్సూతనందన
ఈ సృష్టి కథను మాకు వివరంగా చెప్పండి, ఓ సూతునందనా. మునుపు ఎలా సృష్టి జరిగింది, దయచేసి వివరంగా చెప్పండి.
సూత ఉవాచ- విస్తరేణ ప్రవక్ష్యామి సృష్టిసంహారకారణమ్ । శ్రుతమాత్రేణ యస్యాపి నరః సర్వజ్ఞతాం వ్రజేత్
సూతుడు చెప్పాడు—నేను సృష్టి, లయ కారణాన్ని పూర్తిగా వివరంగా చెప్పుతాను. దీన్ని వినడమే మనిషికి సమస్త జ్ఞానాన్ని ఇస్తుంది.
హిరణ్యకశ్యపేనాపి వ్యాపితం భువనత్రయమ్ । తపసారాధ్య ప్రబహ్మాణం వరం ప్రాప్తం సుదుర్లభమ్
హిరణ్యకశిపుడు కూడా తపస్సుతో బ్రహ్మను ఆరాధించి, దుర్లభమైన వరాన్ని పొందాడు. తన శక్తితో మూడు లోకాలను వ్యాపించాడు.