యత్ర తీర్థే కుఠారం తే నిర్మలం చ భవేదిహ। తత్ర తే సర్వపాపానాం జాతానాం చ క్షయో భవేత్
'నీ గొడ్డలి ఏ తీర్థంలో పూర్తిగా పవిత్రమవుతుందో, అక్కడ నీకు కలిగిన అన్ని పాపాలు నశిస్తాయి.'
జనానాం తత్ర సర్వేషాం హితార్థం తిష్ఠ మానద। చపలం గచ్ఛ తీర్థాని సర్వాణి సుమహాంతి చ
'ప్రజలందరి మేలు కోసం, ఓ మహానుభావా, అక్కడే ఉండు. అన్ని గొప్ప, ప్రసిద్ధ తీర్థాలకు వెళ్ళు.'
తేషాం మధ్యే మహాతీర్థే పర్శుః శుద్ధో భవేద్యది। తం చ జానీహి తీర్థేషు ముక్తిదం పరికీర్తితమ్
'ఆ తీర్థాల మధ్యలో, ఏ మహాతీర్థంలో నీ గొడ్డలి పవిత్రమవుతుందో, ఆ స్థలాన్ని ముక్తిని ప్రసాదించే పవిత్ర తీర్థంగా తెలుసుకో.'
తచ్ఛ్రుత్వా జామదగ్న్యస్తు తీర్థాని ప్రయయౌ తదా। గంగాం సరస్వతీం శుభ్రాం కావేరీం సరయూం తథా
ఆ మాటలు విని, జామదగ్ని కుమారుడు ఆ తీర్థాలకు వెళ్లాడు. గంగా, పవిత్రమైన సరస్వతి, కావేరి, అలాగే సరయూ నదులను సందర్శించాడు.
గోదావరీం చ యమునాం కద్రూం చ వసుదాం తథా। అన్యాం చ పుణ్యదాం రమ్యాం గౌరీం పూర్వాం స్థితాం శుభామ్
అలాగే గోదావరి, యమున, కద్రూ, వసుదా, ఇంకా మరొక అందమైన, పుణ్యప్రదమైన, తూర్పున ఉన్న శుభమైన గౌరీ నదిని కూడా దర్శించాడు.
గచ్ఛతస్తస్య ధీరస్య సదాగతిసమస్య చ। క్షాలితః సర్వతీర్థేషు న పునర్నిర్మలోఽభవత్
అలా ధైర్యంగా, ఎప్పుడూ ముక్తుడితో సమానంగా ఉన్న వాడు అన్ని తీర్థాలకు వెళ్లి, అక్కడ తన గొడ్డలిని కడిగినా, అది మళ్లీ పవిత్రంగా కాలేదు.
తతో గిరిగుహాం దుర్గాం మహారణ్యం చ పర్వతమ్। గిరికూటం చ దుర్లభ్యం యయౌ తీర్థమసౌ హరిః
తర్వాత అతను ఒక పర్వత గుహ, దుర్గమయమైన అరణ్యం, చేరడానికి కష్టమైన పర్వత శిఖరాన్ని చేరాడు. ఆ హరి అక్కడి తీర్థానికి వెళ్లాడు.
న చ నిర్మలతామేతి కుఠారస్తస్య తేన చ। విషాదమగమత్తత్ర రామః పరపురంజయః
అక్కడ కూడా అతని గొడ్డలి పవిత్రంగా కాలేదు. అక్కడ శత్రు నగరాలను జయించిన రాముడు నిరాశకు లోనయ్యాడు.
హాహేతి వివిధం కృత్వా చోపవిశ్య ధరాతలే। ప్రచింతామగమద్వీరస్తమువాచ పునస్తథా
'హాయ్' అని అనేక విధాలుగా విలపిస్తూ, భూమిపై కూర్చున్నాడు. ఆ వీరుడు లోతైన ఆలోచనలో పడ్డాడు. అప్పుడు మళ్లీ ఆ వాణి అతనితో మాట్లాడింది.
పూర్వస్యాం దిశి దేవేశ తీర్థం చాస్తి గుహోదరే। తచ్ఛ్రుత్వా నరశార్దూలో గత్వా కుండం దదర్శ సః
'తూర్పు దిశలో, ఓ దేవతాధిపతీ, ఒక గుహలో పవిత్రమైన తీర్థం ఉంది.' అని విని, ఆ మానవ సింహుడు అక్కడికి వెళ్లి ఒక కుండాన్ని చూశాడు.
ప్రదక్షిణం జలావర్తం శుభ్రం పాపహరం శుభమ్। తజ్జలస్పర్శమాత్రేణ కుఠారః శుద్ధతాం గతః
ఆ కుండంలో చుట్టూ తిరిగే, నిర్మలమైన, పాపాలను తొలగించే పవిత్ర జల ప్రవాహం ఉంది. ఆ నీటిని తాకగానే గొడ్డలి పవిత్రమైంది.
తతో రామోభిషేకం తు కృతవాన్ప్రముదాన్వితః। శుద్ధాత్మనస్త్వపాపస్య బుద్ధిర్జాతా ప్రపావినీ౫౦ 1.55.
అప్పుడా రాముడు ఆనందంతో అభిషేకం చేసుకున్నాడు. పాపరహితుడై, పవిత్రమైన మనస్సుతో, మోక్షాన్ని పొందాలనే ఆలోచన కలిగింది.
స రామః సుచిరం స్థిత్వా తీర్థరాజం ప్రసాద్య తమ్। తతస్తతోఽచలాత్ప్రాప్య పురం వేగసమన్వితః
రాముడు అక్కడ చాలా కాలం ఉండి, ఆ పవిత్ర తీర్థరాజును సంతుష్టిపరిచాడు. ఆ తర్వాత అక్కడినుంచి త్వరగా బయలుదేరి నగరానికి చేరుకున్నాడు.
ఖ్యాతం కృత్వా తతశ్చోర్వ్యాం గతోసౌ లవణార్ణవమ్। అయం తీర్థవరః సాక్షాత్పితామహకృతో భువి
అతడు ఆ తీర్థాన్ని భూమిపై ప్రసిద్ధి పరచి, అక్కడినుంచి లవణసముద్రానికి వెళ్లాడు. ఈ ఉత్తమ తీర్థాన్ని భూమిపై స్వయంగా బ్రహ్మదేవుడు స్థాపించాడు.
సుఖదః సర్వతః శుద్ధో ముక్తిమార్గప్రదః కిల। ఏవం కామప్రభావం చ విద్ధి దుర్వారదుఃసహమ్
ఇది అన్ని చోట్ల ఆనందాన్ని ఇస్తుంది, పూర్తిగా పవిత్రమైనది, ముక్తి మార్గాన్ని ప్రసాదిస్తుంది. ఇలాంటిది కామశక్తి ఎంత దుర్వారమై, భరించలేనిదో తెలుసుకో.
కామాజ్జాతం వృషం పాపం పుణ్యం పుణ్యప్రయోగతః। స జాతశ్చైవ లౌహిత్యో విరంచేశ్చైవ చౌరసః
కామం వల్ల పాపం పుడుతుంది, ధర్మమార్గాన్ని అనుసరించడంవల్ల పుణ్యం కలుగుతుంది. అలాగే, లౌహిత్య నది బ్రహ్మదేవునికి నిజమైన కుమారుడిగా జన్మించింది.
శంతనో క్షేత్ర సంజాతస్త్వమోఘాగర్భసంభవః। విరిఞ్చినా జితః కామః శాంతనోరప్యమత్సరాత్
నీవు శంతనువు చేసిన యజ్ఞభూమిలో, అమోఘమైన గర్భంలో జన్మించావు. బ్రహ్మదేవుడు కామాన్ని జయించాడు, శాంతనుడు కూడా అసూయ లేకుండా దానిని అధిగమించాడు.
తస్యాః పతివ్రతాత్వాచ్చ తీర్థాత్తీర్థవరో హి సః। ఏవం యస్తు పఠేన్నిత్యం పుణ్యాఖ్యానమిదం శివమ్
ఆమె భర్తకు నిష్ఠగా ఉండటం వల్ల ఆ తీర్థం అన్నీ తీర్థాలలో శ్రేష్ఠమైనదిగా మారింది. ఈ విధంగా, ఎవరైనా ఈ పుణ్యకథను ప్రతిరోజూ చదివితే,
శృణుయాద్వా ముదా పృథ్వ్యాం ముక్తిమార్గం స గచ్ఛతి
లేక ఆనందంగా భూమిపై వినినా, వారు ముక్తి మార్గాన్ని పొందుతారు.
సప్తపఞ్చాశత్తమోఽధ్యాయః। । శ్రీభగవానువాచ- పురా శర్వః స్త్రియో దృష్ట్వా యువతీ రూపశాలినీః। గంధర్వకిన్నరాణాం చ మనుష్యాణాం చ సర్వతః
శ్రీభగవంతుడు ఇలా అన్నాడు— ఒకప్పుడు శర్వుడు, గంధర్వులు, కిన్నరులు, మానవులలోని అందమైన యువతులను చూశాడు.
మంత్రేణ తాః సమాకృష్య త్వతిదూరే విహాయసి। తపోవ్యాజపరో దేవస్తాసు సంగతమానసః
ఒక మంత్రంతో ఆ స్త్రీలను చాలా దూరం ఆకాశంలోనుండి ఆకర్షించి, తపస్సు చేస్తున్నట్టు నటిస్తూ, దేవుడు వారితో మనసు కలిపాడు.
అతిరమ్యాం కుటీం కృత్వా తాభిః సహ మహేశ్వరః। క్రీడాం చకార సహసా మనోభవ పరాభవః
అతడు ఆ స్త్రీలతో కలిసి ఒక అద్భుతమైన గుడిసెను నిర్మించి, వెంటనే వారితో ఆనందంగా ఆడుకున్నాడు. మనోభవుడిని జయించిన శివుడు ఇదే.
ఏతస్మిన్నంతరే గౌర్యాశ్చిత్తముద్భ్రాంతతాం గతమ్। అపశ్యద్ధ్యానయోగేన క్రీడంతం జగదీశ్వరమ్
ఈలోపులో, గౌరీ మనసు కలవరపడి, ధ్యానయోగంతో జగదీశ్వరుడు ఆడుకుంటున్నదాన్ని చూచింది.
స్త్రీభిరంతర్గతం జ్ఞాత్వా రోషస్య వశగాభవత్। తతః క్షేమంకరీ రూపా భూత్వా చ ప్రవివేశ సా
అతడు స్త్రీల మధ్య ఉన్నాడని గ్రహించి, ఆమె కోపానికి లోనైంది. వెంటనే క్షేమంకరీ రూపంలో అక్కడికి ప్రవేశించింది.
వ్యోమైకాంతేతిదూరే చ కామదేవ సమప్రభమ్। వామాతిమధ్యగం శుభ్రం పురుషం పురుషోత్తమమ్
ఆకాశంలో దూరంగా, కామదేవుడిలా ప్రకాశించే, మధ్యలో ఉన్న, అతి అందమైన, శుభ్రమైన, పురుషోత్తముడిని ఆమె చూచింది.
స్త్రీభిః సహ సమాలిగ్య ప్రక్రీడంతం ముహుర్ముహుః। చుంబంతం నిర్భరం దేవం హరం రాగప్రపీడితమ్
ఆ పురుషుడు స్త్రీలతో కలిసి పలుమార్లు ఆడుకుంటూ, దేవుడు హరుణ్ని ముద్దులు పెడుతూ, కామంతో మునిగిపోయి ఉన్నాడు.
వృత్తం క్షేమంకరీ దృష్ట్వా నిపపాతాగ్రతస్తదా। తాసాం కేశేషు చాకృష్య చకార చరణాహతిమ్
ఆ దృశ్యాన్ని చూసిన క్షేమంకరీ ముందుకు వచ్చి, ఆ స్త్రీల జుట్టును పట్టుకుని, తన కాలితో వారిని కొట్టింది.
త్రపయా పీడితశ్శర్వః పరాఙ్ముఖమవస్థితః। కేశేష్వాకృష్య రోషాత్తాః పాతయామాస భూతలే
శర్వుడు లజ్జతో బాధపడి, ముఖం తిప్పుకున్నాడు. ఆమె కోపంతో ఆ స్త్రీల జుట్టును లాగి, నేలపై పడేసింది.
స్త్రియః సర్వాధరాం ప్రాప్య సహసా వికృతాననాః। ఉమాశాపప్రదగ్ధాంగా మ్లేచ్ఛానాం వశమాగతాః
ఆ స్త్రీలు ఒక్కసారిగా అత్యంత దిగజారిన స్థితికి చేరి, ముఖాలు వికృతంగా మారిపోయాయి. ఉమాదేవి శాపం వల్ల, అవి మ్లేచ్ఛుల అధీనమయ్యాయి.
తాశ్చాండాలస్త్రియః ఖ్యాతా అధవా ధవసంయుతాః। అద్యాప్యుమాకృతం శాపం సర్వాస్తాశ్చ సమశ్నుయుః
ఆ స్త్రీలు చండాలుల స్త్రీలుగా, లేదా అవమానితులుగా ప్రసిద్ధి చెందారు. ఇప్పటికీ ఉమా ఇచ్చిన శాపాన్ని అందరూ అనుభవిస్తున్నారు.