మన్యుర్నిపతతే యస్మిన్పుత్రే పిత్రోశ్చ నిత్యశః। తన్నిరయం నాబాధేహం న ధాతా న చ శంకరః
తల్లిదండ్రుల కోపం ఎప్పుడూ కుమారునిపై పడితే, ఆ నరకాన్ని నేను, బ్రహ్మ, శివుడు కూడా తొలగించలేము.
తస్మాత్త్వం పితరౌ గచ్ఛ కురు పూజాం ప్రయత్నతః। తతస్త్వం హితయోరేవ ప్రసాదాన్మత్పదం వ్రజ
అందువల్ల నీవు నీ తల్లిదండ్రుల దగ్గరకు వెళ్లి శ్రద్ధగా పూజ చేయు. వారి అనుగ్రహంతోనే నీవు నా లోకాన్ని చేరుతావు.
ఇత్యుక్తే తు ద్విజశ్రేష్ఠః పునరాహ జగద్గురుమ్। ప్రసన్నో యది మే నాథ రూపం స్వం దర్శయాచ్యుత
ఇలా విన్న బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠుడు మళ్లీ జగద్గురువుతో ఇలా అన్నాడు— ప్రభూ! మీరు నాపై ప్రసన్నులైతే, మీ స్వరూపాన్ని నాకు చూపించండి.
తతో ద్విజప్రణయతః ప్రసన్నహృదయో వశీ। రూపం స్వం దర్శయామాస బ్రహ్మణ్యో బ్రహ్మకర్మణే
బ్రాహ్మణుని భక్తిని చూసి, దయతో నిండిన హృదయంతో, బ్రాహ్మణులకు ప్రీతిపాత్రుడైన ప్రభువు తన స్వరూపాన్ని చూపించాడు.
శంఖచక్రగదాపద్మధారణం పురుషోత్తమమ్। కారణం సర్వలోకస్య తేజసా పూరయజ్జగత్
ఆయన శంఖం, చక్రం, గద, పద్మం ధరించి, సమస్త లోకాలకూ కారణమైన పరమపురుషుడిగా, తన తేజస్సుతో జగత్తును నింపుతూ దర్శనమిచ్చాడు.
ప్రణమ్య దండవద్విప్ర ఉవాచ పునరచ్యుతమ్। అద్య మే సఫలం జన్మ అద్య మే చక్షుషీ శివే
దండంగా నమస్కరించి, బ్రాహ్మణుడు మళ్లీ అచ్యుతునితో ఇలా అన్నాడు— నేడు నా జన్మ ఫలించిందీ, నేడు నా కళ్ళు పవిత్రమయ్యాయి.
అద్య మే చ కరౌ శ్లాఘ్యౌ ధన్యోహం జగదీశ్వర। అద్య మే పురుషా యాంతి బ్రహ్మలోకం సనాతనమ్
నేడు నా చేతులు ప్రశంసించదగ్గవిగా మారాయి, నేను ధన్యుడనయ్యాను, జగదీశ్వరా! నేడు నా పూర్వీకులు సనాతన బ్రహ్మలోకాన్ని చేరారు.
నందంతి బాంధవా మేద్య త్వత్ప్రసాదాజ్జనార్దన। ఇదానీం చ ప్రసిద్ధా మే సర్వే చైవ మనోరథాః
ప్రభూ జనార్ధనా! మీ కృపతో నా బంధువులందరూ ఆనందిస్తున్నారు. ఇక నా అన్ని కోరికలు నెరవేరాయి.
కింతు మే విస్మయో నాథ మూకాది జ్ఞానినో భృశమ్। కథం జానంతి మద్వృత్తం దేశాంతరముపస్థితమ్
ప్రభూ, నాకు చాలా ఆశ్చర్యంగా ఉంది. మౌనులు, ఇతర జ్ఞానులు, నేను దూర దేశంలో ఉన్నా, నా ఆచరణం ఎలా తెలుసుకుంటారు?
తస్య గేహోదరాకాశే స్థితో విప్రోతిశోభనః। తథా పతివ్రతా గేహే తులాధారశిరస్యపి
ఆ ఇంటి లోపల ఆ మహానుభావుడైన బ్రాహ్మణుడు నివసిస్తాడు. అలాగే, పతివ్రతా స్త్రీ ఇంట్లోను, తులాధారుడు తలపై కూడా ఆయన ఉంటాడు.
తథా మిత్రాద్రోహకస్య త్వం చ వైష్ణవమందిరే। అనుగ్రహాచ్చ మే విప్ర తత్త్వతో వక్తుమర్హసి
అలాగే, స్నేహితులను మోసం చేయని వారి ఇంట్లోను, వైష్ణవుని ఆలయంలోను, నీ అనుగ్రహంతో నీవు నాకు నిజాన్ని చెప్పగలవు బ్రాహ్మణా.
శ్రీభగవానువాచ-। పిత్రోర్భక్తః సదా మూకః పతివ్రతా శుభా చ సా। సత్యవాదీ తులాధారః సమః సర్వజనేషు చ
శ్రీభగవంతుడు ఇలా అన్నాడు — మౌనుడు ఎప్పుడూ తల్లిదండ్రులకు భక్తుడవాడు; ఆ భార్య పతివ్రత; తులాధారుడు సత్యవాది, అందరిపట్ల సమంగా ఉంటాడు.
లోభకామజిదద్రోహో మద్భక్తో వైష్ణవః స్మృతః। సంప్రీతోహం గుణైరేషాం తిష్ఠామ్యావసథే ముదా
లోభం, కామం, ద్రోహం లేని, నాకు భక్తుడైనవాడే వైష్ణవుడు అని అంటారు. ఈ గుణాల వల్ల నేను ఆనందంగా వారి ఇంట్లో ఉంటాను.
భారతీకమలాభ్యాం చ సహితో ద్విజసత్తమ। విప్ర ఉవాచ-। మహాపాతకిసంసర్గాన్నరాశ్చైవాతిపాతకాః
భారతి, కమలతో కలిసి, ఓ ఉత్తమ బ్రాహ్మణా — బ్రాహ్మణుడు అన్నాడు — మహాపాతకులతో కలిసినవారు, మరింత పాపులవుతారు.
ఇతి జల్పంతి ధర్మజ్ఞాః స్మృతిశాస్త్రేషు సర్వదా। పురాణాగమవేదేషు కథం త్వం తిష్ఠసే గృహే
ధర్మాన్ని తెలిసినవారు ఎప్పుడూ ధర్మశాస్త్రాల్లో, పురాణాల్లో, ఆగమాల్లో, వేదాల్లో ఇలా చెబుతారు. నీవు ఇంట్లో ఎలా ఉంటావు?
శ్రీభగవానువాచ-। కల్యాణానాం చ సర్వేషాం కర్త్తా మూకో జగత్త్రయే। వృత్తస్థో యోపి చాణ్డాలస్తం దేవా బ్రాహ్మణం విదుః
శ్రీభగవంతుడు ఇలా అన్నాడు — అందరు సద్గుణులలో మౌనుడే మూడూ లోకాలలో కార్యసాధకుడు. మంచి ఆచరణతో ఉన్న చండాలుడిని దేవతలు బ్రాహ్మణుడిగా గుర్తిస్తారు.
మూకస్య సదృశో నాస్తి లోకేషు పుణ్యకర్మతః। పిత్రోర్భక్తిపరే నిత్యం జితం తేన జగత్త్రయమ్
మౌనుడి పుణ్యకర్మలకు సమానుడు లోకాల్లో ఎవరూ లేరు. తల్లిదండ్రులకు ఎప్పుడూ భక్తిగా ఉండి, అతడు మూడూ లోకాల్ని జయించాడు.
తయోర్భక్త్యా త్వహం తుష్టః సర్వదేవగణైః సహ। తిష్ఠామి ద్విజరూపేణ తస్య గేహోదరే చ ఖే
వారి భక్తితో నేను దేవతలందరితో కలిసి సంతోషంగా ఉంటాను. బ్రాహ్మణుడి రూపంలో అతని ఇంటి లోపల నేను నివసిస్తాను.
తథా పతివ్రతా గేహే తులాధారస్య మందిరే। అద్రోహకస్య భవనే వైష్ణవస్య చ వేశ్మని
అలాగే, పతివ్రతా స్త్రీ ఇంట్లోను, తులాధారుడి గృహంలోను, ద్రోహం లేని వాడి ఇంట్లోను, వైష్ణవుని నివాసంలోను నేను ఉంటాను.
సదా తిష్ఠామి ధర్మజ్ఞ ముహూర్తం న త్యజామ్యహమ్। తేన పశ్యంతి మాం నిత్యం యే త్వన్యే పాపకృజ్జనాః
ధర్మాన్ని తెలిసినవాడా, నేను ఎప్పుడూ అక్కడే ఉంటాను, క్షణమంత కూడా వదలను. అందువల్ల, పాపకార్యాలు చేయని వారు నన్ను ఎప్పుడూ చూస్తారు.
పుణ్యత్వాచ్చ త్వయా దృష్టో మమానుగ్రహకారణాత్। పిత్రోర్భక్తిపరః శుద్ధశ్చాండాలో దేవతాం గతః
నీ పుణ్యంతో, నా అనుగ్రహం వల్ల నువ్వు నన్ను చూశావు. తల్లిదండ్రులకు భక్తుడైన, పవిత్రమైన చండాలుడు దేవత స్థితిని పొందాడు.
తస్మాత్తేన సహ ప్రీత్యా తిష్ఠామి తస్య మందిరే। పునః పునః కథాలాపం కరోమి ద్విజనందన
అందుకే, ప్రేమతో అతని ఇంట్లో నేను అతనితో కలిసి ఉంటాను. మళ్లీ మళ్లీ అతనితో సంభాషణ చేస్తాను, ఓ బ్రాహ్మణకుల ఆనందకర!
తస్య వై మానసే నిత్యం వర్తేఽహతభావనః। స తజ్జానాతి త్వద్వృత్తం తథా పతివ్రతాదయః
అతని మనసులో నేను ఎప్పుడూ హానికరమైన ఆలోచన లేకుండా ఉంటాను. అతడు నీ ఆచరణాన్ని, అలాగే పతివ్రతా స్త్రీ మొదలైనవారు కూడా తెలుసుకుంటారు.
తేషాం వృత్తం వదిష్యామి శృణు త్వం చానుపూర్వశః। యచ్ఛ్రుత్వా సర్వథా మర్త్యో ముచ్యతే జన్మబంధనాత్
వారి ఆచరణాన్ని నేను చెప్పబోతున్నాను, నువ్వు క్రమంగా విను. ఇది విన్నవాడు జనన బంధనాల నుంచి పూర్తిగా విముక్తి పొందుతాడు.
పితుర్మాతుః పరం తీర్థం దేవదేవేషు నైవ హి। పిత్రోరర్చా కృతా యేన స ఏవ పురుషోత్తమః
దేవతలలో తల్లిదండ్రులకంటే గొప్ప తీర్థం లేదు. తల్లిదండ్రులను ఆరాధించే వాడే నిజమైన ఉత్తమ పురుషుడు.
పిత్రోరాజ్ఞా చ దేవస్య గురోరాజ్ఞా సమం ఫలం। ఆరాధనాద్దివో రాజ్యం బాధయా రౌరవం వ్రజేత్
తల్లిదండ్రుల ఆజ్ఞ, గురువు ఆజ్ఞ రెండింటికీ సమాన ఫలం. ఆరాధన వల్ల స్వర్గ రాజ్యం లభిస్తుంది, నిర్లక్ష్యం వల్ల రౌరవ నరకానికి వెళ్ళాలి.
స చాస్మాకం హృదిస్థోఽపి తస్యాహం హృదయే స్థితః। ఆవయోరంతరం నాస్తి పరత్రేహ చ మత్సమః
అతడు మన హృదయంలో ఉన్నా, నేనూ అతని హృదయంలోనే ఉంటాను. మనిద్దరిమధ్య ఎలాంటి దూరం లేదు, ఈ లోకంలోనైనా, పరలోకంలోనైనా. నాకు సమానుడు ఎవరూ లేరు.
మదగ్రే మత్పురే రమ్యే సర్వైశ్చ బాంధవైః సహ। సభుంజీతాక్షయం భోగమంతే మయి చ లీయతే
నా ఎదుట, నా అందమైన నగరంలో, తన బంధువులతో కలిసి, అతడు ఎండనివ్వని ఆనందాలను అనుభవిస్తాడు. చివరికి, అతడు నాలో కలిసిపోతాడు.
అతఏవ హి మూకోసౌ వార్త్తాం త్రైలోక్యసంభవామ్। జానాతి నరశార్దూల ఏష తే విస్మయః కుతః
కాబట్టి, అతడు మౌనంగా ఉన్నా, మూడు లోకాలలో జరిగే సంగతులన్నీ తెలుసుకుంటాడు. ఓ పురుషశార్దూలా! నీకు ఆశ్చర్యం ఎందుకు?
ద్విజ ఉవాచ-। మోహాదజ్ఞానతో వాపి న కృత్వా పితురర్చనం। జ్ఞాత్వా వా కిం చ కర్తవ్యం సదసజ్జగదీశ్వర౨౦౦ 1.50.
ద్విజుడు ఇలా అన్నాడు — మాయ వల్ల కానీ, అజ్ఞానం వల్ల కానీ, తండ్రిని పూజించకపోవచ్చు. ఇది తెలిసిన తర్వాత, ఓ జగదీశ్వరా! మంచి చెడు విషయాల్లో ఏమి చేయాలి?