ఆశ్రమేషు మహాభాగాన్మునీన్వై శంసితవ్రతాన్। సత్యధర్మపరాన్దాన్తాన్ధర్షయామాస దానవః
ఆ దానవుడు ఆశ్రమాల్లో ఉన్న గొప్ప ఋషులను, సత్యధర్మాలకు పరాయణులై, నియమంగా వ్రతాలు పాటించే వారిని హింసించసాగాడు.
దేవాంస్త్రిభువనస్థాంశ్చ పరాజిత్య మహాసురః। త్రైలోక్యం వశమానీయ స్వర్గే వసతి దానవః
మహాశక్తిమంతుడైన ఆ అసురుడు మూడు లోకాలలోని దేవతలను ఓడించి, మూడు లోకాల్నీ తన ఆధీనంలోకి తెచ్చుకుని, స్వర్గంలో నివసించసాగాడు.
యదా వరమదోత్సిక్తశ్చోదితః కాలధర్మిణా। యజ్ఞియానకరోద్దైత్యానయజ్ఞీయాంశ్చ దైవతాన్
వరం వల్ల అహంకారంతో, కాల ప్రభావంతో ప్రేరేపితుడై, ఆ దైత్యుడు దేవతలను యజ్ఞానికి అనర్హమైన పనులు చేయించాడూ, దైత్యులను యజ్ఞ కార్యాలకు ఒప్పించాడు.
తథా దైత్యాశ్చ సాధ్యాశ్చ విశ్వే చ వసవస్తథా। రుద్రా దేవగణా యక్షా దేవద్విజమహర్షయః
అలా దైత్యులు, సాధ్యులు, విశ్వదేవతలు, వసువులు, రుద్రులు, దేవత గణాలు, యక్షులు, దేవద్విజులు, మహర్షులు—
శరణ్యం శరణం విష్ణుముపతస్థుర్మహాబలమ్। దేవదేవం యజ్ఞమయం వాసుదేవం సనాతనమ్
అందరూ శరణ్యుడైన, మహాబలుడైన విష్ణువు దగ్గర శరణు కోరారు. దేవతలకు దేవుడైన, యజ్ఞ స్వరూపుడైన, శాశ్వతుడైన వాసుదేవుని ఆశ్రయించారు.
దేవా ఊచుః-। నారాయణ మహాభాగ దేవాస్త్వాం శరణం గతాః। త్రాయస్వ జహి దైత్యేంద్రం హిరణ్యకశిపుం ప్రభో
దేవతలు ఇలా అన్నారు— నారాయణా! మహాభాగా! మేము నీ శరణు వచ్చాము. ప్రభూ! మమ్మల్ని కాపాడి, దైత్యాధిపతి హిరణ్యకశిపుని సంహరించు.
త్వం హి నః పరమోదాతా త్వం హి నః పరమో గురుః। త్వం హి నః పరమో దేవో బ్రహ్మాదీనాం సురోత్తమః
నీవే మాకు పరమ దాతవు, నీవే మాకు గొప్ప గురువు, నీవే మాకు పరమ దేవుడు, బ్రహ్మ మొదలైన అందరి కన్నా ఉత్తముడవు.
విష్ణురువాచ-। భయం త్యజద్ధ్వమమరా అభయం వో దదామ్యహమ్। తథైవ త్రిదివం దేవాః ప్రతిపద్యత మాచిరమ్
విష్ణువు ఇలా అన్నాడు— అమరులారా! భయాన్ని వదిలేయండి. నేను మీకు భయమేమీ ఉండనీయను. అలాగే, దేవతలారా! త్వరగా మీ స్వర్గాన్ని తిరిగి పొందండి.
ఏనం హి సగణం దైత్యం వరదానేన గర్వితమ్। అవధ్యమమరేంద్రాణాం దానవేంద్రం నిహన్మ్యహమ్
ఈ వరంతో గర్వించి, దేవేంద్రులకు అవధ్యం అయిన దానవాధిపతి హిరణ్యకశిపుని, అతని అనుచరులతో సహా నేను సంహరిస్తాను.
ఏవముక్త్వా తు భగవాన్విశ్వపో విష్ణురవ్యయః। హిరణ్యకశిపుస్థానం జగామ హరిరీశ్వరః
ఇలా చెప్పి, జగత్తంతటినీ వ్యాపించిన, నిత్యుడైన విష్ణువు, హిరణ్యకశిపుని నివాసానికి వెళ్లాడు.
తేజసా భాస్కారాకారః శశీకాంత్యేవ చాపరః। నరస్య కృత్వార్ధతనుం సింహస్యార్ద్ధతనుం తథా
సూర్యుడిలా ప్రకాశవంతుడై, చంద్రునిలా చల్లదనంతో, మానవ రూపంలో సగం, సింహ రూపంలో సగంగా మారాడు.
నారసింహేన వపుషా పాణిం సంగృహ్య పాణినా। తతో దదర్శ విస్తీర్ణాం దివ్యాం రమ్యాం మనోరమామ్
నరసింహ రూపంలో, తన చేతితో పట్టుకుని, ఆ విస్తృతమైన, దివ్యమైన, అందమైన సభను చూశాడు.
సర్వకామయుతాం శుభ్రాం హిరణ్యకశిపోః సభామ్। విస్తీర్ణాం యోజనశతం శతమధ్యర్ద్ధమాయతామ్
అన్ని రకాల సుఖాలు నిండిన, ప్రకాశవంతమైన హిరణ్యకశిపుని సభ, యోజన శతదిగు పొడవుతో, అద్భుతంగా విస్తరించి ఉంది.
వైహాయసీం కామగమాం పంచయోజనముచ్ఛ్రితామ్। జరాశోకక్షమాపేతాం నిష్ప్రకమ్ప్యాం శివాం సుఖామ్
ఆ సభ ఆకాశంలో తేలియాడుతూ, మనసు కోరిన చోటికి వెళ్లగలిగేది, ఐదు యోజనాల ఎత్తులో ఉండేది, వృద్ధాప్యమూ, దుఃఖమూ లేని, కదలని, మంగళకరమైన, సుఖదాయకమైనది.
వేశ్మాసనవతీం రమ్యాం జ్వలంతీమివ తేజసా। అంతఃసలిలసంయుక్తాం విహితాం విశ్వకర్మణా
అతడు అక్కడ ఒక అద్భుతమైన సభగృహాన్ని చూశాడు. అది వెలుగుతో ప్రకాశిస్తూ, లోపల నీటి చెరువులతో నిండినదిగా, విశ్వకర్మ చేత నిర్మించబడింది.
దివ్యవర్ణమయైర్వృక్షైః ఫలపుష్పప్రదైర్యుతామ్। నీలపీతాసితశ్యామైః శ్వేతైర్లోహితకైరపి
ఆ సభగృహం చుట్టూ ఆకాశవర్ణాల చెట్లు, పండ్లూ పువ్వులూ పండించే నీలం, పసుపు, నలుపు, ముదురు, తెలుపు, ఎరుపు రంగుల చెట్లతో అలంకరించబడింది.
అవదాతైస్తథా గుల్మై రక్తమంజరిధారిభిః। సితాభ్రఘనసంకాశాం ప్లవంతీం చ దదర్శ సః
అక్కడ తెల్ల మేఘాల్లా మెరిసే, ఎర్ర మంజరి పూవులతో కూడిన ప్రకాశవంతమైన పొదలు తేలుతూ కనిపించాయి.
రశ్మిమతీ స్వభావేన దివ్యగంధమనోరమా। సుసుఖా న చ దుఃఖా సా న శీతా న చ ఘర్మదా
ఆ స్థలం సహజంగా వెలుగుతో నిండినది, దివ్యమైన సువాసనతో మధురంగా, ఎంతో సుఖంగా ఉండేది. అక్కడ బాధ లేదు, చలి లేదు, వేడి కూడా లేదు.
న క్షుత్పిపాసే గ్లానిం వా ప్రాప్యతాం ప్రాప్నువంతి తే। నానరూపైరుపకృతా సుచిత్రైశ్చ సుభాస్వరైః
అక్కడ ఎవరికీ ఆకలి, దాహం, అలసట అనేవి ఉండవు. అద్భుతమైన ప్రకాశవంతమైన రూపాల వారు వారికి సేవ చేస్తారు.
అతిచంద్రాతిసూర్యాతి శిఖికాన్తి స్వయంప్రభా। దీప్యతే నాకపృష్ఠస్థా భాసయంతీ విభాసురా
ఆ సభగృహం చంద్రునికంటే, సూర్యునికంటే ఎక్కువ వెలుగుతో, నీలకంఠి పక్షి రెక్కల వంటి ప్రకాశంతో, తానే వెలిగుతూ, ఆకాశపు పైభాగాన్ని ప్రకాశింపజేస్తూ ఉంది.
సర్వే చకాశిరే తస్యాం ముదితాశ్చైవ మానుషాః। రసవచ్చ ప్రభూతం చ భక్ష్యభోజ్యాన్నముత్తమం
అక్కడ ఉన్న అందరూ ఆనందంతో మెరిసిపోతున్నారు. అక్కడ రుచికరమైన, సమృద్ధిగా ఉన్న అద్భుతమైన భోజనాలు, పానీయాలు ఉన్నాయి.
పుణ్యగంధాస్రజశ్చాపి నిత్యకాలఫలా ద్రుమాః। ఉష్ణే శీతాని తోయాని శీతే చోష్ణాని సంతి వై
అక్కడ ఎప్పుడూ పరిమళభరితమైన హారాలు, అన్ని కాలాల్లో పండ్లు ఇచ్చే చెట్లు ఉన్నాయి. వేడిలో చల్లటి నీళ్ళు, చలిలో వెచ్చని నీళ్ళు లభిస్తాయి.
పుష్పితాగ్రాన్మహాశాఖాన్ప్రవాలాంకురధారిణః। లతావితానసంఛన్నాన్కల్పానైక్షిష్ఠ స ప్రభుః
ఆ ప్రభువు అక్కడ పుష్పాలతో నిండిన గొప్ప కొమ్మలు, కొత్త మొగ్గలు, కొమ్మలు కలిగిన చెట్లు, వనజాలాల తాడులతో కప్పబడిన చెట్లు చూశాడు.
గంధవంతి చ పుష్పాణి రసవంతి ఫలాని చ। తాని శీతాని చోష్ణాని తత్రతత్ర సరాంసి చ
అక్కడ పరిమళభరితమైన పువ్వులు, రుచికరమైన పండ్లు, కొన్నిచోట్ల చల్లగా, మరికొన్ని చోట్ల వెచ్చగా ఉన్నాయి. అక్కడక్కడ సరస్సులు కూడా ఉన్నాయి.
అపశ్యద్భూపతీర్థాని సభాయాం తస్య స ప్రభుః। నలినైః పుండరీకైశ్చ శతపత్రైః సుగంధిభిః
ఆ ప్రభువు ఆ సభలో పవిత్ర స్నాన స్థలాలు చూశాడు. అవి కమలాలతో, పుండరీకాలతో, పరిమళభరితమైన శతదళ పువ్వులతో నిండినవిగా ఉన్నాయి.
రక్తైః కువలయైశ్చైవ కల్హారైరుత్పలైస్తథా। నానాశ్చర్యసమోపేతైః పుష్పైరన్యైశ్చ సుప్రియైః1.45.
అక్కడ ఎర్ర కమలాలు, నీలకువ్వలు, కలహారాలు, ఉత్పలాలు, ఇంకా అనేక ఆశ్చర్యకరమైన, ప్రియమైన పువ్వులు ఉన్నాయి.
కారండవైశ్చక్రవాకైః సారసైః కురరైరపి। విమలస్ఫటికాభాని పాండురచ్ఛదనైర్ద్విజైః
అక్కడ కారండవ పక్షులు, చక్రవాక పక్షులు, సారసాలు, కురర పక్షులు, ఇంకా స్వచ్ఛమైన స్ఫటికంలా తెల్లని రెక్కలతో ఉన్న పక్షులు ఉన్నాయి.
బహుహంసోపగీతాని సారసానాం రుతాని చ। గంధయుక్తా లతాస్తత్ర పుష్పమంజరిధారిణీః
అక్కడ అనేక హంసలు ఆలపించే పాటలకు, సారసాల కూళ్లు తోడయ్యేవి. పరిమళభరితమైన లతలు పుష్పమంజరీలతో అలంకరించబడ్డాయి.
దృష్టవాన్భగవాన్హృష్టః ఖదిరాన్వేతసార్జునాన్। చూతానిమ్బానాగవృక్షాః కదంబా బకులా ధవాః
ఆ భగవంతుడు ఆనందంతో ఖదిర, వేతస, అర్జున, మామిడి, నిమ్మ, ఆగవృక్షాలు, కదంబ, బకుల, ధవ చెట్లు చూశాడు.
ప్రియంగవః పాటలాఖ్యాః శాల్మల్యస్స హరిద్రవాః। శాలాస్తాలాస్తమాలాశ్చ చంపకాశ్చ మనోరమాః
అతడు ప్రియంగు, పాటల, శాల్మలి, హరిద్రువ, శాల, తాళ, తమాల, చంపక వంటి మధురమైన చెట్లు కూడా చూశాడు.