ఇత్యుక్త్వా ప్రేషయామాస విజయాం హర్షణోత్సుకాం। వీరకానయనాయాశు దుహితా భూభృతః సఖీం
ఇలా చెప్పి, ఆనందంతో ఉత్సాహంగా ఉన్న విజయను, పర్వత కుమార్తెకు స్నేహితురాలైన ఆమెను, వీరకుణ్ణి వెంటనే తీసుకురావాలని పంపించాడు.
సావరుహ్య త్వరాయుక్తా ప్రాసాదాదంబరస్పృశః। గణపం గణమధ్యస్థం సూర్యకోటిప్రవర్తనమ్
ఆమె ఆకాశాన్ని తాకే ప్రాసాదం నుండి వేగంగా దిగింది. గణసేన మధ్యలో సూర్యుడు కోటిలా ప్రకాశించే గణపతిని చూసింది.
విజయోవాచ-। ఏహి వీరక చాపల్యాత్త్వయా దేవీ ప్రతోషితా। త్వామాహ్వయతి చేత్యుక్తస్త్యక్త్వా పాషాణఖండకమ్
విజయ ఇలా అన్నది: "వీరకా! నీ చంచలత వల్ల దేవి సంతోషించింది. ఆమె నిన్ను పిలుస్తోంది. కాబట్టి ఆ రాయి తుక్కును వదిలేసి రా."
దేవ్యాః సపీపమాగచ్ఛద్విజయానుగతః శనైః। ప్రాసాదశిఖరోత్ఫుల్లరక్తాంబుజనిభ ద్యుతిః
విజయ వెంట తీసుకుని, వీరకుడు దేవిని దర్శించడానికి నెమ్మదిగా వచ్చాడు. అతని కాంతి ప్రాసాద శిఖరంపై వికసించిన ఎర్ర కమలంలా మెరిసింది.
తం దృష్ట్వా ప్రస్థితానల్పస్వాదుక్షీరపయోధరా। గిరిజోవాచ-। పిబ క్షీరమిదం వత్స స్రుతం పిబ యథేచ్ఛకమ్
అతడిని దగ్గరికి వస్తున్నట్టు చూసి, తీపి పాలతో నిండిన తన వక్షోజాలతో, గిరిజా ఇలా అన్నది: "బిడ్డా! ఈ తాజా పాలను తాగు. ఎంత కావాలంటే అంత తాగు."
ఉవాచ దేవీ సస్నేహం గిరా మధురవర్ణయా। ఏహి సద్యో హి జాతోసి మే పుత్రకో దేవదేవేన దత్తోధునా వీరక
దేవి ప్రేమతో, మధురమైన మాటలతో ఇలా పలికింది: "రా బిడ్డా! నీవు ఇప్పుడే నా కుమారుడిగా జన్మించావు. దేవదేవుడిచే నీకు జన్మ లభించింది వీరకా!"
ఉక్తవత్యంకఆధాయ పర్యష్వజత్తం కపోలే చుచుంబాగరాణ్నందినీ। మూర్ధ్న్యుపాఘ్రాయ సంమార్జ్య గాత్రాణి చాభూషయామాస దివ్యైః స్వయంభూషణైః
అలా చెప్పి, ఆమె తన కొడుకును ఒడిలో పెట్టుకుని హత్తుకుంది. ఆనందంతో అతని కపోలాన్ని ముద్దాడింది, తలని ముద్దాడి, శరీరాన్ని మృదువుగా తడిమి, తన చేత తయారు చేసిన దివ్యాభరణాలతో అలంకరించింది.
కింకిణీమేఖలానూపురైః సన్మణిప్రోతకేయూరహారైరమూల్యైర్గుణైః। కోమలైః పల్లవైశ్చిత్రితశ్చారుభిర్మంగలైః కంకణైర్దివ్యమంత్రోద్భవైః
తన కొడుకును గంటల బెల్టు, పాదసరాలు, మెడలో విలువైన రత్నాల మాలలు, చేతికి మణికట్టు, మృదువైన ఆకులతో చేసిన అందమైన మంగళకరమైన కంకణాలు, దివ్య మంత్రాలతో ఉత్పన్నమైన గాజులతో అలంకరించింది.
తస్య శుద్ధైస్తతోభూరిభిశ్చాకరోన్మిశ్రసిద్ధార్థకైరఙ్గరక్షావిధిం। ఏవమాదాయ చోవాచ కృత్వా స్రజం మూర్ధ్ని గోరోచనాపత్రభంగోజ్జ్వలైః
పవిత్రమైన, సమృద్ధిగా సిద్ధం చేసిన పదార్థాలతో అతని శరీరానికి రక్షణ కర్మను చేసింది. తరువాత, గోరొచ్చన, తాజా ఆకులతో ప్రకాశించే పుష్పమాలను తలపై పెట్టి, అతనితో మాట్లాడింది.
వత్సవత్సాధునా క్రీడ సార్ద్ధం గణైరప్రమత్తో వ్రజ శ్వభ్రవర్జం శనైః। వ్యాలమాలాకులాః శైలసానుద్రుమాదంతిభిర్భగ్నశాఖాః పరం భంగినః
బిడ్డా, నీ స్నేహితులతో ఆనందంగా ఆడు. జాగ్రత్తగా, నెమ్మదిగా నడవు, లోయలు దాటి పోవద్దు. పర్వతపు ఒడిలో పాము మాలలు ఉన్నాయి, ఏనుగులు చెట్లను విరిచేసి, కొమ్మలు విరిగిపడ్డాయి.
జాహ్నవీమండలక్షుబ్ధతోయాకులం మా విశేథా బహువ్యాఘ్రజుష్టే వనే। వత్స సంఖ్యేషు దుర్గేషు యద్వీరక పుత్ర భావాయతాం స్వచ్ఛచిత్తో జనః
జాహ్నవీ నదిలో నీళ్లు ఉప్పొంగుతున్నప్పుడు, అక్కడ పులులు తిరిగే అటవీ ప్రాంతంలోకి పోవద్దు. బిడ్డా, ప్రమాదకరమైన చోట్ల నీ మనస్సు స్వచ్ఛంగా ఉంచు. ధైర్యవంతుడవు కాబట్టి, ప్రజలు కూడా జాగ్రత్తగా ఉండాలి.
ప్రార్థితం భవ్యమాయాతిభావిన్యసౌ భావ్యతాం సోపి నిర్వర్త్యసర్వైర్గుణైః। ఏవముక్తోఽనయా వీరకో మాతరం సస్మయన్నాహ లీలావశావిష్టధీః
నీకు కావలసిన మంగళకరమైనది భవిష్యత్తులో తప్పకుండా జరుగుతుంది, అన్ని గుణాలతో కూడి ఉంటుంది. ఇలా తల్లి చెప్పగానే, ఆ బాలుడు ఆటలో మునిగిపోయిన మనసుతో చిరునవ్వుతో తల్లిని చూసి సమాధానం చెప్పాడు.
ఏష మాత్రా స్వయం మే కృతః కంకణః పత్రకశ్చిత్రితః పాటలైర్బిందుభిః। చారుపుష్పైరియం మాలతీభిః కృతామాలికా మే శిరస్యాహితా కోమలా
ఈ కంకణాన్ని తల్లే నాకు తయారు చేసింది, ఎర్ర బొట్టు, ఆకులతో అలంకరించింది. ఈ మల్లెపూల మాలను కూడా తల్లే అందంగా చేసి, నా తలపై పెట్టింది.
తోషయామీశ్వరీమిత్యయం సత్వరం చింతయిత్వా వ్రజద్బాహ్యతః క్రీడనమ్। స్వైర్గణైః సంయుతో వీరకో హర్షితో దక్షిణాత్పశ్చిమం పశ్చిమాదుత్తరమ్
'ఈశ్వరీని సంతోషపెట్టాలి' అని ఆలోచించి, వెంటనే తన స్నేహితులతో కలిసి బయటకు వెళ్లి, ఆనందంగా ఆడి, దక్షిణ దిశ నుంచి పడమర, అక్కడి నుంచి ఉత్తర దిశగా వెళ్లాడు.
ఉత్తరాత్పూర్వమభ్యేత్య సఖ్యాయుతా ప్రేక్షతే తం గవాక్షాంతరాద్వీరకం। శైలపుత్రీ బహిః క్రీడితారం జగత్స్నేహతః పుత్రలుబ్ధాయతస్సోత్ర కః
ఉత్తర దిశ నుంచి తూర్పు వైపు తన స్నేహితులతో కలిసి వెళ్లాడు. పర్వత కుమార్తె తల్లిగా తన కొడుకు వీరకుని బయట ఆడుకుంటూ ఉండగా, కిటికీ గుండా ప్రేమతో చూసింది.
మోహమాయాతి యః స్వల్పవేత్తా జడో మాంసవిణ్మూత్రసంఘాతదేహోద్వహః। ద్రష్టుమభ్యంతరం నాకవాసేశ్వరేష్విన్దుమౌలిప్రవిష్టేషు కక్షాంతరమ్
ఎవరైనా అజ్ఞానంగా, మోహంతో, మాంసం, మలమూత్రంతో కూడిన శరీరాన్ని మోస్తూ, స్వర్గంలో చంద్రుడిని మస్తకంపై ధరించిన దేవతలు ఉన్న అంతఃపురాన్ని చూడాలని ఆశపడతాడు?
వాహనాన్యేవమారోహమాణాస్తతో లోకపాలాస్త్రపూగం ముహూర్త్తావధి। ఖడ్గ ఏషో విఖడ్గాకరో నిర్మలః కృంతకః కస్య కేనాహృతో బ్రూత నః
అలా తమ వాహనాలపై ఎక్కిన లోకపాలకులు, తమ అనుచరులతో కలిసి, కొంతసేపు ఇలా అన్నారు: 'ఈ ఖడ్గం ఎవరు తెచ్చారు? ఇది ఎవరి కోసం? చెప్పండి.'
నోభవేద్ధస్తదండేన కిం బ్రూమహే భీమమూర్త్యం గణే నాస్తి కృత్యం గిరౌ। పాశ ఏషోస్తి తేనాత్ర కో బధ్యతే మా వృథా లోకపాలానుగాస్తిష్ఠత
ఈ ఖడ్గాన్ని చేతితో పట్టరాదు. మేము ఏమి చెప్పగలం? గణాల్లో ఇలాంటి భయంకరమైన ఆయుధానికి పనిలేదు. ఇక్కడ పాశం ఉంది, దానితో ఎవరు బంధించబడాలి? లోకపాలుల అనుచరులారా, వృథాగా ఏమీ చేయకండి, అక్కడే ఉండండి.
ఏవమేవైతదిత్యబ్రువంస్తే తదా వీక్ష్య దేవానుగం వీరకం రక్షకం। ప్రాహ దేవీ వనే పర్వతే నిర్జరాధ్యగ్నిశాలాముఖే భూతలే భూతపాః
అలా వారు మాట్లాడుతుండగా, దేవతలతో ఉన్న రక్షకుడు వీరకుని చూసారు. అప్పుడు దేవీ ఇలా అన్నారు: 'అటవిలో, పర్వతంపై, గుహ ద్వారంలో, లేదా అగ్నిశాల పాదభాగంలో భూతపాలకులు ఉండాలి.'
నిర్ఝరాంభో నిపాతేషు నో మజ్జతాత్పుష్పజాలావనద్ధేషు ధామస్వపి। ప్రోచ్చనానాద్రికుంజావగాహేష్వథో మారుతాస్ఫోటసంరక్షణే కామతః
వీడు జలపాతాల్లో, పుష్పాలతో నిండిన కుంటల్లో పడిపోకూడదు. పర్వతపు దట్టమైన అడవుల్లోకి వెళ్లకూడదు, గాలికి బలవకుండా కావాలంటే రక్షించాలి.
కాంచనోత్తుంగ శృంగావరోహక్షితౌ హైమరేణూత్కరాసంగపింగద్యుతిః। ఖేచరాణాం వనే చాపి రమ్యే బభౌ రూపసంపత్ప్రకారోగణో వాసితుమ్
కాంతివంతమైన మందర పర్వతపు బంగారు శిఖరాలపై, బంగారు ధూళితో మెరిసే భూమిపై, ఆకాశచారులు తిరిగే అందమైన అడవిలో, అతని రూపం అన్ని శోభలతో ప్రకాశిస్తూ, అక్కడ నివసించటానికి యోగ్యంగా కనిపించాడు.
మందరేకందరే చారువాపీతటే కున్దమందారపుష్పప్రవాలాంబుజే। సిద్ధనారీభిరాపీతరూపామృతం విస్తృతైర్నేత్రమాత్రైరనున్మేషిభిః1.43.
మందర పర్వతపు లోయలోని అందమైన చెరువులో, మల్లె, మందారపు పువ్వులు, ముదురు కాంచెపువ్వులు, కమలాలతో కూడి ఉండగా, సిద్ధనారులు తమ విస్తృతమైన, మెరుస్తున్న కళ్లతో అతని రూపసౌందర్యాన్ని తృప్తిగా చూశారు.
వీరకం శైలపుత్రీ నిమేషాంతరాదస్మరత్పుత్రగృధ్నుర్వినోదార్థినీ। సోపి తాదృక్క్షణావాప్తపుణ్యోదయో యో హి జన్మాంతరేఽస్యాత్మజత్వం తతః
పర్వత కుమార్తె తన కొడుకు కోసం తపించి, ఆనందాన్ని కోరుతూ, కళ్లపలకెంతలోనే వీరకుని స్మరించింది. ఆ సమయంలో అతనికి కలిగిన పుణ్యఫలంతో, ఈ జన్మలో ఆమెకు కుమారుడయ్యాడు.
క్రీడతస్తస్య తృప్తిః కథం జాయతే యోపి భావాజ్యగ? ద్వేధసా తేజసా। కలిపతఃప్రేక్షణం దివ్యగీతక్షణం నృత్యలోలైర్గణైశైః ప్రవృత్యక్షణం
ఆటలో మునిగిపోయిన అతనికి తృప్తి ఎలా కలుగుతుంది? ఎందుకంటే అతని స్వభావం ఎప్పుడూ కొత్తగా ఉంటుంది. ప్రతి క్షణం అతనికి చూడటంలో ఆనందం, దివ్యగీతాల మాధుర్యం, స్నేహితుల నృత్యంలో ఉల్లాసం నిండివుండేది.
సింహనాదాకులే గండశైలే జ్వలద్రత్నజాలే బృహత్సాలతాలేక్షణమ్। ఫుల్లనానా తమాలాలికాలేక్షణం వృక్షమూలే విలోలోమరాలేక్షణమ్
సింహాల గర్జనలతో మారుమూలల్లో, మెరుస్తున్న రత్నాలతో అలంకరించబడిన గండగిరిలో, పెద్ద సాలవృక్షాలు చూస్తుండగా, పుష్పించిన తమాలపువ్వుల గుచ్చులతో ఉన్న చెట్ల కింద, మృదువైన జింకలు సంచరిస్తున్న చోట ఆయన కనిపించాడు.
స్వల్పపంకే జలే పంకజాంకేక్షణం మాతురంకే శుభే నిష్కలంకేక్షణమ్। పరిక్రీడతే బాలలీలావిసారీ గణేశాధిపా దేవతానందకారీ
తక్కువ మట్టిలోని నీటిలో, కమలాన్ని చూస్తూ, తల్లిదెబ్బలపై కూర్చుని, మచ్చలేని పవిత్రతతో, బాల్యక్రీడల్లో మునిగి, గణేశుడు దేవతలకు ఆనందాన్ని పంచాడు.
నికుంజేషు విద్యాధరోద్గీతశీలః పినాకీవ లీలావిలాసైః సలీలః। ప్రకాశ్య భువనం గోభిస్తతో దినకరే గతే
నికుంజాలలో విద్యాధరులు ఆయన గొప్పతనాన్ని పాడుతుండగా, పినాకిని శివుడిలా లీలగా సంచరిస్తూ, ఆవులతో కలిసి లోకాన్ని ప్రకాశింపజేశాడు; ఆ తరువాత సూర్యుడు అస్తమించెను.
దేశాంతరం తదా పశ్చాద్దూరస్థో ధరణీధరః। మిత్రత్వమస్య సుదృఢం హృదయే ద్యోతయన్నివ
ఆ సమయంలో సూర్యుడు అస్తమించగా, ఆ పర్వతం దూరంగా ఉండగా, ఆయన హృదయంలో మిత్రత్వాన్ని బలంగా మెరిపిస్తూ కనిపించాడు.
నిత్యమారాధితో విప్రైః శ్రీమాన్విఘనసః సుతః। నాకరోత్సవితుర్మేరురుపకారం పతిష్యతః
బ్రాహ్మణులు ఎప్పుడూ ఆరాధించే విఘనసుని కుమారుడు అయినా, సూర్యుడు మేరు పర్వతం వెనుక అస్తమించబోతున్నప్పుడు అతనికి సహాయం చేయలేదు.
జనేష్వేషా వ్యవస్థేతి శ్రూయతే స్రవలితో హ్యధః। దినేనానుగతో భానుః స్వజనం పరిపూరయన్
ప్రజల్లో ఇదే నిబంధన: సూర్యుడు దినాన్ని అనుసరిస్తూ, కిందికి వెళ్ళేటప్పుడు తనవారిని తృప్తిపరిచాడని వినిపిస్తుంది.