వివర్జితోప్యహం నిత్యం నైభిర్విరహితో రమే। హృద్యా మే చారుసర్వాఙ్గి త ఏతే క్రీడితా గిరౌ
'నేను ఎప్పుడూ వీరి నుండి దూరంగా ఉన్నా, ఓ సుందరాంగి, వీరు నాకు ఎంతో ప్రియమైనవారు. ఈ పర్వతంపై వీరు సంతోషంగా ఆడుకుంటారు.'
ఇత్యుక్తా తు తదా దేవీ త్యక్త్వా తం విస్మయాకులా। గవాక్షాంతరమాసాద్య ప్రేక్షతే చకితాననా
దేవి ఇలా విని, ఆశ్చర్యంతో అక్కడినుంచి వెళ్లి, ఒక కిటికీ దగ్గరకు చేరి, భయభ్రాంతి ముఖంతో బయటను చూసింది.
యావంతస్తే కృశా దీర్ఘా హ్రస్వాః స్థూలా మహోదరాః। వ్యాఘ్రేభవదనాః కేచిత్కేచిన్మేషాజరూపిణః
ఆమె వారిని చూశింది—కొంతమంది ఒద్దికగా, కొంతమంది పొడవుగా, మరికొందరు చిన్నగా, కొంతమంది బరువుగా, కొంతమంది పెద్ద పొట్టతో, కొంతమంది పులి ముఖాలతో, ఇంకొందరు గొర్రె, మేక రూపాల్లో ఉన్నారు.
అనేకప్రాణిరూపాశ్చ జ్వాలాస్యాః కృష్ణపింగలాః। సౌమ్యా భీమాః స్మితముఖాః కృష్ణపింగజటాస్సదా
వారు అనేక జంతు రూపాలలో, అగ్నిముఖాలతో, నల్లగా, పసుపు రంగులో, కొంతమంది మృదువుగా, మరికొందరు భయంకరంగా, నవ్వు ముఖాలతో, ఎప్పుడూ నల్లపసుపు జటాలతో కనిపించారు.
నానావిహంగవదనా నానావిధసురాననాః। కౌశేయచర్మవసనా నగ్నాశ్చాన్యో విరూపిణః
వారు色色 పక్షి ముఖాలతో,色色 దేవత ముఖాలతో, కొంతమంది పట్టు వస్త్రాలు, మరికొందరు జంతు చర్మాలు ధరించి, ఇంకొందరు నగ్నంగా, విచిత్రంగా కనిపించారు.
గోకర్ణా గజకర్ణాశ్చ బహువక్త్రేక్షణోదరాః। బహుపాదా బహుభుజా దివ్యనానాస్త్రపాణయః
వారిలో కొంతమందికి ఆవు చెవులు, కొంతమందికి ఏనుగు చెవులు, చాలాముఖాలు, కన్నులు, పొట్టలు, అనేక కాలులు, చేతులు,色色 దివ్య ఆయుధాలు చేతుల్లో ఉన్నాయి.
అనేకకుసుమాపీడా నానావ్యాకులభీషణాః। కృతనానాయుధధరా నానాకవచభూషణాః
వారు色色 పువ్వులతో అలంకరించబడి,色色 భయంకరంగా, భయానకంగా,色色 ఆయుధాలు ధరించి,色色 కవచాలతో అలంకరించబడి ఉన్నారు.
విచిత్రవాహనారూఢా దివ్యరూపా వియచ్చరాః। వీణావాద్యరవోద్ఘుష్టా నానాస్థానకనర్తకాః
వారు విచిత్రమైన వాహనాలపై కూర్చొని, దివ్యరూపాలతో, ఆకాశంలో సంచరిస్తూ, వీణా సంగీతంతో మార్మోగుతూ,色色 నాట్య భంగిమల్లో నర్తిస్తున్నారు.
గణేశాంస్తాంస్తథా దృష్ట్వా దేవీ ప్రోవాచ శంకరమ్। దేవ్యువాచ-। గణేశాః కతిసంఖ్యాతాః కింనామానః కిమాత్మకాః
ఆ గణసేనలను చూసిన దేవి శంకరునితో ఇలా అడిగింది: "ఈ గణేశులు ఎంతమంది ఉన్నారు? వారి పేర్లు ఏమిటి? వారి స్వభావం ఎలా ఉంటుంది?"
ఏకైకశో మమ బ్రూహి నిష్ఠితా యే పృథక్పృథక్। శంకర ఉవాచ-। కోటికోటిశ్చ సంఖ్యాతా నానావిఖ్యాతపౌరుషాః
ప్రతి ఒక్కరినీ వేరుగా నాకు చెప్పు అని అడిగింది. శంకరుడు ఇలా చెప్పాడు: "వారు కోట్ల కోట్ల మంది, ఒక్కోరు ఒక్కో విధంగా ప్రసిద్ధి గాంచినవారు, విభిన్నమైన శౌర్యాలు కలవారు."
జగదాపూరితం సర్వమేభిర్భీమైర్మహాబలైః। సిద్ధక్షేత్రేషు రథ్యాసు జీర్ణోద్యానేషు వేశ్మసు
ఈ భయంకరమైన, మహాబలశాలులు ప్రపంచమంతా నిండిపోయారు. సిద్ధక్షేత్రాల్లో, వీధుల్లో, పాడైన తోటల్లో, ఇళ్లలో ఎక్కడ చూసినా వీరే కనిపిస్తారు.
దానవానాం శరీరేషు బాలేషూన్మత్తకేషు చ। ఏతే విశంతి ముదితా నానాహారవిహారిణః
వారు ఆనందంగా రాక్షసుల శరీరాల్లో, పిల్లల్లో, పిచ్చివాళ్లలో ప్రవేశిస్తారు. రకరకాల ఆహారాలను ఆస్వాదిస్తూ తిరుగుతారు.
ఊష్మపాః ఫేనపాశ్చైవ ధూమపా మధుపాయినః। మేదాహారారుధిరపాస్సర్వభక్షా హ్యభోజనాః
వారిలో కొందరు వేడి తాగుతారు, మరికొందరు నురుగు తాగుతారు, ఇంకొందరు పొగ తాగుతారు, తేనె తాగేవాళ్లు కూడా ఉన్నారు. కొందరు మేదస్సు తింటారు, మరికొందరు రక్తం తాగుతారు, ఇంకొందరు అన్నీ తింటారు, మరికొందరు ఏమి తినరు.
దేవాదాస్తాపసాహారా నానావాద్యరతిప్రియాః। న హి వక్తుమనంతత్వాచ్ఛక్యన్తే హి గణాః పృథక్
కొంతమంది దేవతలకు నైవేద్యం తింటారు, మరికొందరు తపస్సు చేసే వాళ్ల ఆహారం తింటారు, ఇంకొందరు రకరకాల వాద్యాలలో ఆనందిస్తారు. వీరి సంఖ్య అంతులేనిది కాబట్టి, ఒక్కొక్కరినీ వేరుగా వివరించడం అసాధ్యం.
దేవ్యువాచ-। నాగత్వగుత్తరాసంగః శుద్ధాంగో ముంజమేఖలీ। మనఃశిలేన కల్కేన చపలో రంజితాననః
దేవి ఇలా అడిగింది: "ఏనుగు చర్మపు వస్త్రం ధరించాడు, శరీరం పవిత్రంగా ఉంది, ముంజ గడ్డి కట్టుతో నడుము బిగించుకున్నాడు, ముఖం మణిపూస రంగుతో అలంకరించబడి ఉంది, చాలా చంచలంగా ఉన్నాడు."
భృంగదష్టోత్పలానాం చ స్రగ్దామా మధురాకృతిః। పాషాణశకలోత్తాన కాంస్యతాలప్రవర్తకః
ఆయన తేనెటీగలు కుట్టిన కమలాల మాల వేసుకున్నాడు, రూపం మధురంగా ఉంది. రాళ్ల తుక్కులను పైకి ఎత్తి, కాంస్య తాళాలు మోగిస్తూ ఉన్నాడు.
అసౌ గణేశ్వరో దేవ కింనామా కిన్నరానుగః। య ఏష గణగీతేషు దత్తకర్ణో ముహుర్ముహుః
ఈ గణాధిపతి ఎవరు? కిన్నరులతో కలిసి తిరుగుతూ, గణసేన పాటలను మళ్లీ మళ్లీ ఆసక్తిగా వినేవాడు ఎవరు?
శర్వ ఉవాచ-। స ఏష వీరకో దేవి సదా మే హృదయప్రియః। నానాశ్చర్యగుణాధారో గణేశ్వర గణార్చితః
శర్వుడు ఇలా చెప్పాడు: "దేవి! ఇతడే వీరకుడు. నా హృదయానికి ఎప్పుడూ ప్రియమైనవాడు. ఎన్నో అద్భుత లక్షణాలు ఉన్నవాడు, గణాధిపతి, గణులందరి ఆరాధ్యుడు."
దేవ్యువాచ। ఈదృశస్య సుతస్యాస్తి మమోత్కంఠా పురాంతక। కదాహమీదృశం పుత్రం ద్రక్ష్యామ్యానందదాయకం
దేవి ఇలా చెప్పింది: "పురాలను నాశనం చేసే వాడా! ఇలాంటి కుమారుడు నాకు కావాలని ఎప్పటినుంచో ఆశిస్తున్నాను. ఇలాంటి ఆనందాన్ని ఇచ్చే కుమారుణ్ణి నేను ఎప్పుడు చూడగలను?"
శర్వ ఉవాచ-। ఏష ఏవ సుతస్తేస్తు నయనానందకారకః। త్వయా మాత్రా కృతార్థో హి వీరకోపి సుమధ్యమే
శర్వుడు ఇలా అన్నాడు: "ఇతడే నీ కుమారుడు అవుతాడు. నీ కళ్లకు ఆనందాన్ని కలిగించేవాడు. నీవు తల్లి అయినందువల్ల వీరకుడికి కూడా సార్థకత కలుగుతుంది, సన్నని నడుము కలవాడా!"
ఇత్యుక్త్వా ప్రేషయామాస విజయాం హర్షణోత్సుకాం। వీరకానయనాయాశు దుహితా భూభృతః సఖీం
ఇలా చెప్పి, ఆనందంతో ఉత్సాహంగా ఉన్న విజయను, పర్వత కుమార్తెకు స్నేహితురాలైన ఆమెను, వీరకుణ్ణి వెంటనే తీసుకురావాలని పంపించాడు.
సావరుహ్య త్వరాయుక్తా ప్రాసాదాదంబరస్పృశః। గణపం గణమధ్యస్థం సూర్యకోటిప్రవర్తనమ్
ఆమె ఆకాశాన్ని తాకే ప్రాసాదం నుండి వేగంగా దిగింది. గణసేన మధ్యలో సూర్యుడు కోటిలా ప్రకాశించే గణపతిని చూసింది.
విజయోవాచ-। ఏహి వీరక చాపల్యాత్త్వయా దేవీ ప్రతోషితా। త్వామాహ్వయతి చేత్యుక్తస్త్యక్త్వా పాషాణఖండకమ్
విజయ ఇలా అన్నది: "వీరకా! నీ చంచలత వల్ల దేవి సంతోషించింది. ఆమె నిన్ను పిలుస్తోంది. కాబట్టి ఆ రాయి తుక్కును వదిలేసి రా."
దేవ్యాః సపీపమాగచ్ఛద్విజయానుగతః శనైః। ప్రాసాదశిఖరోత్ఫుల్లరక్తాంబుజనిభ ద్యుతిః
విజయ వెంట తీసుకుని, వీరకుడు దేవిని దర్శించడానికి నెమ్మదిగా వచ్చాడు. అతని కాంతి ప్రాసాద శిఖరంపై వికసించిన ఎర్ర కమలంలా మెరిసింది.
తం దృష్ట్వా ప్రస్థితానల్పస్వాదుక్షీరపయోధరా। గిరిజోవాచ-। పిబ క్షీరమిదం వత్స స్రుతం పిబ యథేచ్ఛకమ్
అతడిని దగ్గరికి వస్తున్నట్టు చూసి, తీపి పాలతో నిండిన తన వక్షోజాలతో, గిరిజా ఇలా అన్నది: "బిడ్డా! ఈ తాజా పాలను తాగు. ఎంత కావాలంటే అంత తాగు."
ఉవాచ దేవీ సస్నేహం గిరా మధురవర్ణయా। ఏహి సద్యో హి జాతోసి మే పుత్రకో దేవదేవేన దత్తోధునా వీరక
దేవి ప్రేమతో, మధురమైన మాటలతో ఇలా పలికింది: "రా బిడ్డా! నీవు ఇప్పుడే నా కుమారుడిగా జన్మించావు. దేవదేవుడిచే నీకు జన్మ లభించింది వీరకా!"
ఉక్తవత్యంకఆధాయ పర్యష్వజత్తం కపోలే చుచుంబాగరాణ్నందినీ। మూర్ధ్న్యుపాఘ్రాయ సంమార్జ్య గాత్రాణి చాభూషయామాస దివ్యైః స్వయంభూషణైః
అలా చెప్పి, ఆమె తన కొడుకును ఒడిలో పెట్టుకుని హత్తుకుంది. ఆనందంతో అతని కపోలాన్ని ముద్దాడింది, తలని ముద్దాడి, శరీరాన్ని మృదువుగా తడిమి, తన చేత తయారు చేసిన దివ్యాభరణాలతో అలంకరించింది.
కింకిణీమేఖలానూపురైః సన్మణిప్రోతకేయూరహారైరమూల్యైర్గుణైః। కోమలైః పల్లవైశ్చిత్రితశ్చారుభిర్మంగలైః కంకణైర్దివ్యమంత్రోద్భవైః
తన కొడుకును గంటల బెల్టు, పాదసరాలు, మెడలో విలువైన రత్నాల మాలలు, చేతికి మణికట్టు, మృదువైన ఆకులతో చేసిన అందమైన మంగళకరమైన కంకణాలు, దివ్య మంత్రాలతో ఉత్పన్నమైన గాజులతో అలంకరించింది.
తస్య శుద్ధైస్తతోభూరిభిశ్చాకరోన్మిశ్రసిద్ధార్థకైరఙ్గరక్షావిధిం। ఏవమాదాయ చోవాచ కృత్వా స్రజం మూర్ధ్ని గోరోచనాపత్రభంగోజ్జ్వలైః
పవిత్రమైన, సమృద్ధిగా సిద్ధం చేసిన పదార్థాలతో అతని శరీరానికి రక్షణ కర్మను చేసింది. తరువాత, గోరొచ్చన, తాజా ఆకులతో ప్రకాశించే పుష్పమాలను తలపై పెట్టి, అతనితో మాట్లాడింది.
వత్సవత్సాధునా క్రీడ సార్ద్ధం గణైరప్రమత్తో వ్రజ శ్వభ్రవర్జం శనైః। వ్యాలమాలాకులాః శైలసానుద్రుమాదంతిభిర్భగ్నశాఖాః పరం భంగినః
బిడ్డా, నీ స్నేహితులతో ఆనందంగా ఆడు. జాగ్రత్తగా, నెమ్మదిగా నడవు, లోయలు దాటి పోవద్దు. పర్వతపు ఒడిలో పాము మాలలు ఉన్నాయి, ఏనుగులు చెట్లను విరిచేసి, కొమ్మలు విరిగిపడ్డాయి.