శరీరలక్షణాశ్చాన్యే పృథక్ఫలనివేదినః। ఇత్యుక్త్వా విరతే శైలే మహాదుఃఖవిచారిణి
ఇంకా ఇతర శరీర లక్షణాలు వేర్వేరు ఫలితాలను తెలియజేస్తాయి. ఇలా చెప్పి ఆ శైలుడు, మహా దుఃఖంలో, మౌనంగా ఉన్నాడు.
స్మితపూర్వమువాచేదం నారదో దేవపూజితః। నారద ఉవాచ-। హర్షస్థానే చ మహతి త్వయా దుఃఖం నిరుచ్యతే
అప్పుడు దేవతలందరి పూజకు పాత్రుడైన నారదుడు చిరునవ్వుతో ఇలా అన్నాడు: 'ఎంత ఆనందం ఉండాల్సిన చోట నీవు దుఃఖాన్ని చెప్పుతున్నావు.'
అపరిచ్ఛిన్నవాక్యార్థో మోహం యాసి మహాగిరే। ఇమాం శృణు గిరం మత్తో రహస్యపరినిష్ఠితామ్
పదాల అర్థం పరిమితం కాకపోవడం వల్ల నీవు మోహంలో పడుతున్నావు, మహాశైలా. నా నుండి ఈ రహస్యమైన ఉపదేశాన్ని విను.
సమాహితో మహాశైల మయోక్తస్య విచారణామ్। న జాతోస్యాః పతిర్దేవ్యా యన్మయోక్తం హిమాచల
మహాశైలా, నేను చెప్పినదాన్ని జాగ్రత్తగా ఆలోచించు. హిమాచలా, నేను చెప్పినట్లుగా ఆ దేవికి ఇంకా భర్త జన్మించలేదు.
స న జాతో మహాదేవో భూతభవ్యభవోద్భవః। శరణ్యః శాశ్వతః శాస్తా శంకరః పరమేశ్వరః
ఆయన ఇంకా జన్మించలేదు—అతనే గత, వర్తమాన, భవిష్యత్తు సృష్టికర్త, శరణ్యుడు, శాశ్వతుడు, ఉపదేశకుడు, శంకరుడు, పరమేశ్వరుడు.
బ్రహ్మరుద్రేన్ద్రమునయో గర్భజన్మజరార్దితాః। తస్య తే పరమేశస్య సర్వే క్రీడనకా గిరే
బ్రహ్మ, రుద్రుడు, ఇంద్రుడు, మునులు—పుట్టుక, గర్భధారణ, వృద్ధాప్యంతో బాధపడేవారు—అందరూ ఆ పరమేశ్వరుని ఆటపాటలు మాత్రమే, శైలేశ్వరా.
బ్రహ్మాండతస్తదిచ్ఛాతః సంభూతో భువనప్రభుః। ఆత్మనో న వినాశోస్తి స్థావరాంతేపి భూధర
బ్రహ్మాండం నుండి తన ఇష్టానుసారం ఉద్భవించిన జగత్పతి, భూధరా, స్థావరాల అంత్యానికీ ఆయనకు నాశనం ఉండదు.
సంసారే జాయమానస్య మ్రియమాణస్య దేహినః। నశ్యతే దేహ ఏవాత్ర నాత్మనో నాశ ఉచ్యతే
ఈ లోకంలో పుట్టి, చనిపోతున్న జీవికి శరీరమే నశిస్తుంది. ఆత్మకు ఎప్పుడూ నాశనం ఉండదు.
బ్రహ్మాదిస్థావరాంతోఽయం సంసారో యః ప్రకీర్తితః। స జన్మమృత్యుదుఃఖార్తో హ్యనిశం పరివర్తతే
బ్రహ్మ మొదలుకొని స్థావరాల వరకు ఈ లోకం జనన మరణ బాధతో ఎప్పుడూ తిరుగుతూ ఉంటుంది.
మహాదేవోఽచలఃస్థాణుర్న జాతో జనకోఽజరః। భవిష్యతి పతిః సోఽస్యా జగన్నాథో నిరామయః
మహాదేవుడు అచలుడు, స్థిరుడు, జన్మించని తండ్రి, వృద్ధాప్యం లేని వాడు. ఆయనే ఆమెకు భర్తగా, జగన్నాథుడిగా, రోగరహితుడిగా అవతరిస్తాడు.
యదుక్తం చ మయా దేవీ లక్షణైర్వర్జితా తవ। శృణు తస్యాపి వాక్యస్య సమ్యక్త్వేన విచారణమ్
దేవీ, నేను చెప్పినది — ఆమెకు లక్షణాలు లేవని — దాని అసలు అర్థాన్ని ఇప్పుడు నీవు జాగ్రత్తగా విను.
లక్షణం దైవికో హ్యంకః శరీరావయవాశ్రయః। స చాయుర్ధనసౌభాగ్యపరిణామప్రకాశకః
లక్షణం అంటే దైవికమైన గుర్తు, అది శరీర భాగాల్లో కనిపిస్తుంది. అది ఆయుషు, ధనం, అదృష్టం ఎలా ఉంటాయో తెలియజేస్తుంది.
అనంతస్యాప్రమేయస్య సౌభాగ్యస్య తు భూధర। నైవాంకో లక్షణాకారః శరీరే సంవిధీయతే
అయితే, పరిమితి లేని, కొలవలేని అదృష్టానికి, ఓ పర్వతమా, అలాంటి లక్షణాలు శరీరంలో ఉండవు.
అతోఽస్యా లక్షణం గాత్రే శైల నాస్తి మహామతే। యచ్చాహముక్తవానస్యా ఉత్తానకరతా సదా
కాబట్టి, ఓ జ్ఞానవంతుడా, ఆమె శరీరంలో లక్షణాలు లేవు. నేను చెప్పిన ఆమె చేతి ఎప్పుడూ పైకి ఉన్న విషయాన్ని కూడా విను.
ఉత్తానో వరదః పాణిరేష దేవ్యాః సదైవ తు। సురాసురమునివ్రాతవరదాత్రీ భవిష్యతి
దేవికి ఎప్పుడూ పైకి ఉన్న ఈ చేయి వరాలిచ్చే చేయి. ఆమె దేవతలకు, అసురులకు, మునులకు వరాలిచ్చే తల్లి అవుతుంది.
యచ్చ ప్రోక్తం మయా పాదౌ సుచ్ఛాయౌ వ్యభిచారిణౌ। మత్తః శృణు త్వమస్యాపి వ్యాఖ్యోక్తిం శైలసత్తమ
నేను చెప్పిన ఆమె పాదాలు ప్రకాశవంతంగా, మారుతూ ఉంటాయని విషయాన్ని కూడా విను, ఓ ఉత్తమ పర్వతమా.
చరణౌ పద్మసంకాశౌ స్వచ్ఛావస్యా నఖోజ్వలౌ। సురాసురాణాం నమతాం కిరీటమణికాంతిభిః
ఆమె పాదాలు పద్మపువ్వుల్లా, మెరిసే నఖాలతో, దేవతలు, అసురులు నమస్కరించేటప్పుడు వారి కిరీటాల రత్నాల కాంతి వాటిపై ప్రతిబింబిస్తుంది.
విచిత్రవర్ణైః పశ్యద్భిః సుచ్ఛాయౌ ప్రతిబింబితౌ। ఏషా భార్యా జగద్భర్తుర్వృషాంకస్య మహీధర
వారు తమ రంగురంగుల కిరీటాలతో ఆమెను చూస్తూ, ఆమె ప్రకాశవంతమైన పాదాలను ప్రతిబింబంగా చూస్తారు. ఆమె జగత్తుకు అధిపతి అయిన వృషధ్వజుని భార్య, ఓ పర్వతమా.
జననీ సర్వలోకస్య సంభూతాభూతభావినీ। శివేయం పావనాయైవ త్వత్క్షేత్రే పావనద్యుతిః
ఆమె అన్ని లోకాల తల్లి, గతం, వర్తమానం, భవిష్యత్తు అన్నిటికీ మూలం. ఈ శివా నీ భూమిలో పవిత్రత కోసం ప్రత్యక్షమైంది, ఓ పవిత్రుడా.
తద్యథాశీఘ్రమేవైషా యోగం యాయాత్పినాకినః। తథా విధేయం విధివత్త్వయా శైలేంద్రసత్తమ
కాబట్టి, ఆమెను త్వరగా పినాకిని తో సమ్మిళితం చేయాలి. అది యథావిధిగా జరగాలి, ఓ ఉత్తమ పర్వతమా.
అస్త్యత్ర హి మహత్కార్యం దేవానాం హిమభూధర। ఏవం శ్రుత్వా తు శైలేంద్రో నారదాత్సర్వమేవ హి
ఇక్కడ దేవతలకు గొప్ప పని ఉంది, ఓ హిమవంతా. ఇలా నారదుని మాటలు వినిన పర్వతాధిపతి—
స్వమాత్మానం పునర్జాతం మేనే మేనాపతిస్తదా। ఉవాచ చాపి సంహృష్టో నారదం తు హిమాచలః
ఆ సమయంలో మేనాదేవి భర్త తనను తాను మళ్లీ పుట్టినవాడిగా భావించాడు. ఆనందంతో హిమాచలుడు నారదునితో ఇలా అన్నాడు.
దుస్తరాన్నరకాద్ఘోరాదుద్ధృతోస్మి త్వయా విభో। పాతాలాదహముద్ధృత్య సప్తలోకాధిపః కృతః
ప్రభూ, నీవు నన్ను భయంకరమైన నరకం నుండి రక్షించావు. పాతాళం నుండి పైకి తీయగా, నన్ను ఏడు లోకాల అధిపతిని చేసావు.
హిమాచలోస్మి విఖ్యాతస్త్వయా మునివరాధునా। హిమాచలాచ్ఛతగుణాం ప్రాపితోస్మి సమున్నతిం
మహామునీ, నీవల్లనే ఇప్పుడు నేను హిమాచలుడిగా ప్రసిద్ధి చెందాను. నీవల్లనే హిమాచలుడికంటే నూరు రెట్లు గొప్ప స్థాయికి చేరుకున్నాను.
ఆనందాదేవ చాహారి హృదయం మే మహామునే। నాధ్యవస్యతి కృత్యానాం విభాగప్రవిచారణమ్
మహామునీ, ఆనందంతో నా హృదయం ఉప్పొంగిపోయింది. ఇప్పుడు నేను ఏ పనిని ఎలా చేయాలో కూడా గుర్తించలేకపోతున్నాను.
భవద్విధానాం నియతమమోఘం దర్శనం మునే। భవద్భిరేవ హి ప్రోక్తం నివాసాయాత్మరూపిణామ్
మునీశ్వరా, మీలాంటి గొప్పవారిని చూడటం ఎప్పుడూ ఫలదాయకం. ఆత్మరూపులైన వారు మీతోనే నివసిస్తారని మీరు చెప్పారు.
మునీనాం దేవతానాం చ స్వయం కర్తాస్మి కల్మషమ్। తథాపి వస్తున్యేకస్మిన్నాజ్ఞా మే సంప్రదీయతామ్
మునులకైనా, దేవతలకైనా, పాపం చేసే వాడిని నేనే. అయినా, ఈ ఒక్క విషయమై మీ ఆజ్ఞను నాకు చెప్పండి.
ఇత్యుక్తవతి శైలేంద్రే స తదా హర్షనిర్భరః। ఉవాచ నారదో వాక్యం కృతం సర్వమితి ప్రభో
ఇలా పర్వతాధిపతి చెప్పినపుడు, ఆనందంతో నిండిన నారదుడు, 'ప్రభూ, అన్నీ పూర్తయ్యాయి,' అని సమాధానం ఇచ్చాడు.
సురకార్యే స ఏవార్థస్తవాపి సుమహత్తరః। ఇత్యుక్త్వా నారదః శీఘ్రం జగామ త్రిదివం తతః
దేవతల పనిలో, అదే ఉద్దేశ్యం నీకూ ఇంకా గొప్పదిగా ఉంది. ఇలా చెప్పి నారదుడు వెంటనే స్వర్గానికి వెళ్లిపోయాడు.
స గత్వా దేవభవనం మహేంద్రం సందదర్శ హ। తతోనురూపే స మునిరుపవిష్టో మహాసనే
అతడు దేవతల గృహానికి వెళ్లి మహేంద్రుడిని దర్శించాడు. ఆ తర్వాత ఆ ముని తన స్థాయికి తగిన గొప్ప ఆసనంపై కూర్చున్నాడు.