సాధుసాధ్వితి వైకుంఠం సమేతాః ప్రత్యపూజయన్। అపరే యే తు దైత్యా వై యుద్ధే దృష్టపరాక్రమాః
అందరూ కూడి 'బాగుంది, బాగుంది!' అని వైకుంఠుని స్తుతించారు. యుద్ధంలో పరాక్రమాన్ని చూసిన మిగతా దానవులు మాత్రం—
తే సర్వే బాహుభిర్వ్యాప్తా న శేకుశ్చలితుం రణే। కాంశ్చిత్కేశేషు జగ్రాహ కాంశ్చిత్కంఠేష్వపీడయత్
వారంతా చేతులు కలిపి, యుద్ధరంగంలో కదలలేకపోయారు. కొందరు ఒకరినొకరు జుట్టు పట్టుకున్నారు, మరికొందరు గొంతు పిసికారు.
చకర్త కస్యచిద్వక్త్రం మధ్యే గృహ్ణాత్తథాపరమ్। తే గదాచక్రనిర్దగ్ధా గతసత్వా గతాసవః
వారిలో ఒకరికి ముఖాన్ని కోసాడు, ఇంకొకరిని మధ్యలో పట్టుకున్నాడు. గద, చక్రాల తాకిడికి వారు కాలిపోయి, బలహీనంగా, ప్రాణాలు విడిచారు.
గగనాద్భ్రష్టసర్వాంగా నిపేతుర్ధరణీతలే। తేషు సర్వేషు దైత్యేషు హతేషు పురుషోత్తమః
వారి శరీరాలు ఆకాశం నుంచి కింద పడిపోయి భూమిని తాకాయి. ఆ దానవులందరూ చనిపోయినప్పుడు, పరమపురుషుడు—
శక్రప్రియం తతః కృత్వా కృతకర్మగదాధరః। తస్మిన్విమర్దే సంవృత్తే సంగ్రామే తారకామయే
ఇంద్రునికి ఇష్టమైన కార్యాన్ని పూర్తిచేసి, తన గదను చేతబట్టి, ఆ తారకాసురునితో జరిగిన ఘోరమైన యుద్ధంలో—
తం చ దేశం జగామాశు బ్రహ్మా లోకపితామహః। సర్వైర్బ్రహ్మర్షిభిః సార్ద్ధం గంధర్వాప్సరసాంగణైః
అప్పుడు బ్రహ్మ, లోకాల పితామహుడు, బ్రహ్మర్షులతో పాటు గంధర్వులు, అప్సరసల సమూహాలతో ఆ ప్రదేశానికి వేగంగా వచ్చాడు.
దేవదేవం హరిం దేవః పూజయన్వాక్యమబ్రవీత్। కృతం దేవ మహత్కర్మ సురాణాం శల్యముద్ధృతమ్
దేవతల దేవుడు హరిని బ్రహ్మ ఆరాధిస్తూ ఇలా అన్నాడు: 'దేవా, గొప్ప కార్యం జరిగింది. దేవతలకు బాధ కలిగించిన శత్రువు తొలగిపోయాడు.'
నిధనేన చ దైత్యానాం వయం చ పరితోషితాః। యోఽయం త్వయా హతో విష్ణో కాలనేమిర్మహాసురః
'దానవులు నశించడంతో మేమందరం సంతోషించాము. నీవు సంహరించిన ఈ కాలనేమి మహాసురుడు—'
త్వామేతస్య ౠతే హ్యస్మిన్శాస్తా కశ్చిన్న విద్యతే। ఏష దేవాన్పరిభవన్లోకాంశ్చ సచరాచరాన్
'ఈ లోకంలో నిన్ను తప్ప మరొకరు అతన్ని జయించలేరు. ఇతడు దేవతలను, చరాచర జగత్తును అవమానించాడు.'
ౠషీణాం కదనం కృత్వా మామపి ప్రతిగర్జతి। తదనేన త్వదీయేన పరితుష్టోస్మి కర్మణా
'ఋషులను సంహరించి, నన్ను కూడా ఎదిరించాడు. నీ ఈ కార్యానికి నేను ఎంతో సంతోషిస్తున్నాను.'
యదయం కాలకల్పస్తే కాలనేమిర్నిపాతితః। తదాగచ్ఛస్వ భద్రం తే గచ్ఛామ దివముత్తమామ్1.41.
'ఇప్పుడు కాలనేమి అనే శత్రువు సంహరించబడి, నీకు మంగళం కలగాలి. మనం ఉత్తమమైన స్వర్గానికి వెళ్ళుదాం.'
బ్రహ్మర్షయస్త్వాం తత్రస్థాః ప్రతీక్షంతే సదో గతాః। కం చాహం తవ దాస్యామి వరం వరభృతాం వర
'అక్కడ ఉన్న బ్రహ్మర్షులు నీ రాక కోసం ఎదురు చూస్తున్నారు. వరాలందించే వారిలో నీవు శ్రేష్ఠుడవు కాబట్టి, నేను నీకు ఒక వరం ఇస్తాను.'
స్వస్థానస్థేషు దేవేషు తేషాం చ వరదో భవాన్। నిర్యాతమేతత్త్రైలోక్యం స్ఫీతం నిహతకంటకమ్
'దేవతలు తమ స్థానాల్లో స్థిరంగా ఉండగా, వారికి నీవు వరదాతవు. ఇప్పుడు ఈ మూడు లోకాలు కష్టాల నుంచి విముక్తమై, సంపన్నంగా ఉండాలి.'
అస్మిన్నేవ మృధే విష్ణో శక్రాయ సుమహాత్మనే। ఏవముక్తో భగవతా బ్రహ్మణా హరిరవ్యయః
'ఈ యుద్ధంలో, ఓ విష్ణూ, మహాత్ముడైన ఇంద్రునికోసం—' ఇలా భగవంతుడైన బ్రహ్మ చెప్పగా, అవినాశి అయిన హరి సమాధానం ఇచ్చాడు.
దేవాన్శక్రముఖాన్సర్వానువాచ శుభయా గిరా। విష్ణురువాచ। శ్రూయతాం త్రిదశాస్సర్వే యావంతోఽత్ర సమాగతాః
విష్ణువు శక్రుని ముందుగా ఉంచుకొని, అక్కడ కూడిన అన్ని దేవతలతో మధురమైన మాటలతో ఇలా అన్నాడు: 'ఇక్కడ ఉన్న అందరూ దేవతలు వినండి.'
సుపర్ణసహితైస్తత్ర పురస్కృత్య పురందరం। అస్మాభిః సమరే సర్వైః కాలనేమిముఖా హతాః
అక్కడ సుపర్ణుడు మరియు ఇతరులతో కలిసి, పురందరుని ముందుగా ఉంచుకొని, మనమంతా కలిసి యుద్ధంలో కాలనేమి మరియు అతని అనుచరులను సంహరించాము.
దానవా విక్రమోపేతాః శక్రాదపి మహత్తరాః। అస్మిన్మహతి సంగ్రామే ద్వావేవ తు వినిస్సృతౌ
ఆ దానవులు గొప్ప పరాక్రమంతో, శక్రునికంటే కూడ ఎక్కువ శక్తివంతులై, ఈ మహా సంగ్రామంలో ఇద్దరే బయటపడ్డారు.
విరోచనస్తు దైతేయః స్వర్భానుశ్చ మహాబలః। స్వాం దిశం భజతాం శక్రో దిశం వరుణ ఏవ చ
దైత్యుడైన విరోచనుడు, మహాబలుడు అయిన స్వర్భాను తమ తమ దిక్కులకు వెళ్లారు; అలాగే శక్రుడు, వరుణుడు కూడా తమ దిక్కులను ఆశ్రయించారు.
యామ్యాం యమః పాలయతాముత్తరాం చ ధనాధిపః। ౠక్షైః సహ సదా యోగం గచ్ఛతాం చంద్రమాస్తథా
దక్షిణ దిక్కును యముడు రక్షించాలి, ఉత్తర దిక్కును ధనాధిపతి రక్షించాలి; చంద్రుడు ఋక్షులతో కలిసి ఎప్పుడూ సంయోగాన్ని కోరుతూ ప్రయాణించాలి.
అయమృతుముఖం సూర్యో భజతామయనైః సహ। ఆజ్యభాగాః ప్రవర్తంతాం సదస్యైరభిపూజితాః
సూర్యుడు ఋతువులతో పాటు, అయనాలతో కలిసి తన దారిలో సాగాలి; clarified butter తో చేసే హోమాలు సభలో గౌరవంతో ప్రారంభించాలి.
హూయంతామగ్నయో విప్రైర్వేదదృష్టేన కర్మణా। దేవాశ్చ బలిహోమేన స్వాధ్యాయేన మహర్షయః
బ్రాహ్మణులు వేదంలో చెప్పిన విధంగా అగ్నిని ఆహ్వానించాలి; దేవతలు బలితో, మహర్షులు స్వాధ్యాయంతో తృప్తిపొందాలి.
శ్రాద్ధేన పితరశ్చైవ తుష్టిం యాంతు యథాసుఖమ్। వాయుశ్చరతు మార్గస్థస్త్రిధా దీప్యతు పావకః
పితృదేవతలు శ్రాద్ధంతో తృప్తిపొందాలి, వారికి ఇష్టమైన విధంగా; వాయువు తన మార్గంలో సంచరించాలి, పవకుడు మూడు రూపాల్లో ప్రకాశించాలి.
త్రయోవర్ణాశ్చ లోకాంస్త్రీస్తపర్పయంత్వాత్మజైర్గుణైః। క్రతవః సంప్రవర్తంతాం దీక్షణీయైర్ద్విజాతిభిః
మూడు వర్ణాలు తమ సంతానంతో, తమ స్వభావాలతో మూడు లోకాలను పవిత్రం చేయాలి; యజ్ఞాలు దీక్ష పొందిన ద్విజులు నిర్వహించాలి.
దక్షిణాశ్చోపపద్యంతాం యాజ్ఞికైశ్చ పృథక్పృథక్। గాశ్చ సూర్యో రసాన్సోమో వాయుః ప్రాణాంశ్చ ప్రాణిషు
యజ్ఞంలో పాల్గొనేవారు వేర్వేరుగా దక్షిణలు సమర్పించాలి; సూర్యుడు ఆవులకు పోషణ ఇవ్వాలి, సోముడు రసాలను, వాయువు ప్రాణులను జీవులకు అందించాలి.
తర్పయన్తః ప్రవర్తంతామేతే సోమ్యైః స్వకర్మభిః। యథావదనుపూర్వేణ మహేంద్రమలయోద్భవాః
మహేంద్రుడు, మలయ పర్వతం నుండి పుట్టిన వీరందరూ, తమ తమ సోమయాగ కార్యాలతో తృప్తిపరచుకుంటూ, క్రమంగా ముందుకు సాగాలి.
త్రైలోక్యమాతరః సర్వాః సముద్రం యాంతు సింధవః। దైత్యేభ్యస్త్యజ్యతాం భీశ్చ శాంతిం వ్రజత దేవతాః
మూడు లోకాల తల్లులు అన్నీ, నదులు సముద్రాన్ని చేరాలి; దానవులు భయాన్ని విడిచిపెట్టాలి, దేవతలు శాంతిని పొందాలి.
స్వస్తి వోఽస్తు గమిష్యామి బ్రహ్మలోకం సనాతనం। స్వగృహే స్వర్గలోకే వా సంగ్రామే వా విశేషతః
మీకు శుభం కలగాలి; నేను బ్రహ్మలోకానికి వెళ్తాను — నా ఇంటిలోనైనా, స్వర్గంలోనైనా, ముఖ్యంగా యుద్ధంలోనైనా.
విశ్వస్తైశ్చ న గంతవ్యం నిత్యం క్షుద్రా హి దానవాః। ఛిద్రేషు ప్రహరంత్యేతే న తేషాం సంస్థితిర్ధ్రువా
వారిని నమ్మకండి; దానవులు ఎప్పుడూ చిన్న మనసుతో ఉంటారు. వారు బలహీనతలు చూసి దాడి చేస్తారు, వారికి స్థిరత ఉండదు.
సౌమ్యానాం నిజభావానాం భవతామార్జవే మనః। ఏవముక్త్వా సురగణాన్విష్ణుస్సత్యపరాక్రమః
మీరు మృదువుగా, మీ స్వభావానికి అనుగుణంగా ఉండాలి. ఇలా దేవతలకు చెప్పి, అపార పరాక్రమశాలి అయిన విష్ణువు,
జగామ బ్రహ్మణా సార్ద్ధం బ్రహ్మలోకం మహాయశాః। దేవానాం మహతీం ప్రీతిముత్పాద్య భగవాన్ప్రభుః
బ్రహ్మతో కలిసి బ్రహ్మలోకానికి వెళ్లాడు. భగవంతుడు దేవతల్లో గొప్ప ఆనందాన్ని కలిగించాడు.